Fransa Mandat de Protection Future Türkiye’de Tapu ve Bankada Geçerli mi? | 2026
Fransa mandat de protection future nedir?
Fransız Adalet Bakanlığının güncel formu ve Service-Public açıklamasına göre mandat de protection future, bir kişinin henüz gerekli irade ve karar verme kapasitesine sahipken gelecekte fiziksel veya zihinsel durumu nedeniyle menfaatlerini tek başına koruyamayacağı dönem için temsil düzeni kurmasını sağlayan sözleşmedir. Kişi bir veya birden fazla mandataire belirleyebilir ve korumayı şahsına, malvarlığına veya her ikisine ilişkin kurabilir.
Fransız Medenî Kanunu’nun 477-488. maddeleri kişinin kendi gelecekteki korunması için bu temsil sistemini düzenler. Service-Public’ın resmî açıklaması, belgenin özel imzalı veya noterlik işlemi biçiminde düzenlenebileceğini ve kapsamın malvarlığı yönetimini de içerebileceğini belirtir. Bu nedenle “mandat de protection future” başlığı tek bir standart yetki metni anlamına gelmez; belgenin türü ve kapsamı ayrıca okunmalıdır.
Türkiye bakımından önemli olan da budur. Bir Fransız belgesinde “protection du patrimoine” ifadesi bulunması, temsilcinin Türkiye’deki her taşınmazı satmaya, her banka hesabını kapatmaya veya bağış yapmaya yetkili olduğu anlamına gelmez. Türkiye’de yapılacak işlem tek tek yetki kapsamıyla eşleştirilir.
Fransız hukukunda hangi maddeler uygulanır?
Code civil m.477, gelecekte korunmak üzere temsil düzeni kurulmasının temel hükmüdür. Fransız Adalet Bakanlığının güncel 13592 numaralı formu ve açıklama notu, Code civil m.459, 477-488 ve 492-494 hükümlerine açıkça atıf yapar. Resmî açıklamaya göre mandat, temsil olunan kişinin artık menfaatlerini tek başına gözetemediğinin belirlenmesinden sonra işlev kazanır.
Belge kişisel koruma ve malvarlığı koruması olarak iki ayrı eksende kurulabilir. Kişisel koruma; yaşam düzeni, sağlık, konut ve kişisel ilişkiler gibi konuları kapsar. Malvarlığı koruması ise malların idaresine ilişkin işlemleri kapsar. Özel imzalı mandat ile noterlikçe düzenlenen mandatın temsilcinin yapabileceği malvarlığı işlemleri bakımından farklı yetki düzeyleri bulunabilir; bu nedenle Türkiye’de kullanılacak dosyada belgenin hangi biçimde düzenlendiği mutlaka tespit edilir.
Fransız hukukunda mandatın yürürlüğe girmesi için yalnız belgenin varlığı yeterli değildir. Kişinin artık kendi menfaatlerini tek başına gözetemediğine ilişkin tıbbi ve usulî şartların yerine getirilmesi gerekir. Türkiye’de işlem yapılacaksa yürürlüğe girişin Fransa’da gerçekten tamamlandığını gösteren belgeler de dosyaya eklenmelidir.
Mandat de protection future Türkiye’de otomatik geçerli mi?
Hayır. Fransa’da yürürlüğe girmiş olması, Türkiye’deki kurumları kendi başına bağlamaz. 5718 sayılı MÖHUK m.30, temsil yetkisinin üçüncü kişiye karşı etkisini özel olarak düzenler. Temsilci ile temsil olunan arasındaki iç ilişki, bu ilişkiye uygulanacak hukuka tabidir. Temsil yetkisinin üçüncü kişiye karşı kullanımı ise kural olarak temsilcinin işyeri hukukuna; bilinen işyeri bulunmaması veya yetkinin işyeri dışında kullanılması hâlinde yetkinin fiilen kullanıldığı ülke hukukuna bağlanır.
Fransız mandat ile Türkiye’de bankaya, tapu müdürlüğüne, vergi dairesine veya şirkete başvuruluyorsa temsil yetkisi Türkiye’de kullanılmaktadır. Bu nedenle Türk hukukundaki temsil, işlem şekli ve üçüncü kişiyi koruyan kurallar devreye girer. Belgenin Fransız hukukunda geçerli olması bu ikinci değerlendirmeyi ortadan kaldırmaz.
MÖHUK m.7 şekli, m.9 gerçek kişinin hak ve fiil ehliyetini, m.21 taşınmaz üzerindeki ayni hakları, m.30 ise temsil yetkisini belirler. Türkiye’de taşınmaz satışı gibi işlemlerde bunlara Tapu Kanunu m.26 ve tapu sicili uygulaması da eklenir.
Türk hukukunda hangi maddeler temel alınır?
MÖHUK m.7 – şekil
Hukuki işlemin yapıldığı ülke hukuku veya işlemin esasına uygulanacak hukuk şekil bakımından bağlantı kurar. Ancak Türkiye’de taşınmaz devri gibi resmî şekle ve sicil işlemine bağlı tasarruflarda Türk hukukunun emredici kuralları korunur.
MÖHUK m.9 – ehliyet
Gerçek kişinin hak ve fiil ehliyeti millî hukukuna tabidir. Mandat de protection future, temsil olunan kişinin ileride kendi işlerini yürütememesi üzerine devreye girdiği için ehliyet bağlantısı doğrudan önemlidir.
MÖHUK m.30 – temsil
Türkiye’de yabancı temsilcinin yaptığı işlemin temsil olunanı bağlayıp bağlamadığı bakımından esas kanunlar ihtilâfı hükmüdür. Fransız koruma temsilinin Türk bankası veya tapu müdürlüğüne karşı ne ölçüde kullanılabileceği bu maddeyle birlikte belirlenir.
TBK m.40-45
TBK m.40 yetkili temsilcinin temsil olunan adına ve yetki sınırları içinde yaptığı işlemin doğrudan temsil olunanı bağlamasını; m.41 temsil yetkisinin kapsamını; m.42 geri almayı; m.43 yetkinin sona ermesini; m.44 yetki belgesinin geri verilmesini; m.45 sona ermenin bilinmemesine bağlanan sonuçları düzenler.
Fransız mandatın amacı, temsil olunan kişinin gelecekte kendi menfaatlerini yönetememesi hâlinde temsil yetkisini işletmektir. Bu nedenle TBK m.43’teki genel sona erme mantığı yabancı belgenin Türkiye’deki etkisine tek başına uygulanmaz; MÖHUK m.9 ve m.30 aracılığıyla yabancı koruma temsilinin hukuki niteliği tespit edilir.
Fransız mandat ile Türkiye’de banka işlemi yapılabilir mi?
Malvarlığı korumasını kapsayan ve Fransa’da yürürlüğe girmiş bir mandat, Türkiye’deki banka hesabı bakımından temsil dayanağı olarak sunulabilir. Ancak bankanın belgenin kapsamını ve şeklini inceleme hakkı vardır. Hesap yönetimi, para çekme, havale, hesabı kapatma, yatırım satma, kredi kullanma, kefalet veya bağış gibi işlemler aynı yetki düzeyinde değildir.
Belge özel imzalı biçimde düzenlenmişse Fransız hukukunda temsilcinin yapabileceği tasarrufların sınırı ile noterlikçe düzenlenen mandatın sağladığı yetkiler farklı olabilir. Türk bankası, Türkiye’de yapılmak istenen işlemin Fransız belgenin gerçekten verdiği yetki içinde olduğunu görmek zorundadır.
Birden fazla mandataire atanmışsa birlikte mi ayrı mı hareket edecekleri de tercümeden açıkça anlaşılmalıdır. Ayrıca mandatın yürürlüğe giriş şartı tamamlanmış olmalıdır. Yalnız belge düzenlenmiş fakat henüz Fransız hukukuna göre yürürlüğe girmemişse Türkiye’de “gelecekte kullanılacak” bir belgeyle o anda işlem yapılamaz.
Yabancı belgenin ispat şartları için HMK m.224 apostil rehberi; temsil yetkisinin üçüncü kişiye etkisi için MÖHUK m.30 temsil rehberi kullanılabilir.
Mandat de protection future ile Türkiye’de taşınmaz satılabilir mi?
Türkiye’deki taşınmaz üzerindeki ayni haklar MÖHUK m.21 gereğince Türk hukukuna tabidir. Tapu Kanunu m.26 ve tapu sicili kuralları, taşınmaz devir ve sınırlı ayni hak işlemlerinde resmî işlem sistemini kurar. Bu nedenle Fransız mandatın genel “patrimoine” yönetimi yetkisi, otomatik olarak Türk tapusunda satış veya ipotek yetkisi sayılmaz.
Özellikle satış, satın alma, ipotek, bağış, taksim, intikal, bedel tahsili ve terkin gibi işlemler bakımından açık yetki aranır. Fransız belgenin türü de önemlidir. Özel imzalı mandatın Fransız hukukunda yapamayacağı bir tasarrufu Türkiye’de daha geniş yorumla yaptırmak mümkün değildir.
Temsil olunan kişi hâlen yeni belge düzenleyebilecek durumdaysa ve Türkiye’de yapılacak işlem belli ise, Türk konsolosluğunda işlem özelinde vekâletname hazırlanması daha doğrudan sonuç verebilir. Fakat kişi artık yeni vekâletname düzenleyemiyorsa mevcut mandatın Türkiye’deki etkisi MÖHUK hükümleri çerçevesinde ayrıntılı değerlendirilir.
Mandat ne zaman yürürlüğe girer?
Service-Public ve Fransız Adalet Bakanlığının resmî açıklamasına göre mandat, kişinin kendi menfaatlerini artık tek başına gözetemediğinin belirlenmesi üzerine uygulanmaya başlar. Başlangıç yalnız temsilcinin “artık kullanıyorum” demesiyle gerçekleşmez. Fransız mevzuatındaki tıbbi ve usulî şartların tamamlanması gerekir.
Türkiye’de bankaya veya tapuya başvururken bu başlangıç koşulunun gerçekleştiğini gösteren Fransız belgeleri de sunulmalıdır. Aksi hâlde kurum yalnız geleceğe ilişkin bir sözleşme görür fakat temsil yetkisinin bugün doğup doğmadığını doğrulayamaz.
Bu konu, normal vekâletname ile mandat de protection future arasındaki en önemli farktır. Normal vekâletname çoğu kez düzenlendiği anda yetki doğururken gelecekte koruma mandası özel bir olayın gerçekleşmesi üzerine aktif hâle gelir.
Noterlikçe düzenlenen mandat ile özel imzalı mandat aynı mı?
Hayır. Fransız hukukunda mandat özel imzalı veya noterlik işlemi biçiminde düzenlenebilir. Malvarlığı üzerinde yapılabilecek işlemlerin kapsamı bakımından iki form arasında önemli fark vardır. Türkiye’de işlem yapılırken belgenin yalnız başlığına değil, “sous seing privé” mi yoksa “acte notarié” mi olduğuna bakılır.
Noterlikçe düzenlenmiş belgenin Türkiye’deki sunuluşu da yabancı noter belgesi olarak ele alınır. Özel imzalı belgenin yalnız kopyası ise aynı resmî ispat gücüne sahip değildir. Bu ayrım apostil/tasdik ve HMK m.224 değerlendirmesinde belirleyicidir.
Türk kurumu ayrıca Fransız temsilcinin yetkisinin kontrol edildiğini ve mandatın yürürlükte olduğunu gösteren ek belgeleri isteyebilir. Noterlik formu “Türkiye’de kesin kabul” garantisi değildir; yalnız yabancı belgenin hukuki niteliğini güçlendirir.
Apostil ve Türkçe tercüme nasıl hazırlanır?
Fransa ve Türkiye 1961 Lahey Apostil Sözleşmesine taraftır. Sözleşme kapsamındaki Fransız resmî belgelerinin Türkiye’de kullanılmasında apostil klasik diplomatik tasdik zincirini sadeleştirir. Ancak hangi belgenin resmî belge olduğu ve apostilin hangi imzayı tasdik ettiği belirlenmelidir.
Özel imzalı mandatın sıradan fotokopisi doğrudan apostilli resmî belge hâline gelmez. Noterlikçe düzenlenmiş veya usulüne uygun onaylanmış nüsha ile yürürlüğe giriş belgesi, sağlık/mahkeme işlemi ve temsilci kimliği ayrı belgeler olabilir. Her birinin Türkiye’deki ispat ihtiyacı ayrı belirlenir.
Tercüme tam yapılmalıdır. Özellikle temsil yetkisinin malvarlığı kapsamı, yasaklar, birlikte hareket şartı, yürürlüğe giriş şartı, sona erme, hesap verme ve varsa bağış/tasarruf sınırlamaları Türkçe metinde görünmelidir. Yalnız kapak sayfasının çevrilmesi yeterli değildir.
Fransa’dan gelen mandat için 14 maddelik kontrol listesi
- Belge gerçekten mandat de protection future mı?
- Code civil m.477-494 sistemine göre kurulmuş mu?
- Özel imzalı mı, noterlikçe düzenlenmiş mi?
- Şahıs koruması mı, malvarlığı koruması mı, ikisi birden mi?
- Türkiye’de yapılacak işlem yetki kapsamında mı?
- Mandat Fransa’da yürürlüğe girmiş mi?
- Yürürlüğe giriş için gerekli tıbbi/usulî belgeler mevcut mu?
- Birden fazla temsilci varsa hareket biçimleri açık mı?
- Satış, ipotek, bağış veya banka hesabı kapatma gibi tasarruflar açıkça kapsanıyor mu?
- Belge geri alınmış veya sona ermiş mi?
- Sunulan nüsha onaylı ve doğrulanabilir mi?
- Apostil/tasdik zinciri tamam mı?
- Tam Türkçe tercüme hazır mı?
- Fransız kimlik bilgileri Türk banka/tapu kayıtlarıyla eşleşiyor mu?
Fransa mandat dosyasında üç kritik ayrım
Birinci ayrım: düzenlenmiş olmak ile yürürlüğe girmiş olmak aynı değildir. Mandat geleceğe dönük hazırlanabilir ve henüz aktif olmayabilir. İkinci ayrım: malvarlığı yönetimi ile taşınmaz tasarrufu aynı değildir. Genel yönetim yetkisi Türk tapusundaki özel tasarruf şartını otomatik karşılamaz. Üçüncü ayrım: yabancı belgenin gerçekliği ile Türkiye’deki temsil etkisi aynı mesele değildir. Apostil veya noterlik belgesi gerçeklik/ispat alanını, MÖHUK m.30 ise temsilin bağlayıcılığını çözer.
Bu üç ayrım doğru kurulmadan yapılan başvurular bankada veya tapuda ek belge talebi ve retle sonuçlanabilir. Dosyanın başında işlem türü, yetki kapsamı ve yabancı belgenin yürürlük durumu eşleştirilmelidir.
Resmî kaynaklar
- Service-Public – Mandat de protection future
- Fransa Adalet Bakanlığı – Cerfa 13592 Mandat de protection future
- Türkiye Mevzuat Bilgi Sistemi – MÖHUK, TBK ve HMK
- Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
Sıkça Sorulan Sorular
Mandat de protection future Türk noter vekâletnamesi yerine geçer mi?
Otomatik olarak geçmez. Belgenin türü, yürürlüğü, yetki kapsamı ve Türkiye’deki işlemin MÖHUK m.30 ile Türk şekil kurallarına uygunluğu incelenir.
Belge yalnız kişinin korunmasına ilişkinse banka işlemi yapılabilir mi?
Hayır. Banka ve malvarlığı işlemleri için mandatın patrimoine yani malvarlığı yönetimi yetkisi içermesi gerekir.
Mandat düzenlendiği gün Türkiye’de kullanılabilir mi?
Her zaman değil. Gelecekte koruma mandası, Fransız hukukunda öngörülen yürürlüğe giriş şartı gerçekleştiğinde kullanılabilir hâle gelir.
Noterlikçe düzenlenmiş mandat ile ev satılabilir mi?
Belgenin noterlik biçiminde olması tek başına yeterli değildir. Türkiye’de taşınmaz satışı için açık ve yeterli temsil yetkisi ile Türk tapu hukukunun işlem şartları ayrıca sağlanmalıdır.
Apostil varsa Türk banka belgeyi kabul etmek zorunda mı?
Hayır. Apostil belgenin tasdik unsurunu doğrular; temsil yetkisinin kapsamı ve Türkiye’deki işleme uygunluğu bankaca ayrıca incelenir.
Mandat için Türkiye’de tanıma davası açılır mı?
Mandat de protection future bir yabancı mahkeme ilamı değildir. Sırf bu sözleşmenin kullanımı için MÖHUK m.50-59 anlamında tanıma-tenfiz davası otomatik olarak gerekmez.
Temsil olunan kişi ehliyetini kaybettiyse yeni Türk vekâletnamesi verebilir mi?
Yeni vekâletnamenin geçerliliği kişinin işlem anındaki fiil ehliyetine bağlıdır. Bu nedenle ehliyet kaybından sonra mevcut yabancı koruma mandasının etkisi özel önem kazanır.
Mandatın tamamı tercüme edilmeli mi?
Evet; Türkiye’de işlemi etkileyen yetki, sınır, başlangıç, sona erme ve temsilci düzeninin tamamı görülebilmelidir. Kısmi tercüme hukuki sınırlamaları gizleyebilir.
Birden çok mandataire varsa biri tek başına işlem yapabilir mi?
Ancak belge buna izin veriyorsa. Birlikte hareket şartı varsa tek temsilciyle işlem yapılamaz.
Türkiye’ye gelmeden dosya yürütülebilir mi?
Yabancı belgeler usulüne uygun hazırlanır ve Türkiye’deki işlem için yeterli temsil yetkisi mevcutsa, kişisel başvuru zorunluluğu olmayan süreçler yetkili temsilci veya avukat aracılığıyla takip edilebilir.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Son mevzuat ve kaynak kontrolü: 12 Eylül 2026. Fransa bölümü Code civil m.459, 477-488 ve 492-494 ile Fransız Adalet Bakanlığının güncel Cerfa 13592 belgesi ve Service-Public açıklaması; Türkiye bölümü 5718 sayılı MÖHUK m.7, 9, 21 ve 30, 6098 sayılı TBK m.40-45, 6100 sayılı HMK m.224 ve 2644 sayılı Tapu Kanunu m.26 esas alınarak hazırlanmıştır. Hukuki inceleme: Av. Halil Bakırcı, Mersin Barosu Sicil No: 3472. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu Mersin merkezlidir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
