İhracatçı Birliği Olağan Genel Kurulu Ne Zaman? Nisan Ayı ve 25 Günlük Çağrı | 2026
Kısa ve net cevap: İhracatçı Birlikleri Yönetmeliğinin 8/7 ve 10/1. maddelerine göre ihracatçı birliğinin olağan genel kurulu her yıl Nisan ayı içinde toplanır. Yönetim kurulu olağan genel kurul çağrısını Nisan ayının ilk gününe kadar yapmazsa çağrı genel sekreter tarafından yapılır. Yönetmelik m.10/2 uyarınca kuruluş, olağan ve olağanüstü genel kurul çağrısı; ilan.gov.tr’de ilan, birlik internet sitesinde duyuru ve üyelere elektronik posta gönderimi yoluyla gerçekleştirilir. Çağrının toplantı tarihinden en az 25 gün önce gündemle birlikte yapılması zorunludur. Çağrı metninde toplantının yeri, günü, saati, ikinci toplantı bilgileri ve katılım şartları gösterilir; metin aynı anda TİM’e ve Ticaret Bakanlığına iletilir.
Olağan Genel Kurul Hangi Ayda Yapılır?
5910 sayılı Kanun m.5/2 ve Yönetmelik m.8/7 ile m.10/1 olağan genel kurulun her yıl Nisan ayı içinde toplanmasını öngörür. Bu nedenle birlik yönetimi olağan toplantıyı başka bir aya sürekli biçimde erteleme konusunda serbest değildir.
Nisan ayı yalnız seçimli yıllara özgü değildir. Olağan genel kurul her yıl yapılır; seçim zamanı gelmişse aynı toplantıda seçimli gündem de uygulanır. Seçim olmayan yıllarda bütçe, faaliyet raporu, hesaplar ve diğer gündem maddeleri görüşülür.
Güncel resmî mevzuat için 5910 sayılı Kanun ve İhracatçı Birlikleri Yönetmeliği esas alınmalıdır.
Olağan Genel Kurul Çağrısını Kim Yapar?
Kural olarak olağan genel kurul yönetim kurulunun çağrısı üzerine toplanır. Yönetmelik m.10/1 yönetim kuruluna Nisan ayının ilk gününe kadar çağrı yapma görevi verir.
Yönetim kurulu bu tarihe kadar çağrıyı yapmazsa görev genel sekretere geçer. Böylece yönetim kurulunun hareketsiz kalması olağan genel kurulun yapılmasını bütünüyle engellemez.
Bu yetki devri kurumsal devamlılık bakımından önemlidir. Birliğin iki yıl üst üste genel kurulunu gerçekleştirememesi Yönetmelik m.4/5-ç uyarınca sona erdirme sebeplerinden biridir. Dolayısıyla çağrı görevinin yerine getirilmemesi yalnız iç yönetim sorunu değil, birliğin kurumsal varlığına kadar uzanabilecek sonuç doğurabilir. Sona erdirme şartları birliğin sona erdirilmesi yazısında açıklanmıştır.
Çağrı Toplantıdan Kaç Gün Önce Yapılmalı?
Yönetmelik m.10/2, çağrının toplantı tarihinden en az 25 gün önce gündemle birlikte yapılmasını zorunlu tutar. Süre, üyelerin toplantı gündemini incelemesi, temsil ve katılım belgelerini hazırlaması, cari borçlarını tamamlaması ve gerektiğinde liste işlemlerini yürütmesi için öngörülmüştür.
25 günlük süre asgari süredir. Daha erken çağrı yapılabilir; daha geç çağrı ise Yönetmelikteki açık kurala aykırılık oluşturur. Süre hesabında toplantının ilk tarihi esas alınmalıdır.
Seçimli genel kurulda ayrıca üyelerin cari yıl borçlarını ilk toplantı tarihinden en az 17 gün önce ödeme şartı bulunduğu için 25 günlük çağrı süresi, bu mali hazırlık için de zaman bırakır. 17 günlük borç kuralı genel kurul aidat borcu rehberinde ayrıntılıdır.
Genel Kurul Çağrısı Hangi Kanallardan Yapılır?
2022 değişiklikleri sonrasında Yönetmelik m.10/2 çağrı yöntemini açık biçimde düzenler. Çağrı:
- ilan.gov.tr internet sitesinde ilan verilerek,
- birliğin internet sitesinde duyurularak,
- üyelere elektronik posta gönderilerek
yapılır. Ayrıca gerekli görülürse üyelere mektup veya faks yoluyla da bildirim yapılabilir. Temel üç kanal Yönetmelikte zorunlu yapı olarak sayılmıştır.
Bu nedenle yalnız birliğin internet sitesinde duyuru yayımlayıp e-posta ve ilan.gov.tr sürecini işletmemek yeterli değildir. Tersine yalnız e-posta gönderilmesi de tek başına çağrı usulünü tamamlamaz.
Üyenin E-posta Adresi Eskiyse Ne Olur?
Yönetmelik m.6/3-d üyeye birlik veri tabanındaki adres, telefon, faks, e-posta ve internet adresi başta olmak üzere iletişim bilgilerini güncel tutma görevi verir. m.10/4 ise bu hüküm çerçevesinde bildirilen adrese yapılan çağrının geçerli sayılacağını düzenler.
Bu nedenle üye eski e-posta adresini güncellememişse birlik, kayıtlı adrese mevzuata uygun çağrı göndermiş olduğu sürece üyenin kendi güncelleme eksikliği çağrıyı otomatik geçersiz hale getirmez. Bununla birlikte birlik ilan.gov.tr ve internet sitesi gibi diğer zorunlu çağrı yöntemlerini de yerine getirmelidir.
İletişim güncelleme yükümlülüğü bilgi, belge ve iletişim güncelleme içeriğinde ayrıntılıdır.
Çağrı Metninde Hangi Bilgiler Bulunmalıdır?
Yönetmelik m.10/3, Kanun m.5’e uygun yapılacak çağrı metninde şu unsurların yer almasını zorunlu tutar: gündem, toplantının yeri, günü ve saati, gerekli nisap sağlanamazsa ikinci toplantının yeri, günü ve saati ve toplantıya hangi şartları taşıyan üyelerin katılabileceği.
Bu unsurlardan biri eksikse üye hangi toplantıya ne zaman ve hangi koşulla katılacağını doğru biçimde değerlendiremeyebilir. Özellikle ikinci toplantı bilgilerinin baştan belirtilmesi, ilk toplantıda yeter sayı oluşmaması halinde yeni çağrı tartışmasını önler.
Çağrı metni aynı anda TİM’e ve Ticaret Bakanlığına iletilir. Bu bildirim, üst kuruluş ve denetim makamının genel kurul sürecini izleyebilmesini sağlar.
Gündem Çağrıyla Birlikte Gönderilmek Zorunda mı?
Evet. Yönetmelik m.10/2 çağrının toplantı tarihinden en az 25 gün önce gündemle birlikte yapılmasını şart koşar. Üyelerin toplantıya hazırlık yapabilmesi için hangi konuların görüşüleceği önceden bilinmelidir.
Genel kurul gündemine sonradan madde ekleme ise Yönetmelik m.11’de ayrı kurala bağlanmıştır. Yönetim kurulu veya genel kurula iştirak eden üyelerin en az üçte biri tarafından usulüne uygun öneri yapılabilir. Gündeme ekleme sistemi genel kurul gündemine madde ekleme yazısında incelenmektedir.
Genel Kurul Nerede Yapılır?
Yönetmelik m.10/5’e göre genel kurul toplantıları genel sekreterlik hizmet binalarında yapılır. Hizmet binası yetersizse, genel sekreterliğin bulunduğu il merkezinde yönetim kurulunca uygun görülecek başka bir yerde toplantı yapılabilir.
Bu kural toplantı yerinin üyeler için öngörülebilir ve kurumsal merkezle bağlantılı olmasını sağlar. Yönetim kurulunun başka şehirde keyfi toplantı yeri belirlemesi hükmün sistemine uygun değildir.
İkinci Toplantı Ne Zaman Yapılır?
Çağrı metninde ilk toplantıda gerekli nisap sağlanamazsa ikinci toplantının yeri, günü ve saati baştan yazılır. Toplantı ve karar nisabı Yönetmeliğin 16. maddesinde düzenlenmiştir. İkinci toplantı da ilan edilmiş çağrı takvimi içinde ve Yönetmelikteki yeter sayı kurallarına göre yapılır.
Üyeler yalnız ilk toplantı tarihini değil ikinci toplantı bilgisini de çağrıdan kontrol etmelidir. İlk toplantıda nisap oluşmaması toplantının tamamen iptal olduğu anlamına gelmez.
Usulsüz Genel Kurul Çağrısının Sonucu Ne Olur?
25 günlük süreye, zorunlu çağrı kanallarına, gündem ve toplantı bilgilerine uyulmaması genel kurul usulüne aykırılık oluşturabilir. Bu aykırılığın kararların geçerliliğine etkisi somut olayın niteliğine, ihlalin üye katılımını etkileyip etkilemediğine, karar nisabına ve varsa seçim usulüne göre değerlendirilir.
Seçimli toplantılarda ayrıca seçim kurulu gözetimi ve kısa itiraz süreleri bulunduğundan çağrı veya liste hatası erkenden tespit edildiğinde süresinde itiraz edilmelidir. Toplantı bittikten uzun süre sonra ileri sürülen usul itirazları hak kaybı yaratabilir.
Olağan Genel Kurul Yapılmazsa Ne Olur?
Tek bir yıl genel kurul yapılamaması mevzuata aykırılık oluşturur; iki yıl üst üste genel kurul gerçekleştirilememesi ise Yönetmelik m.4/5-ç uyarınca birliğin sona erdirilmesi sebeplerinden biri haline gelir. Sona erdirme otomatik değildir; TİM’in teklifi ve Bakanlığın işlemi gerekir.
Bu nedenle yönetim kurulunun çağrı yükümlülüğünü yerine getirmemesi genel sekreterin çağrı yetkisiyle telafi edilmek istenmiştir.
Olağan Genel Kurulda Neler Görüşülür?
Genel kurulun görevleri Kanun m.5/4 ve Yönetmelik m.9’da sayılmıştır. Yönetim ve denetim kurullarının seçimi, TİM delegeleri, çalışma programı, faaliyet raporu, hesaplar, bütçe, ibra ve belirli üyelik borçlarının terkini bunlar arasındadır.
Bu konular İhracatçı Birliği Genel Kurulunun Görevleri yazısında ayrıntılı ele alınmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
1. İhracatçı birliği olağan genel kurulu hangi ayda yapılır?
Her yıl Nisan ayı içinde.
2. Çağrıyı kim yapar?
Kural olarak yönetim kurulu; Nisan ayının ilk gününe kadar çağrı yapılmazsa genel sekreter yapar.
3. Çağrı kaç gün önce yapılmalı?
Toplantı tarihinden en az 25 gün önce.
4. Sadece e-posta yeterli mi?
Hayır. ilan.gov.tr, birlik internet sitesi ve e-posta birlikte Yönetmelikte sayılmıştır.
5. Mektup zorunlu mu?
Hayır. Gerekli görülürse mektup veya faks ek yöntem olarak kullanılabilir.
6. Gündem çağrıyla gönderilmeli mi?
Evet. Çağrı gündemle birlikte yapılır.
7. İkinci toplantı bilgisi çağrıda olmalı mı?
Evet. Yer, gün ve saat çağrı metninde gösterilir.
8. Çağrı TİM ve Bakanlığa gönderilir mi?
Evet. Çağrı metni aynı anda TİM’e ve Bakanlığa iletilir.
9. Genel kurul başka şehirde yapılabilir mi?
Yönetmelik toplantıyı genel sekreterlik hizmet binasına; bina yetersizse genel sekreterliğin bulunduğu il merkezinde uygun yere bağlar.
10. İki yıl genel kurul yapılmazsa ne olur?
Yönetmelik m.4/5-ç kapsamında sona erdirme sebebi oluşabilir; sona erdirme TİM teklifi ve Bakanlık işlemiyle olur.
Resmî Kaynaklar
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
