Feragat ve Kabul Ne Zamana Kadar Yapılabilir? HMK 310 | 2026
Kısa ve net cevap: Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hüküm verildikten sonra feragat veya kabul yapılmışsa, kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi ek karar verir. Beyan dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra yapılmışsa Yargıtay temyiz incelemesi yapmadan dosyayı hükmü veren mahkemeye gönderir.
HMK 310 Ne Düzenliyor?
HMK 310 feragat ve kabulün zamanını ve hükümden sonra yapılması hâlindeki usulü düzenler. Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hükmün verilmesinden sonra feragat veya kabul beyanı sunulmuşsa, kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez; ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verir. Dosya Yargıtaya ulaşmışsa Yargıtay işin esasını incelemeden dosyayı feragat veya kabul konusunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir.
Feragat ve kabul, tarafların dava sonucuna doğrudan etki eden usul işlemleridir. Şekil, zaman, kesin hüküm etkisi ve yargılama gideri sonuçları ayrı maddelerde düzenlendiği için beyanın tüm sonuçları birlikte değerlendirilmelidir.
Kanuni Unsurlar
1. Feragat ve kabul kesinleşmeye kadar mümkündür.
Feragat ve kabul kesinleşmeye kadar mümkündür. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
2. Hükümden sonra da beyan yapılabilir.
Hükümden sonra da beyan yapılabilir. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
3. Kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya incelemeye gönderilmeden ek karar verilir.
Kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya incelemeye gönderilmeden ek karar verilir. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
4. İlk derece veya BAM ek karar verebilir.
İlk derece veya BAM ek karar verebilir. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
5. Dosya Yargıtaya ulaşmışsa esas incelemesi yapılmaz.
Dosya Yargıtaya ulaşmışsa esas incelemesi yapılmaz. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
6. Yargıtay dosyayı ek karar için hükmü veren mahkemeye gönderir.
Yargıtay dosyayı ek karar için hükmü veren mahkemeye gönderir. feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanunun açık unsurudur. Beyanın dilekçedeki veya duruşma tutanağındaki kapsamı, tarihi ve koşulsuzluğu dosya üzerinden belirlenmelidir. Feragat ve kabul güçlü sonuç doğurduğundan belirsiz veya varsayımsal yorumla genişletilmemelidir.
Mahkemenin Rolü
Mahkeme beyanın kesinleşmeden önce yapılıp yapılmadığını ve dosyanın hangi kanun yolu aşamasında bulunduğunu belirleyerek ek karar usulünü uygulamalıdır.
Mahkeme beyanı yorumlarken tarafın açık iradesiyle sınırlı kalmalı; kısmi beyanı tam beyana veya koşullu ifadeyi koşulsuz beyana dönüştürmemelidir.
Tarafların Kontrolü
Taraf beyanı sunarken kararın kesinleşme durumunu, dosyanın kanun yolu incelemesine gönderilip gönderilmediğini ve özellikle temyiz dosyasının Yargıtaya ulaşıp ulaşmadığını kontrol etmelidir.
Beyan verilmeden önce talep sonucu, kararın kesinleşme durumu, kanun yolu aşaması ve yargılama giderleri birlikte kontrol edilmelidir.
Maddenin Sınırı
HMK 310, hüküm verilmiş olmasını feragat veya kabul için son nokta saymaz; son sınır hükmün kesinleşmesidir. Ancak beyanın hangi yargı aşamasında sunulduğu izlenecek usulü değiştirir.
Süre ve Zamanlama
Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Bu, maddenin açık zaman sınırıdır.
Kesinleşme, ilk duruşma veya beyan tarihi gibi kanunda önem verilen zaman noktaları dosya kayıtlarıyla belirlenmelidir.
Hukuki Sonuç
Kesinleşmeden önce yapılan beyan, dosyanın bulunduğu aşamaya göre ek karar mekanizmasıyla sonuçlandırılır; Yargıtay aşamasında dosya esas incelenmeden geri gönderilir.
Feragat ve kabul basit bir dilekçe açıklaması değildir; HMK 311’deki kesin hüküm benzeri etki ve HMK 312’deki gider sonucu sebebiyle beyan öncesi kapsam açık olmalıdır.
HMK 307–312 Sistematiği
HMK 307 feragati, 308 kabulü, 309 şekil ve koşulsuzluğu, 310 kesinleşmeye kadar yapılabilmesini, 311 kesin hüküm benzeri etki ve irade bozukluğunu, 312 ise yargılama giderlerini düzenler.
Uygulamada Kaçınılması Gereken Hatalar
Hüküm verildikten sonra feragat veya kabulün artık mümkün olmadığını sanmak veya Yargıtay aşamasında Yargıtayın doğrudan esas hakkında karar vermesini beklemek yanlıştır.
Dosya Kontrol Listesi
- Feragat ve kabul kesinleşmeye kadar mümkündür.
- Hükümden sonra da beyan yapılabilir.
- Kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya incelemeye gönderilmeden ek karar verilir.
- İlk derece veya BAM ek karar verebilir.
- Dosya Yargıtaya ulaşmışsa esas incelemesi yapılmaz.
- Yargıtay dosyayı ek karar için hükmü veren mahkemeye gönderir.
- Beyan açık ve koşulsuz mu?
- Kesinleşme durumu kontrol edildi mi?
- Gider sonucu değerlendirildi mi?
Resmî Kaynak
Mevzuat Bilgi Sistemi – 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu esas alınmalıdır.
Site İçinde İlgili Rehberler
Sık Sorulan Sorular
HMK 310: Temel kural?
Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hüküm verildikten sonra feragat veya kabul yapılmışsa, kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi ek karar verir. Beyan dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra yapılmışsa Yargıtay temyiz incelemesi yapmadan dosyayı hükmü veren mahkemeye gönderir. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Süre?
Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Bu, maddenin açık zaman sınırıdır. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Sınır?
HMK 310, hüküm verilmiş olmasını feragat veya kabul için son nokta saymaz; son sınır hükmün kesinleşmesidir. Ancak beyanın hangi yargı aşamasında sunulduğu izlenecek usulü değiştirir. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Mahkeme ne yapar?
Mahkeme beyanın kesinleşmeden önce yapılıp yapılmadığını ve dosyanın hangi kanun yolu aşamasında bulunduğunu belirleyerek ek karar usulünü uygulamalıdır. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Taraf ne yapmalı?
Taraf beyanı sunarken kararın kesinleşme durumunu, dosyanın kanun yolu incelemesine gönderilip gönderilmediğini ve özellikle temyiz dosyasının Yargıtaya ulaşıp ulaşmadığını kontrol etmelidir. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Sonuç?
Kesinleşmeden önce yapılan beyan, dosyanın bulunduğu aşamaya göre ek karar mekanizmasıyla sonuçlandırılır; Yargıtay aşamasında dosya esas incelenmeden geri gönderilir. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Karşı tarafın onayı gerekir mi?
Hayır. HMK 309 uyarınca feragat ve kabul karşı tarafın veya mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Şartlı feragat veya kabul olur mu?
Hayır. HMK 309 bu beyanların kayıtsız ve şartsız olmasını öngörür. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
HMK 310: Kaynak?
Mevzuat Bilgi Sistemi içindeki güncel 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu esas alınmalıdır. Bağlantılı feragat ve kabul hükümleri kendi şartlarıyla birlikte okunmalıdır.
Sonuç
Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hüküm verildikten sonra feragat veya kabul yapılmışsa, kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez ve ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi ek karar verir. Beyan dosya temyiz incelemesine gönderildikten sonra yapılmışsa Yargıtay temyiz incelemesi yapmadan dosyayı hükmü veren mahkemeye gönderir. HMK 310, hüküm verilmiş olmasını feragat veya kabul için son nokta saymaz; son sınır hükmün kesinleşmesidir. Ancak beyanın hangi yargı aşamasında sunulduğu izlenecek usulü değiştirir.
HMK 310 İçin Ayrıntılı Beyan Analizi
HMK 310 feragat ve kabulün zamanını ve hükümden sonra yapılması hâlindeki usulü düzenler. Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Hükmün verilmesinden sonra feragat veya kabul beyanı sunulmuşsa, kanun yoluna başvurulmuş olsa dahi dosya kanun yolu incelemesine gönderilmez; ilk derece mahkemesi veya bölge adliye mahkemesi feragat veya kabul doğrultusunda ek karar verir. Dosya Yargıtaya ulaşmışsa Yargıtay işin esasını incelemeden dosyayı feragat veya kabul konusunda ek karar verilmek üzere hükmü veren mahkemeye gönderir. Mahkeme beyanın kesinleşmeden önce yapılıp yapılmadığını ve dosyanın hangi kanun yolu aşamasında bulunduğunu belirleyerek ek karar usulünü uygulamalıdır. Taraf beyanı sunarken kararın kesinleşme durumunu, dosyanın kanun yolu incelemesine gönderilip gönderilmediğini ve özellikle temyiz dosyasının Yargıtaya ulaşıp ulaşmadığını kontrol etmelidir. Feragat ve kabul hüküm kesinleşinceye kadar yapılabilir. Bu, maddenin açık zaman sınırıdır. Kesinleşmeden önce yapılan beyan, dosyanın bulunduğu aşamaya göre ek karar mekanizmasıyla sonuçlandırılır; Yargıtay aşamasında dosya esas incelenmeden geri gönderilir. Bu unsurlar dilekçe, duruşma tutanağı, hüküm ve kesinleşme kayıtlarıyla birlikte kontrol edildiğinde feragat ve kabulün zamanı ile hükümden sonra ek karar bakımından kanuni sonuç netleşir. Beyanın kapsamı sonradan varsayımla genişletilemez.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
