Ayıplı Mobilya İade Edilir mi? Ölçü, Malzeme ve Renk Hatasında Tüketici Hakları 2026

Mobilya uyuşmazlıklarında iki hukuki sorun sıkça birbirine karıştırılır: geç teslim ve ayıplı teslim. Sipariş söz verilen tarihte hiç gelmiyorsa teslim/temerrüt kuralları uygulanır. Mobilya zamanında gelmiş fakat yanlış renkte, yanlış ölçüde, eksik parçalı, seçilenden farklı kumaşla, dayanıksız veya hatalı üretilmişse ayıplı mal hükümleri uygulanır. Bu yazı ikinci durumu açıklar.

Mobilyanın mağazada hazır ürün olarak satın alınması, internet üzerinden sipariş edilmesi veya tüketicinin ölçülerine göre özel üretilmesi ayıbın varlığını ortadan kaldırmaz. Üretim biçimi yalnız cayma hakkı ve teslim süresi gibi yan konularda sonucu etkiler. Sözleşmeye uygun teslim borcu her durumda devam eder.

Mobilya Ne Zaman Ayıplı Sayılır?

Bu tanım mobilyada çok geniş bir uygulama alanına sahiptir. Satın alınan koltuğun teşhirde gösterilen kumaştan farklı gelmesi, yemek masasının sipariş formundaki ölçülere uymaması, dolabın seçilen renkten belirgin biçimde farklı üretilmesi, kullanılan ahşap veya kaplama türünün sözleşmede yazılandan farklı olması veya yatak-baza sisteminin vaat edilen teknik özelliği taşımaması sözleşmeye aykırılıktır.

Mobilyanın ilk haftalarda normal kullanımda çökmesi, bağlantı yerlerinin kırılması, kapakların hizasızlığı, çekmecelerin çalışmaması, döşemenin olağan dışı sökülmesi, yüzey kaplamasının kısa sürede kalkması veya taşıması gereken yükü taşımaması da ayıp incelemesine konu olur. Tüketicinin ürünü kullanım amacı dışında ağır biçimde kullanması, suya dayanıklı olmadığı açıkça belirtilen malzemeyi su içinde bırakması veya kendi müdahalesiyle yapısal zarar oluşturması ayrı değerlendirilir.

Mağazadaki teşhir ürünü ile teslim edilen ürün farklıysa ne olur?

Satış belirli örnek veya modele dayanılarak yapılmışsa teslim edilen malın bu örneğe uygun olması gerekir. Ürün serisinin doğal ve önemsiz ton farklılığı ile tüketicinin seçtiği kumaş/renk kodundan tamamen farklı teslim birbirinden ayrılır. Sipariş formundaki kod, teşhir fotoğrafı, numune parçası ve satıcının elektronik yazışması bu nedenle önemlidir.

Ölçüye Uymayan Mobilya Ayıplı mıdır?

Tüketici ölçüyü doğru vermiş ve satıcı bu ölçüye göre üretim yapmayı kabul etmişse, teslim edilen ürünün kararlaştırılan ölçüden sapması sözleşmeye aykırıdır. Örneğin 240 cm olarak sipariş edilen gardırobun 255 cm üretilmesi nedeniyle ayrılan alana sığmaması, tolerans olarak kabul edilemeyecek bir farklılıktır. Aynı şekilde masa yüksekliği, yatak ölçüsü, köşe koltuğun sağ/sol yönü veya modül derinliği yanlışsa sözleşme belgesi esas alınır.

Ölçüyü satıcının personeli almışsa ve yanlış ölçüm nedeniyle ürün kullanılamıyorsa tüketicinin bu hatanın sonuçlarına katlanması istenemez. Satıcı “özel üretim, iade yok” diyerek kendi ölçüm hatasını tüketiciye yükleyemez. Ölçüyü tüketici vermiş ve yanlış bilgi tüketiciden kaynaklanmışsa durum farklıdır; bu kez ürünün sözleşmede verilen ölçüye uygun üretilip üretilmediği incelenir.

Yanlış renk veya kumaş tesliminde ne yapılır?

Sipariş formunda renk ve kumaş kodu bulunuyorsa teslim edilen ürün bu koda uygun olmalıdır. Satıcı, stokta seçilen kumaş kalmadığı için tüketicinin onayını almadan benzer kumaş kullanamaz. Sözleşmede değişiklik yapılacaksa tüketicinin açık kabulü gerekir. “Yakın renk gönderdik” savunması, tüketicinin özellikle belirli bir renk veya malzeme seçtiği sözleşmede tek başına yeterli değildir.

Ayıplı Mobilyada Tüketicinin Dört Seçimlik Hakkı

TKHK m.11 tüketiciye dört seçimlik hak verir. Tüketici ayıplı malı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönebilir ve bedel iadesi isteyebilir. Mobilyayı elinde tutup ayıp oranında bedel indirimi talep edebilir. Aşırı masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere ücretsiz onarım isteyebilir. İmkân varsa ayıpsız misliyle değişim talep edebilir.

Satıcı, tüketicinin tercih ettiği hakkı kanundaki sınırlar içinde yerine getirmekle yükümlüdür. “Mobilyada sadece servis açarız”, “özel üretimde para iadesi yapmıyoruz”, “önce üç kez tamir gerekir” veya “fabrikaya soracağız” şeklindeki şirket içi uygulamalar kanuni seçimlik hakkın yerine geçmez.

Ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim satıcı için orantısız güçlük doğuruyorsa kanundaki ölçütler dikkate alınır. Bu durumda tüketicinin sözleşmeden dönme veya bedel indirimi hakları devam eder. Değerlendirmede malın ayıpsız değeri, ayıbın önemi ve diğer seçimlik hakkın tüketici bakımından sorun oluşturup oluşturmayacağı dikkate alınır.

Bedel İadesi ve Değişim Ne Kadar Sürede Yapılır?

Tüketici sözleşmeden dönme hakkını seçerse ödediği bedelin tamamı, bedelden indirim hakkını seçerse indirim tutarı derhâl tüketiciye iade edilir. Ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim seçildiğinde talebin satıcıya, üreticiye veya ithalatçıya yöneltilmesinden itibaren azami otuz iş günlük süre uygulanır. Seçimlik hakkın kullanılması nedeniyle ortaya çıkan masraflar tüketiciye yüklenemez.

Hatalı montaj mobilya ayıbından farklı mı?

Montaj satıcı veya onun sorumluluğundaki ekip tarafından yapılıyorsa gereği gibi monte edilmemesi TKHK m.8/3 uyarınca sözleşmeye aykırı ifadır. Bu özel konu sitedeki Hatalı Montaj Ayıplı Mal Sayılır mı? rehberinde ayrıntılı açıklanmıştır. Mobilyanın üretimden gelen ölçü, malzeme veya dayanıklılık kusuru ile montaj kusuru aynı olayda birlikte de bulunabilir.

İlk Altı Ayda İspat Yükü

Yeni koltuğun iki ayda normal oturma yükünde çökmesi, dolap kapaklarının kısa sürede bağlantı noktalarından ayrılması veya yüzey kaplamasının olağan kullanımda kalkması ilk altı aylık karine açısından önemlidir. Tüketicinin ürünü olağan biçimde kullandığını gösteren fotoğraf, teslim tarihi ve servis kayıtları saklanmalıdır.

Altı ay geçtikten sonra hak otomatik olarak bitmez. TKHK m.12’ye göre ayıplı mal sorumluluğunda genel zamanaşımı teslimden itibaren iki yıldır. Mobilya taşınır mal olduğu için genel iki yıllık kural esas alınır. Ayıp ağır kusur veya hileyle gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz.

Özel Ölçü Mobilyada Cayma Hakkı Var mı?

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m.15 uyarınca tüketicinin istekleri veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallara ilişkin sözleşmelerde, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça 14 günlük cayma hakkı kullanılamaz. Ticaret Bakanlığının 17 Ağustos 2026 tarihli güncel bilgilendirmesinde özel ölçülerde sipariş edilen mobilya ve perde bu kapsama açık örnek olarak gösterilmiştir.

Bu istisna yalnız sebepsiz cayma hakkına ilişkindir. Tüketici 240 cm dolap sipariş etmiş, satıcı 255 cm üretmişse veya seçilen ceviz kaplama yerine farklı malzeme kullanmışsa “özel üretim olduğu için iade yok” denilemez. Burada tüketici fikrini değiştirmemiştir; satıcı sözleşmeye aykırı mal teslim etmiştir ve TKHK m.8-12 uygulanır.

Özel üretim mallarında Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m.16’daki 30 günlük üst teslim süresi de farklıdır. Tüketicinin isteği veya kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan mallarda daha uzun teslim süresi kararlaştırılabilir. Bu nedenle özel ölçü mobilyada sipariş formuna teslim tarihi açıkça yazılmalıdır.

Mobilya Geç Teslim Edildiyse Hangi Kural Uygulanır?

Mobilya hiç teslim edilmemiş veya söz verilen tarihte gelmemişse esas sorun ayıptan önce teslim borcunun ihlalidir. Bu konu Mobilya Geç Teslim Edilirse Ne Olur? rehberinde ayrıca açıklanmıştır. Geç teslim edilen mobilya aynı zamanda yanlış ölçü veya malzemeyle geldiyse iki ayrı ihlal birlikte vardır.

Mesafeli satışta standart mallar için taahhüt edilen süre yoksa teslim kural olarak en geç 30 gün içinde yapılmalıdır. Özel ölçü ve kişisel ihtiyaçlara göre hazırlanan mallarda daha uzun süre kararlaştırılabilir. Satıcı, stokta ürün olmamasını “imkânsızlaşma” kabul ederek süresiz erteleme yapamaz.

Ayıplı Mobilyada İspat ve 2026 Başvuru Yolu

Tüketici teslim sırasında sipariş formu ile ürünü karşılaştırmalı, görünür ayıpları teslim belgesine yazdırmalı ve fotoğraflamalıdır. Gizli ayıp sonradan ortaya çıkarsa fark edildiği anda satıcıya yazılı bildirim yapılmalıdır. Fatura, sipariş formu, renk-kumaş kodu, ölçü çizimi, ödeme belgesi, montaj ve servis formları, WhatsApp/e-posta yazışmaları ve ürün fotoğrafları saklanmalıdır.

Satıcıya yapılacak başvuruda hangi hakkın seçildiği açıkça belirtilmelidir. “Ürünü çözün” gibi belirsiz ifade yerine “6502 sayılı Kanun m.11 uyarınca sözleşmeden dönme hakkımı kullanıyor ve 90.000 TL bedelin iadesini talep ediyorum” şeklinde net talep kurulmalıdır.

2026 yılında 186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur. Başvuru usulü ve gerekli belgeler için 2026 Tüketici Hakem Heyeti başvuru rehberi incelenebilir. 186.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda hakem heyeti görevli değildir; TKHK m.73/A kapsamındaki dava şartı arabuluculuk ve ardından tüketici mahkemesi yolu uygulanır. Mobilya uyuşmazlığında teknik sorun varsa hakem heyeti bilirkişi incelemesi yaptırabilir.

Ayıplı Mobilyada Başvuru Öncesi 5 Adım

1. Sipariş formunu, ölçüleri, ürün kodunu, renk ve kumaş/malzeme kodlarını saklayın.
2. Teslim anında görünür ayıpları teslim belgesine yazdırın ve mobilyayı farklı açılardan fotoğraflayın.
3. TKHK m.11 kapsamında seçtiğiniz hakkı satıcıya açık ve ispatlanabilir biçimde bildirin.
4. Servis veya montaj ekibi gelirse yapılan tespitleri servis formuna ayrıntılı yazdırın ve raporun bir örneğini alın.
5. Talep karşılanmazsa uyuşmazlık değerine göre tüketici hakem heyeti veya dava şartı arabuluculuk yoluna başvurun.

Sık Sorulan Sorular

1. Ölçüye uymayan mobilya iade edilir mi?

Tüketicinin doğru verdiği veya satıcının aldığı ölçüye rağmen ürün kararlaştırılan ölçüye uymuyorsa sözleşmeye aykırıdır. Tüketici TKHK m.11’deki seçimlik haklardan birini kullanabilir.

2. Özel üretim mobilyada hiç iade hakkı yok mu?

Hayır. Özel üretim mallarda mesafeli satıştaki sebepsiz 14 günlük cayma hakkı istisnası vardır; ancak ürün ayıplı veya sözleşmeye aykırıysa TKHK m.8-12’deki haklar aynen devam eder.

3. Yanlış renk koltuk teslim edilirse değişim zorunlu mu?

Tüketici yalnız değişime zorlanamaz. TKHK m.11’deki şartlara göre bedel iadesi, indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim haklarından birini seçer.

4. Mobilya kısa sürede çökerse kullanıcı hatası denilebilir mi?

İlk altı ay içinde ortaya çıkan ayıplarda TKHK m.10 karinesi uygulanır; aksini satıcı ispatlar. Satıcının kullanıcı hatası iddiası teknik bulguyla desteklenmelidir.

5. Sipariş formunda kumaş kodu yoksa ne olur?

Reklam, numune, mesaj, katalog, ödeme kaydı ve diğer deliller değerlendirilir. En güvenli yöntem sipariş anında kodu yazılı kayda almaktır.

6. Satıcı sadece servis göndereceğini söyleyebilir mi?

Satıcının servis önermesi tüketicinin TKHK m.11’deki seçimlik hakkını tek taraflı olarak ortadan kaldırmaz.

7. Hatalı montajda da mobilya ayıplı sayılır mı?

Montaj satıcı veya onun sorumluluğu altında yapılıyorsa gereği gibi monte edilmemesi TKHK m.8/3 gereği sözleşmeye aykırı ifadır.

8. Özel ölçü mobilya 30 günde gelmezse sözleşme otomatik biter mi?

Hayır. Kişisel ihtiyaçlara göre hazırlanan mallarda 30 günlük genel üst sınır istisnası vardır ve daha uzun teslim süresi kararlaştırılabilir. Sözleşmedeki teslim tarihi esas alınır.

9. Mobilyanın faturasını kaybettim, hak biter mi?

Hayır. Banka ekstresi, POS kaydı, e-fatura, sipariş formu ve satıcının kayıtları satış ilişkisini ispatlayabilir.

10. İlk altı ay geçince hakkım biter mi?

Hayır. Altı ay ispat karinesi süresidir. Genel ayıplı mal zamanaşımı TKHK m.12 uyarınca teslimden itibaren iki yıldır.

11. 2026 tüketici hakem heyeti sınırı nedir?

186.000 TL’nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur. Bu tutar ve üzerindeki uyuşmazlıklarda hakem heyeti görevli değildir.

12. Bilirkişi mobilyada neyi inceler?

Ürünün sipariş ölçülerine, malzeme ve teknik özelliklere uygunluğunu; üretim veya montaj kusurunu; kullanım izlerini ve ayıbın giderilebilirliğini teknik olarak inceler.

Resmî Kaynaklar

• Ticaret Bakanlığı — Ayıplı Mal ve Hizmetler Hakkında Bilgilendirme
• Ticaret Bakanlığı — Mesafeli Sözleşmeler Hakkında Bilgilendirme, 17 Ağustos 2026
• Ticaret Bakanlığı — 6502 Sayılı Kanun ve İkincil Mevzuat