Avrupa’da Borçlunun Bankası veya IBAN’ı Bilinmiyorsa: EAPO Bilgi Talebi

Borçlunun Avrupa’daki banka adının veya IBAN’ının bilinmemesi, koşulları karşılanan bir Avrupa Hesap Koruma Emri başvurusunu mutlaka engellemez. 655/2014 sayılı Tüzük m.14, başvuruyu inceleyen mahkemenin belirli üye devletteki bilgi makamından banka ve hesap tespiti istemesini düzenler. Kural olarak bir üye devlette alınmış icra edilebilir karar, mahkeme sulhu veya resmî belge gerekir. Henüz icra edilebilir olmayan belge için ise aynı maddenin daha sıkı istisna koşulları uygulanır.

Bu yol, alacaklının yabancı bankalara kişisel olarak sınırsız sorgu göndermesi değildir. Hesap bilgisi, koruma başvurusuyla bağlantılı mahkeme ve yetkili makam işlemiyle elde edilir. Sadece Türkiye’de yerleşik alacaklının EAPO kapsamına otomatik girdiği veya bütün Avrupa ülkelerindeki hesapların aynı anda araştırıldığı söylenemez. Genel başvuru koşulları için Avrupa Hesap Koruma Emri rehberi, burada açıklanan bilgi talebinden önce incelenmelidir. Kaynak incelemesi: 24 Ekim 2026.

Bankanın bilinmesi ile hesap numarasının bilinmesi ayrıdır

Başvuruda önce eksikliğin türü belirlenir. Banka biliniyor fakat hesap numarası bilinmiyorsa, bankayı tanımlayan bilgilerle ilerleme imkânı m.8 ve uygulama hükümleri çerçevesinde değerlendirilir. Avrupa Komisyonunun EAPO açıklaması, hesap numarasının bilinmediği durumda banka adının önemini belirtir. Dolayısıyla her eksik IBAN için ayrıca ülke çapında bilgi araştırması şart olduğu söylenemez.

Banka adı, adresi veya bankanın tanımlanmasını sağlayan numara da bilinmiyorsa m.14’teki özel mekanizma gündeme gelir. Bu talepte borçlunun hangi devlette hesap tuttuğunun neden düşünüldüğü açıklanmalıdır. Banka bilgisinin eksikliğiyle kişinin kimliğinin belirsizliği aynı sorun değildir. Doğum tarihi, şirket kayıt numarası veya diğer doğru kimlik verileri, araştırmanın yanlış kişiye yönelmesini önlemek için önem taşır.

Eski bir havale belgesindeki hesap bilgisi kullanılacaksa belgenin tarihi ve hesap sahibi ayrıca kontrol edilir. Müşteri adına para toplayan aracıyla asıl borçlu aynı kişi olmayabilir. Bir ticari yazışmada görülen IBAN’ın gerçekten borçluya ait olduğu doğrulanmadan bu ilişki kesin kabul edilmez. Eksik veya tereddütlü bilgi saklanmaz; mevcut kaydın neyi gösterdiği ve hangi kısmın araştırılacağı ayrılır.

Madde 14’ün olağan yolu: icra edilebilir belge

Tüzük m.14/1’in ilk bölümü, bir üye devlette elde edilmiş ve borçlunun alacaklıya ödeme yapmasını gerektiren icra edilebilir karar, mahkeme sulhu veya resmî belgeyi esas alır. Bu belgeyle bilgi talep eden kişi, belirli devlette banka hesabı bulunduğuna ilişkin nedenlerini de göstermelidir. Kararın varlığı, ülke bağlantısını açıklama yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.

Bir faturanın ödenmemiş olması veya alacağın avukat ihtarında yazması, bu belge koşulunun yerine geçmez. EAPO bazı durumlarda esas karar alınmadan da istenebilir; fakat bankanın tespiti için m.14’teki özel kapının şartları ayrıca karşılanmalıdır. Koruma emrine genel olarak başvurabilme ile henüz bilinmeyen banka bilgisini kamu makamı üzerinden elde edebilme aynı hak değildir. Dosyada bu ayrım açıkça kurulmalıdır.

Türk mahkemesinin verdiği kararın durumu da ayrıca değerlendirilir. Tüzük m.4, karar ve resmî belgeyi üye devlet bağlantısıyla tanımlar. Türkiye’de alınmış ilamın başlığı değiştirilerek üye devlette verilmiş karar gibi sunulması doğru değildir. Yabancı ilamın başka ülkede kullanımı, orada gereken işlem ve EAPO bakımından mevcut belge niteliği ayrı incelenir. Apostil veya tercüme, kararın verildiği ülkeyi değiştirmez.

Henüz icra edilebilir olmayan karar için daha sıkı eşik

Madde 14/1’in ikinci bölümü, elde edilmiş karar, sulh veya resmî belge henüz icra edilebilir değilken de belirli şartlarla bilgi istemeye izin verir. Korunacak miktarın olayın koşullarına göre önemli olması; hesap bilgisinin acilen gerekli bulunması; bilgi olmadan sonraki icranın tehlikeye düşmesi ve bunun alacaklının mali durumunda önemli bozulmaya yol açabilmesi birlikte değerlendirilir. Bu istisna, hiç karar veya ilgili belge bulunmayan her dosyayı kapsamaz.

Buradaki önemli miktar için Tüzük tek bir avro alt sınırı koymaz. Başvuranın alacağı, mali durumu ve gecikmenin etkisi somutlaştırılmalıdır. Büyük rakam yazılması tek başına yeterli değildir. Riskin yalnız borçlunun hesabının bilinmemesinden ibaret olduğu da söylenemez; bilgi ihtiyacının neden acil olduğu ve sonraki icrayla ilişkisi açıklanır. Başvuruda alacak tutarı ile ekonomik etki birbirinden ayrı belgelenir.

Henüz icra edilebilir olmayan belgenin hangi nedenle bu durumda bulunduğu da gösterilir. Devam eden kanun yolu, geçici etki veya kaynak usulde tamamlanması gereken işlem, belgenin tam içeriğinden anlaşılmalıdır. İcra edilebilirlik şerhi bulunmadığı hâlde varmış gibi sunulmaz. Mahkeme, olağan bilgi yolunun mu yoksa bu istisnanın mı ileri sürüldüğünü başvurudan anlayabilmelidir.

Bütün Avrupa’da belirsiz malvarlığı taraması istenemez

Madde 14/2, belirli üye devlette banka hesabı bulunduğuna ilişkin inancın gerekçelendirilmesini ve mevcut ilgili bilgilerin verilmesini ister. Başvuruda ülke adı ile somut bağlantı birlikte bulunur. Borçlunun o devlette çalışma veya mesleki faaliyet kaydı, malvarlığı bağlantısı ya da doğrulanabilir önceki ödeme bilgisi ilgili olabilir. Ancak her bağlantının tarihi ve kişiye aidiyeti açıklanmalıdır; genel söylenti güncel kayıt gibi kullanılamaz.

Bir kişinin birkaç yıl önce bir ülkede adresi bulunması, bugün mutlaka aktif ve bakiyeli hesap tuttuğunu kanıtlamaz. Buna karşılık böyle bir kayıt hukuki araştırmada diğer belgelerle birlikte önem taşıyabilir. Dosya mevcut bilgiyi olduğundan güçlü veya kesin göstermemelidir. Talebin neden belirli bilgi makamına yöneldiği, belgenin gerçekte gösterdiği ilişki üzerinden anlatılır.

Birden fazla ülkeyle somut bağlantı bulunması hâlinde her ülke için gerekçe ayrı kurulmalıdır. Bu, aynı alacağı güvenceye almak için farklı mahkemelere eş zamanlı paralel EAPO başvuruları yapılmasına izin verildiği anlamına gelmez; m.16’daki yasak ve açıklama yükümlülükleri devam eder. Dosyanın merkezi, mevcut tedbirler ve istenen toplam koruma tutarı birlikte izlenir.

Bilgi makamına doğrudan yazmak yerine mahkeme kanalı kullanılır

Bilgi talebi, EAPO başvurusu içinde koruma emrini inceleyen mahkemeye sunulur. M.14/3 uyarınca mahkeme gerekçenin yeterli olduğunu ve banka bilgisi ile gerekiyorsa teminat dışında emrin koşullarının sağlandığını değerlendirir. Bundan sonra talebi ilgili icra devletinin bilgi makamına iletir. Böylece kamu makamına erişim, gerçek bir yargısal koruma ihtiyacına bağlanır; özel veri araştırması bağımsız hizmete dönüşmez.

Başvuru gerekçelendirilmemişse m.14/2 kapsamında reddedilir. Mahkemenin bilgi talebini gönderip göndermediği dosya kaydından takip edilmelidir. Alacaklının dilekçesinde araştırma istemiş olması, araştırmanın fiilen başladığı anlamına gelmez. Gelen eksik belge yazısı veya ret kararı, hangi koşulun karşılanmadığını göstermesi bakımından önemlidir. Aynı eksik talebi açıklama eklemeden tekrar göndermek yerine somut eksiklik giderilir.

İlgili makamlar arasındaki iletim m.29’daki usule tabidir. Alacaklı veya vekil, mahkemenin yerini alarak yabancı bilgi makamına kayıt açma talimatı vermez. Mahkemenin yazısı, tarafların sunduğu belgeler ve makamın cevabı aynı dosya kimliğiyle saklanır. Kimlik veya ülke bağlantısında yeni bilgi ortaya çıkarsa hangi önceki açıklamayı değiştirdiği belirtilir.

Devletler aynı veri edinme yöntemini kullanmak zorunda değildir

Madde 14/5, üye devletlerin en az bir etkili bilgi edinme yöntemi sağlamasını öngörür. Bankalara hesap bulunup bulunmadığını bildirme yükümlülüğü, kamu kayıtlarına erişim veya belirli koşullarda borçlunun açıklama yapmasının sağlanması bunlar arasındadır. Başka etkili ve aşırı maliyetli ya da zaman alıcı olmayan yöntemler de düzenlenebilir. Dolayısıyla bir ülkedeki merkezi kayıt yönteminin başka ülkede aynen bulunduğu varsayılmaz.

Ulusal bilgi kaydı, banka hesabının varlığını gösterirken güncel bakiyeyi veya bütün hesap hareketlerini içermeyebilir. Başvuruda hangi veriye ihtiyaç olduğu açık olmalıdır. Hesap kimliğinin bulunması, para miktarının belirlendiği veya koruma kararının uygulandığı anlamına gelmez. Bilgi aşaması, emrin verilmesi ve bankanın fiilî uygulaması ayrı kayıtlarla doğrulanır.

Almanya’daki bilgi makamı ve sorgu kapsamı

Almanya’nın Avrupa e-Adalet Portalındaki m.50 bildirimi, m.14 kapsamında yetkili bilgi makamını Bundesamt für Justiz, yani Federal Adalet Dairesi olarak gösterir. Bu makamın belirlenmiş olması, her alacaklının buraya kişisel başvurusuyla başka kişinin banka hesaplarını öğrenebileceği anlamına gelmez. Yukarıdaki mahkeme kanalı ve EAPO koşulları uygulanır.

Aynı resmî bildirim, Federal Adalet Dairesinin Bundeszentralamt für Steuern üzerinden kredi kuruluşlarındaki belirli kayıtların erişimini isteyebildiğini açıklar. Bildirilen alanlar hesap numarası, açılış ve kapanış tarihi, hesap sahibinin adı ve doğum tarihi ile yetkili kullanıcıların adlarıdır. Bu listedeki temel hesap verileri, bakiyenin ve bütün işlem geçmişinin alacaklıya teslim edileceği şeklinde genişletilmemelidir.

Almanya bağlantılı başvuruda borçlunun kimliğinin doğru kurulması bu nedenle özellikle önemlidir. Aynı isim, farklı doğum tarihi veya şirketin değişen unvanı yanlış eşleştirmeye yol açabilir. Şirket borcuyla yöneticinin kişisel hesabı karıştırılmamalıdır. Kararda borçlu olan kişi ile araştırılan hesap sahibinin hukuki bağı gösterilir. Yalnız yöneticinin o ülkede yaşaması, şirket borcu için bütün kişisel varlığı araştırma yetkisi yaratmaz.

Alman bilgi makamının adresiyle koruma emri vermeye yetkili mahkeme aynı kurum değildir. Bilgi cevabı mahkemeye yardımcı olur; emrin verilmesine ve uygulanmasına ilişkin yetki ayrı düzenlenmiştir. Kuruma gönderilen genel e-postanın mahkeme başvurusu veya süreyi koruyan dava işlemi sayılacağı varsayılmamalıdır. Gönderim kanalı, dil ve gerekli ekler ilgili resmî usul üzerinden kontrol edilir.

Banka listesi doğrudan alacaklıya mı teslim edilir?

Madde 14/6, elde edilen hesap bilgisinin talep eden mahkemeye iletilmesini düzenler. Gerekçe 21, hesap tanımlama verilerinin alacaklıya verilmemesi, gerektiğinde uygulamayı yapacak bankaya özel koşullarda iletilmesi yaklaşımını açıklar. Bu nedenle süreç, alacaklının eline borçlunun bütün finansal ilişkilerinin açık bir listesinin verilmesi olarak sunulmamalıdır. Bilgi, yargısal korumanın işletilmesi amacıyla kullanılır.

Madde 47/1, kişisel verilerin elde edilme ve kullanılma amacıyla ilgili, yeterli ve ölçülü olmasını; yalnız o amaçla kullanılmasını ister. Bilgi makamının edindiği veri ticari pazarlama, üçüncü kişilere baskı veya sosyal medyada ifşa için kullanılmaz. Alacak iddiasının bulunması, karşı tarafın özel hesabına izinsiz giriş yapılmasını veya yasa dışı veri satın alınmasını haklı kılmaz. Burada anlatılan yol resmî ve sınırlı bir yargısal mekanizmadır.

M.47/2, ilgili bilgi ve uygulama makamlarının veriyi gerekenden uzun saklamamasını, her durumda işlemler sona erdikten sonraki altı ayı aşmamasını düzenler. Yargısal görevini yerine getirirken mahkemenin işlediği veya sakladığı veriler bu fıkranın istisnasıdır. Dolayısıyla altı aylık sınır bütün mahkeme arşivlerinin zorunlu olarak silineceği şeklinde anlatılamaz. Veri sorumlusu ve işleme amacı ayrı belirlenmelidir.

Otuz günlük bildirim ertelemesi neyi ifade eder?

Madde 14/8, bilgi makamının bankadan bilgi alması veya kamu kayıtlarındaki hesap bilgisine erişmesi hâlinde, borçluya kişisel verisinin açıklanması konusunda yapılacak bildirimin otuz gün ertelenmesini düzenler. Amaç, erken bilgilendirmenin koruma emrinin etkisini bozmamasıdır. Bu süre hesap araştırmasının otuz günde mutlaka sonuçlanacağı anlamına gelmez. Aynı şekilde koruma kararının borçluya tebliğiyle ilgili bütün kuralları tek başına belirlemez.

Bilgi ifşası bildirimi ile koruma emrinin tebligatı farklı hukuki işlemlerdir. Başvurunun başlangıçta borçluya duyurulmaması m.11’de; sonraki belge tebliği ise m.28 ve dil kurallarıyla düzenlenmiştir. Bir aşamada erteleme bulunması, borçlunun sonradan itiraz ve muafiyet haklarını kaldırmaz. Dosyadaki her bildirim, kendi amacı ve başlangıç olayıyla takip edilmelidir.

Araştırma olumlu sonuçlanırsa sonraki adım

Hesap tanımlandığında bilgi makamı sonucu mahkemeye iletir. M.18/5, bilgi cevabı geldikten ve gerekli teminat sağlandıktan sonra kararın gecikmeden verilmesini düzenler. Başvurudaki diğer koşulların ön incelemeden geçmiş olması, fiilî tahsilin tamamlandığı anlamına gelmez. Mahkeme emri, bankaya uygulama talimatı ve bankanın hangi tutarı koruduğuna ilişkin bildirim ayrı aşamalardır.

Bankanın hesabı tanımlaması, onun içinde yeterli para bulunduğunu göstermez. Hesap kapatılmış, bakiyesi yetersiz veya ilgili tutar ulusal hukuk uyarınca muaf olabilir. Birden fazla hesap bulunması hâlinde de istenen toplam tutardan fazla koruma yapılmaması gerekir. Bilgi araştırmasının başarısıyla alacağın tahsil edilebilirliği aynı sonuç olarak raporlanmamalıdır.

Bilgi elde edilemezse ne olur?

Madde 14/7, bilgi elde edilememesinin talep eden mahkemeye bildirilmesini öngörür. Hesap bilgisinin yokluğu nedeniyle koruma başvurusu tamamen reddedilirse, mahkeme alacaklının m.12 uyarınca verdiği teminatı gecikmeden serbest bırakır. Bu düzen yalnız olumsuz bir arama yapıldığı için bütün olası masrafların otomatik iade edileceğini söylemez. Teminat ile mahkeme, tercüme veya temsil giderleri ayrı kalemlerdir.

Olumsuz sonuç, borçlunun dünya üzerinde hiçbir bankada hesabı bulunmadığının kanıtı değildir. Araştırılan devlet, kullanılan kimlik verileri ve makamın cevabı görülmelidir. Yeni ve hukuka uygun bilgi ortaya çıkarsa bunun önceki talepten farkı açıklanır. Sonuç alınamayan başvuruyu farklı mahkemelerde gizleyerek çoğaltmak yerine ilgili usul ve yeni delil üzerinden değerlendirme yapılır. Dosya kaydında araştırmanın gerçek kapsamı korunur.

Ücret, tercüme ve başvuru dosyası

Madde 43/3, bankaların bilgi sağlama ücretini fiilen katlanılan maliyet ve varsa eşdeğer ulusal işlem sınırlarıyla düzenler. M.44 ise bilgi veya uygulama makamlarının ücretlerinin önceden belirlenmiş şeffaf tarifeye dayanmasını ister. Bu hükümler bütün ülkelerde aynı sabit araştırma ücreti bulunduğunu göstermez. Ulusal kayıt güncel tarifeyle karşılaştırılır; yıllar önce yayımlanmış bir rakam yeni başvuruya otomatik uygulanmaz.

Almanya’nın bildiriminde bilgi makamı faaliyeti için ayrı ücret alınmaması, mahkeme sürecindeki tüm giderlerin sıfır olduğu anlamına gelmez. Başvuru türü, mahkeme harcı ve gerektiğinde çeviri farklı değerlendirilir. Kullanılacak dil de resmî ülke bildiriminden kontrol edilir. Uluslararası işlem olduğu için İngilizcenin her makamda kabul edileceği varsayılmamalıdır; belgenin anlamı ve hukuki niteliği çeviride korunur.

Türkiye’deki bir banka hesabının haczi için Avrupa bilgi makamının değil, ilgili Türk takip yolunun şartları incelenir. Yurt dışındaki alacaklının Türkiye’deki banka hesabına yönelmesi ayrı rehberde açıklanmıştır. Vergi amaçlı otomatik bilgi değişimi de kişisel alacak tahsili için m.14 başvurusunun yerine geçmez. Her veri yolu, kendi yetkisi ve amacı içinde kullanılmalıdır.

Resmî kaynaklar

• 655/2014 sayılı Tüzük: gerekçe 20–21; m.4, 8, 11–14, 16, 18, 29 ve 43–49.
• Almanya’nın m.50 kapsamındaki resmî bildirimi: bilgi makamı ve hesap araştırma yöntemi.
• Avrupa Komisyonu EAPO açıklaması.

Görüşme talebinizi iletin