İmza Sirküsünün Süresi Dolarsa Sözleşme Geçersiz Olur mu? TTK Temsil Kuralları | 2026
Kısa ve net cevap: İmza sirküsünün eski tarihli olması veya üzerinde belirtilen bir kullanım süresinin dolması, temsilcinin işlem tarihinde gerçekte yetkili olması hâlinde sözleşmeyi kendiliğinden geçersiz kılmaz. İmza sirküsü temsil yetkisini yaratan belge değil, noterlikçe düzenlenen/örneklendirilen ispat aracıdır. Esas olan işlem tarihindeki ticaret sicili kaydı, şirket organ kararı ve tescil edilmiş temsil şeklidir.
- İmza sirküsü ne işe yarar?
- Süre dolması ne demektir?
- Güncel sicil kaydı neden önemlidir?
- Eski sirkü ile imzalanan sözleşme
- Yetki sonradan yenilenirse
- Bankaların güncel sirkü istemesi
- İmza beyannamesi ile fark
- Elektronik sicil doğrulaması
İmza sirküsü ne işe yarar?
İmza sirküsü şirket adına imza atmaya yetkili kişilerin imza örneklerini ve dayanak temsil bilgilerini göstermede kullanılan noterlik belgesidir. Uygulamada banka, tedarikçi ve kurumlar yetki kontrolü için ister.
Belge temsil yetkisinin kendisi değildir. Temsil yetkisi şirketin organ kararları, şirket sözleşmesi ve ticaret sicili tescilinden doğar.
Süre dolması ne demektir?
Bazı imza sirkülerinde dayanak yetki kararının veya temsil süresinin sonu bulunabilir. Burada kritik husus belgenin kağıt olarak “eskimesi” değil, temsilcinin yetkisinin işlem tarihinde devam edip etmediğidir.
Yetki süresi gerçekten sona ermiş ve yenilenmemişse imzalayan kişinin temsil yetkisi kalmamış olabilir. Buna karşılık yalnız kurumun “son 6 ay tarihli belge” istemesi medeni hukuk anlamında yetkinin sona erdiği anlamına gelmez.
Güncel sicil kaydı neden önemlidir?
Ticaret sicili şirket temsil değişikliklerinin tescil ve ilan edildiği temel kaynaktır. Eski sirküde adı bulunan kişi sonradan görevden alınmış olabilir veya temsil şekli tek imzadan çift imzaya dönmüş olabilir.
Bu nedenle yüksek bedelli sözleşmede yalnız sirkü fotokopisine değil işlem tarihindeki güncel sicil kaydına bakılmalıdır.
Eski sirkü ile imzalanan sözleşme
İmzalayan kişi işlem tarihinde hâlâ yetkiliyse eski tarihli sirkü sunulması sözleşmeyi sırf bu nedenle geçersiz yapmaz. Yetki başka belgelerle kanıtlanabilir.
İmzalayan işlem tarihinde yetkisizse ise TBK m.46 vd. yetkisiz temsil hükümleri gündeme gelir.
Yetki sonradan yenilenirse
Yetki sona erdikten sonra yeni organ kararıyla aynı kişi yeniden yetkilendirilebilir. Bu yeni yetkinin geçmişte yetkisiz yapılan işlemi otomatik olarak geriye yürütüp yürütmediği ayrı konudur.
Şirket geçmiş işlemi açıkça onaylarsa TBK’nın sonradan onaya ilişkin hükümleri uygulanabilir.
Bankaların güncel sirkü istemesi
Bankaların veya ihale makamlarının belirli tarihten eski olmayan sirkü istemesi operasyonel/uyum şartı olabilir. Bu talebe uyulmaması işlemin o kurumda yapılmasını engelleyebilir.
Ancak özel hukuk sözleşmesinin geçerliliği bakımından kanuni temsil yetkisi ile kurumun belge güncelliği şartı birbirinden ayrılmalıdır.
İmza beyannamesi ile fark
Gerçek kişi tacir ve şirket temsil süreçlerinde imza beyannamesi/sirküsü farklı amaçlarla kullanılabilir. Belge adından ziyade temsil yetkisinin dayanağı önemlidir.
Sözleşme dosyasında sicil kayıtlarıyla birlikte tutulması uyuşmazlık riskini azaltır.
Elektronik sicil doğrulaması
MERSİS ve Ticaret Sicili Gazetesi kayıtları temsil değişikliklerini doğrulamada kullanılabilir. Elektronik erişim, eski kağıt belgenin güncelliğini kontrol etmeyi kolaylaştırır.
İşlem tarihi itibarıyla hangi kaydın yürürlükte olduğu arşivlenmelidir.
İspat ve belge yönetimi bakımından dikkat edilecek noktalar
Sözleşme imza günü güncel temsil kaydının PDF çıktısı veya doğrulama bilgisi dosyaya alınmalı, sirküdeki isim ve imza örneği bu kayıtla eşleştirilmelidir. Birlikte temsil varsa bütün yetkililerin imzası tamamlanmalıdır.
Karşı tarafın yalnız “sirkünün tarihi eski” itirazı tek başına belirleyici değildir; gerçek temsil süresi ve tescil kayıtları incelenir. Çift İmza Kuralı rehberi temsil şekline ilişkin ayrıntıları açıklar.
Uyuşmazlık çıkarsa hangi belgeler birlikte incelenir?
Dava halinde sirkü, sicil gazeteleri, yönetim kurulu/müdürler kurulu kararları ve işlem tarihindeki temsil kayıtları birlikte incelenir. Yetki sona ermişse şirketin sonradan sözleşmeyi onaylayıp onaylamadığı araştırılır.
İmza aidiyeti ayrı, temsil yetkisi ayrı meseledir. İmzanın gerçekten o kişiye ait olması, kişinin şirketi temsil etmeye yetkili olduğu anlamına otomatik olarak gelmez.
Uygulamada yapılması gerekenler
- Sirkü tarihine değil yetki tarihine bakın.
- Güncel sicil kaydını alın.
- Görevden alma ilanlarını kontrol edin.
- Birlikte temsil şartını okuyun.
- Organ kararının süresini kontrol edin.
- İşlem tarihindeki kayıtları arşivleyin.
- İmza aidiyeti ve yetkiyi ayrı doğrulayın.
- Yetkisiz işlem varsa yazılı onay alın.
Resmî kaynaklar
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu – şirket temsil hükümleri; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu – m.46 vd.; Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi.
Sık sorulan sorular
İmza sirküsü kaç yıl geçerli?
Genel tek bir özel hukuk geçerlilik süresi yoktur; dayanak temsil yetkisinin süresi esas alınır.
Eski sirkü sözleşmeyi bozar mı?
Yetki devam ediyorsa sırf eski tarih otomatik geçersizlik doğurmaz.
Yetki bitmişse?
Yetkisiz temsil hükümleri gündeme gelir.
Sicil mi sirkü mü esas?
Temsilin güncelliği bakımından işlem tarihindeki tescil ve yetki kayıtları temel kaynaktır.
Banka 3 aylık sirkü isterse?
Bu kurumun belge güncelliği şartıdır; temsil yetkisinin medeni hukuk süresiyle aynı değildir.
İmza doğru ama yetki yoksa?
İmza aidiyeti, temsil yetkisi eksikliğini gidermez.
Sonradan onay mümkün mü?
TBK m.46 vd. çerçevesinde şirket onayı sonuç doğurabilir.
MERSİS kaydı yeterli mi?
İşlemin niteliğine göre sicil ve dayanak kararlar birlikte kontrol edilmelidir.
Fotokopi sirkü kullanılabilir mi?
İspat ve kurum kabul şartına göre değişir; güncel doğrulama yapılmalıdır.
En güvenli yöntem?
İşlem günü güncel sicil + temsil belgesi + imza örneği kontrolüdür.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
