Sigortacıdan Zararın Artmasını Önleme Gideri Avans Talep Dilekçesi | TTK 1448
Sigortacıdan zararın artmasını önleme gideri avans talep dilekçesi, gerçekleşmiş sigortalı olaydan sonra zararın büyümesini engelleyecek belirli önlemin gideri için sigorta ettirenin TTK 1448/4 uyarınca gerekli tutarı istemesidir. Kanun sigortacının bu istem üzerine avans ödemesini düzenler. Talep, hangi önlemin hangi zararı azaltacağını ve gerekli paranın hangi kalemlerden oluştuğunu gösterir. Ana hasarın tamamının hesaplanmasını beklemek, bu gider avansının kanuni koşulu değildir.
Örnek, özel işyeri mal sigortasında gerçekleşmiş ve sigortacıya bildirilmiş olay sonrası, mevcut zararın artmasını engellemek için alınacak somut koruma önlemine yöneliktir. Başvuran sigorta ettirendir. Önlem henüz bütünüyle satın alınmamış, gerekli tutar gerçek teknik tespit ve güncel teklifle belirlenmiştir. Ödenmiş giderin geri verilmesi, hasar inceleme ücretinin tahsili ve savunma gideri avansı kendi dayanaklarıyla değerlendirilir. Bu yazı gerekli koruma giderinin önceden karşılanmasını açıklar.
TTK 1448/1, 3 ve 4 birlikte okunur
TTK 1448/1 rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin yüksek olduğu durumlarda imkânlar ölçüsünde önlem alınmasını düzenler. Önlemler zararın önlenmesine, azaltılmasına, artmasının engellenmesine veya sigortacının üçüncü kişilere karşı rücu haklarının korunmasına hizmet eder. Bu örnekte olay gerçekleşmiş, zarar devam eden somut tehlike nedeniyle büyüme riski taşımaktadır. Olayın ilk sonucu ile önlem alınmazsa artacak bölüm ayrı açıklanır.
Üçüncü fıkra, birinci fıkra gereğince yapılmış makul giderlerin faydasız kalsalar bile sigorta tazminatından veya bedelinden ayrı karşılanmasını düzenler. Dördüncü fıkra ise bu giderlerin karşılanması amacıyla gerekli tutarın sigorta ettirenin istemi üzerine avans olarak ödenmesini öngörür. Giderin makul niteliği ve kanuni amaçla bağlantısı korunur. Avans istenirken önlemin gerçekten gerekli olması, kapsamı ve maliyeti belirli kayıtlarla gösterilir.
TTK 1452/3, 1433 ila 1449 hükümlerinin sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar aleyhine değiştirilemeyeceğini; değiştirilirse kanun hükümlerinin uygulanacağını belirtir. Dolayısıyla başvurunun dayanağı poliçede ayrıca avans sözü bulunmasına indirgenmez. Bununla birlikte olayın sigorta ilişkisi, önlemin amacı ve gerekli tutar incelenir. Sırf avans başlığı kullanılmasıyla her yatırım veya her onarım gideri 1448 kapsamında gerekli koruma giderine dönüşmez.
Gerçek olay ve zarar artışı somut gösterilmelidir
Poliçe numarası, sigortalı menfaat, olay tarihi, olay yeri ve hasar dosyası yazılır. Hasar bildiriminin tarihi ile varsa dosya numarası eklenir. Başvuran, olayın nedenini kesin teknik sonuç bulunmadan tahminle açıklamaz. Eldeki tutanak veya tespitin neyi gösterdiği belirtilir. TTK 1446/1 kapsamında gerçekleşen rizikonun gecikmeksizin bildirilmesi yükümlülüğü de izlenir. Avans dilekçesi, önceki gerçek hasar ihbarının kaydıyla bağlantılı hazırlanır.
Korunacak mal listesi olay yeriyle eşleştirilir. Giderin hangi sigortalı emtia, makine veya bina bölümünü koruyacağı açıklanır. Başka adresteki malların taşıma veya bakım gideri bu dosyanın avansına eklenmez. Önlemin alanı, süresi ve işi yapacak kişi belirlenir. Böylece zarar artışını önleyecek iş ile işletmenin olağan faaliyet gideri aynı belirsiz toplam altında gösterilmez.
Teknik tespit, mevcut durumun hangi yönden zararı artırdığını açıklamalıdır. Tarihli fotoğraf, servis değerlendirmesi, ilgili ölçüm ve olay kaydı birbirine bağlanır. Gerekli müdahale yalnız hizmet adıyla yazılmaz; işin neden o zamanda yapılması gerektiği belirtilir. Aciliyet gerçek durumdan çıkarılır. Kanunda olmayan sabit acil müdahale süresi veya teknik rapor bulunmadığı halde kesin zarar tahmini üretilmez.
Önlem seçimi mevcut imkânlar ve güvenli uygulama üzerinden değerlendirilir. Sigorta ettirenin insanları tehlikeye sokan müdahaleyi kendi personeline yaptırması beklenmez. Gerekli uzmanlık ve güvenli çalışma gereği teknik kayda bağlanır. Önlem için dış hizmet gerekiyorsa hizmetin kapsamı teklifte belirli olmalıdır. Koruma tedbirinin amacı, malı daha yüksek özelliklerle yenileyen geniş yatırım projesiyle karıştırılmadan açıklanır.
Sigortacının talimatı ve zarar delilleri birlikte korunur
TTK 1448/1 sigortacının bu konudaki talimatlarına olabildiğince uyulmasını düzenler. Verilen talimatın tarihi, kapsamı ve muhatabı kayıt altına alınır. İş teklifinin talimatla örtüşen bölümü gösterilir. Talimat henüz verilmemişse varmış gibi yazılmaz. Uygulanamayan bölüm için gerçek neden ve teknik dayanak açıklanır. Sigortacıdan istenen avans, belirsiz sözlü yönlendirmeler yerine dosyada izlenebilir kayıt üzerinden hazırlanır.
Birden çok sigortacı birbiriyle çelişen talimat verirse aynı fıkra zararın azaltılması ve rücu haklarının korunması bakımından en uygun talimatın dikkate alınmasını düzenler. Bu durumda bütün talimatlar saklanır ve seçimin dayanağı açıklanır. Bu örnek tek sigortacıya belirli gider istemidir. Birden fazla poliçe olan dosyada farklı sigortacıların tutarları tek şirketin borcuymuş gibi gelişigüzel birleştirilmez.
TTK 1471/1 hasar tespitinden önce sebep veya miktarın belirlenmesini güçleştirecek ya da engelleyecek değişiklikleri sınırlar; sigortacı onayı veya zararı azaltma amacıyla yapılan değişiklikleri istisna tutar. Koruma uygulaması öncesi ve sonrası durum belgelenir. Değiştirilen parçaların saklanması ve servis tutanağı somut işe göre düzenlenir. Avans için önlem alınacağını bildirmek, delillerin neden kaybolduğunu belgesiz bırakmanın gerekçesi yapılmaz.
Avans hesabı gerçek gerekli tutarı göstermelidir
Hizmet, malzeme, gerekli taşıma, süre ve tutar ayrı kalemlere bölünür. Teklif tarihi, geçerliliği, birim miktarı ve para birimi gösterilir. Vergi veya diğer kalemler toplamın içindeyse hesapta açıklanır. Aynı hizmetin fiyatı iki farklı tekliften birleştirilerek tekrar istenmez. Avans miktarı, talep tarihinde gerekli kalan işin gerçek tutarından çıkarılır. Proforma belgeyle yapılmış ödeme kaydı aynı belge niteliğinde değildir.
Önlem kısmen yapılmışsa ödenmiş gider ve kalan avans ihtiyacı iki bölümde gösterilir. Bu örneğin talebi kalan gerekli gider içindir. Aynı kalemin hem yapılmış gider iadesi hem gelecekteki avans olarak iki kez sayılmaması gerekir. Önceden verilmiş avans varsa tutarı, kullanımı ve eldeki bakiye açıklanır. Sigortacı mevcut parayı görebilmeli; başvurucu gerçekte karşılanmış ihtiyacı yeniden ödenmemiş gibi göstermemelidir.
TTK 1448/3 eksik sigortada 1462’nin kıyas yoluyla uygulanacağını belirtir. Sigorta bedeli, değer ve poliçedeki ilgili anlaşma görülmeden giderin her durumda aynı oranla kesileceği veya tamamının ödeneceği kesinleştirilmez. Sigortacının oran hesabında kullandığı gerçek kayıtlar istenir. Teknik değerleme ile teklif fiyatı ayrı belgelerdir. Avans hesabı hazırlanırken eksik sigortanın etkisi göz ardı edilmez; bilinmeyen oran tahminle doldurulmaz.
| Gider kalemi | Dayanak | Avans hesabındaki kontrol |
|---|---|---|
| Koruma hizmeti | Kapsamı belirli güncel teklif | Gerekli iş ve miktar |
| Malzeme ve süre | Teknik ihtiyaç kaydı | Önlem amacıyla bağlantı |
| Önceden karşılanan tutar | Gerçek ödeme ve avans kaydı | Tekrar talebin önlenmesi |
| Kalan gerekli tutar | Kalemler ve bakiye hesabı | Belirli avans istemi |
Sigortacıya koruma gideri avans talep dilekçesi örneği
Zararın artmasını önleme gideri avans talebini Word olarak indir. Gider kalemleri gerçek teklif ve teknik kayıtla doldurulur. Sunulacak nüshadan hazırlık sayfası çıkarılır. Poliçe, hasar ihbarı, gerekli önlem ve hesap birbirine bağlanır.
[SİGORTACI ŞİRKETİN TAM UNVANI]’NA
Sigorta ettiren: [Ad soyad / unvan ve adres]
Temsilci: [Varsa yetkili kişi ve belge]
Poliçe: [Numara, dönem ve sigortalı menfaat]
Olay ve dosya: [Gerçek tarih, yer, hasar dosya numarası]
Konu: TTK 1448/4 kapsamında zararın artmasını önleme giderleri için gerekli [tutar ve para birimi] avansın ödenmesi istemidir.
AÇIKLAMALAR
1. Şirketinizle kurulu belirtilen özel işyeri mal sigortasında sigorta ettirenim. [Gerçek olay] [tarih] tarihinde meydana gelmiş, [tarih ve teslim kaydı] ile tarafınıza bildirilmiştir. İlgili poliçe ve ihbar kayıtları ekte sunulmuştur.
2. [Korunacak mal ve mevcut durum] nedeniyle gerçekleşmiş zararın artmasını engellemek için [somut önlem] gereklidir. Teknik dayanak [rapor / tutanak adı ve tarihi] olup önlemin kapsamı, uygulanacağı yer ve gerekli süre ek çizelgede gösterilmiştir.
3. Alınan sigortacı talimatı [varsa gerçek kayıt ve tarih] şeklindedir. Henüz verilmemiş talimat veya onay mevcutmuş gibi ileri sürülmemiştir. Önlem öncesi durumu ve rücu açısından ilgili delilleri gösteren kayıtlar eklenmiştir.
4. Gerekli gider, [teklif tarihi, hizmet ve kalemler] uyarınca [tutar ve para birimi] olarak hesaplanmıştır. Önceden karşılanmış giderler ve alınmış avanslar ayrı gösterilmiş; bu talepte yalnız gerekli kalan tutar istenmiştir.
5. TTK 1448/1 kapsamındaki zarar artışını engelleme önlemi için üçüncü fıkrada düzenlenen makul giderlerin karşılanması amacıyla, dördüncü fıkra uyarınca gerekli tutarı avans olarak talep ediyorum. Eksik sigorta değerlendirmesinde 1448/3 ve 1462’nin ilgili düzeni gözetilir; yapılacak hesap gerçek bedel ve değer belgelerine dayandırılır.
6. Önlemin uygulanması ve ödeme sonrasında gerçekleşen gider, fatura ve ödeme kayıtlarını dosyaya sunacağım. Talep, ana hasar bedelinin tamamının avansı veya üç aylık inceleme sonrası yüzde elli hasar avansı değildir. İstenen tutar belirli koruma giderine aittir.
HUKUKİ DAYANAK: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.1448/1, 3 ve 4; m.1452/3, 1446, 1462 ve 1471.
SONUÇ VE TALEP: Belirtilen zararın artmasını önleme gideri için gerekli [tutar ve para birimi] avansın [gerçek hesap sahibi ve IBAN] hesabına ödenmesini talep ederim. Eksik görülen gider veya tutar konusunda kalem ve dayanağın yazılı açıklanmasını isterim.
EKLER: 1. Poliçe ve ilgili zeyil. 2. Hasar ihbarı ve ulaşma belgesi. 3. Teknik önlem tespiti ve olay kayıtları. 4. Güncel teklif ve gider çizelgesi. 5. Varsa önceki gider, avans ve talimat kayıtları. 6. Varsa temsil belgesi.
[Tarih]
[Sigorta ettiren veya yetkili temsilci adı ve imzası]
Üç aylık hasar avansı ve inceleme gideri ayrı taleplerdir
TTK 1427/3 ihbardan başlayan araştırmalar üç ayda tamamlanamamışsa, mutabakat veya mahkemece ön ekspertiz esasına göre belirlenecek hasar miktarı ya da bedelin en az yüzde ellisini avans olarak düzenler. TTK 1448/4 ise gerekli önlem giderine bağlıdır. Bu dilekçeye üç ay bekleme veya her talepte yüzde elli sınırı eklenmez. Giderin tutarı önlemin gerçek ihtiyacından belirlenir.
TTK 1426 kapsamındaki riziko ve tazminat kapsamını belirleme inceleme gideri de farklı amaç taşır. Koruma işi faturası, sadece hasarı inceleme raporu gibi adlandırılmaz. Faturada inceleme ve koruma hizmetleri birlikteyse kalemler ayrılır. Aynı tutar iki ayrı kanun maddesi altında tekrar tahsil edilmez. Sorumluluk sigortasında savunma gideri avansı da bu mal koruma işiyle eşitlenmez; ilgili talebin kendine ait dayanağı vardır.
Ret veya kısmi avans cevabı nasıl incelenir?
Sigortacının cevabı önce olay, poliçe ve önlem bakımından eşleştirilir. Sonra gerekli görülen iş ve tutar okunur. Eksik sigorta oranı, gereksiz hizmet veya teklif uyuşmazlığı belirtilmişse ilgili kalem işaretlenir. Cevabın yalnız ana hasarın henüz belirlenmediğini söylemesi, önlem giderinin gerekliliğini değerlendiren açıklama değildir. Talebin farklı avans kurumuyla karıştırıldığı görülürse dayanak ve belirli gider tekrar açık gösterilir.
TTK 1448/4 herkese aynı yedi veya on beş günlük cevap süresi koymaz. Önerilen ödeme tarihi gerçek aciliyetle gerekçelendirilir. Sigortacının susması istenen fiyatın kesin onaylandığını göstermez. Ödeme yapıldığında bankanın işlem kaydı ve gerçek tahsil sonucu kontrol edilir. Eksik tutar varsa hangi giderin karşılanmadığı belirlenir. Para gelmeden yalnız transfer sözüyle avans alınmış sayılmaz.
Önlem tamamlandığında gerçek gider hesabı kapatılır
Hizmetin uygulanma tarihi, kapsamı ve sonucu kaydedilir. Fatura ile teklif karşılaştırılır; gerçekleşmeyen iş ve fiyat farkı açıklanır. Avans, ödenmiş gerçek gider ve kalan bakiye ayrı hesaplanır. Önlemin nihai sonucu olumsuzsa TTK 1448/3’ün makul giderin faydasız kalması düzeni dikkate alınır. Bununla birlikte hiç yapılmamış iş gerçekleşmiş gider gibi gösterilemez. Makullük ve fiilî uygulama kendi belgeleriyle değerlendirilir.
Önlemden sonra alınan fotoğraf, teslim tutanağı ve teknik değerlendirme önceki kayıtlarla birlikte saklanır. Rücu için ilgili parça veya delilin kime teslim edildiği belirtilir. Sigortacıya sunulan son gider çizelgesi önceki talebi silmeden güncellenir. Sonradan başka sigortacıdan veya kaynaktan aynı gider ödenmişse hesapta gösterilir. Aynı gideri tekrar tahsil ettiren kapalı kayıt kurulmaz. Gerçek bakiye belirlendikten sonra dosyanın bu kalemi kapatılır.
Mersin ve Türkiye genelindeki işyeri hasarlarında kanuni gider avansı aynı düzenlemeye dayanır. Yerel hizmetin fiyatı, erişimi ve acil çalışma olanağı gerçek teklif üzerinden değerlendirilir. Bu başvuru belirli hizmet sağlayıcı seçimi veya sonuç garantisi vermez. Sigorta ettirenin aldığı önlem, sigortacının talimatı, gerekli tutar ve gerçek uygulama beraber incelenir. Başvuru dosyası doğru poliçe ve olay üzerinden düzenlenir.
Sık sorulan sorular
Koruma gideri avansını kim ister?
TTK 1448/4 sigorta ettirenin istemini düzenler. Örnekte başvuran poliçedeki sigorta ettirendir.
Avans için ana hasarın tamamının hesaplanması gerekir mi?
1448/4 belirli önlem gideri için gerekli tutara bağlıdır; ana hasarın tamamının hesaplanması kanuni şart olarak yazılmaz.
Üç ay bekleme koşulu var mı?
Bu gider avansında yoktur. TTK 1427/3’teki uzun araştırma ve hasar avansı farklı kurumdur.
Her koruma giderinin yüzde ellisi mi istenir?
Hayır. TTK 1448/4 gerekli tutarı düzenler. TTK 1427/3 oranı bu talebe taşınmaz.
Gerekli tutar nasıl belgelenir?
Somut önlem, teknik ihtiyaç, güncel teklif, miktar ve önceki ödeme kayıtlarıyla belirlenir.
Önceden alınmış avans açıklanır mı?
Evet. Kalan gerekli tutarı belirlemek ve tekrar talebi önlemek için mevcut avans ve kullanımı ayrı gösterilir.
Önlem sonuç vermeyince gider hakkı kaybolur mu?
TTK 1448/3 makul gideri faydasız kalmış olsa bile düzenler. Gerçek uygulama ve makullük belgelenir.
Eksik sigorta giderleri etkiler mi?
TTK 1448/3 eksik sigortada 1462’nin kıyas yoluyla uygulanmasını belirtir. Gerçek bedel, değer ve ilgili anlaşma incelenir.
Sigortacı sessiz kalırsa teklif onaylanmış sayılır mı?
Bu hüküm sessizlikle fiyat onayı kurmaz. Talep, cevap ve gerçek ödeme ayrı kayıtlarla izlenir.
Hazırlık sayfası sunulur mu?
Hayır. Gerçek olay ve gider alanları tamamlanır; son hazırlık sayfası çıkarılarak imzalı dilekçe ve ekler gönderilir.
Resmî kaynaklar ve ilgili site yazıları
Dayanak Mevzuat Bilgi Sistemi Türk Ticaret Kanunu m.1448/4’tür. Aynı maddenin birinci ve üçüncü fıkraları; 1452/3, 1446, 1462, 1471 ve ayrı avans için 1427/3 incelenir. Metin İstanbul Büyükşehir Belediyesi TTK PDF’sinden okunabilir. Kanunun Resmî Gazete yayını resmî erişim kaynağıdır.
Genel yükümlülük için sigortalının zararı önleme görevi rehberi; farklı inceleme gideri için hasar inceleme gideri talebi; bedel ve değer ayrımı için eksik sigorta rehberi okunabilir.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu: Mersin’deki fizikî ofiste ve Türkiye genelindeki mal sigortası dosyalarında koruma önlemi, gerçek teknik ihtiyaç, sigortacı talimatı ve gerekli gider hesabı birlikte incelenir. İlk gider avansı başvurusu tamamlanmış olay kaydı ve belirli iş üzerinden hazırlanır.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
