İş Arama İzni Kaç Saat? Toplu Kullanım ve Yüzde 100 Zamlı Ücret | İş Kanunu 27 Rehberi 2026

Yeni iş arama izni, ihbar süresinin işçi açısından gerçek bir iş arama dönemine dönüşmesini sağlayan zorunlu bir haktır. İş sözleşmesi bildirimli şekilde sona erdirildiğinde işçi bir yandan mevcut işini sürdürürken diğer yandan yeni iş görüşmelerine gitmek, başvuru yapmak ve işe yerleşme sürecini yürütmek zorundadır. İş Kanunu m.27 bu ihtiyacı ücretli izinle korur.

Uygulamada en sık yapılan hatalar iznin yalnızca işveren feshederse var olduğunun sanılması, iki saatin ücret dışı izin kabul edilmesi, toplu kullanımın işverenin takdirine bağlı görülmesi ve izin verilmeyen saatlerin normal ücretle kapatılabileceğinin düşünülmesidir. Kanun bu konuların her birini açıkça düzenler.

İş Kanunu m.27 tam olarak neyi zorunlu kılar?

M.27’ye göre bildirim süreleri içinde işveren, işçiye yeni bir iş bulması için gerekli iş arama iznini iş saatleri içinde ve ücret kesintisi yapmadan vermek zorundadır. İzin süresi günde iki saatten az olamaz. İşçi isterse bu saatleri birleştirerek toplu kullanabilir; toplu kullanım işten ayrılacağı günden önceki günlere rastlatılmalı ve işverene bildirilmelidir.

İşveren yeni iş arama iznini vermez veya eksik kullandırırsa o süreye ilişkin ücret işçiye ödenir. İşveren işçiyi iş arama izni sırasında çalıştırırsa işçinin izin kullanarak çalışma karşılığı olmaksızın alacağı ücrete ek olarak, çalıştırıldığı sürenin ücreti yüzde yüz zamlı ödenir.

Bu sistem iki farklı ödeme ihtimalini ayırır. İzin hiç verilmez veya eksik verilirse eksik izin süresinin normal ücreti; izin zamanı olarak ayrılmış sürede işçi fiilen çalıştırılırsa normal izin ücretine ilave yüzde yüz zamlı çalışma ücreti gündeme gelir.

İş arama izni kimlere verilir?

Hak, iş sözleşmesinin bildirim süresi içinde devam ettiği fesihlerde doğar. İş Kanunu m.17’de belirsiz süreli iş sözleşmeleri için kıdeme göre iki, dört, altı ve sekiz haftalık bildirim süreleri düzenlenmiştir. Taraf sözleşmeyi bu bildirim sürelerine uyarak sona erdiriyorsa m.27’deki izin uygulanır.

İznin amacı bildirim süresinde yeni iş bulmaktır. Bu nedenle işverenin ihbar tazminatını peşin ödeyip iş sözleşmesini derhal sona erdirdiği durumda fiilen devam eden bildirim süresi bulunmadığından yeni iş arama izni de kullandırılmaz.

Belirli süreli sözleşmenin kararlaştırılan sürenin sonunda kendiliğinden sona ermesi kural olarak m.17’deki bildirim süresine tabi olmadığından m.27 izni de doğmaz. Ancak belirli süreli sözleşmenin hukuken belirsiz süreliye dönüştüğü bir durum varsa sözleşmenin gerçek niteliği ayrıca incelenmelidir.

İş arama izni günde kaç saattir?

Kanuni alt sınır günde iki saattir. İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle bu süre artırılabilir; iki saatin altına indirilemez. “Bir saat yeterlidir” şeklindeki işyeri uygulaması kanuni alt sınırı ortadan kaldırmaz.

İzin iş saatleri içinde kullandırılır. İşveren işçiye “işten sonra iki saat iş ara” diyerek m.27 yükümlülüğünü yerine getirmiş sayılmaz. İzin nedeniyle ücret de kesilemez.

Günlük iki saatin hangi saat aralığında kullanılacağı belirlenirken işin ve işçinin haklı menfaatleri gözetilmelidir. İşçi iş görüşmesinin saatini belgeleyebiliyorsa işverenin yönetim hakkı makul biçimde kullanılmalıdır. Tarafların iş programını aksatmadan görüşme saatine uygun anlaşması uyuşmazlığı önler.

İş arama izni toplu kullanılabilir mi?

Evet. M.27 işçiye izin saatlerini birleştirerek toplu kullanma hakkı verir. İşçi bunu işten ayrılacağı günden önceki günlere denk getirmek ve toplu kullanacağını işverene bildirmek zorundadır.

Toplam izin süresi, işçinin fiilen çalışacağı bildirim süresindeki iş günleri üzerinden hesaplanır. Hafta tatili ve çalışılmayan günler bakımından hesap işçinin çalışma düzenine göre yapılır. Amaç, günlük iki saatlik ücretli izinlerin son günlerde bir araya getirilmesidir.

İş Kanunu m.27 toplu kullanım için işverene bildirim şartı getirir; kanun ayrıca yazılı şekil şartı öngörmez. İspat kolaylığı için bildirimin yazılı yapılması yerindedir. “Son üç gün gelmeyeceğim” şeklinde tek taraflı ve hesapsız devamsızlık yerine; bildirim süresi, kalan iş günü, günlük iki saat ve toplam izin saati açık biçimde hesaplanmalıdır.

İş arama izninde maaş kesilir mi?

Hayır. M.27 iş arama izninin ücret kesintisi yapılmadan verilmesini emreder. İşçi işyerinde fiilen çalışmadığı izin saatleri için normal ücretini alır. İşveren bu süreyi ücretsiz izin veya mazeret izni gibi değerlendiremez.

Ücretin hesaplanmasında işçinin saatlik ücreti ve izin süresi esas alınır. Aylık ücretli işçide izin nedeniyle aylık ücret azaltılamaz. İşveren eksik ödeme yaparsa ücret farkı işçilik alacağı olarak talep edilir.

İşçi iş arama izni saatinde çalıştırılırsa ne olur?

Kanun bu ihtimali ayrıca yaptırıma bağlar. İşçi izin saatinde çalıştırılırsa, izin kullanmış olsaydı çalışma karşılığı olmadan alacağı ücrete ek olarak çalıştırıldığı sürenin ücretini yüzde yüz zamlı alır. Bu, normal saat ücretinin yalnızca iki katı ödenmesi şeklinde basite indirgenmemelidir; izin nedeniyle zaten korunmuş ücret ile çalıştırma nedeniyle ayrıca zamlı ücret birlikte düşünülmelidir.

Çalıştırılan saatin ispatında vardiya kaydı, giriş-çıkış verisi, e-posta, görev kaydı, kamera ve tanık delili önemlidir. İşverenin işçiyi “birkaç dakika toplantıya katıl” diye çağırması da fiilî çalışmanın niteliğine göre ücret hesabına konu olabilir.

İhbar tazminatı peşin ödenirse iş arama izni var mı?

İş Kanunu m.17 işverene bildirim süresine ait ücreti peşin vermek suretiyle sözleşmeyi feshetme imkânı tanır. Bu durumda sözleşme derhal sona erdiği ve işçi bildirim süresi boyunca çalışmaya devam etmediği için m.27 anlamında iş arama izni kullandırılacak bir çalışma dönemi bulunmaz.

Buna karşılık işveren bildirim süresini kullandırıyorsa, “ihbar ücretini zaten ödüyorum” diyerek iş arama iznini ortadan kaldıramaz. Bildirimli çalışma ile peşin ödeme yoluyla derhal fesih birbirinden ayrılmalıdır.

İşçi kendi isteğiyle ayrılıyorsa iş arama izni kullanabilir mi?

İşçi belirsiz süreli sözleşmeyi İş Kanunu m.17’deki bildirim süresine uyarak sona erdiriyorsa, sözleşme bildirim süresince devam eder ve m.27’nin amacı olan yeni iş bulma ihtiyacı vardır. Adalet Bakanlığı’nın iş hukuku arabuluculuk kaynağında da iznin verilmesi bakımından feshi kimin yaptığına bağlı bir ayrım yapılmadığı açıklanır.

Ancak işçi haklı nedenle derhal fesih yapıyor veya ihbar süresini çalışmadan ayrılıyorsa bildirim süresi bulunmadığından iş arama izni mekanizması uygulanmaz. “İstifa” sözcüğü tek başına yeterli değildir; ayrılışın hukuki türü belirlenmelidir.

Kısmi süreli çalışan işçinin iş arama izni

Kısmi süreli işçi de İş Kanunu’nun koruması altındadır. M.27’de tam süreli işçilere özgü bir sınırlama bulunmaz. Ancak günlük çalışma süresi ve izin hesabı somut çalışma düzenine göre yapılır; iş arama izni işçinin fiilen çalışacağı saatler içinde anlam taşımalıdır.

Kısmi süreli çalışma nedeniyle işçinin iş arama hakkı tamamen ortadan kaldırılamaz. İşveren çalışma günlerini ve saatlerini dikkate alarak kanuni amaca uygun kullandırma yapmak zorundadır.

İş arama izni nasıl belgelenmelidir?

Fesih bildirimi, ihbar süresinin başlangıç-bitiş tarihi, işçinin günlük çalışma düzeni, izin talebi, toplu kullanım bildirimi ve işveren cevabı yazılı saklanmalıdır. İşveren kullandırılan izin saatlerini özlük dosyasında açık biçimde kaydetmelidir.

İşçi izin verilmediğini ileri sürüyorsa iş programı ve yazışmaları; izin saatinde çalıştırıldığını ileri sürüyorsa giriş-çıkış ve görev kayıtlarını toplamalıdır. Hesap gün gün ve saat saat yapılmalıdır.

İş arama izni ücreti için dava açma yolu

İş arama izninden kaynaklanan ücret alacağı işçi alacağıdır. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3 gereğince dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Anlaşma olmazsa iş mahkemesinde alacak davası açılır.

Arabuluculuk başvurusunda “kullandırılmayan iş arama izni ücreti” ve varsa “izin saatinde çalıştırma nedeniyle yüzde yüz zamlı ücret” ayrı kalemler olarak belirtilmelidir. Hesap için fesih tarihi ve ihbar süresi netleştirilir.

Türkiye geneli ve Mersin uygulaması

İş Kanunu m.27 Türkiye genelinde aynıdır. Mersin’de liman, lojistik, sanayi, mağaza, turizm veya ofis çalışanı için farklı süre uygulanmaz. Bildirim süresinde çalışan işçiye günde en az iki saat ücretli izin verilmelidir.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu işçilik alacağı uyuşmazlıklarını Türkiye genelinde Mersin’den takip eder.

İş arama izni toplam kaç saat eder?

Toplam süre sabit bir sayı değildir; işçinin ihbar süresi ve bu süre içindeki fiilî çalışma günlerine göre hesaplanır. İş Kanunu m.17’de kıdeme göre iki, dört, altı ve sekiz haftalık bildirim süreleri vardır. M.27 ise bu dönem içinde çalışılan her iş günü için en az iki saat izin öngörür. Bu nedenle toplam izin hesabında önce bildirim süresinin başlangıç ve bitişi, ardından işçinin normal çalışma günleri belirlenir.

Örneğin haftada beş gün çalışan işçi ile haftada altı gün çalışan işçinin aynı ihbar süresinde toplam izin saati farklı olabilir. Hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ile işçinin zaten çalışmadığı günler için ayrıca iki saat iş arama izni eklenmez. Hesap çalışma takvimine göre yapılır. Toplu kullanım isteniyorsa toplam saat günlük çalışma süresine çevrilerek ayrılıştan önceki uygun iş günlerine yerleştirilir.

İşveren iş arama izninin saatini tek başına belirleyebilir mi?

İşveren işyerinin düzenini yönetme hakkına sahiptir; ancak bu hak m.27’nin amacını etkisiz bırakacak biçimde kullanılamaz. İzin, yeni iş bulmaya hizmet etmelidir. İşveren işçiye her gün işe başlamadan hemen önce veya iş görüşmelerinin fiilen yapılamadığı bir saati sistematik biçimde dayatıyorsa hakkın amacına uygun kullanım tartışması doğar.

İşçi belirli bir iş görüşmesi veya sınav için saate ihtiyaç duyuyorsa bunu mümkün olduğunca önceden belgeleyerek işverene bildirmelidir. İşveren de üretim ve hizmet düzenini dikkate alarak makul bir saat belirlemelidir. Uyuşmazlıkta hem işyerinin ihtiyacı hem işçinin yeni iş bulma hakkı birlikte değerlendirilir.

İş arama izni yıllık izinden düşülebilir mi?

Hayır. İş arama izni İş Kanunu m.27’den doğan özel bir haktır; yıllık ücretli izin ise m.53 ve devamında düzenlenen ayrı bir dinlenme hakkıdır. İşveren, bildirim süresinde kullandırdığı iş arama saatlerini işçinin yıllık izin bakiyesinden düşemez. Aynı şekilde işçinin yıllık izin kullanması, m.27’nin şartları oluştuğunda iş arama izninin niteliğini değiştirmez.

İşçinin ihbar süresinin bir bölümünde yıllık izin kullanması hâlinde hakların birbiriyle çakışıp çakışamayacağı somut takvim üzerinden belirlenmelidir. İşveren, iş arama iznini yıllık izin adı altında göstererek m.27’deki ücret ve yaptırım sisteminden kaçınamaz.

İşçi yeni iş bulmuşsa izin hakkı devam eder mi?

M.27’nin amacı yeni bir iş bulmaya imkân vermektir. İşçinin bildirim süresi devam ederken yeni iş bulduğu kesinleşmiş olsa bile işverenin izni kendiliğinden “ceza” gibi kaldırması yerine somut durumun iş arama ihtiyacı ve sözleşmenin devamı çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir. İşçi, yeni iş sözleşmesinin imzalanması, evrak teslimi veya işe giriş işlemleri için izin ihtiyacını sürdürebilir.

Taraflar bildirim süresinin kısaltılması veya karşılıklı sona erme konusunda ayrıca anlaşabilir. Böyle bir anlaşma yapılmadıkça mevcut iş sözleşmesi bildirim süresinin sonuna kadar devam eder ve tarafların bu dönemdeki hak ve borçları korunur.

İş arama izni kullanılırken işçi işyerinden tamamen ayrılabilir mi?

İzin, iş saatleri içinde yeni iş arama amacıyla verildiğinden işçi bu süre boyunca işyerinde bulunmak zorunda değildir. İş görüşmesi, başvuru, sınav veya iş arama faaliyeti için dışarı çıkabilir. Ancak izin süresinin dışındaki çalışma saatlerinde iş görme borcu devam eder. Toplu kullanım bildirimi yapılmadıkça işçinin tüm günü kendiliğinden izin sayması mümkün değildir.

İşveren giriş-çıkış kayıtlarını bu izinle uyumlu tutmalı; işçi de özellikle iş görüşmesi için farklı saat talep ettiyse yazılı onay veya bildirimini saklamalıdır. İzin süresi işçinin yıllık izin, ücretsiz izin veya devamsızlık hanesine yazılmamalıdır.

İşveren iş arama izni yerine para ödeyip işçiyi çalıştırabilir mi?

Kanunun birincil kuralı iznin fiilen kullandırılmasıdır. İşveren “iki saatin parasını ayrıca veriyorum, çalışmaya devam et” diyerek işçinin yeni iş arama hakkını tek taraflı kaldırmaz. İşçi izin saatinde çalıştırılırsa m.27 bu duruma özel ücret yaptırımı bağlamıştır; izin kullanılarak çalışma olmadan alınacak ücrete ek olarak çalıştırılan sürenin ücreti yüzde yüz zamlı ödenir.

Bu yaptırım, işverene sürekli olarak izin yerine para ödeme seçeneği tanıyan bir düzenleme değildir. Esas olan işçinin yeni iş bulması için iş saatleri içinde gerçek zaman ayırabilmesidir.

İzin talebi reddedilirse işçi nasıl kayıt oluşturmalıdır?

İşçi talebini tarih ve saat belirterek yazılı yapmalı, işverenin ret cevabını saklamalıdır. Sözlü ret varsa aynı gün e-posta veya mesajla “bugün talep ettiğim iş arama izni kullandırılmadı” şeklinde kayıt oluşturulması ispatı güçlendirir. İhbar süresinin sonunda toplam kullandırılmayan saatler bu kayıtlar üzerinden hesaplanır.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →