Türkiye’de İkamet Etmeyen AŞ Yönetim Kurulu Üyesi 3 Ay Çalışma İzni Muafiyeti | 2026
Yönetmelik m.48/1-ç hangi yabancıları kapsar?
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu’nun çalışma izni ve çalışma izni muafiyeti sistemi içinde şirket yöneticileri ve ortakları bakımından özel bir düzenleme bulunmaktadır. Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği m.48/1-ç üç ayrı yabancı grubunu çalışma izni muafiyeti kapsamına alır. Birinci grup, anonim şirketlerin Türkiye’de ikamet etmeyen yönetim kurulu üyeleridir. İkinci grup, anonim şirket dışındaki şirketlerde yönetici sıfatı bulunmayan yabancı ortaklardır. Üçüncü grup ise şirkette ortak olmamakla birlikte en üst seviyede temsil ve ilzama yetkili olarak Türkiye’de çalışacak yabancılardır.
Bu düzenlemenin amacı, yurt dışında yerleşik yatırımcı veya şirket üst düzey temsilcisinin Türkiye’de sınırlı süreli şirket faaliyeti için bulunmasını doğrudan normal çalışma iznine bağlamamaktır. Bununla birlikte hüküm, yabancı ortağın veya yöneticinin Türkiye’de sınırsız ve sürekli çalışabileceği anlamına gelmez. Yönetmelik bu muafiyetin süresini açık biçimde üç ayla sınırlar.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının güncel çalışma izni muafiyet türleri tablosunda da m.48/1-ç kapsamı aynı üç grup ve üç aylık süreyle gösterilmektedir. Başvurunun hukuki nitelendirmesi şirket türü, yabancının ortaklık durumu, yönetici olup olmadığı ve temsil-ilzam yetkisine göre yapılır.
Türkiye’de ikamet etmeyen anonim şirket yönetim kurulu üyesi için şart nedir?
Anonim şirket bakımından m.48/1-ç’nin açık şartı, yabancının yönetim kurulu üyesi olması ve Türkiye’de ikamet etmemesidir. Bu nedenle yalnızca anonim şirkette pay sahibi olmak, bu ilk kategoriye girmek için yeterli değildir. Pay sahibi yabancının yönetim kurulu üyesi olup olmadığı ticaret sicili kayıtları, esas sözleşme, genel kurul veya yönetim kurulu kararları ve güncel şirket kayıtlarıyla tespit edilir.
“Türkiye’de ikamet etmeme” şartı da dosyanın merkezindedir. Yabancının fiilen ve hukuken yurt dışında yerleşik olması ile Türkiye’de geçici şirket faaliyeti için bulunması bu düzenlemenin yapısına uygundur. Türkiye’de sürekli yerleşik hâle gelen ve şirketin günlük yönetiminde devamlı çalışan yabancının durumu artık üç aylık geçici muafiyet mantığıyla açıklanamaz.
Yönetim kurulu üyeliğinin yalnızca kâğıt üzerinde kurulması da yeterli değildir. Muafiyet başvurusunda yabancının şirketteki gerçek görevi, Türkiye’de yapacağı işlemler ve süre somutlaştırılmalıdır. Toplantılara katılma, şirket stratejisi, yatırım kararı, üst düzey yönetim fonksiyonları, imza ve temsil işlemleri gibi faaliyetler şirket kayıtlarıyla uyumlu olmalıdır.
Limited şirket ve diğer şirketlerde yabancı ortak hangi durumda muafiyetten yararlanır?
m.48/1-ç, “diğer şirketlerin yönetici sıfatı olmayan ortakları” ifadesini kullanır. Bu bölüm özellikle limited şirket ortakları bakımından önem taşır. Yabancı kişi şirket ortağı olmakla birlikte müdür, yönetici veya şirketin günlük idaresini yürüten kişi sıfatında değilse üç aya kadar muafiyet kategorisi gündeme gelir.
Buna karşılık yabancı ortak aynı zamanda şirket müdürü veya fiilen yönetici ise m.48/1-ç’nin “yönetici sıfatı olmayan ortak” şartını karşılamaz. Bu durumda yabancı şirket ortağı için normal çalışma izni hükümleri değerlendirilir. Sitedeki yabancı şirket ortağı çalışma izni rehberi; sermaye, ortaklık payı ve istihdam kriterlerini normal çalışma izni yönünden açıklamaktadır.
Şirket hukukundaki unvan ile fiilî durumun aynı olması gerekir. Ticaret sicilinde yönetici görünmeyen ancak fiilen şirket adına personel yöneten, günlük operasyon kararları alan, sürekli imza kullanan ve şirket faaliyetini Türkiye’den yöneten bir yabancının yalnızca “ortak” etiketi üzerinden muafiyet kullanması hukuki risk doğurur. Bakanlık başvurunun gerçek çalışma biçimini değerlendirebilir.
Şirkette ortak olmayan ancak en üst seviyede temsil ve ilzama yetkili yabancı kimdir?
Üçüncü kategori, şirkette ortak olmaksızın en üst seviyede temsil ve ilzama yetkili olan ve Türkiye’de çalışacak yabancılardır. Burada iki unsur birlikte aranır: yabancının şirkette ortak olmaması ve şirketi en üst seviyede bağlayacak temsil-ilzam yetkisine sahip bulunması. Her imza yetkilisi veya her yönetici bu kategoriye otomatik olarak girmez.
“En üst seviye” ölçütü şirketin temsil yapısına göre belirlenir. Ticaret sicili, imza sirküleri, yönetim kurulu veya ortaklar kurulu kararı, yetki matrisi ve yabancının görev tanımı birlikte değerlendirilir. Bölüm yöneticisi, satış müdürü veya sınırlı tutarlı işlemlerde imza yetkilisi olan kişi ile şirketi en üst düzeyde temsil ve ilzam eden kişi aynı hukuki konumda değildir.
Bu statüde de üç aylık sınır geçerlidir. Yabancı üst düzey temsilcinin Türkiye’de kesintisiz ve sürekli çalışması gerekiyorsa muafiyet süresi dolmadan normal çalışma izni planlanmalıdır. Üst düzey yönetici pozisyonlarında çalışma izni ücret kriterleri de farklıdır; bu nedenle 2026 yabancı çalışma izni ücret kriterleri ayrıca kontrol edilmelidir.
Üç aylık süre nasıl uygulanır?
m.48/1-ç için azami muafiyet süresi üç aydır. Bu süre otomatik olarak üç ay verilmesi gerektiği anlamına gelmez. Yabancının Türkiye’de yapacağı şirket faaliyeti iki hafta sürecekse muafiyet talebi gerçek görev süresiyle uyumlu kurulmalıdır. Bakanlık muafiyeti Yönetmelikteki üst sınırı aşmamak kaydıyla talep edilen süre üzerinden düzenler.
Muafiyet süresinin hesaplanmasında pasaport geçerliliği de sınır oluşturur. Bakanlığın güncel açıklamalarına göre çalışma izni muafiyeti, pasaport veya pasaport yerine geçen belgenin geçerlilik süresinden altmış gün daha kısa olacak şekilde düzenlenir. Bu nedenle üç aylık görev planı bulunan yabancının pasaport süresi yetersizse azami üç aylık belgenin tamamı verilemez.
Çalışma izni muafiyetinde süre uzatma başvurusu yapılmaz. Türkiye’deki faaliyetin üç ayı aşacağı baştan biliniyorsa normal çalışma izni prosedürü kurulmalıdır. Muafiyet süresi dolduktan sonra yabancının fiilen çalışmaya devam etmesi çalışma izni olmaksızın çalışma sonucunu doğurabilir.
Yurt dışından başvuru nasıl yapılır?
Yurt dışında bulunan yabancı çalışma izni muafiyeti başvurusunu vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk dış temsilciliğine yapar. Dış temsilcilik başvurusu sistem üzerinden Bakanlığa iletilir ve gerekli elektronik süreç e-Muafiyet sistemi üzerinden tamamlanır. Başvuruyu yabancının kendisi yapar.
Şirket tarafında hazırlanacak belgeler başvurunun niteliğine göre değişir. Anonim şirket yönetim kurulu üyesinde ticaret sicili kayıtları ve yönetim kurulu üyeliğini gösteren belgeler; yönetici olmayan ortakta ortaklık ve yönetici olmadığını gösteren şirket kayıtları; en üst seviyede temsil-ilzam yetkilisinde ise bu yetkiyi açıkça ortaya koyan sicil, imza ve karar belgeleri dosyanın temelini oluşturur.
Yurt dışından düzenlenen şirket belgelerinin Türkiye’de kullanılmasında belgenin düzenlendiği ülkeye göre apostil, konsolosluk tasdiki ve tercüme süreçleri gündeme gelebilir. Ancak çalışma izni muafiyeti ile vekâletname, şirket belgesi tasdiki veya ticaret sicili işlemleri birbirinden ayrı hukuki aşamalardır.
Türkiye içinden başvuruda 30 günlük kural
Geçerli bir ikamet iznine dayanmadan Türkiye içinden çalışma izni muafiyeti başvurusu yapılacaksa başvuru, vize veya vize muafiyeti süresi aşılmadan Türkiye’ye giriş tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde yapılmalıdır. Otuz günlük sürenin geçirilmesi ret sebebidir.
Geçerli ikamet izni bulunan yabancı bakımından başvuru ikamet izni sona ermeden yapılır. İkamet izni tek başına çalışma hakkı vermez. Muafiyet kapsamındaki şirket faaliyeti başlamadan önce muafiyet statüsünün kurulması gerekir. Yabancının toplantı için Türkiye’ye gelmiş olması, sonradan fiilen şirketi yönetmeye başlamasına kendiliğinden çalışma hakkı sağlamaz.
Başvuruda hangi belgeler önemlidir?
Her muafiyet başvurusunda pasaport veya pasaport yerine geçen belge, biyometrik fotoğraf, eğitim ve varsa işyeri bilgileri ile muafiyet kategorisini kanıtlayan belgeler istenir. m.48/1-ç dosyasında şirket belgeleri özel önem taşır. Güncel ticaret sicili gazeteleri, şirket türünü ve ortaklık yapısını gösteren kayıtlar, yönetim kurulu üyeliği veya ortaklık belgesi, imza yetkisi, görev tanımı ve Türkiye’deki faaliyet tarihlerini açıklayan belgeler dosyaya uygun biçimde eklenmelidir.
Anonim şirket yönetim kurulu üyesi yönünden Türkiye’de ikamet etmeme şartını destekleyen yurt dışı adres ve yerleşiklik belgeleri; diğer şirket ortaklarında yönetici sıfatı bulunmadığını gösteren kayıtlar; ortak olmayan üst düzey temsilcide ise en üst seviyede temsil-ilzam yetkisinin varlığı ayrıca somutlaştırılmalıdır.
Şirket belgelerinde birbirini tutmayan unvanlar, eski ticaret sicili kayıtları veya süresi sona ermiş yetki belgeleri başvurunun değerlendirilmesini olumsuz etkileyebilir. Başvuru tarihinde geçerli ve güncel şirket kayıtları kullanılmalıdır.
m.48/1-ç için aynı muafiyete yeniden başvuru süresi neden 12 aydır?
Çalışma izni muafiyetlerinde tekrar başvuru bakımından iki farklı süre vardır. Yönetmelik m.48/1-b ve m.48/1-c kapsamındaki muafiyetlerde aynı muafiyet türüne yeniden başvuru için düzenleme tarihinden itibaren altı ay beklenir. Diğer muafiyet türlerinde ise on iki ay geçmeden aynı muafiyet kapsamında yeni başvuru yapılamaz. m.48/1-ç bu nedenle 12 aylık kurala tabidir.
Bu sonuç, şirket yönetim kurulu üyesinin üç aylık muafiyeti bitince kısa aralıklarla yeni üç aylık muafiyetler alarak Türkiye’de sürekli çalışmasını engeller. Şirketin yabancı yöneticisinin Türkiye’de devamlı bulunması gerekiyorsa çözüm yeniden muafiyet başvurusu değil, çalışma iznidir.
Muafiyetten çalışma iznine geçiş ne zaman gerekir?
Türkiye’deki çalışma üç aydan uzun sürecekse, yabancı ortak veya üst düzey yönetici şirketin günlük yönetimini sürekli üstlenecekse ya da m.48/1-ç kategorisinin maddi şartları artık mevcut değilse çalışma izni başvurusu yapılmalıdır. Normal çalışma izninde şirketin mali yeterliliği, istihdam yapısı ve yabancının pozisyonuna göre ücret kriteri incelenir.
2026 değerlendirme kriterlerinde belirli yabancı ortaklar bakımından ayrıca 100.000 ABD doları ve üzeri sermaye payına bağlı kriter muafiyeti düzenlenmiştir. Bu konu m.48/1-ç çalışma izni muafiyetiyle karıştırılmamalıdır. Birincisi çalışma izni başvurusunda değerlendirme kriteri istisnasıdır; ikincisi ise belirli yabancılara sınırlı süre için çalışma izni almadan çalışma hakkı sağlayan ayrı bir statüdür.
Şirketin normal çalışma izni dosyasına geçmesi gerekiyorsa çalışma izni mali yeterlilik şartları ve yabancı ortaklara özgü kurallar birlikte incelenmelidir.
Çalışma izni muafiyeti ikamet izni yerine geçer mi?
Geçerli çalışma izni muafiyeti, geçerlilik süresi boyunca yabancıya çalışma ve ikamet hakkı verir ve kural olarak ikamet izni yerine geçer. Muafiyetin sona ermesiyle muafiyete bağlı ikamet hakkı da sona erer. Yabancının bağımsız başka bir geçerli ikamet izni varsa, muafiyetin sona ermesi o ayrı ikamet iznini kendiliğinden geçersiz kılmaz.
Muafiyetle geçirilen sürelerin kanuni çalışma izni veya ikamet izni sürelerinin hesabında dikkate alınmaması da önemli bir sonuçtur. Bu nedenle uzun dönem ikamet veya süresiz çalışma izni hesabında üç aylık muafiyet dönemi otomatik olarak kanuni çalışma süresine eklenmez.
Şirketler için uygulama kontrol listesi
- Şirket türünü ticaret sicilinden kesin olarak belirleyin.
- Yabancı anonim şirket yönetim kurulu üyesiyse Türkiye’de ikamet etmediğini belgeleyin.
- Diğer şirket ortağıysa yönetici sıfatı bulunmadığını kontrol edin.
- Yabancı ortak değilse en üst seviyede temsil ve ilzam yetkisini sicil ve imza belgeleriyle gösterin.
- Türkiye’deki gerçek görev süresini üç aylık üst sınırla karşılaştırın.
- Pasaport süresinin muafiyet için yeterli olduğunu kontrol edin.
- Yurt içi başvuruda 30 günlük giriş süresini kaçırmayın.
- Daha önce aynı m.48/1-ç muafiyeti alındıysa 12 aylık tekrar kuralını hesaplayın.
- Faaliyet üç ayı aşacaksa normal çalışma iznini önceden planlayın.
Ticaret sicili ve yetki belgeleri hangi tarihte güncel olmalıdır?
Muafiyet dosyasında şirketin geçmişteki ortaklık veya temsil yapısı değil, başvuru tarihinde yürürlükte olan hukuki durum esas alınır. Bu nedenle güncel ticaret sicili kayıtları, yönetim kurulu veya ortaklar kurulu kararları, imza yetkisi ve görev süresini gösteren belgeler birbiriyle uyumlu olmalıdır. Yabancının yönetim kurulu üyeliği sona ermişse, ortaklık payı değişmişse veya temsil-ilzam yetkisi kaldırılmışsa eski belgeler m.48/1-ç kapsamını ispatlamaz. Başvuru öncesinde şirket kayıtlarının güncel ticaret sicili verileriyle karşılaştırılması, yanlış statüyle muafiyet başvurusu yapılmasını önler.
Bu içerik 12 Eylül 2026 tarihi itibarıyla 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu, Uluslararası İşgücü Kanunu Uygulama Yönetmeliği m.48/1-ç ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının güncel muafiyet açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır. Şirket türü, ortaklık-yönetim ilişkisi ve temsil-ilzam yetkisi ticaret sicili kayıtları üzerinden somut olarak belirlenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
1. Türkiye’de ikamet etmeyen her yabancı şirket ortağı üç aylık muafiyet alabilir mi?
Hayır. Şirket türü ve yabancının statüsü m.48/1-ç’de sayılan kategorilerden birine girmelidir.
2. Anonim şirkette sadece pay sahibi olmak yeterli midir?
Anonim şirket kategorisinde hüküm Türkiye’de ikamet etmeyen yönetim kurulu üyesini kapsar. Yalnız pay sahipliği bu kategori için yeterli değildir.
3. Limited şirket ortağı aynı zamanda müdürse muafiyetten yararlanır mı?
m.48/1-ç diğer şirketlerde yönetici sıfatı olmayan ortakları kapsar. Müdür sıfatı bulunan ortağın normal çalışma izni hükümleri değerlendirilir.
4. Ortak olmayan üst düzey yönetici bu muafiyeti alabilir mi?
Şirkette ortak olmayıp en üst seviyede temsil ve ilzama yetkili yabancı, diğer şartları da sağlıyorsa üç aya kadar muafiyet alabilir.
5. Muafiyet süresi kaç aydır?
m.48/1-ç kapsamındaki azami süre üç aydır.
6. Üç ay bitince süre uzatılabilir mi?
Hayır. Çalışma izni muafiyetinde süre uzatma başvurusu yoktur. Çalışma devam edecekse çalışma izni gerekir.
7. Aynı muafiyet için ne zaman yeniden başvuru yapılabilir?
m.48/1-ç, (b) ve (c) dışında kalan bir muafiyet olduğundan aynı kategoriye yeniden başvuru için düzenleme tarihinden itibaren on iki ay geçmelidir.
8. Muafiyet ikamet izni yerine geçer mi?
Geçerli olduğu süre boyunca kural olarak çalışma ve ikamet hakkı sağlar ve ikamet izni yerine geçer.
9. Yurt içinden başvuruda süre nedir?
Geçerli ikamet iznine dayanmayan yurt içi başvuru, vize veya vize muafiyeti aşılmadan giriş tarihinden itibaren en geç otuz gün içinde yapılır.
10. Türkiye’de sürekli görev yapacak yabancı yönetici ne yapmalıdır?
Üç aylık geçici muafiyet yerine çalışma ilişkisinin niteliğine uygun normal çalışma izni alınmalıdır.
Hukuki Destek
Yurt dışında yaşayan şirket ortağı, anonim şirket yönetim kurulu üyesi veya üst düzey temsilcinin Türkiye’deki faaliyetinde doğru statünün belirlenmesi; şirket kayıtlarının, temsil yetkisinin ve çalışma süresinin birlikte incelenmesini gerektirir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, yurt dışındaki şirket ve müvekkillerin Türkiye’deki çalışma izni ve çalışma izni muafiyeti işlemlerini Mersin’den takip eder.
Bakırıcı & Keskin Hukuk Bürosu
Dosyanız için iletişim ve randevu bilgilerine ulaşabilirsiniz.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
