Ev Düzeninde Yaşayan İşçinin Bakım ve Tedavi Talep Dilekçesi | TBK418/2
Kısa ve net cevap: İşverenle birlikte ev düzeni içinde yaşayan işçi, kusuru olmaksızın hastalık veya kaza gibi sebeplerle çalışamıyorsa ve sosyal sigortalar yardımlarından yararlanamıyorsa, TBK 418 ikinci fıkra uyarınca işverenden bakım ve tedavi sağlanmasını ister. Bir yıla kadar çalışmış işçi için süre iki haftadır. Bir yılı aşan her hizmet yılı için ikişer gün eklenir; toplam süre dört haftayı aşmaz. Dilekçe, bakım ihtiyacını, işgörememe dönemini, sosyal yardım durumunu ve hizmet süresini ayrı belgelerle açıklar.
Ev düzeninde yaşayan işçinin bakım ve tedavi talep dilekçesini Word olarak indir

Bakım ve tedavi talebinin özel hukuki kapsamı
TBK 418, işverenle birlikte ev düzeni içinde yaşayan işçinin durumunu düzenler. İkinci fıkradaki bakım ve tedavi edimi, belirli koşullarda işverenin sağlayacağı özel yükümlülüktür. Başvuranın işi, yaşam düzeni ve çalışamama sebebi dosyada bir arada incelenir. Talep, işverenden sağlık bakımının ve tedavinin kanuni süre içinde sağlanmasını ister. Kanuni koşulların yalnız birini yazmak yeterli değildir; dilekçenin açıklama bölümünde her koşula ilişkin mevcut kayıt ve ilgili dönem belirtilir.
İşçinin hastalanması, bütün çalışma ilişkilerinde bütün sağlık giderlerinin bu maddeyle işverene yüklendiği anlamına gelmez. Özel birlikte yaşam düzeni ve sosyal sigorta yardımlarından yararlanamama koşulu maddenin kapsamını belirler. İş kazasının bildirimi, sigortalılığın tespiti ve ücret ödenmesi farklı hukuki başlıklardır. Bu örnek, doğrudan işverene bakım ve tedavi sağlanması istemidir. Kullanılan kanun maddesiyle istenen edim arasında açık bağlantı kurulduğunda başvuru yanlış alacak hesabına dönüşmez.
İşverenle birlikte yaşam ve hizmet ilişkisi nasıl belgelenir?
Önce hizmet ilişkisinin tarafları ve işe başlama tarihi belirlenir. İşverenin adı veya unvanı, üstlenilen iş ve ücret düzeni mevcut sözleşme ve çalışma kayıtlarından çıkarılır. Ardından birlikte yaşamın yeri ve dönemi açıklanır. Konutta çalışmak, aynı konutta işverenle ev düzeni içinde yaşamak ve iş bittikten sonra kendi evine dönmek farklı çalışma düzenleridir. Başvuruda gerçekleşen düzenin adı kullanılır. Adres belgesi, fiili yaşamı açıklayan diğer kayıtlarla birlikte sunulur.
Bir konutun sahibi ile hizmet sözleşmesinin işvereni farklı kişilerse muhatap bu fark gözetilerek belirlenir. Evde bulunan her aile bireyine ayrı bakım borcu yüklenmiş gibi yazılmaz. Çalışma talimatını ileten kişi, ücret ödeyen taraf ve sözleşmedeki işveren kayıtları birlikte okunur. İşveren adına başvuruyu teslim alan kişinin sıfatı ayrıca belirtilir. Bu kayıt düzeni, doğru kişinin yükümlülüğüne yönelen bir dilekçenin kurulmasını sağlar; sadece adres üzerinden taraf yaratılmasını önler.
Kendi evinde işveren için üretim yapan işçinin sözleşme tipi ayrı değerlendirilir. TBK 461’deki evde hizmet düzeni, m.418’deki birlikte yaşamla aynı koşulu taşımaz. Kavramların farkı evde hizmet sözleşmesi rehberinde açıklanır. Buradaki Word formuna ana görev ve birlikte yaşam kayıtları girilir. İlgili koşulu taşımayan ilişki için başlığı değiştirip aynı madde üzerinden talep oluşturulmaz.
Kusursuz çalışamama durumu nasıl açıklanır?
Kanunun ikinci fıkrası, işçinin kusuru olmaksızın hastalık veya kaza gibi sebeplerle işgörme edimini yerine getirememesini esas alır. Sağlık belgesinin tarihi, çalışamama dönemi ve işin niteliği birlikte gösterilir. Bir muayene kaydı ile çalışamama süresini belirten rapor ayrı belgeler olabilir. Dilekçe hangi kaydın hangi bilgiyi desteklediğini açıklar. Hastalığın adıyla yetinmek yerine, bildirilen dönemde hizmetin neden yerine getirilemediğine ilişkin mevcut kayıt kullanılır.
Kaza olmuşsa olayın tarihi ve elde bulunan olay kayıtları ayrıca belirtilir. Kusur konusunda dosyada bir değerlendirme veya tartışma varsa içeriği doğru aktarılır. Başvuranın tek taraflı notu kesinleşmiş yargı tespiti gibi yazılmaz. Sağlık raporunda bulunmayan işgörememe süresi eklenmez. İlgili sebep ve koşul, gerçekleşen belgelere dayanır. Bu metin tıbbi teşhis koymaz; kanuni talebin sağlık ve çalışma kayıtlarıyla ilişkisini açıklar.
İşçi bir dönemde kısmen çalışmış veya çalışmaya dönmüşse ilgili tarihler ayrıca kaydedilir. İlk raporla sonraki kontrol belgesinin kapsamı farklıysa son durum kendi tarihiyle gösterilir. Başvuruda bütün dönemin aynı sağlık durumuyla geçtiği varsayılmaz. Çalışma dönüşünün değerlendirilmesinde sağlık belgesindeki gerçek açıklama esas alınır. İstenen bakım dönemi, işgörememe kaydı ve kanuni süre hesabıyla birlikte belirlenir; çalışma kaydıyla çelişen tarihler imzadan önce düzeltilir.
Sosyal sigorta yardımlarından yararlanamama nasıl gösterilir?
M.418 ikinci fıkra bakım ve tedavi yükümlülüğünde sosyal sigortalar yardımlarından yararlanamama koşulunu açıkça içerir. Bu nedenle yalnız işçinin prim kaydının bulunup bulunmadığına bakılması yeterli açıklama değildir. İlgili hastalık veya kaza bakımından hangi yardımın talep edildiği, kurumun cevabı ve yararlanma durumunu açıklayan mevcut belgeler dosyaya alınır. Başvuru yapılmış fakat sonuç henüz açıklanmamışsa bu aşama olduğu gibi belirtilir. Bekleyen işlem kesin ret cevabı olarak sunulmaz.
Kuruma sunulan başvuru ile kurumun verdiği karar ayrı ek numaraları taşır. Ret gerekçesi, kapsamı ve ilgili dönem okunur. Başka bir döneme ait sosyal yardım belgesi bugünkü bakım ihtiyacının bütününü açıklamış sayılmaz. Belgenin hangi desteğe ilişkin olduğu ve bu taleple bağlantısı belirtilir. İşverene bildirilen husus, m.418 ikinci fıkradaki koşulun mevcut dosyada nasıl gerçekleştiğidir. Hiçbir sosyal yardım türü, inceleme yapılmadan diğer bütün yardımların yerine geçirilmez.
Sigorta bildirimi ve prim yükümlülükleri kendi kanuni hükümleriyle devam eder. Bu bakım talebi işverenin sosyal güvenlik yükümlülüğünü kaldıran anlaşma olarak hazırlanmaz. Ev hizmetlerinde SGK rehberi ayrı sigortalılık incelemesinin çerçevesini açıklar. Dilekçe bakım sağlanmasını isterken belgesiz prim hesabı veya kontrol edilmemiş yardım tutarı eklemez. Kurum işlemi değiştiğinde yeni kayıt dosyaya alınır; ilk başvurudaki açıklama tarihçesi korunur.
İki haftalık başlangıç süresi ve dört haftalık üst sınır
Kanuni bakım süresi hizmet süresine bağlıdır. Bir yıla kadar çalışmış işçi için iki hafta öngörülür. Bir yılı aşan her hizmet yılı süreye ikişer gün ekler; toplam dört haftayı geçmez. Dilekçede hizmetin başlangıcı ve süreye esas alınan kayıt gösterilir. İşgörememe döneminin başlangıcı ile işe başlama tarihi iki ayrı bilgidir. Kanuni süre hesabı, yalnız hastane belgesinin düzenlendiği gün üzerinden hizmet kıdemi varmış gibi kurulmaz.
| Hesap unsuru | TBK 418/2 kuralı | Dosyada gösterilecek bilgi |
|---|---|---|
| Başlangıç bakım süresi | Bir yıla kadar çalışmış işçi için iki hafta | Hizmet başlangıcı ve ilgili hizmet dönemi |
| Hizmete bağlı artış | Bir yılı aşan her hizmet yılı için ikişer gün | Artış hesabına esas hizmet yılları |
| Azami süre | Toplam dört haftayı aşmaz | Hesaplanan sürenin üst sınırla karşılaştırılması |
| İstenen bakım dönemi | İşgörememe ve bakım ihtiyacıyla ilişkilendirilir | Rapor dönemi ve daha önce sağlanan bakım kaydı |
Hizmet kaydında kesinti, farklı işveren veya farklı birlikte yaşam dönemleri varsa kayıtlar ayrı gösterilir. Bir işveren yanındaki tarih başka işverenin hizmetiyle belgesiz birleştirilmez. Süre hesabını destekleyen belgeler ek çizelgeye bağlanır. Kanun formülünün uygulanması için gerçek başlangıç ve dönem bilgileri tamamlanır. Bu hazırlık, daha önce bakım sağlanan günleri yeni talepte tekrar açık dönem gibi göstermeyi de önler. Sağlanan edimin tarih ve kapsamı ayrı satırda tutulur.
Bakım ve tedavi sağlanması istemi nasıl somutlaşır?
Talep edilen edim, sağlık kaydı ve mevcut ihtiyaç üzerinden yazılır. Belgelenmiş bakım gereksinimi, tedaviye ilişkin işlem ve bunların ilgili dönemi açıklanır. İşverene başvuru genel bir “bana yardım edin” cümlesinde bırakılmaz. Sağlık kuruluşu belgesinin adı, tarihi ve talebe dayanak bölümü belirtilir. Bu açıklama, kişinin bütün tıbbi geçmişini dilekçeye aktarmak yerine hangi edimin hangi kayıtla istendiğini görünür kılar. Belgenin düzenlenme ve ihtiyaç dönemleri birlikte okunur.
Kanunun bu fıkrası bütün dosyalara uygulanacak sabit nakit tutar veya günlük bakım tarifesi koymaz. Bakım ve tedavi sağlama istemiyle geçmişte ödenmiş masrafın geri alınması ayrı kapsam taşır. Fiilen yapılmış ödeme ayrıca ileri sürülecekse kim tarafından, hangi hizmet için ve hangi tarihte ödendiği gösterilir; hukuki talebi ayrıca açıklanır. Bu örnek doğrudan bakım ve tedavi ediminin sağlanmasına yönelir. Harcama belgesinden kendiliğinden sınırsız alacak toplamı çıkarılmaz.
Sağlanan bakımın bir kısmı işveren tarafından karşılanmışsa bu bölüm belirtilir. Bir işlemin randevusunun alınması, işlemin uygulanması ve giderinin karşılanması farklı kayıtlardır. Dilekçedeki açık kalan istem bu kayıtlarla hesaplanır. İşverenin verdiği açıklama ile fiili sağlama birbirinden ayrılarak takip edilir. Dosya, aynı edimin zaten yerine getirilmiş kısmını ikinci kez istemek yerine mevcut bakım ihtiyacının karşılanmamış bölümüne odaklanır.
Sağlık belgesi ve işverenin inceleme sınırı
TBK 419, işçiye ait kişisel verilerin işe yatkınlıkla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanılmasını düzenler; özel kanun hükümlerini saklı tutar. Bakım talebinin değerlendirilmesi için sunulan belge bu amaçla ilişkilendirilir. İlgisiz aile bireylerinin sağlık kayıtları ek yapılmaz. Belgeyi teslim alacak birim ve yetkili kişi belirlenir. Tıbbi kayıtların genel mesaj gruplarına yüklenmesi yerine başvurunun değerlendirilmesini sağlayan kontrollü bir teslim düzeni kurulur.
Sunulacak kopyada talebin konusu dışında bilgi kapatılmışsa bu durum açıklanır; belgenin aslı değiştirilmeden saklanır. Çalışamama dönemi, belge tarihi ve gerekli bakım bağlantısı okunur tutulur. İşçinin verdiği dosya ile işverenin kayda aldığı ekler eşleştirilir. Böylece daha sonra yapılacak değerlendirmede hangi sağlık belgesinin hangi istem için sunulduğu izlenir. Belgeyi saklama ve kullanma düzeni, başvurunun teslim kaydından ayrı fakat onunla bağlantılı tutulur.
Talep dosyasının kontrolünde sağlık belgesinin düzenlendiği gün ile belgenin kapsadığı dönem ayrı sütunlarda tutulur. Belge daha önce başlamış bir döneme ilişkinse açıklama bu tarih farkını gösterir. Kurumun sosyal yardım cevabı daha sonra gelmişse cevap kendi tarihiyle kaydedilir. İşverene daha önce yapılmış bir bildirim de ilk gönderim kaydıyla dosyada tutulur. Bu kronoloji, işverenin hangi tarihte hangi ihtiyaç ve koşuldan haberdar olduğunu açıklamak için kullanılır. Sonradan elde edilen belge, ilk gönderimde bulunmuş gibi ek listesine geçmişe dönük yazılmaz.
İşverene bakım ve tedavi talep dilekçesi örneği
[İŞVERENİN ADI / UNVANI]’NA
BAŞVURAN İŞÇİ: [Ad, soyad ve cevap adresi]
MUHATAP İŞVEREN: [Ad / unvan ve adres]
HİZMET BAŞLANGICI: [Gerçek tarih]
BİRLİKTE YAŞAM DÜZENİ: [Yer ve ilgili dönem]
KONU: TBK 418/2 kapsamında, belgelenen işgörememe döneminde bakım ve tedavi sağlanması talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. [Tarih] tarihinden beri [hizmet] işini [sözleşme / çalışma kaydı] kapsamında yerine getiriyorum. İşverenle birlikte ev düzeni içinde yaşadığım yer ve dönem [bilgi] olup dayanak kayıt [ek]tir.
2. Kusurum olmaksızın [belgelenmiş hastalık / kaza sebebi] nedeniyle [dönem] arasında işgörme edimimi yerine getiremiyorum. Bu durumu açıklayan sağlık ve olay kayıtları [belge adı, tarih ve ek numarası] olarak sunulmuştur.
3. İlgili durum bakımından sosyal sigortalar yardımlarından yararlanamama koşuluna ilişkin kayıt [kurum belgesi ve açıklama]dır. İlgili başvuru, karar ve dönem [bilgi] olarak ek çizelgede gösterilmiştir.
4. Hizmet süresi ve TBK 418 ikinci fıkradaki iki haftalık başlangıç, hizmet yılına bağlı ikişer günlük artış ve dört haftalık üst sınır dikkate alınarak talep edilen bakım dönemi [hesap ve tarihler]dir. Daha önce sağlanan bakım [gerçek kayıt] olarak ayrıca gösterilmiştir.
5. Belgelenmiş ihtiyaca bağlı istediğim bakım ve tedavi [somut edim ve ilgili sağlık belgesi]dir. Talebin yerine getirilme düzeninin [cevap adresi] üzerinden açıklanmasını ve sağlık belgelerimin ilgili amaç kapsamında kullanılmasını istiyorum.
HUKUKİ DAYANAK: TBK 418/2 ve 419; gerçek hizmet ve birlikte yaşam kayıtları.
EKLER: 1. Hizmet ve birlikte yaşam kayıtları. 2. Sağlık ve varsa olay kayıtları. 3. Sosyal yardım durumunu gösteren belgeler. 4. Süre ve bakım talep çizelgesi. 5. Önceki bakım kayıtları. [Gerçekte sunulan ekler yazılır.]
SONUÇ VE TALEP: Açıklanan kanuni koşullar ve ekli kayıtlar kapsamında, belirtilen dönem ve ihtiyaç için bakım ve tedavimin TBK 418 ikinci fıkraya uygun sağlanmasını talep ederim.
Tarih: [Gerçek gönderim tarihi]
Başvuran işçi
[Ad, soyad ve imza]
Başvurudan sonra bakımın gerçekleşmesi nasıl izlenir?
Gönderilen son metin, ek listesi ve teslim kaydı saklanır. Cevap alınmasıyla bakımın sağlanması ayrı aşamalardır. Sağlanan işlemin tarihi, türü ve hangi istemi karşıladığı çizelgeye eklenir. Yeni sağlık kaydı varsa önceki talep dönemiyle karşılaştırılır. Başvuru için m.418 ikinci fıkrada genel yedi günlük cevap süresi bulunmaz. İki haftalık bakım süresi, işverenin cevap vermesi gereken genel bir süre gibi yazılmaz.
Gıda ve barınak edimi aynı maddenin ilk fıkrasında ayrı düzenlenmiştir; gıda ve barınak talep dilekçesi kendi amacıyla kullanılır. Gebelik ve doğumda aynı edimlere ilişkin üçüncü fıkra ayrıca incelenir. Bu örnek ikinci fıkradaki kusursuz işgörememe ve sosyal yardım koşullarıyla kurulmuştur. Doğrudan başvuru, mahkeme kararı veya ayrı uyuşmazlıkların kesin çözümü olarak raporlanmaz.
Sık sorulan sorular
1. Bakım ve tedavi talebinin kanuni dayanağı nedir?
TBK 418 ikinci fıkradır. Birlikte ev düzeni içinde yaşam, kusursuz çalışamama, sosyal sigorta yardımlarından yararlanamama ve hizmete bağlı süre koşulları birlikte gösterilir.
2. Evde çalışmak tek başına yeterli mi?
M.418 işverenle birlikte ev düzeni içinde yaşama düzenini esas alır. İşçinin kendi evinde üretim yapması farklıdır; gerçek hizmet ve yaşam kaydı incelenir.
3. Başlangıç bakım süresi kaç haftadır?
Bir yıla kadar çalışmış işçi için iki haftadır. Bir yılı aşan her hizmet yılı ikişer gün ekler. Toplam bakım süresi dört haftayı aşmaz.
4. İki hafta işverenin cevap verme süresi midir?
İki hafta fıkradaki başlangıç bakım ve tedavi süresidir. Bu başvuru için herkese uygulanan iki haftalık cevap süresi olarak kullanılmaz.
5. Sigorta kaydının bulunmaması tek belge olarak yeterli mi?
Kanuni koşul sosyal sigortalar yardımlarından yararlanamama üzerinden açıklanır. İlgili yardım, kurum cevabı ve dönem belgeleri gösterilir; yalnız kayıt yokluğundan bütün yardım durumu çıkarılmaz.
6. İşverenin karşıladığı bakım tekrar talep edilir mi?
Sağlanan bakım tarih ve kapsamıyla kaydedilir. İstem karşılanmamış dönem ve edime yöneltilir. Randevu, işlem ve ödeme kayıtları birbirinden ayrılır.
7. Dilekçe sabit günlük para ister mi?
Bu örnek bakım ve tedavi sağlanması istemidir. M.418/2 sabit günlük nakit tarife koymaz. Geçmiş ödeme talebi kendi belgesi ve hukuki kapsamıyla ayrıca hazırlanır.
8. Bütün tıbbi geçmiş sunulur mu?
Talebin koşullarını ve ihtiyaç dönemini açıklayan ilgili belgeler kullanılır. TBK 419 kapsamında kişisel veri kullanımının amaç ve kapsamı gözetilir; ilgisiz kayıtlar eklenmez.
9. Gıda ve barınak başvurusu aynı istem midir?
Gıda ve barınak ilk fıkradaki ayrı edimlerdir. İkinci fıkranın bakım ve tedavi talebi kendi koşul ve süreleriyle hazırlanır. Birinin karşılanması diğerinin ifasını kendiliğinden göstermez.
10. Word dosyasındaki çizelge ne içindir?
Hizmet süresi, işgörememe dönemi, sosyal yardım kaydı, bakım ihtiyacı ve önceki sağlama bilgilerini eklerle eşleştirir. Tarih ve imza alanları gerçek başvuruya göre doldurulur.
Resmî dayanaklar ve kaynak kontrolü
Resmî kanun erişimi için UYAP Türk Borçlar Kanunu bağlantısı kullanılmaktadır. 9 Ekim 2026 tarihinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 6098 sayılı Kanun metni üzerinden m.418’in bakım koşulları ve süre formülü ile m.419’un kişisel veri hükmü kontrol edilmiştir. Başvuru türleri dilekçe örnekleri kütüphanesinde incelenebilir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.