Ankara Menfi Tespit Davası: İİK 72 Uygulaması
ankara menfi tespit avukatı aramasına verilen bu rehber, her sonucu açık kanun maddesi, unsur, süre ve delille eşleştirir. Şehir adı değiştirilmiş genel metin değildir.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Kısa ve net cevap
Görev ve yetki: Görev alacağın temel ilişkisinden doğar; tüketici, ticari, iş veya genel hukuk mahkemesi ayrımı yapılır. Yetki HMK genel/özel yetki kuralları ve icra takibinin bağlantısı üzerinden belirlenir.
Süre: İİK m.72, takip öncesi veya takip sırasında açılan menfi tespit davası için genel bir 7 günlük ya da 1 yıllık dava açma süresi öngörmez. Mevcut menfi tespit davası sırasında ödeme yapılırsa dava m.72/6 gereğince istirdat olarak devam eder ve bu dönüşüm m.72/7’deki bir yıllık yeni dava süresine tabi değildir. Ayrı istirdat davasında ise, kanundaki koşullarla borçlu olunmayan paranın tamamen ödendiği tarihten itibaren bir yıl vardır.

ankara menfi tespit avukatı için doğrudan uygulanacak maddeler
| Madde | Düzenlediği konu | Somut ve net kural |
|---|---|---|
| İİK m.72/1 | Menfi tespit davası | Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığının tespiti için dava açabilir. |
| İİK m.72/2 | Takip öncesi tedbir | Takipten önce açılan davada talep üzerine, alacağın yüzde on beşinden aşağı olmamak üzere teminatla icra takibinin durdurulması hakkında tedbir verilebilir. |
| İİK m.72/3 | Takip sonrası tedbir | Takip başladıktan sonra takibin tedbirle durdurulmasına karar verilemez; borçlu en az yüzde on beş teminatla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir. |
| İİK m.72/4 | Davanın alacaklı lehine sonucu | Alacaklı lehine sonuçta tedbir kalkar; tedbir nedeniyle alacağını geç alan alacaklının zararı talep üzerine aynı davada belirlenir ve kanuni alt sınır alacağın yüzde yirmisidir. |
| İİK m.72/5 | Davanın borçlu lehine sonucu | Borçlu lehine hükümde takip derhâl durur; hüküm kesinleşince icra eski hâle iade edilir. Takip haksız ve kötü niyetliyse borçlunun talebi üzerine zarar alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmayacak biçimde hükmedilir. |
| İİK m.72/6 | Mevcut davanın istirdata dönüşmesi | Menfi tespit davası sırasında tedbirle ödeme önlenememiş ve borç ödenmişse, mevcut davaya istirdat davası olarak devam edilir. |
| İİK m.72/7 | Ayrı istirdat davası | Önceden menfi tespit davası bulunmayan kişi, itiraz etmemesi veya itirazının kaldırılması nedeniyle borçlu olmadığı parayı tamamen ödemek zorunda kalmışsa ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde istirdat davası açabilir. |
| İİK m.72/8 | Yetki | Menfi tespit ve istirdat davaları takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde veya davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. |
İİK m.72/1: Takip öncesi veya sonrası dava
Net kural: Borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığının tespiti için dava açabilir.
İspat bağlantısı: Takip öncesi veya sonrası dava başlığı altında yasal sonuç ancak Borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığının tespiti için dava açabilir. Takip dosyası bu kuralın dosyadaki görünümünü açıklamak için kullanılır ve borç iddiası, kesinleşme ve tahsil aşamasını gösterir. Böylece hukuk kuralı ile delil arasında doğrudan bağ kurulur; genel değerlendirme, tarih ve belge içermeyen sıfat veya varsayım kanıt yerine geçmez.
İİK m.72/2: Takip öncesi tedbir
Net kural: Takipten önce açılan davada alacağın yüzde on beşinden az olmayan teminatla icra takibinin durdurulmasına karar verilebilir.
Dosyaya uygulama: İİK m.72/2 yönünden Ödeme/ibra belgesi, “var” denilerek geçilecek bir kayıt değildir. borcun sona erdiğini ispatlar. Belgenin tarihi, düzenleyeni, muhatabı ve uyuşmazlıkla bağlantısı dilekçede gösterilir. Takipten önce açılan davada alacağın yüzde on beşinden az olmayan teminatla icra takibinin durdurulmasına karar verilebilir. Bu nedenle talep veya savunma, maddede sayılan her unsur için ayrı vakıa ve ayrı delil kurar.
İİK m.72/3: Takip sonrası tedbir
Net kural: Takipten sonra açılan dava takibi durdurmaz; yüzde on beşten az olmayan teminatla icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi istenebilir.
Somut denetim: ankara menfi tespit avukatı dosyasında İİK m.72/3 uygulanırken önce hükmün aradığı maddi unsur belirlenir. Ardından Sözleşme ve ekleri kullanılır; bu kayıt borcun doğum şartı ile vadesini gösterir. Karşı tarafın belgeye yönelteceği aidiyet, tarih, bütünlük veya hukuka uygunluk itirazı da peşinen cevaplanır. Mahkemeden istenen sonuç, kanun metnindeki koşulla aynı sırada yazılır.
İİK m.72/4-5: Davanın Sonuçları ve Tazminat
Dava alacaklı lehine sonuçlanırsa: Verilmiş tedbir kalkar. Tedbir nedeniyle alacağını geç alan alacaklının uğradığı zarar, talep üzerine aynı davada belirlenir; kanun bu zarar için alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmayan bir alt sınır öngörür.
Dava borçlu lehine sonuçlanırsa: Takip derhâl durur ve hüküm kesinleştiğinde icra kısmen veya tamamen eski hâle iade edilir. Takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa borçlunun talebi üzerine uğradığı zarar da hüküm altına alınır; bu tazminatın alt sınırı da alacağın yüzde yirmisidir.
İİK m.72/6: Ödeme Hâlinde Mevcut Davanın İstirdata Dönüşmesi
Net kural: Menfi tespit davası görülürken tedbir alınmamış veya tedbir ödemeyi engellememiş ve takip borcu ödenmişse, mevcut dava kanun gereği istirdat davası olarak devam eder.
Önemli ayrım: Bu dönüşüm için m.72/7’deki bir yıllık yeni dava açma süresi aranmaz. Bir yıllık süre, önceden menfi tespit davası bulunmaksızın borçlu olunmayan paranın cebrî icra nedeniyle tamamen ödenmesinden sonra açılacak ayrı istirdat davasına ilişkindir.
İİK m.72/7-8: Ayrı İstirdat Davası ve Yetki
Ayrı istirdat: Takibe itiraz etmemesi veya itirazının kaldırılması nedeniyle borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek zorunda kalan kişi, ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde paranın geri verilmesini isteyebilir.
Yetki: İİK m.72/8 uyarınca menfi tespit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde veya davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Görevli mahkeme ise temel hukuki ilişkinin niteliğine göre belirlenir.
Delil ile kanun maddesi nasıl eşleştirilir?
ankara menfi tespit avukatı dosyasında delil listesi yalnız belge adlarından oluşmaz. Her kaydın hangi kanun maddesindeki hangi unsuru doğruladığı aşağıdaki tabloda açıklanır. Tarih, kaynak, aidiyet ve elde ediliş biçimi yazılmayan kayıt soyut iddiayı gidermez.
| Delil / kayıt | İspat veya usul işlevi | İlgili konu |
|---|---|---|
| İcra takip dosyası | Takip konusu alacağı, ödeme emrini, itirazları, haciz ve tahsil aşamasını gösterir. | İİK m.72/1 ve tedbir incelemesi |
| Sözleşme, senet, fatura ve teslim kayıtları | Borcun doğup doğmadığını ve kapsamını belirler. | Menfi tespit davasının esası |
| Banka dekontu, makbuz, ibra veya takas belgeleri | Borcun kısmen veya tamamen sona erdiği savunmasını ispatlar. | Borçsuzluk nedeni |
| İcra vezne hesabı ve reddiyat kayıtları | Paranın icra dosyasına girip girmediğini ve alacaklıya ödenip ödenmediğini gösterir. | İİK m.72/3 ve m.72/6 |
| Teminat makbuzu ve tedbir kararı | Yüzde 15 asgari teminat şartı ile tedbirin kapsamını ve uygulanma tarihini gösterir. | İİK m.72/2-3 |
| Ödeme tarihi belgesi | Mevcut davanın istirdata dönüşmesi veya ayrı istirdat süresinin başlangıcının değerlendirilmesini sağlar. | İİK m.72/6-7 |
Menfi Tespit ve İstirdatta Süre Ayrımı
Menfi tespit davası: İİK m.72 takip öncesi veya takip sırasında açılacak menfi tespit davası için genel bir 7 günlük veya 1 yıllık özel dava açma süresi koymaz. Hukuki yarar, takip ve ödeme aşaması ile temel alacağa ilişkin zamanaşımı ayrı değerlendirilir.
Mevcut davanın istirdata dönüşmesi: Menfi tespit davası görülürken ödeme yapılırsa m.72/6 kapsamında aynı davaya istirdat olarak devam edilir; m.72/7’deki bir yıllık yeni dava süresi bu dönüşüme uygulanmaz.
Ayrı istirdat davası: Önceden menfi tespit davası bulunmadan, kanunda belirtilen şekilde borçlu olunmayan para tamamen ödenmişse m.72/7 gereğince ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde ayrı istirdat davası açılır. Bu nedenle ödeme günü banka kaydı ve icra vezne hesabıyla kesinleştirilmelidir.
Ankara’da başvuru ve dosya denetimi
- 1. adım: Menfi tespit davasının icra takibinden önce mi yoksa takip başladıktan sonra mı açılacağını belirleyin; tedbir rejimi buna göre değişir.
- 2. adım: Takip öncesinde takibin durdurulması, takip sonrasında ise yalnız icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesi tedbirinin istenebileceğini ayırın.
- 3. adım: Tedbir talep edilecekse İİK m.72’deki yüzde 15 asgari teminatı ve gecikme zararını karşılayacak güvenceyi somutlaştırın.
- 4. adım: Borçsuzluk nedenini ödeme, ibra, geçersizlik, imza aidiyeti, takas veya borcun hiç doğmaması gibi somut vakıa ve delillerle açıklayın.
- 5. adım: Görevli mahkemeyi temel hukuki ilişkiye göre; yer bakımından yetkiyi İİK m.72/8 ve ilgili genel/özel kurallarla kontrol edin.
- 6. adım: Dava sürerken ödeme yapılırsa bunun m.72/6 kapsamında mevcut davayı istirdata dönüştürüp dönüştürmediğini belirleyin.
- 7. adım: Ayrı istirdat davası söz konusuysa tam ödeme tarihini ve m.72/7’deki bir yıllık süreyi belge üzerinden hesaplayın.
- 8. adım: Borçlu lehine karar verilirse takibin durması, karar kesinleşince eski hâle iade ve varsa haksız-kötü niyetli takip tazminatı işlemlerini takip edin.
Ankara Adliyesini haritada aç Ankara Adliyesi resmî birim listesi
Somut dosya örneği ve madde uygulaması
Takip başladıktan sonra açılan menfi tespit davasında “takibin tamamen durdurulması” İİK m.72/3’e aykırıdır. Borçlu, en az yüzde on beş teminatla icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesini isteyebilir. Dava devam ederken ödeme yapılırsa mevcut dava m.72/6 uyarınca istirdat olarak sürer; bu dönüşüm ayrı istirdat davasındaki bir yıllık süreye tabi değildir. Bir yıllık süre, m.72/7’deki şartlarla sonradan açılacak bağımsız istirdat davası içindir.
Bu ankara menfi tespit avukatı örneği sonuç garantisi değil; İİK m.72/1 hükmünün vakıa ve delille nasıl uygulandığını gösterir. Tarih veya belge değiştiğinde uygulanacak süre, görev ya da ispat sonucu da değişir. Bu nedenle örnekteki sonuç başka dosyaya kopyalanmaz; önce kendi tebliğ kaydı, taraf sıfatı ve delil kaynağı kontrol edilir.
Dilekçede ve kararda aranacak somut unsurlar
Dilekçenin talep sonucu infaza elverişli yazılır. “Gereğinin yapılması” yerine istenen karar, miktar, tarih, taraf ve hukuki sonuç açıkça gösterilir. İİK m.72/1 ile İİK m.72/2 kapsamındaki unsurlar ayrı paragraflarda, Takip dosyası ile Ödeme/ibra belgesi kullanılarak ispatlanır. Karar okunduğunda mahkemenin her esaslı iddia ve savunmaya cevap verip vermediği Anayasa m.36 ve 141/3’teki gerekçeli karar hakkı yönünden denetlenir.
ankara menfi tespit avukatı masrafları; harç, gider avansı, tebligat, bilirkişi, keşif ve kanun yolu gideri olarak ayrı hesaplanır. Maktu veya nispi harç, talebin türü ve değeri üzerinden Harçlar Kanunu ile güncel tarifeye göre hesaplanır. Avukatlık ücreti Avukatlık Kanunu m.164 ve Türkiye Barolar Birliği Asgari Ücret Tarifesi sınırları içinde yazılı sözleşmeyle belirlenir; dava sonucu hakkında ücret karşılığı garanti verilmez.
İİK m.72/1 ek dosya denetimi 1
Uygulanacak hüküm: Borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığının tespiti için dava açabilir.
Somut işlem: Borçsuzluk sebebini ödeme, hükümsüzlük, imza veya zamanaşımı olarak açıkla Bu işlemde Sözleşme ve ekleri kullanılır; kayıt borcun doğum şartı ile vadesini gösterir. Belgenin tarihi ve kaynağı, İİK m.72/1 kapsamındaki unsurla dilekçede aynı sıra numarası altında gösterilir. Karşı delil aynı olguyu farklı gösteriyorsa çelişki giderilmeden sonuç talep edilmez; gerekli kurum kaydı veya teknik inceleme açıkça istenir.
İİK m.72/2 ek dosya denetimi 2
Uygulanacak hüküm: Takipten önce açılan davada alacağın yüzde on beşinden az olmayan teminatla icra takibinin durdurulmasına karar verilebilir.
Somut işlem: Görevli mahkemeyi temel ilişkiye göre belirle Bu işlemde İmza aslı ve bilirkişi kullanılır; kayıt senet imzasının aidiyetini inceler. Belgenin tarihi ve kaynağı, İİK m.72/2 kapsamındaki unsurla dilekçede aynı sıra numarası altında gösterilir. Karşı delil aynı olguyu farklı gösteriyorsa çelişki giderilmeden sonuç talep edilmez; gerekli kurum kaydı veya teknik inceleme açıkça istenir.
İİK m.72/3 ek dosya denetimi 3
Uygulanacak hüküm: Takipten sonra açılan dava takibi durdurmaz; yüzde on beşten az olmayan teminatla icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi istenebilir.
Somut işlem: Ödeme gerçekleşirse talebi istirdada dönüştür Bu işlemde İcra vezne hesabı kullanılır; kayıt paranın tahsil edilip alacaklıya ödenme durumunu gösterir. Belgenin tarihi ve kaynağı, İİK m.72/3 kapsamındaki unsurla dilekçede aynı sıra numarası altında gösterilir. Karşı delil aynı olguyu farklı gösteriyorsa çelişki giderilmeden sonuç talep edilmez; gerekli kurum kaydı veya teknik inceleme açıkça istenir.
İİK m.72/5 ek dosya denetimi 4
Uygulanacak hüküm: Dava borçlu lehine sonuçlanırsa takip derhâl durur; ilam kesinleşince icra kısmen veya tamamen eski hâle iade edilir.
Somut işlem: Kötü niyet tazminatı için alacaklının bilmesini gösteren delili sun Bu işlemde Teminat makbuzu kullanılır; kayıt tedbir şartının yerine getirildiğini belgeler. Belgenin tarihi ve kaynağı, İİK m.72/5 kapsamındaki unsurla dilekçede aynı sıra numarası altında gösterilir. Karşı delil aynı olguyu farklı gösteriyorsa çelişki giderilmeden sonuç talep edilmez; gerekli kurum kaydı veya teknik inceleme açıkça istenir.
Sık sorulan sorular
ankara menfi tespit avukatı için ilk kontrol nedir?
İlk kontrol görev, yetki ve süredir. Bu dosyada görev-yetki kuralı şöyledir: Görev alacağın temel ilişkisinden doğar; tüketici, ticari, iş veya genel hukuk mahkemesi ayrımı yapılır. Yetki HMK genel/özel yetki kuralları ve icra takibinin bağlantısı üzerinden belirlenir.
Hangi kanun maddeleri doğrudan uygulanır?
İİK m.72/1-8 birlikte değerlendirilir: dava hakkı, takip öncesi ve sonrası tedbir, davanın taraflar lehine sonuçları, tazminat, mevcut davanın istirdata dönüşmesi, ayrı istirdat süresi ve özel yetki hükümleri birbirinden ayrılır.
Süre nasıl hesaplanır?
Menfi tespit davası için İİK m.72’de genel bir 7 günlük veya 1 yıllık açma süresi yoktur. Mevcut menfi tespit davasının ödeme nedeniyle istirdata dönüşmesi ayrı bir yıllık süreye tabi değildir; m.72/7’deki bir yıl, koşulları varsa sonradan açılacak bağımsız istirdat davasında tam ödeme tarihinden başlar.
Hangi delil ilk sırada hazırlanır?
Takip dosyası: borç iddiası, kesinleşme ve tahsil aşamasını gösterir. Belgenin tam kopyası ve tarih bilgisi korunur.
Dilekçede genel anlatım yeterli midir?
Hayır. ankara menfi tespit avukatı dilekçesinde vakıa İİK m.72/1 unsuruyla somutlaştırılır; delil Takip dosyası üzerinden belirli olaya bağlanır. Genel sıfat veya sonuç cümlesi ispat yerine geçmez.
Hukuka aykırı dijital kayıt kullanılabilir mi?
Menfi tespit davası hukuk yargılamasıdır. HMK m.189/2 uyarınca hukuka aykırı olarak elde edilmiş deliller mahkeme tarafından bir vakıanın ispatında dikkate alınamaz; elektronik veya yazılı kaydın kaynağı ve elde ediliş biçimi bu nedenle açıklanmalıdır.
Karara karşı istinaf süresi ne zaman başlar?
Özel bir kanun yolu süresi bulunmadıkça HMK m.345 uyarınca istinaf süresi iki haftadır ve ilamın usulen ilgili tarafa tebliğiyle işlemeye başlar.
Ankara’daki mahkeme binası nasıl bulunur?
ankara menfi tespit avukatı için önce şu görev-yetki kuralı uygulanır: Görev alacağın temel ilişkisinden doğar; tüketici, ticari, iş veya genel hukuk mahkemesi ayrımı yapılır. Yetki HMK genel/özel yetki kuralları ve icra takibinin bağlantısı üzerinden belirlenir. Sonra resmî birim ve bina kaydı kontrol edilir; adres, görev-yetki-süre denetiminin yerine geçmez.
Ankara’da Bakırcı Hukuk ofisi var mı?
Hayır. ankara menfi tespit avukatı hizmeti için Ankara’da fiziksel ofis beyan edilmez; Fiziksel ofislerimiz İstanbul ve Mersin’dedir. Yetki ve usul elverdiğinde UYAP, çevrim içi görüşme ve meslektaş koordinasyonu kullanılır.
Avukat sonuç garantisi verir mi?
Hayır. ankara menfi tespit avukatı dosyasında Avukatlık Kanunu m.34 uyarınca özenli hukuki yardım sunulur; İİK m.72/1 uygulamasına ilişkin bağımsız yargısal sonuç garanti edilmez.
Resmî kaynaklar ve Ankara bağlantıları
Ankara hukuk ve adliye rehberi
Bu konudaki görevli ve yetkili merci; uyuşmazlığın türü, taraflar, işlem veya olay yeri ve özel yetki kuralları birlikte değerlendirilerek belirlenir. Ankara’daki adliyeler, ilçeler ve resmî başvuru kaynakları için Ankara avukat ve hukuk rehberini inceleyebilirsiniz.
Şeffaflık: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunun İstanbul ve Mersin’de fiziksel ofisleri bulunmaktadır; Ankara’da şube bulunduğu ileri sürülmez. Uygun dosyalar Türkiye geneli temsil ve yetki kuralları çerçevesinde Mersin’den koordine edilir.
İstanbul Ofisi – Polaris Plaza, Maslak / Sarıyer
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu
Maslak Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21, Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul
İstanbul ve Mersin’deki fiziksel ofislerimizden Türkiye genelindeki dosyalar, görev ve yetki kuralları ile gerekli yerel işlemler dikkate alınarak koordine edilir. Yüz yüze görüşme için randevu sırasında tercih ettiğiniz ofisi belirtiniz.
İstanbul ofisini Google Haritalar’da açın · İletişim ve randevu
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
