TCK 245/A Yasak cihaz veya programlar hakkında bu rehber; güncel madde metnini, suçun unsurlarını, yaptırımı, soruşturma koşullarını, delilleri ve benzer suçlardan ayrımı tek dosya düzeninde açıklar. Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır.

TCK 245/A Güncel Madde Metni

TCK 245/A Fıkralarının Dosyaya Uygulanması

TCK 245/A ile Korunan Değer ve Suçun Hukuki Yapısı

TCK 245/A uygulamasında aynı fiil farklı suç başlıklarıyla karıştırılabilir. Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. Doğru ayrım, ekonomik düzen, bilişim güvenliği ve kamu idaresinin dürüst, tarafsız işleyişi ile fiilin yöneldiği konu arasındaki bağdan çıkarılır.

TCK 245/A, ekonomik düzen ve malvarlığı bağlantılı bir düzenlemedir. Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. Ticari ilişkinin varlığı tek başına ceza sorumluluğu doğurmaz; kanunda gösterilen hile, amaç, menfaat, sır, fiyat veya malvarlığı hareketi somut işlem zincirinde ayrıca ispatlanmalıdır.

Yasak cihaz veya programlar Suçunun Unsurları ve Cezası

Yasak cihaz veya programlar bakımından delilin kaynağı kadar elde edilme yöntemi de önem taşır. Hukuka aykırı ele geçirilen kayıt yeni bir suç tartışması doğurabilir; TCK 245/A isnadı yasal arama, el koyma, teslim veya kurum yazışmasıyla desteklenmelidir.

TCK 245/A Dosyasına Özgü Hukuki Analiz

Yasak cihaz veya programlar için belirleyici nokta: Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. Bu nedenle ilk inceleme maddeye özgü ana kontrol: suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. üzerinden başlar; ardından etkilenen sistemin adli kopyası ile doğrulanmış hash değerleri ile olay anlatımının uyumu sınanır.

Kanuni hareketin somutlaştırılması: “(1) Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli.” hükmündeki fiillerden hangisinin isnat edildiği açıkça gösterilmelidir. Sunucu, ağ, uygulama ve kullanıcı erişim loglarının ortak zaman çizelgesi ve cihaz, program, parola veya kodun işlevini açıklayan tersine mühendislik raporu, hareketin zamanı, konusu ve sonucu bakımından birlikte okunur. Maddede aranan özel amaç, sıfat, izin, tehlike veya netice birbirinin yerine kullanılamaz.

Bu suça özgü son kontrol: yetki, görev, mali hareket, elektronik kayıt, menfaat ve karar zincirinin her şüpheli yönünden kişiselleştirilmesi gerekir. Yetkilendirme kayıtları, sözleşme, kullanıcı rolü ve rıza kapsamı ile ıp, oturum, komut, dosya değişikliği ve veri aktarımının ham kayıtları arasındaki uyum, isnadın TCK 245/A kapsamında mı yoksa idari, disiplin, tazminat ya da başka bir suç kapsamında mı kaldığını gösterir.

TCK 245/A Dosyasında Cevaplanması Gereken Sorular

• İsnat edilen somut hareket, TCK 245/A metnindeki hangi fiile karşılık geliyor?
• Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır.
• TCK 245/A metni fail yönünden ayrıca bir sıfat aramıyorsa suç herkes tarafından işlenebilir. Bununla birlikte yasak cihaz veya programlar isnadında fiilî hâkimiyet, özel yükümlülük, izin durumu ve maddede kullanılan kişi tanımı her şüpheli bakımından ayrı denetlenir.
• TCK 245/A kapsamındaki yasak cihaz veya programlar suçu kasten işlenir. Failin bu hükmün kanuni unsurlarını bildiği ve fiili istediği ispatlanmalıdır; açık bir taksir düzenlemesi bulunmadığı için salt dikkatsizlik yeterli değildir.
• TCK 245/A yasak cihaz veya programlar suçu, maddede aranan hareket, tehlike veya netice gerçekleştiğinde tamamlanır. İcra hareketleri bölünebilir ve elverişliyse teşebbüs hükümleri uygulanabilir; hazırlık hareketi kanun tarafından ayrıca suç sayılmadıkça cezalandırılmaz.

Fail, Mağdur, Suç Konusu ve Manevi Unsur

TCK 245/A metni fail yönünden ayrıca bir sıfat aramıyorsa suç herkes tarafından işlenebilir. Bununla birlikte yasak cihaz veya programlar isnadında fiilî hâkimiyet, özel yükümlülük, izin durumu ve maddede kullanılan kişi tanımı her şüpheli bakımından ayrı denetlenir.

TCK 245/A kapsamındaki yasak cihaz veya programlar suçu kasten işlenir. Failin bu hükmün kanuni unsurlarını bildiği ve fiili istediği ispatlanmalıdır; açık bir taksir düzenlemesi bulunmadığı için salt dikkatsizlik yeterli değildir. TCK 245/A dosyasında olası kast, özel amaç, saik veya taksir aranıyorsa bunların her biri kanun metnindeki yeriyle sınırlı değerlendirilir; aynı kurumda çalışma veya sonucun meydana gelmesi manevi unsurun yerine geçmez.

Tamamlanma, Teşebbüs, İştirak ve İçtima

TCK 245/A yasak cihaz veya programlar suçu, maddede aranan hareket, tehlike veya netice gerçekleştiğinde tamamlanır. İcra hareketleri bölünebilir ve elverişliyse teşebbüs hükümleri uygulanabilir; hazırlık hareketi kanun tarafından ayrıca suç sayılmadıkça cezalandırılmaz.

Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. Ticari ilişkinin varlığı tek başına ceza sorumluluğu doğurmaz; kanunda gösterilen hile, amaç, menfaat, sır, fiyat veya malvarlığı hareketi somut işlem zincirinde ayrıca ispatlanmalıdır. İştirak değerlendirmesinde her kişinin TCK 245/A kapsamındaki icra hareketine, karara veya sonuca katkısı ayrı gösterilir.

Benzer suçtan fark: TCK 245 Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması farklı bir kanuni hareket veya koruma alanına dayanır. TCK 245/A uygulanırken maddeler yalnız başlık benzerliğiyle değil; fiil, suç konusu, fail sıfatı ve manevi unsur karşılaştırılarak ayrılır.

TCK 245/A Dosyasında Deliller ve Savunma Kontrolü

Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır. Bu nedenle aşağıdaki kayıtlar soyut bir kontrol listesi olarak değil, TCK 245/A unsurlarından hangisini kanıtladığı belirtilerek incelenir.

• Maddeye özgü ana kontrol: Suç işleme amacıyla özel olarak yapılmış veya uyarlanmış cihaz, program, şifre ya da güvenlik kodunun üretim ve dolaşımı cezalandırılır.
• Etkilenen sistemin adli kopyası ile doğrulanmış hash değerleri
• Sunucu, ağ, uygulama ve kullanıcı erişim loglarının ortak zaman çizelgesi
• Cihaz, program, parola veya kodun işlevini açıklayan tersine mühendislik raporu
• Yetkilendirme kayıtları, sözleşme, kullanıcı rolü ve rıza kapsamı
• IP, oturum, komut, dosya değişikliği ve veri aktarımının ham kayıtları
• İnceleme aracını, sürümünü ve tekrar edilebilir yöntemi gösteren bilirkişi raporu

Yasak cihaz veya programlar soruşturmasında aynı kurumda bulunmak, aynı yazışmada adın geçmesi ya da sonuçtan yararlanmak tek başına fail olmayı kanıtlamaz. TCK 245/A kapsamındaki hareket, hâkimiyet ve irade her kişi yönünden ayrı kurulmalıdır.

Soruşturma, Uzlaştırma, Görevli Mahkeme ve Zamanaşımı

Takip koşulu: TCK 245/A metninde özel şikâyet koşulu bulunmadığından yasak cihaz veya programlar soruşturması kural olarak resen yürütülür.

Uzlaştırma: TCK 245/A genel uzlaştırma listesinde yer almaz; yasak cihaz veya programlar ile bağlantılı suç ve suç tarihi ayrıca kontrol edilir.

Görev ve süre: TCK 245/A için görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. TCK 245/A için temel olağan dava zamanaşımı 8 yıldır; kesilme, durma ve nitelikli hâller ayrıca hesaplanır.