İdari Yargıda Yanlışlıkların Düzeltilmesi Dilekçesi 2026 | İYUK 30 Word

Kısa ve net cevap: İdari yargı kararındaki taraf adı, soyadı, sıfatı, iddia sonucu veya hüküm fıkrasındaki hesap yanlışı, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca kararı veren mahkeme veya daireden düzeltilebilir. Bu başvuru bir istinaf ya da temyiz yolu değildir. Mahkemenin hukuki değerlendirmesini değiştirmek için değil; karardaki açık maddi yanlışlığı dosya kayıtlarıyla uyumlu hâle getirmek için kullanılır. Dilekçede yanlış ifade ve doğru ifade yan yana gösterilmeli, doğru bilgiyi doğrulayan resmî belge eklenmelidir.

İYUK m.30 Hangi Yanlışlıkları Kapsar?

İYUK m.30, idari yargı kararındaki belirli tür maddi yanlışlıkların düzeltilmesine ilişkin özel hükümdür. Kanun; iki tarafın adı ve soyadı ile sıfatına, iddiaları sonucuna ve hüküm fıkrasındaki hesap yanlışlıklarına odaklanır. Bu nedenle başvuru, kararın maddi kaydını dosyadaki doğru veriyle uyumlaştırma işlevi görür.

Tarafın adı veya soyadı yanlış yazılmışsa, tüzel kişinin unvanında maddi hata varsa, davalı idarenin sıfatı dosya kayıtlarına aykırı biçimde karara geçirilmişse veya hüküm fıkrasındaki toplama/çıkarma işlemi açıkça yanlışsa m.30 gündeme gelebilir. Buna karşılık mahkemenin bir kanun maddesini yanlış yorumladığı, delili hatalı değerlendirdiği ya da hukuki sonuçta yanıldığı iddiası maddi yanlışlık değildir. Böyle bir iddia için uygun kanun yolu değerlendirilir.

İYUK m.30 başvurusunda en güçlü yöntem “yanlış kayıt / doğru kayıt / doğrulayan belge” üçlüsünü tek tabloda göstermektir. Örneğin kararın 1. sayfasında şirket unvanı “ABC Sanayi A.Ş.” yazılmış, ticaret sicili ve dosyadaki vekâletnamede “ABC Sanayi ve Ticaret A.Ş.” geçiyorsa, ikisi yan yana yazılmalı ve sicil kaydı eklenmelidir. Hesap yanlışlığında ise hangi rakamların toplanıp hangi doğru sonuca ulaştığı ayrı satırlarda gösterilmelidir.

Maddi Yanlışlık ile Hukuki Hata Nasıl Ayrılır?

İYUK m.30’un en önemli sınırı, düzeltme talebinin kararı esastan değiştirmeye dönüşmemesidir. Mahkeme 100.000 TL tazminat isteminin 60.000 TL’sini kabul etmiş ve bunu bilinçli hukuki değerlendirme sonunda yapmışsa, taraf “aslında 100.000 TL kabul edilmeliydi” diyerek m.30’a başvuramaz. Buna karşılık gerekçede kabul edilen kalemler 60.000 TL toplam verdiği hâlde hüküm fıkrasına sehven 6.000 TL yazılmışsa, açık hesap/yazım yanlışlığı m.30 kapsamında ileri sürülebilir.

Aynı ayrım taraf bilgileri için de geçerlidir. Davalı idarenin hukuken yanlış hasım seçildiği düşünülüyorsa bu bir usul-hukuk değerlendirmesi olabilir. Fakat dosyanın tamamında “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı” doğru şekilde yer alırken hükümde kelime düşmesi nedeniyle farklı bir unvan yazılmışsa, bu maddi yanlışlık niteliğindedir.

Kararın yeterince açık olmaması veya birbirine aykırı hüküm fıkraları taşıması ise İYUK m.29 konusudur. Bu iki yol karıştırılmamalıdır. Kararda “hangi tarihten itibaren” ödeme yapılacağı hiç anlaşılmıyorsa açıklama talebi; tarih yazılmış fakat “2025” yerine dosyadaki açık kayda rağmen “2052” yazılmışsa düzeltme talebi daha uygun olabilir. İYUK m.29 için hazırladığımız kararın açıklanması dilekçesi rehberi bu ayrımı tamamlar.

Yanlışlığın Düzeltilmesi Dilekçesi Nereye ve Ne Zaman Verilir?

İYUK m.30 başvurusu kararı veren mahkeme veya daireye yapılır. İlk derece idare mahkemesi kararındaki maddi yanlışlık için aynı idare mahkemesine; vergi mahkemesi kararı için aynı vergi mahkemesine; bölge idare mahkemesi veya Danıştay kararındaki yanlışlık için kararı veren ilgili daireye başvurulur. Başka bir mahkemede yeni dava açılması gerekmez.

Kanun m.30/2’de, m.29’un son fıkrası dışında kalan hükümlerine atıf yapar. Bu atıf nedeniyle dilekçenin nüsha-tebligat ve inceleme usulü m.29’daki sistemle birlikte değerlendirilir. Düzeltme istemi dosya üzerinden yapılır ve verilecek düzeltme kararı asıl kararın altında/kayıtlarında gösterilir.

Başvurunun kanun yolu süresini ikame ettiği düşünülmemelidir. Karardaki maddi yanlışlık yanında hukuki hata da ileri sürülecekse istinaf veya temyiz süresi ayrı takip edilir. Özellikle süre sonuna yakın dosyalarda “önce düzeltme sonucunu bekleyeyim, sonra istinaf ederim” yaklaşımı hak kaybı doğurabilir. İYUK m.45 istinaf süresi rehberi bu nedenle ayrıca kontrol edilmelidir.

İdari Yargıda Yanlışlıkların Düzeltilmesi Dilekçesi Örneği

Profesyonel Word Dilekçesi İndir

Word dosyası; yalnız boş alanlardan oluşan kısa bir şablon değildir. Yanlış ve doğru kaydın karşılaştırılması, resmî doğrulama belgesi, hesap cetveli, hukuki sınır, ek listesi, uygulama notları ve mahkemeye sunulmayacak son kontrol bölümü birlikte hazırlanmıştır.

Profesyonel Word Dilekçesini İndir (.docx)

Dosyaya Göre Düzeltme Talebi Nasıl Hazırlanır?

Ad-soyad veya unvan hatası: Karardaki yanlış ifade aynen alınır. Kimlik, nüfus kaydı, ticaret sicil gazetesi, kurum yazısı veya vekâletnamedeki doğru ifade belirtilir. Belge tarihi ve numarası yazılır. Mahkemeden yalnız doğru kaydın karara işlenmesi istenir.

Sıfat hatası: Davacı, davalı, müdahil veya temsil sıfatındaki maddi kayıt sorunu gösterilir. Bunun hukuki hasım tartışmasına dönüşmediği açıklanır. Eğer tartışma “doğru davalı kim olmalıydı?” şeklindeyse m.30 yerine farklı usul meselesi doğabilir.

Hüküm fıkrasındaki hesap yanlışı: Hatalı toplam doğrudan matematiksel olarak gösterilir. Örneğin 40.000 + 25.000 + 15.000 = 80.000 TL olduğu hâlde hükümde 8.000 TL yazılmışsa, üç kalem ve doğru toplam tek tabloda sunulur. Mahkemenin hangi kalemi kabul edip etmediğine ilişkin yeni tartışma yaratılmaz.

İddia sonucu kaydı: Tarafın dosyadaki talep sonucunun karar metnine maddi olarak yanlış aktarıldığı düşünülüyorsa, dava dilekçesindeki sonuç ve istem kısmı ile karardaki kayıt yan yana gösterilir. Burada da talebi sonradan genişletme amacı bulunmamalıdır.

İYUK m.29 ile m.30 Arasındaki Pratik Ayrım

Karar “ne demek istediği” bakımından belirsizse m.29; kararın ne dediği açık fakat yazılan ad, sıfat veya rakam açık biçimde yanlışsa m.30 öne çıkar. Bir hüküm bendinin başka bentle çelişmesi m.29; hükümde 12.500 TL yerine sehven 125.000 TL yazılması m.30 örneğidir. Her iki durumda da başvuru kararı veren mercie yapılır; ancak dilekçenin hukuki çerçevesi farklıdır.

Dosya henüz karar aşamasına gelmemişse düzeltme başvurusu değil, gerekli beyan veya usul talebi gündeme gelebilir. Dilekçe teatisinin tamamlanması ve dosyanın karar safhası için tekemmül ve karar talebi rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Düzeltme Talebinde Sonuç ve İstem Nasıl Yazılmalıdır?

Sonuç ve istem bölümü, İYUK m.30 başvurusunun sınırını koruyan en önemli kısımdır. Mahkemeden “kararın kaldırılması”, “davanın kabulü” veya “yeniden değerlendirme yapılması” istenmemelidir. Bunun yerine, yanlış ifade aynen yazılmalı ve hangi doğru ifadeyle değiştirilmesinin istendiği tek cümlede gösterilmelidir. Örneğin “kararın hüküm fıkrasında 15.250 TL olarak yazılan yargılama gideri toplamının, karar gerekçesindeki kalemlerin aritmetik toplamına uygun olarak 1.525 TL şeklinde düzeltilmesine” biçiminde somut bir talep kurulabilir. Bu yöntem, başvurunun maddi düzeltme sınırında kaldığını açıkça gösterir.

Birden fazla maddi yanlışlık varsa her biri ayrı bentte talep edilmelidir. Taraf unvanı hatası ile hesap hatasını tek bir uzun cümlede birleştirmek yerine, “1- unvanın düzeltilmesi, 2- hüküm tutarının düzeltilmesi, 3- düzeltmenin karar ve UYAP kayıtlarına işlenmesi, 4- düzeltilmiş kararın taraflara tebliği” şeklinde numaralı istem kullanılabilir. Böylece mahkeme her talep hakkında ayrı ve açık şekilde karar kurabilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Mahkemenin hukuki görüşünü “maddi hata” olarak nitelendirmek.
• Yanlış ve doğru kaydı karşılaştırmalı göstermemek.
• Doğru bilgiyi kanıtlayan resmî belge eklememek.
• Hesap hatasında aritmetik adımları göstermemek.
• Düzeltme talebi nedeniyle kanun yolu süresini takip etmemek.
• Kararı veren merci yerine başka mahkemeye yeni dava açmak.

Resmî Kaynaklar

• 2577 sayılı İYUK – Mevzuat Bilgi Sistemi
• Danıştay Karar Arama
• UYAP Vatandaş Portal

Sık Sorulan Sorular

1. İYUK m.30 başvurusu ne işe yarar?

Karardaki ad, soyad, sıfat, iddia sonucu veya hüküm fıkrasındaki hesap gibi açık maddi yanlışlıkların düzeltilmesini sağlar.

2. Mahkemenin hukuki kararını m.30 ile değiştirebilir miyim?

Hayır. Hukuki değerlendirmeye yönelik itirazlar uygun kanun yolu çerçevesinde ileri sürülür.

3. Hesap hatası nasıl gösterilir?

Karardaki tutar, karar gerekçesinde kabul edilen kalemler ve doğru aritmetik sonuç tablo hâlinde sunulmalıdır.

4. Yanlış isim için hangi belge eklenir?

Kişilerde kimlik/nüfus kaydı; şirketlerde ticaret sicili; kurumlarda resmî unvanı gösteren kayıt eklenebilir. Somut dosyadaki en doğrudan resmî belge tercih edilir.

5. Dilekçe nereye verilir?

Kararı veren mahkeme veya daireye, mevcut dosyanın esas ve karar numarası belirtilerek sunulur.

6. m.29 ile m.30 aynı şey mi?

Hayır. m.29 açıklık ve çelişki sorunlarını; m.30 açık maddi yanlışlıkları düzenler.

7. Düzeltme talebi istinaf süresini durdurur mu?

Kanun yolu süreleri ayrı takip edilmelidir. Somut kararın niteliğine göre süre hesabı ayrıca yapılmalıdır.

8. UYAP kaydı da düzeltilir mi?

Mahkemenin düzeltme kararı verildikten sonra karar ve dosya kayıtlarına işlenmesi istenir; teknik kayıt işlemi ilgili yargı birimince yürütülür.

9. Kararda iki hüküm bendi çelişiyorsa hangi madde?

Birbirine aykırı hüküm fıkraları kural olarak İYUK m.29 kapsamındaki açıklama/aykırılığın giderilmesi yoluyla değerlendirilir.

10. Word dilekçesi aynen sunulabilir mi?

Hayır. Yanlış kayıt, doğru kayıt, resmî belge, dosya numarası ve somut talep dosyaya göre doldurulmalı; “mahkemeye sunulmaz” kontrol bölümleri çıkarılmalıdır.

Hukukî bilgilendirme: Örnek dilekçe genel bilgilendirme içindir. Maddi yanlışlık ile kanun yolu gerektiren hukuki hata ayrımı somut karara göre yapılmalıdır.