Birden Çok Sigortada Riziko ve Diğer Poliçeleri Bildirme Dilekçesi | TTK 1465
Birden çok sigortada riziko ve diğer poliçeleri bildirme dilekçesi, aynı menfaatin aynı rizikolara ve aynı süreye karşı birden fazla sigortacıya sigortalandığı dosyada olayın ve diğer sigortaların her sigortacıya açıklanmasıdır. TTK 1465/2 bu iki bilgiyi birlikte bildirme yükümlülüğü getirir. Yalnız olay ihbarı yapıp başka sigortayı saklamak yükümlülüğün tamamını karşılamaz. Başvuru her sigortacıya ayrı ulaşma kaydıyla yöneltilir; bir şirkete dosya açılmış olması diğerine bildirimin yerine geçmez.
Örnek, işletmenin kendi emtiasını aynı yangın rizikosu ve aynı dönem için iki sigortacıya aynı zamanda müşterek sigorta düzeninde sigortaladığı dosyadır. Poliçelerin gerçek kuruluş kayıtları ve bedelleri doğrulanmış; toplam bedel menfaat değerini aşmamıştır. Yangın gerçekleşmiş, sigorta ettiren olayı öğrenmiştir. İlk bildirim anında zarar incelemesi sürmektedir ve ödeme alınmamıştır. Metin iki kez tam tazminat istemi veya ikinci poliçeyi geçerli hale getiren onay talebi değildir; TTK 1465/2 bildirimi için hazırlanmıştır.
TTK 1465/2 olayla birlikte diğer sigortaların bildirilmesini ister
TTK 1465/1 aynı menfaatin, aynı rizikolara karşı, aynı süre için birden çok sigortacıya aynı veya farklı tarihlerde sigorta ettirilmesini ele alır. İkinci fıkra sigorta ettirenin her sigortacıya hem rizikonun gerçekleştiğini hem aynı menfaat için yapılan diğer sigortaları bildirmesini düzenler. Bildirimin konusu iki ayrı bilgi kümesidir. Olayın tarihi ve yeri açıklanırken ilgili başka poliçelerin varlığı da gösterilir; ikinci küme boş bırakılmaz.
Yükümlülüğü yerine getiren bu örnekte sigorta ettirendir. İşletmenin tam unvanı, yetkili imzası ve sigortalı emtiadaki menfaati dosyayla doğrulanır. Başka kişinin malını kendi malı gibi gösteren başvuru hazırlanmaz. Aynı depo adresinde farklı hak sahipleri bulunması, bütün sigorta menfaatlerinin aynı olduğunu kanıtlamaz. Emtianın sahibi ve sözleşmenin sigorta ettireni farklıysa bu örnekteki sıfat ifadeleri değiştirilmeden kullanılmaz; gerçek taraf yapısı ayrıca belirlenir.
TTK 1486/2, 1465 ilâ 1468 hükümlerine aykırı sözleşme şartlarının geçersizliğini düzenler. Yalnız lider sigortacıya haber vermenin bütün diğer bildirimleri gereksiz kıldığı düşüncesi kanuni yükümlülük kontrolünün yerine konulmaz. Liderin diğer şirketlere gerçek iletimi varsa hangi belgeyle ve hangi kapsamla yapıldığı incelenir. Sigorta ettiren kendi olay ve diğer poliçe bilgisinin her ilgili muhataba ulaştığını kayıtta tutar. Sadece şirketler aralarında konuşur varsayımıyla dosya bırakılmaz.
Aynı menfaat, aynı yangın rizikosu ve ortak dönem gösterilir
Önce her poliçenin sigorta konusu okunur. Bu örnekte aynı işletmenin belirli depodaki kendi emtiası söz konusudur. Bina sigortası ve emtia sigortası sırf aynı adrese ait diye aynı menfaat sayılmaz. Emtia grubu, stok kaydı ve depo kapsamı eşleştirilir. Sigorta ettirenin başka adresi veya başka şirketin stoku tabloda bu menfaate eklenmez. Ürünlerin taşınma haline ilişkin ayrı risk de depo yangınıyla otomatik özdeşleştirilmez.
İkinci olarak rizikolar karşılaştırılır. Her iki poliçedeki yangın teminatı ve ilgili gerçek özel şartlar okunur. Bir poliçe yalnız hırsızlığı, diğeri yalnız yangını kapsıyorsa aynı riziko açıklaması yazılmaz. Poliçe başlığının işyeri paketi olması bütün teminat kalemlerinin aynı olduğunu göstermediğinden tablo ilgili yangın kapsamına bağlanır. Bilinmeyen istisna veya ek koşul yokmuş gibi gösterilmez. Bildirim, incelemenin gerektirdiği gerçek kapsam bilgisini sunar.
Üçüncü olarak teminat dönemleri ve olay tarihi eşleştirilir. Aynı yıl ibaresi tek başına aynı süreyi göstermez; başlangıç ve bitiş kayıtları okunur. Yangının her iki dönemin içinde olduğu belirlenir. Eski yenilenmiş poliçe yerine olay gününün gerçek yürürlük kaydı kullanılır. Aynı numaralı farklı zeyil varsa kapsamı değiştiren son ilgili sürüm dosyaya alınır. Sözleşmenin yapılış tarihi ile teminat başlangıcı da ayrı alanlar olarak tutulur.
Müşterek sigorta TTK 1466/1’de aynı zamanda, aynı süreler ve aynı rizikolar için birden çok sigortacıyı düzenler. Sözleşmeler sigortalı menfaat değerine kadar geçerli sayılır; her sigortacı toplam bedellere göre kendi bedeli oranında sorumludur. Bu örnekte eşzamanlı müşterek yapı gerçek poliçelerden doğrulanmıştır. Menfaatin tamamı zaten önceki sözleşmeyle sigortalanmışken sonradan yapılan ikinci sigortanın TTK 1467 geçerlilik sorunu bildirim metniyle kendiliğinden çözülmüş kabul edilmez.
Diğer sigortalar çizelgesi bütün muhataplarda tutarlı olmalıdır
Her muhataba gönderilen nüshada o şirketin poliçesi ve aynı menfaatin diğer poliçesi belirli yazılır. Şirket unvanı, poliçe numarası, yapılış tarihi, teminat dönemi, sigorta bedeli ve para birimi gerçek belgeye bağlanır. Bildirilen başka hasar dosyası açılmışsa numarası eklenir. Bir şirkete diğer poliçe yok denilip diğerine farklı tablo sunulmaz. Bilgilerin değişmesi halinde önceki sürümün hangi maddesinin neden düzeltildiği açık belirtilir.
Sigorta bedeli ile menfaat değeri ayrı tutulur. TTK 1460 sigorta değerini menfaatin tam değeri olarak tanımlar. Poliçede görülen bedel otomatik güncel stok değeri kabul edilmez. Sigorta ettiren gerçek stok ve değerleme belgelerini dosyada tutar. Teminat tabloları farklı para birimindeyse gelişigüzel aynı sayı üzerinden oran kurulmaz. Bu ilk bildirim kesin hesap raporu yerine kullanılmaz; mevcut belgeler ve incelemenin gerçek aşaması açıklanır.
Gönderilen poliçe ekleri okunabilir ve ilgili olmalıdır. Yalnız sigortacı logosu bulunan ilk sayfa bütün kapsamı açıklamıyorsa gerçek ilgili ekler sunulur. Sözleşmeyle ilgisiz başka ticari dosyaların tamamı başvuruya yığılmaz. Her belgenin hangi sigortacıya ve hangi döneme ait olduğu dosya adında veya ek listesinde gösterilir. İkinci poliçenin henüz elde bulunmayan belgesini eklenmiş gibi saymak yerine gerçek mevcut bilgi ve belge durumu açıklanır.
| Çizelge alanı | Kaynak belge | Bildirimdeki işlev |
|---|---|---|
| Sigortacı ve poliçe | Gerçek sözleşme | Her muhatabı ayırır |
| Menfaat ve depo | Poliçe konusu ve stok kaydı | Aynı emtiayı eşleştirir |
| Riziko ve dönem | Teminat tablosu ve zeyil | Olayın ortak kapsamını gösterir |
| Bedel ve dosya | Poliçe ve gerçek ihbar kaydı | Diğer sigortayı açık bildirir |
Gecikmeksizin bildirim ve TTK 1446 sonuçları birlikte okunur
TTK 1446/1 sigorta ettirenin rizikonun gerçekleştiğini öğrenince gecikmeksizin bildirmesini düzenler. Olay saati, gerçek öğrenme zamanı ve gönderim kaydı ayrı yazılır. Diğer şirketin eksper sonucu beklenerek ilk bildirimin yapılması ertelenmez. Kanun bu yükümlülüğü bütün mal sigortaları için değişmez beş veya on beş iş günü olarak yazmaz. Bildirim koşulları gerçek poliçe ve uygulanacak ilgili şartlarla birlikte incelenir; bilinmeyen sabit gün sayısı üretilmez.
TTK 1465/2 aykırılık halinde 1446 hükmünü uygulanacak düzenleme olarak gösterir. 1446/2 bildirimin yapılmaması veya geç yapılmasının ödenecek tazminat ya da bedelde artışa neden olması halinde kusurun ağırlığına göre indirim düzenler. Bu nedenle başka poliçenin bildirilmemesini her olayda otomatik tam ret sonucu diye yazmak kanuni koşulları atlar. Gerçek ihlal, etkisi ve kusur ayrı incelenir. Olay dosyası belgesiz genel ret veya garanti iddiasıyla açıklanmaz.
1446/3 sigortacının rizikonun gerçekleştiğini daha önce fiilen öğrenmesi halinde ikinci fıkradan yararlanamayacağını belirtir. Fiilî öğrenme varsa bunu gösteren gerçek kayıt sunulur. Bir sigortacının olayı bilmesi diğer sigortacının da fiilen bildiği anlamına gelmez. Bu kayıt diğer sigortaları açıkça bildirme yükümlülüğünü metinden silme gerekçesi yapılmaz. Her şirketteki olay bilgisi ve diğer poliçe bilgisinin ulaşma durumu ayrı tutulur.
Birden çok sigortada riziko ve diğer poliçe bildirimi örneği
Riziko ve diğer sigortaları bildirme dilekçesini Word olarak indir. Aynı menfaat, yangın kapsamı, dönem ve müşterek yapı doğrulanır. Her sigortacıya ayrı nüsha hazırlanır. Örnekte inceleme sürmektedir ve ödeme alınmamıştır; gerçek durum farklıysa bu beyanlar kullanılmaz. Son hazırlık sayfası çıkarılır.
[BU NÜSHANIN MUHATABI SİGORTACI ŞİRKET]’NE
Bildiren sigorta ettiren: [İşletme tam unvanı, kimlik/sicil ve adres]
Sigortalı menfaat: [Kendi emtiası ve depo bilgileri]
Muhatap poliçesi: [Numara, yapılış ve teminat dönemi]
Olay ve öğrenme: [Gerçek tarih, saat ve yer]
Konu: TTK 1465/2 uyarınca yangın rizikosunun gerçekleşmesinin ve aynı menfaate ilişkin diğer sigortanın bildirilmesidir.
AÇIKLAMALAR
1. Kendi emtiamızdaki menfaat belirtilen depoda aynı yangın rizikosu ve aynı süre için şirketiniz ile [diğer sigortacı] nezdinde müşterek sigorta düzeninde teminat altındadır. Gerçek poliçe ve ilgili kapsam belgeleri ekte sunulmuştur.
2. [Gerçek olay tarihi ve saati] tarihinde [depo adresi] yerinde yangın gerçekleşmiştir. Olay [gerçek öğrenme zamanı ve olgusu] ile öğrenilmiştir. Mevcut olay belgesi [gerçek belge adı] şeklindedir. Sebep veya zarar hakkında henüz verilmemiş tespit varmış gibi beyanda bulunmuyoruz.
3. Aynı menfaate ilişkin diğer sigorta: [Sigortacı tam unvanı, poliçe numarası, yapılış tarihi, teminat başlangıç-bitişi, yangın kapsamı, sigorta bedeli ve para birimi]. Varsa gerçek diğer hasar dosyası numarası [kayıt] olup ilgili poliçe çizelgesi eklenmiştir.
4. Bu bildirimle şirketinize hem yangının gerçekleştiğini hem aynı menfaat için yapılan diğer sigortayı TTK 1465/2 kapsamında açıkça iletiyoruz. Diğer sigortacıya da aynı olay ve poliçe bilgilerini ayrı nüshayla yöneltiyoruz. Her muhatabın gerçek ulaşma kaydı ayrı izlenecektir.
5. İlk bildirim tarihinde zarar incelemesi sürmektedir ve sigortacılardan bu olay için ödeme alınmamıştır. Sonraki gerçek tespit, dosya ve ödeme bilgileri ilgili kayıtlarıyla ayrıca iletilecektir. Aynı zarar için iki kez tam tazminat istemiyoruz.
6. TTK 1447 kapsamında gerekli bilgi ve belgelerin sağlanması ve inceleme düzeni için iletişim kişimiz [gerçek yetkili] olup güncel iletişim bilgileri [bilgiler] şeklindedir. Bildirimin hangi poliçe ve hasar dosyasında işlendiğinin yazılı belirtilmesini talep ediyoruz.
HUKUKİ DAYANAK: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.1465/1 ve 2, m.1466/1, m.1446 ve 1447.
SONUÇ VE TALEP: Yangın olayı ile aynı menfaate ilişkin diğer sigortanın bildiriminin kayda alınmasını; ilgili dosya numarası, inceleme için gerekli belgeler ve iletişim düzeninin yazılı bildirilmesini talep ederiz.
EKLER: 1. İki poliçenin ilgili nüshaları ve zeyilleri. 2. Menfaat-riziko-dönem çizelgesi. 3. Mevcut gerçek olay belgeleri. 4. Diğer sigortacıya yöneltilen bildirim nüshası ve mevcut ulaşma kaydı. 5. İmza ve temsil yetkisi belgesi.
[Tarih]
[İşletme adına yetkili kişinin adı ve imzası]
İnceleme düzeni ve birbirine aykırı talimatlar izlenir
TTK 1447/1 gerekli ve sigorta ettirenden beklenebilecek bilgi ve belgelerin makul sürede sağlanmasını, ilgili incelemeye izin verilmesini ve uygun önlemleri düzenler. İlk bildirim bütün ekspertiz işlemleri bitmiş gibi hazırlanmaz. Sonradan istenen gerçek belge, hangi dosya ve tarihle talep edildiği gösterilerek sunulur. Bir şirketin inceleme kaydı diğer şirkete iletilirken kaynağı korunur. Eksper görüşü kesinleşmiş mahkeme kararı gibi tanıtılmaz.
TTK 1448/1 birden çok sigortacının birbirine aykırı talimatında zararın azaltılması ve rücu haklarının korunması bakımından en uygun talimatın dikkate alınmasını düzenler. Gerçek talimatlar tarih ve düzenleyenle saklanır. Başvuran sigortacılar arasında keyfî tercih yaptığını söylemez; kanunun ölçütünü ve uygulanan somut önlemi kaydeder. Bu ilk ihbar ayrı önlem gideri avansı talebi değildir. Masraf karşılığı istenecekse gerçek gider ve kendi hukuki talebi ayrıca açıklanır.
Ödeme bilgileri aynı zarar dosyasında birlikte tutulur
TTK 1459 zarar sigortasında uğranılan zararın tazminini düzenler. 1461 sigortacının bedel sınırını ve zarardan fazla ödememe kuralını; 1465 birden çok sigortanın genel sınırını birlikte ortaya koyar. İki poliçe iki kat yangın zararı yaratmaz. Sonraki gerçek ödeme, şirket ve tarih belirtilerek ortak çizelgede izlenir. Avans ve nihai ödeme ayrılır. Başka olayın ödemesi bu yangının karşılığı gibi yazılmaz.
TTK 1466/1 müşterek sorumluluk oranını bedeller toplamına göre düzenler. Müteselsil sorumluluk 1466/2’de sözleşmelere göre ayrı koşula bağlanır; yalnız iki poliçe bulunması bütün sigortacıların otomatik müteselsil olduğunu göstermez. Bu dilekçe kesin pay veya son zarar hesabı kurmaz. Somut teminat, değer, gerçek zarar ve yapılan ödemeler üzerinden hesap ayrıca incelenir. Muhatabın başka sigortacı var gerekçeli cevabı da hangi hükme dayandığı görülerek değerlendirilir.
Her sigortacıya ayrı ulaşma ve dosya kaydı doğrulanır
TTK 1416 bildirimlerin sigortacı veya sözleşmeyle ilgili acenteye yöneltilmesini düzenler. İki sigortacı için tek yanlış muhatap seçilmez. Her nüshada muhatabın doğru unvanı ve kendi poliçesi yazılır. Nüshalar aynı olay ve diğer sigortalar tablosunu taşır. İlk gönderim ve sonraki düzeltmeler birlikte saklanır. Sigortacı cevabındaki dosya numarası ve kayıt edilen poliçe karşılaştırılır; yanlış dosyaya işlem yapılmışsa gerçek kayıt farkı açıklanır.
Dosya yanıtında yalnız yangın kaydının görünmesi, diğer poliçe bilgisinin de işlendiğini göstermeyebilir. Cevap ve ekleri bu iki bilgi bakımından ayrı okunur. Başvuran eksik kalan poliçe numarasını ve belge sürümünü açık göstererek kayıt düzeltmesi ister. Sonradan sigorta bedeli veya olayın gerçek niteliği hakkında yeni belge gelirse önceki bildirimin hangi satırının değiştiği belirtilir. Eski ve yeni sürümler birbirini gizleyen bağımsız olay başvuruları gibi tutulmaz; aynı gerçek olayın dosyası korunur.
Sık sorulan sorular
Birden çok sigortada hangi bilgiler birlikte bildirilir?
TTK 1465/2 her sigortacıya hem rizikonun gerçekleştiğinin hem aynı menfaatin diğer sigortalarının bildirilmesini düzenler.
Bir şirkete bildirim diğer şirkete otomatik yeterli midir?
Her muhataba ulaşma ayrıca doğrulanır. Bir dosyanın açılması diğer sigortacıya bildirim yerine kullanılmaz.
Aynı adresteki bina ve emtia aynı menfaat midir?
Sırf aynı adres yeterli değildir. Poliçe konusu ve menfaat sahibi ayrı karşılaştırılır.
Yangın ve hırsızlık poliçesi aynı riziko sayılır mı?
Farklı rizikolar aynı kabul edilmez. Bildirimin ilgili kapsamı gerçek teminat tablosuyla belirlenir.
Bildirim için ekspertiz sonucunu beklemek gerekir mi?
TTK 1446/1 öğrenince gecikmeksizin bildirim düzenler. Mevcut bilgi verilir; gerçek sonraki belgeler ayrıca sunulur.
Başka poliçeyi bildirmemek otomatik tam ret doğurur mu?
1465/2 atfıyla 1446 koşulları uygulanır. İhlalin tazminat artışına etkisi ve kusur ayrıca incelenir.
Bu bildirim ikinci poliçeye geçerlilik onayı mıdır?
Hayır. TTK 1467 çifte sigorta geçerlilik şartları ayrı değerlendirilir; olay ihbarı onların yerine geçmez.
İki sigortacıdan iki kez tam zarar alınır mı?
Zarar sigortası sınırları korunur. Aynı zarar için iki kat tahsilat talebi kurulmaz.
İki sigortacı her durumda müteselsil midir?
TTK 1466/2 bunu sözleşmelere göre düzenler. Sadece birden fazla poliçe bulunması yeterli değildir.
Word hazırlık sayfası gönderilir mi?
Hayır. Her sigortacıya gerçek kayıtlarla ayrı nüsha hazırlanır; hazırlık sayfası çıkarılır.
Resmî kaynaklar ve ilgili site yazıları
Dayanak Mevzuat Bilgi Sistemi Türk Ticaret Kanunu m.1465/2’dir. 1446, 1447, 1448/1, 1459–1461, 1466 ve 1486/2 ilgili sınırları gösterir. Metin İstanbul Büyükşehir Belediyesi TTK PDF’sinden okunabilir.
Genel geçerlilik ayrımı için TTK 1467 çifte sigorta rehberi; olay ihbarı için TTK 1446 hasar bildirim rehberi; ayrı önlem gideri istemi için zararın artmasını önleme gideri avansı dilekçesi okunabilir.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu: Mersin’deki fizikî ofiste ve Türkiye genelindeki birden çok mal sigortası dosyalarında menfaat, riziko, süre, diğer poliçeler ve her muhatabın ulaşma kaydı birlikte incelenir. İlk bildirim TTK 1465/2 kapsamındaki iki bilgi üzerinden hazırlanır.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
