Ön Ödemeli Satışta Bankaya Ortak Ödeme Rızası Dilekçesi

Kısa ve net cevap

Ön ödemeli satışta bankaya ortak ödeme rızası dilekçesi, TBK m.265 kapsamında alıcı adına açılmış güvence hesabından belirli ödemenin yapılması için alıcı ve satıcının birlikte bankaya sundukları başvurudur. Ödeme süresi bir yıldan uzun veya belirsiz sözleşmede alıcı, ödemelerini sözleşmede belirtilen bankada kendi adına açılacak gelir getiren tasarruf veya yatırım hesabına yatırır. Banka iki tarafın çıkarlarını gözetmekle yükümlüdür. Hesaptan iki tarafın rızasıyla ödeme yapılabilir; bu rıza önceden verilemez.

Aşağıdaki örnek, satılan taşınırın devrinin gerçekleştiği ve belirli satış bedelinin satıcıya ödeneceği aşamaya göre hazırlanmıştır. Devir öncesi serbest bırakma, TBK m.267’deki ayrı sınıra tabidir. Genel ve ilerideki bütün ödemeleri kapsayan rıza bu metne yazılmaz. Word dosyasında tam ortak başvuru, iki imza alanı ve tek ödeme için doldurulabilir hesap çizelgesi vardır. Bu bir dilekçe örneğidir; gerçek hesap bilgileri yalnız ilgili bankaya sunulan nüshada doldurulur.

Hangi ön ödemeli satış hesabı söz konusudur?

TBK m.264, alıcının taşınır malın satış bedelini önceden kısım kısım ödemeyi, satıcının da bedelin tamamen ödenmesinden sonra satılanı devretmeyi üstlendiği satışı düzenler. Yazılı şekil geçerlilik koşuludur. Sözleşmede taksitleri kabule yetkili banka, ödeme süreleri ve diğer kanuni unsurlar gösterilir. Dilekçede sözleşme tarihi, satılan taşınırın kimliği ve sözleşmede belirtilen banka açıkça yazılır. Önce teslim, sonra taksit ödeme düzeni aynı sözleşme türü değildir.

TBK m.265’teki hesap yükümlülüğü, ödeme süresinin bir yıldan daha uzun veya belirsiz olması koşuluna bağlanmıştır. Sözleşmedeki ödeme süresi ve takvim okunur. Bir yıllık süre, yalnız sözleşmenin uzun zamandır devam ediyor olmasından çıkarılmaz; kararlaştırılmış ödeme düzeni görülür. Belirsiz süreli ödeme kaydı varsa o kayıt dosyaya alınır. Ortak başvuruda banka hesabı ile bu sözleşmenin bağlantısı kurulmadan yalnız bir hesap numarası verilmez.

TBK m.272, alıcının tacir sıfatıyla hareket etmesi veya malın ticari işletme ihtiyacı için ya da mesleki amaçla satın alınması hâlinde m.264–271’in uygulanmayacağını düzenler. Başvurunun alıcı amacı bu nedenle ayrıca doğrulanır. Tüketici bakımından 6502 sayılı Kanun m.21/1, maddede tanımlanan uzun veya belirsiz süreli ön ödemeli taşınır satışlarına TBK’nın ön ödemeli taksitle satış hükümlerinin uygulanmasını öngörür. Ticari mal alımına bu güvence düzeni otomatik aktarılmaz.

Ön ödemeli konut satışı taşınmazı konu edinir ve kendi özel düzenine tabidir. Buradaki örnek taşınır satışı hesabını ele alır. Ön ödemeli konut satışından cayma ihtarnamesi, taşınmaz tüketici işleminin ayrı başvurusudur. Ayrıca tüketici taksitli satışının genel rehberi, sözleşme türü ve ödeme sırası ayrımını tamamlar.

Hesap alıcı adına açılır; satıcının hesabı yerine geçmez

TBK m.265/1 ödemelerin alıcı adına açılacak gelir getiren tasarruf veya yatırım hesabına yatırılmasını düzenler. Sözleşmede belirtilen bankadaki hesap, alıcının kendi adına olmalıdır. Alıcı ve satıcının dilekçeyi birlikte imzalaması, bu hesabın baştan iki kişi adına açılmış ortak hesap olduğu sonucunu doğurmaz. Hesabın sahibi ile ödeme için aranan rıza sahipleri ayrı kavramlardır. Banka kaydı ve sözleşmedeki hesap düzeni birlikte gösterilir.

Satıcının günlük tahsil hesabına doğrudan para aktarılmasıyla m.265’teki güvence hesabına para yatırılması aynı işlem değildir. Dilekçede kaynak hesabın ve ödeme alıcısının hesabının farklı alanlarda gösterilmesi bu nedenle önemlidir. Kaynak hesabın gerçekten ilgili ön ödemeli satış için kullanıldığı, hesap açılış ve ödeme kayıtlarından belirlenir. Sıradan kişisel banka hesabı, yalnız dilekçe başlığı değiştirilerek bu kanuni güvence hesabı olarak gösterilmez.

Hesap bakiyesi ile sözleşmedeki satış bedeli de ayrı tutulur. Getiri kaydı, yatırılmış tutarlar ve yapılmış önceki ödemeler aynı toplam içinde açıklamasız bırakılmaz. Başvuru belirli ödeme tutarını gösterir. Bakiye yeterliliği ve hangi hesabın borçlandırılacağı bankanın kayıtlarıyla eşleştirilir. TBK m.265 gelir getiren hesap öngörür; metinde bütün banka ürünleri için sabit bir getiri oranı veya kesin kazanç rakamı verilmez.

Ortak rıza hangi işlemi kapsar?

TBK m.265/2 bankanın her iki tarafın çıkarlarını gözetmesini ve hesaptan iki tarafın rızasıyla ödeme yapılmasını düzenler. Aynı fıkra rızanın önceden verilemeyeceğini açıkça belirtir. Sözleşme kuruluşunda ileride satıcının istediği bütün ödemelerin yapılacağı şeklindeki genel bir kayıt, bu dilekçenin yerine kullanılmaz. Mevcut başvuru, gerçekleşmiş devir ve tanımlanmış bir ödeme için iki tarafın güncel açıklamasını içerir.

Rıza belgesinde tutar, ödeme alıcısı, ilgili satış ve işlem tarihi açık olmalıdır. Yalnız “satıcıya ödeme yapılabilir” cümlesi, hangi miktarın hangi borç için aktarılacağını tanımlamaz. İmza alanları iki taraf için ayrı düzenlenir. Tarafların kimlik ve varsa temsil yetkisi bankanın işlem düzeni içinde doğrulanır. Dilekçe bankanın ilgili kimlik ve yetki kontrolünü ortadan kaldıran bir belge olarak sunulmaz.

Başvuruda genel vekâlet, gelecekteki bütün taksitler için tahsil yetkisi veya her koşulda hesaptan çekim izni verilmez. Bu örneğin kapsamı belirtilmiş tek ödemedir. Tutar veya ödeme alıcısı sonradan değişmişse eski metin değiştirilmeden yeni işlem yapılmış gibi değerlendirilmez. İki tarafın kabul ettiği gerçek işlem bilgileri esas alınır. Yetkili temsilci imzalıyorsa dayanak temsil belgesi ve imza sıfatı ayrıca kaydedilir.

Taraflardan yalnız birinin istemi, m.265/2’de aranan iki taraf rızasının tamamı gibi gösterilmez. Alıcının hesabının sahibi olması, bu özel hesap rejimindeki ortak rıza koşulunu metinden kaldırmaz. Satıcının satış bedeli alacaklısı olması da tek başına hesaptan istediği miktarı çekme yetkisi olarak yazılmaz. Bankaya sunulan dosya her iki açıklamayı ve somut ödeme kaydını birlikte içerir.

Devir öncesi tutar sınırlaması neden ayrıca kontrol edilir?

TBK m.267, ödeme süresi bir yıldan uzun veya belirsiz sözleşmelerde satış bedelinin satılanın devri anında tamamen ödenmiş olmasını düzenler. Satılanın devredilmesini isteyen alıcı, hesabındaki bakiyeden satış bedelinin en çok üçte birlik kısmını satıcı lehine serbest bırakabilir. Sözleşmenin kuruluşu sırasında buna ilişkin taahhütte bulunulamaz. Ortak rıza bulunması, bu ayrı kanuni sınırın yok sayılması anlamına gelmez.

Bu yazının dilekçesi, satılanın devrinin gerçekleştiği aşamadaki belirli ödeme içindir. Devir henüz yapılmamışsa metindeki devir gerçekleşti cümlesi doldurulmaz. Devir öncesi işlem kendi m.267 kapsamına göre ayrıca hazırlanır. Üçte bir sınırı, hesap bakiyesinin üçte biri diye kanunun tarifinden farklı bir tabana geçirilmez: madde satış bedelinin en çok üçte birlik kısmını düzenler. Hesap bakiyesiyle satış bedeli aynı miktar değilse bu ayrım özellikle kayda alınır.

Devir tarihi ve belgesi, satılan taşınırın gerçek türüne göre belirlenir. Gönderilmiş bir taslak tutanak, gerçekleşmiş devir belgesi gibi kullanılmaz. Sözleşmede satış konusu başka kayıtla tanımlanmışsa belge aynı malın kimliğini göstermelidir. Bankaya ödeme başvurusu, satılanın devrini kendi başına gerçekleştiren belge değildir. Başvuru, sözleşme ediminin gerçekleşmiş kaydına bağlanan para işlemini konu edinir.

Malın devri ve birden fazla satış kaydı

TBK m.266, satış bedelinin tamamını ödemiş alıcının malın kendisine devrini her zaman isteyebileceğini düzenler. Satıcı malı başkasından sağlayarak devredecekse alıcı bunun için uygun süre tanır. Devir istemi ile devrin fiilen gerçekleşmesi ayrı kayıtlardır. Bu örnekteki banka talebinde gerçekleşmiş devir açıklaması bulunduğundan, yalnız daha önce gönderilmiş devir istemi bu alanın belgesi yerine konulmaz. Ortak rıza dosyasındaki mal, miktar ve tarih gerçek devir kaydını göstermelidir.

Aynı taraflar arasında birden çok satış yapılmışsa, banka ödeme açıklamasında ilgili sözleşmenin kimliği bulunmalıdır. Başka satış için yatırılmış tutar veya düzenlenmiş devir belgesi bu işlemle karıştırılmaz. Çizelgede sözleşme tarihi, kaynak hesap, ödenecek bedelin kalemi ve önceki ödeme kaydı yan yana gösterilir. Yalnız tarafların isimlerinin aynı olması iki hesabın aynı satışa ait olduğunu belirlemez. Bu eşleştirme, ödeme sonrası kalan satış bakiyesinin doğru kontrolüne hizmet eder.

TBK m.273/2, satılanı devir süresi bir yıldan uzun veya belirsiz olan taksitle satışta alıcının devirden önce ödeme yapmakla yükümlü olması hâlinde, ön ödemeli taksitle satış hükümlerinin kıyas yoluyla uygulanmasını da düzenler. Bu nedenle sözleşmenin yalnız başlığıyla yetinilmez; devir süresi ve ödeme sırası birlikte okunur. Bankaya sunulan başvuruda ilgili rejimin hangi gerçek sözleşme kaydına dayandığı açıkça açıklanır. Kıyasa dayanan bağlantı dosyada varsa gösterilir; mevcut olmayan ödeme düzeni oluşturulmaz.

Tam bankaya ortak ödeme rızası dilekçesi

Word belgesi aşağıdaki metnin tamamını, alıcı ve satıcı için ayrı imza alanlarını ve belirli ödeme çizelgesini içerir. Bu örnek, m.265 kapsamındaki hesabın ve gerçekleşmiş devir kaydının bulunduğu dosya içindir. Gerçek kişi veya tüzel kişi satıcının bilgileri dosyadaki sıfatına göre yazılır. Düzenlenebilir Word dilekçesini indir.

Bankaya verilecek dosya nasıl hazırlanır?

Dosyada sözleşme ve kaynak hesabın ilişkisini gösteren kayıt, malın devri, ödeme tutarı ve iki tarafın rızası aynı işlem kimliğiyle birleştirilir. Sözleşme bir malı, devir belgesi başka bir malı tanımlıyorsa uyuşmazlık açıklanır; farklı kayıtlar aynı işlem gibi sunulmaz. Temsilci aracılığıyla başvuru yapılmışsa temsilin hangi taraf için olduğu ve hangi işlemi kapsadığı görülür. Banka hesabının fiilî kullanıcısı ile kanuni temsilci kavramları karıştırılmaz.

Bankanın kendi başvuru formu kullanılması istenmişse, formda yazılan miktar ve hesap bilgilerinin ortak dilekçeyle aynı olduğu kontrol edilir. Dilekçedeki sınırlı tek işlem rızası, forma geçirilirken genel gelecek işlem yetkisine çevrilmez. Kanunda bütün bankalar için belirlenmiş tek bir form veya zorunlu noter onayı varmış gibi açıklama yapılmaz. İlgili bankanın kimlik, yetki ve işlem belgesi incelemesi kendi somut başvuru süreci içinde tamamlanır.

Ödeme alıcısı satıcıdan farklı bir kişi olarak gösterilmişse bu kişinin tahsil yetkisi ayrıca doğrulanır. Satıcının alacağını devrettiği veya bir temsilciye tahsil yetkisi verdiği işlemler, belgesiz hesap bildiriminden ayrılır. İki tarafın rızası, üçüncü kişinin gerçekten hak sahibi olduğunu incelemeden kesinleştiren bir kayıt gibi kullanılmaz. Ödeme yapılacak kişinin unvanı, hesap kaydı ve ilgili yetki belgesi karşılaştırılır.

İşlem yapıldıktan sonra hangi sonuçlar kontrol edilir?

Bankaya dilekçe verilmesiyle ödeme fiilen yapılmış olmaz. İşlem sonucu belgesi alındığında tutar, tarih, kaynak hesap ve ödeme alıcısı ortak rızadaki bilgilerle karşılaştırılır. İşlem gerçekleşmemişse, başvurunun yapılmış olduğu ile para aktarımının yapılmış olduğu ayrı kaydedilir. İstenen ödeme yerine farklı tutar aktarılmışsa hesap açıklaması tamamlanır. Dosya yalnız şube başvuru numarasıyla ödeme tamamlanmış gibi kapatılmaz.

Kaynak hesaptaki güncel bakiye ve varsa getiriler işlem sonrasında ayrı görülür. Ortak dilekçe hesabın tamamının kapatılmasına veya kalan bütün bakiyenin başka hesaba aktarılmasına genel rıza içermez. Hesap kapatma ya da başka tutarın ödenmesi kendi kapsamıyla hazırlanır. Satış bedelinin tamamının ödendiği iddiası varsa, bu işlem önceki gerçek ödemelerle birlikte sözleşme bedeline eşleştirilir. İlgili hesap ve karşılık kaydı dosyada saklanır.

TBK m.103 kapsamında borcu ödeyen makbuz isteyebilir; borcun tamamı ödenmişse borç senedinin geri verilmesi veya iptali de istenebilir. Bankanın para aktarım belgesi ile satıcının satış bedeli hesabının kapanması birlikte kontrol edilir. Ödeme sonrası senet iadesi talebi kalan yazılı borç belgesi için ayrı başvurudur. Önceki taksitlerin açık görünmesi veya aynı bedelin tekrar istenmesi hâlinde ödeme kayıtları kalem kalem gösterilir.

Cayma bildirimi bulunan dosyada ödeme rızası

TBK m.265/3, ilgili uzun veya belirsiz süreli sözleşmede alıcının satılanın devrine kadar m.269 uyarınca cayması hâlinde satıcının hesap üzerindeki bütün haklarını kaybedeceğini düzenler. Cayma bildirimi bulunan dosya, gerçekleşmiş devir sonrası satıcıya bedel ödemesi örneğiyle aynı olay değildir. Böyle dosyada caymanın zamanı, kapsamı ve hesap sonucuna ilişkin belgeler incelenir. Dilekçedeki devir ve ödeme açıklamaları, dosyada gerçekleşmeyen bir olayı olmuş gibi göstermemelidir.

Erken ödeme indirimi bu başvurunun konusu mu?

Bu metin güvence hesabından belirli ödemenin yapılması için bankaya ortak rıza sunar. Satış bedelinin erken kapatılması nedeniyle indirim istemi kendi sözleşme türüne göre ayrıca ele alınır. Özel taksitle satışta erken ödeme indirimi dilekçesi TBK m.258’in kapsamına yöneliktir. Ön ödemeli satış hesabı rızasında bu maddenin indirim oranı doğrudan kullanılarak yeni bir kapatma tutarı üretilmez.

Sık sorulan sorular

Güvence hesabı kimin adına açılır?

TBK m.265/1 ilgili hesabın alıcı adına açılmasını düzenler. Ortak ödeme rızası, hesabın baştan iki taraf adına ortak hesap olduğu anlamına gelmez.

Satıcı tek imzayla hesaptan ödeme alabilir mi?

TBK m.265/2 hesaptan ödeme için iki tarafın rızasını arar. Yalnız satıcının istemi bu ortak rızanın tamamı değildir.

Alıcı tek başına genel talimat verebilir mi?

Bu özel hesap rejiminde iki taraf rızası aranır. Hesap sahipliği ile kanuni ortak ödeme koşulu ayrı değerlendirilir.

Sözleşme başında gelecekteki bütün ödemelere rıza yazılır mı?

Madde rızanın önceden verilemeyeceğini düzenler. Bu örnek mevcut, açıkça tanımlanmış tek işleme ilişkindir.

Devir öncesi bütün satış bedeli bu örnekle serbest bırakılır mı?

Hayır. TBK m.267 devir öncesi serbest bırakma için satış bedelinin en çok üçte birlik kısmını düzenler. Örnek gerçekleşmiş devir sonrası ödeme içindir.

Üçte bir hesabı her zaman hesap bakiyesi üzerinden mi yapılır?

M.267 satış bedelinin en çok üçte birlik kısmını belirtir. Satış bedeliyle hesap bakiyesi birbirinin yerine geçirilmez.

Bir yıldan kısa ödeme süresi aynı yükümlülükte mi?

M.265’teki kanuni hesap yükümlülüğü ödeme süresinin bir yıldan uzun veya belirsiz olmasına bağlıdır. Gerçek sözleşme süresi görülür.

Ticari amaçla mal alan tacir için aynı örnek uygulanır mı?

TBK m.272, maddede sayılan ticari veya mesleki alımlarda m.264–271’in uygulanmayacağını düzenler.

Dilekçe verilince ödeme tamamlanmış olur mu?

Başvuru ile gerçekleşmiş ödeme farklıdır. İşlem sonucu ve para aktarım kaydı ayrıca doğrulanır.

Bu ortak rıza hesabın tamamını kapatır mı?

Metin tanımlanmış tek ödeme içindir. Hesap kapatma veya başka tutarın aktarımı için genel yetki vermez.

Resmî kanuni dayanaklar

Doğrudan dayanak TBK m.265/1–3’tür. Sözleşme türü m.264, devir ve ödeme ilişkisi m.266–267, ticari alım sınırlaması m.272; tüketici işlemleri yönünden bağlantı 6502 sayılı Kanun m.21/1 ile incelenir. Bakanlığın Türk Borçlar Kanunu metni, Ticaret Bakanlığının tüketici mevzuatı sayfası ve TBMM 6098 sayılı Kanun kaydı esas alınmıştır. Madde kontrol tarihi 30 Eylül 2026’dır.