Kambiyo Takibinde İmzaya İtiraz Nasıl Yapılır? İİK 170 ve 5 Gün 2026
Kısa ve net cevap: Kambiyo senedine dayalı takipte borçlu, takip dayanağı çek, bono veya poliçedeki imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürecekse ödeme emrinin tebliğinden itibaren 5 gün içinde icra mahkemesine açıkça imzaya itiraz etmelidir. Yalnız “borcum yok” demek imza inkârının yerini tutmaz. İİK m.170, imzaya itirazın incelenmesi için özel usul kurar; mahkeme karşılaştırmaya elverişli imza örnekleri, resmi belgeler ve gerektiğinde bilirkişi incelemesiyle imzanın aidiyetini belirler. İmzaya itirazın yapılması kambiyo takibini genel ilamsız icra gibi otomatik tamamen durdurmaz; mahkemenin kanundaki koşullarla geçici durdurma kararı vermesi ve nihai kararın takip üzerindeki etkisi ayrıca uygulanır.
Güncellik: İçerik 13 Eylül 2026 tarihinde yürürlükte bulunan İİK m.168 ve m.170 ile HMK’nın imza incelemesine ilişkin tamamlayıcı hükümleri esas alınarak yeniden kontrol edilmiştir.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Kambiyo imzaya itirazında beş günlük süre, açık inkâr ve senet aslının incelenmesi birlikte yürütülür.
Kambiyo Senedinde İmzaya İtiraz Süresi Kaç Gündür?
İİK m.168 ödeme emri, senetteki imzanın borçluya ait olmadığı iddiasının beş gün içinde icra mahkemesine bildirilmesini öngörür. Süre hukuken tebliğ edilmiş ödeme emrinden başlar. Borçlu on günlük ödeme süresini bekleyerek beşinci günü geçirirse özel imza itirazı hakkını kaybedebilir.
İİK m.19’a göre tebliğ günü sayılmaz; takip eden gün imzaya itiraz süresinin birinci günüdür. Süre beş iş günü değildir. Aradaki tatiller hesaba katılır; son gün resmî tatile rastlarsa süre tatili izleyen iş gününe uzar. UETS’te ise önce elektronik adrese ulaşma tarihini izleyen beşinci günün sonunda oluşan tebliğ tarihi belirlenir; itirazın beş günlük hesabı bundan sonraki gün başlar. Resmî açıklama: PTT elektronik tebligat soruları.
Usulsüz tebligatta Tebligat Kanunu m.32 kapsamında öğrenme tarihi esas alınarak tebliğ tarihinin düzeltilmesi istenir. İmzaya itiraz ayrıca açıkça sunulur; tebligat şikâyeti imza inkârının yerine geçmez. İki başvurunun süreleri ayrı kontrol edilir.
Beş günlük başvuru süresi kısa olduğundan senet sureti, ödeme emri ve karşılaştırma imzaları tebligat günü toplanmalıdır. İmzanın gerçekten borçluya ait olup olmadığı yalnız görsel kanaatle değil teknik incelemeyle değerlendirilir.
İmzaya İtiraz Dilekçesinde Ne Yazılmalıdır?
İtiraz açık ve tereddütsüz olmalıdır. “Takip konusu senetteki keşideci/düzenleyen imzası bana ait değildir” veya şirket bakımından “senetteki şirket adına atılmış imza yetkili temsilcimize ait değildir” şeklinde net inkâr gerekir. Sadece borcun bulunmadığını söylemek imza itirazı olarak yorumlanmamalıdır.
Senette birden fazla imza varsa hangisine itiraz edildiği gösterilir. Aval, ciranta veya düzenleyen imzaları farklı kişilere ait olabilir. Borçlunun takipte hangi kambiyo sıfatıyla sorumlu tutulduğu belirlenmeden genel “tüm imzalara itiraz” yaklaşımı kullanılmamalıdır.
İmzaya itiraz yanında borca, yetkiye veya kambiyo vasfına ilişkin başka itirazlar da varsa beş günlük süre içinde aynı dosyada ayrı başlıklarla ileri sürülebilir. Her iddianın hukuki dayanağı farklıdır.
İmzaya İtiraz ile Borca İtiraz Arasındaki Fark Nedir?
İmzaya itiraz, senedin borçlu tarafından imzalanmadığını ileri sürer. Borca itiraz ise imza kabul edilse dahi borcun bulunmadığını, ödendiğini, ertelendiğini veya zamanaşımına uğradığını savunur. Bir kişi imzanın kendisine ait olduğunu kabul edip borcun ödendiğini ileri sürebilir; bu durumda m.169/a borca itiraz vardır.
İmza inkârının özel sonucu, kambiyo senedinin borçlu yönünden temel sorumluluk unsurunun tartışılmasıdır. İmza borçluya ait değilse senetteki borç ikrarı ona bağlanamaz. Bu nedenle mahkeme doğrudan aidiyet incelemesi yapar.
Borçlu hem imzanın kendisine ait olmadığını hem de ihtiyaten borcun ödendiğini ileri sürmek istiyorsa çelişki yaratmayacak şekilde birincil ve ihtiyari savunmalarını açıkça sıralamalıdır.
Şirket Adına Atılan İmzaya Nasıl İtiraz Edilir?
Tüzel kişi adına düzenlenmiş bonoda iki ayrı soru vardır: imza gerçek kişinin eli ürünü mü ve bu kişi senet tarihinde şirketi temsil etmeye yetkili miydi? İmza yetkili müdür veya yöneticiye ait değilse imza aidiyeti; imza gerçek kişiye ait olsa bile temsil yetkisi yoksa yetkisiz temsil sorunu doğar.
Şirketin senet tarihindeki ticaret sicil kayıtları, imza sirküleri, temsil şekli ve varsa çift imza şartı alınmalıdır. Şirketi iki imzayla borçlandırma şartı varken yalnız tek yetkilinin imzası varsa hukuki sonuç yalnız grafolojik incelemeyle çözülemez.
Şirket kaşesinin bulunması imzanın otomatik yetkili sayılması anlamına gelmez. Kaşe kolayca basılabilir; asıl önemli olan imzanın aidiyeti ve imza tarihindeki temsil yetkisidir.
Mahkeme Hangi İmza Örneklerini Karşılaştırır?
İmza incelemesinde mümkün olduğunca uyuşmazlık tarihine yakın, aidiyeti tartışmasız örnekler kullanılır. Nüfus ve noter belgeleri, banka imza kartonları, resmi sözleşmeler, geçmiş tarihteki mahkeme veya icra evrakı, şirket imza sirküleri ve borçlunun huzurda attığı örnekler kullanılabilir.
İtirazdan sonra özellikle değiştirilerek atılan imzalar güvenilir mukayese örneği değildir. İnceleme doğal el hareketini yansıtan ve sahihliği sabit eski imzalara dayanmalıdır.
İmzanın yıllar içinde değişmesi, hastalık, yaş, el yaralanması veya farklı yazım alışkanlıkları varsa bilirkişiye bu bilgiler verilir. Tek bir örnekle kesin sonuca ulaşmak yerine yeterli sayıda mukayese materyali sağlanmalıdır.
İmzaya İtirazda Bilirkişi İncelemesi Nasıl Yapılır?
İcra mahkemesi imzayı kendi gözlemiyle değerlendirebilmekle birlikte teknik uzmanlık gerektiğinde bilirkişi incelemesine başvurur. Bilirkişi çizgi başlangıç-bitişleri, baskı, hız, ritim, kalem kaldırma, bağlantı ve karakteristik özellikleri karşılaştırır.
Fotokopi üzerindeki inceleme asıl senet kadar güvenilir değildir. Kambiyo senedinin aslı icra dosyasında bulunmalı ve teknik inceleme mümkün olduğunca asıl belge üzerinden yapılmalıdır. Tarama veya düşük çözünürlüklü suret mikro özellikleri kaybettirebilir.
Rapor yalnız “imza benziyor” sonucundan oluşmamalı; hangi karakteristik özelliklerin karşılaştırıldığı ve sonuca nasıl ulaşıldığı açıklanmalıdır. Taraflar rapora karşı süresinde teknik itiraz ve gerekirse yeni inceleme talebi yapabilir.
İmzaya İtiraz Satışı Durdurur; Haczi Otomatik Durdurmaz
İİK m.170/1 uyarınca süresinde imzaya itiraz satışı durdurur; diğer icra takip işlemlerini kendiliğinden durdurmaz. Bu nedenle borçlunun başvuru yapması, banka veya taşınmaz haczinin de durduğu anlamına gelmez. Genel haciz yolundaki ödeme emrine itirazın sonucu kambiyo takibine taşınmaz.
İİK m.170/2’de icra mahkemesine özel bir geçici durdurma yetkisi verilmiştir. Mahkeme, dilekçe ve eklerinden imza itirazını ciddi bulursa duruşmadan önce, alacaklıya tebliğe gerek olmadan, evrak üzerinden itiraz kararına kadar takibi geçici olarak durdurma kararı vermeye yetkilidir. Durdurma talebi ile mukayese belgelerinin bulunduğu yerler açıkça gösterilir; kararın takip dosyasına işlendiği kontrol edilir.
Geçici durdurma, imzanın sahte olduğuna dair nihai karar değildir. Asıl inceleme sonunda verilecek kabul veya ret kararı ve varsa kanun yolu kararları ayrıca izlenir.
İmzaya İtiraz Kabul Edilirse Takip Durur
İİK m.170/3’e göre kabulün sonucu takibin durmasıdır. Senedin kambiyo niteliğine veya alacaklının bu yolla takip hakkına ilişkin m.170/a şikâyetindeki iptal sonucu ile imza itirazı karıştırılmaz. Alacaklının genel hükümlere göre dava hakkı saklıdır. Bir borçlu yönünden imza inkârının kabulü, diğer imzaların ve diğer senet borçlularının durumunu kendiliğinden aynı sonuca bağlamaz.
İİK m.170/4 uyarınca alacaklının senedi takibe koymada kötü niyeti veya ağır kusuru saptanırsa, takip konusu alacağın yüzde yirmisinden az olmayan tazminat ve yüzde on para cezası uygulanır. İmzanın borçluya ait çıkmaması tek başına alacaklının kötü niyetini kanıtlamaz; senedin edinilmesi ve takibe konulmasındaki tutum ayrı incelenir.
Alacaklı genel mahkemede dava açarsa m.170/4 kapsamındaki para cezasının tahsili dava sonuna ertelenir; davayı kazanırsa para cezası kalkar. Temel ilişkiye dayanılarak açılan dava ile kambiyo imzasının aidiyet incelemesi aynı yargılama değildir.
İtiraz Reddedilirse Hangi Yaptırım Uygulanır?
İmzanın borçluya ait olduğu anlaşılırsa imza itirazı reddedilir ve takip devam eder. İİK m.170/3’teki en az yüzde yirmi inkâr tazminatı ve yüzde on para cezası için takibin m.170/2’ye göre geçici olarak durdurulmuş olması da aranır. Bu şart gösterilmeden her ret kararı için otomatik yaptırım sonucu yazılmaz.
Borçlu menfi tespit veya istirdat davası açarsa m.170/3 uyarınca hükmedilen tazminat ve para cezasının tahsili dava sonuna ertelenir. Dava borçlu lehine sonuçlanırsa bu yaptırımlar kalkar. Dava açmak veya kanun yoluna başvurmak, tek başına bütün takip işlemlerini durdurmaz; ilgili koruma hükümleri ayrıca uygulanır.
Uygulama ayrıntıları: imzaya itirazın kabulü, reddi ve yaptırım şartları. Resmî değişiklik kaynakları: 4949 sayılı Kanun m.47 ve tazminat alt sınırını yüzde yirmiye indiren 6352 sayılı Kanun m.35.
İmzanın Sahte Olması Ceza Soruşturmasını da Gerektirir mi?
Başkasının imzasının sahte olarak kambiyo senedinde kullanılması olayın niteliğine göre özel veya resmi belgede sahtecilik, dolandırıcılık veya başka ceza hukuku sonuçları doğurabilir. Bono ve çek özel belge niteliği ve TCK’daki kambiyo belgelerine ilişkin özel düzenlemeler bakımından ayrıca incelenir.
Ceza şikâyeti yapmak icra mahkemesindeki beş günlük imzaya itiraz süresini durdurmaz. Borçlu hem icra mahkemesi başvurusunu hem gerekli görüyorsa Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunu ayrı yürütmelidir.
Kriminal inceleme raporu icra dosyasındaki bilirkişi raporundan farklı amaç taşıyabilir. İki dosyadaki asıl senet muhafazası ve belge zinciri koordineli yürütülmelidir.
İmzaya İtiraz Dosyasında 12 Kontrol
- Ödeme emrinin geçerli tebliğ tarihini belirleyin.
- Beş günlük son günü hesaplayın.
- Takip dayanağı senedin aslının dosyada olduğunu kontrol edin.
- İtiraz edilen imzayı ve senetteki sıfatı açıkça belirleyin.
- Şirketse senet tarihindeki ticaret sicil ve imza sirkülerini alın.
- Eski tarihli resmi mukayese imzalarını toplayın.
- Huzurda imza örneği alınmasına hazır olun.
- Bilirkişi raporunun asıl belge üzerinden yapılıp yapılmadığını kontrol edin.
- Raporun teknik gerekçelerini inceleyin.
- Takibin geçici durdurulması gerekiyorsa açık talep kurun.
- Ceza şikâyeti gerekiyorsa beş günlük icra süresinden ayrı yürütün.
- Mahkeme kararından sonra icra dosyasındaki takip işlemlerini kontrol edin.
Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması
İİK 170 Türkiye genelinde aynıdır. Mersin’de şirket bono ve çek takiplerinde yetkili temsilci değişiklikleri sıkça imza tartışması doğurabilir. Senet tarihi ile ticaret sicili temsil tarihleri mutlaka karşılaştırılmalıdır.
Yurt dışındaki şirket yetkilisinin imzası söz konusuysa yabancı resmi imza örneklerinin apostil/tercüme gereklilikleri ve Türk mahkemesinde mukayeseye elverişliliği ayrıca değerlendirilir.
İlgili Rehberler
- Kambiyo Ödeme Emri Süreleri
- Kambiyo Borca İtiraz
- Adi Senette İmza İnkârı
- Mevzuat Bilgi Sistemi – İİK
Sık Sorulan Sorular
Kambiyo takibinde imzaya itiraz süresi kaç gündür?
Ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gündür. Tebliğ günü sayılmaz; on günlük ödeme süresi bu beş günü uzatmaz.
İmzaya itiraz nereye yapılır?
İcra mahkemesine açık imza inkârını içeren dilekçeyle başvurulur. İcra dairesine veya savcılığa başvuru bu işlemin yerine geçmez.
Borcum yok demek imzaya itiraz sayılır mı?
Hayır. Borçlu, kendisine atfedilen senet imzasının kendisine ait olmadığını açıkça belirtir. Borca ilişkin savunmalar ayrı başlıkta sunulur.
Şirket kaşesi varsa imza otomatik geçerli midir?
Hayır. İmzanın aidiyeti ve imzalayan kişinin senet tarihindeki temsil yetkisi ayrı incelenir. Kaşe, bu iki incelemenin yerine geçmez.
İmzaya itiraz haczi ve satışı durdurur mu?
Süresinde imzaya itiraz satışı durdurur; haciz ve diğer takip işlemleri kendiliğinden durmaz. m.170/2 kapsamında geçici durdurma ayrıca mahkeme kararına bağlıdır.
İmzaya itirazın kabulü takip iptali midir?
İİK m.170/3’te kabulün sonucu takibin durmasıdır. m.170/a’daki kambiyo vasfı veya takip hakkı şikâyetinin iptal sonucu farklıdır. Alacaklının genel dava hakkı saklıdır.
İtiraz reddedilince borçlu her durumda ceza öder mi?
Hayır. m.170/3’te en az yüzde yirmi tazminat ve yüzde on para cezası için imzanın borçluya ait çıkmasının yanında takibin m.170/2 uyarınca geçici durdurulmuş olması da gerekir.
İtiraz kabul edilince alacaklı her durumda tazminat öder mi?
Hayır. m.170/4’te senedi takibe koymada kötü niyet veya ağır kusur aranır. Bu şart saptandığında en az yüzde yirmi tazminat ve yüzde on para cezası uygulanır.
Ceza şikâyeti beş günlük süreyi durdurur mu?
Hayır. Savcılığa başvuru, icra mahkemesine süresinde yapılacak imzaya itirazın yerine geçmez; ceza dosyasının sonucu beklenerek beş günlük süre geçirilmez.
Menfi tespit davası verilen yaptırımları etkiler mi?
Borçlunun menfi tespit veya istirdat davası açması, m.170/3 kapsamındaki tazminat ve para cezasının tahsilini dava sonuna erteler. Borçlu davayı kazanırsa bu yaptırımlar kalkar.
İçerik İİK m.170’in beş günlük açık imza itirazı, mukayese ve bilirkişi inceleme sistemi esas alınarak hazırlanmış; borca itiraz ve ceza şikâyetinden ayrılmıştır.
Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu, Sicil No: 3472
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
İstanbul Ofisi – Polaris Plaza, Maslak / Sarıyer
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Maslak Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21, Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul
İstanbul ve Mersin’deki fiziksel ofislerimizden Türkiye genelindeki dosyalar, görev ve yetki kuralları ile gerekli yerel işlemler dikkate alınarak koordine edilir. Yüz yüze görüşme için randevu sırasında tercih ettiğiniz ofisi belirtiniz.
İstanbul ofisini Google Haritalar’da açın · İletişim ve randevu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
