İstanbul’da Asansörlü Taşıma Yapılamadı: Ek Ücret ve İade

İstanbul’da asansörlü ev taşıma için verilen fiyat, taşıma günü araç kurulamadığı söylenerek aynı iş için tek taraflı artırılamaz. 6502 sayılı Kanun m.4/2, sözleşme koşullarının sözleşme süresinde tüketici aleyhine değiştirilmesini yasaklar. Bununla birlikte, başlangıçta bildirilmeyen başka bir adres, ek eşya veya ayrıca talep edilen yeni iş aynı sözleşme kapsamıyla karıştırılmaz. İlk teklifin kapsamı, asansör kurulmasını engelleyen neden ve gerçekten değişen edim belirlenmelidir.

Bu rehber, ev eşyasının ticari veya mesleki olmayan amaçla taşınmasında asansör kurulamadığı gerekçesiyle istenen ek ücret, yapılmayan hizmet ve bedel iadesini ele alır. Kırılan eşyanın tazminatı ve taşıma yetki belgesi farklı konulardır; ilgili rehberlere bağlantılar verilmiştir. Şirketin işyeri veya ticari stok nakli, sadece taşıma firması aynı diye tüketici işlemi kabul edilmez.

İlk teklif hangi işleri kapsamalıdır?

İstanbul içindeki taşınmada yalnız ilçe adlarının yazılması yeterli açıklık sağlamaz. Yükleme ve teslim adresleri, her iki binanın katı, bağımsız bölüm, eşya miktarı, aracın yaklaşacağı cephe ve asansörün hangi adreste kullanılacağı belirlenmelidir. Bir adreste dış cephe asansörü, diğerinde bina merdiveni kullanılacaksa bu ayrım fiyat teklifine yansıtılır. “Asansörlü taşıma” ifadesinin iki adres için de verilmiş olduğu varsayılmaz; teklifin bütününe bakılır.

Mobilya sökümü, yeniden montaj, ambalajlama, paket malzemeleri, araçtan kapıya taşıma mesafesi ve bekleme konusu ayrı kaydedilir. Liste, taşınacak eşyanın niteliğini gösteren fotoğraflarla desteklenebilir. Fotoğrafın hangi tarihte ve hangi adreste çekildiği anlaşılmalıdır. Sonradan eklenen büyük eşya ile baştan bildirilen eşyanın taşınma gününde yeniden ücretlendirilmesi aynı hukuki değerlendirmeyi doğurmaz.

Teklif veren kişinin şirket veya işletmeyle ilişkisi de önemlidir. İnternet ilanı, telefon görüşmesi, mesajlaşma ve ödeme alıcısı birlikte kontrol edilir. Aracı platformun adı, taşıma sözleşmesini kuran işletmenin unvanının yerine geçmez. Şikâyet ve iade talebi hazırlanırken fiilen hizmeti sunmayı üstlenen sağlayıcının kim olduğu belirlenir.

Taşıyıcının kanuni edimleri ile ayrıca kararlaştırılan asansör hizmeti

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.894 ve devamı, taşınma eşyasının taşınmasına ilişkin özel hükümleri içerir. M.895/1, taşıyıcının yükümlülüklerinin mobilyaların sökülmesi ve kurulması ile eşyanın yüklenmesi ve boşaltılmasını da kapsadığını düzenler. Böylece inceleme yalnız kamyonun iki adres arasında gitmesine indirgenmez. Somut sözleşmenin kapsadığı edimler ve uygulanacak özel hükümler birlikte değerlendirilir.

Dış cephe asansörünün belirli bir adreste kullanılacağı ayrıca taahhüt edilmişse bunun sözleşmedeki yeri ortaya konulur. Taşımanın tamamlanması, vaat edilen yöntemin her durumda önemsiz olduğu anlamına gelmez. Aynı zamanda asansör kullanılmamış olması da tamamlanan bütün hizmetin bedelsiz kalmasını otomatik olarak sağlamaz. Yapılmayan bölüm, alternatif ifanın kabulü ve hizmetin tüketiciye sağladığı yarar birlikte incelenir.

Taşıma yetki belgesiyle belirli sokakta ekipman kurulabilmesi farklı konulardır. K3 yetki belgesi rehberi, taşıma faaliyetine ilişkin belgeyi açıklar. Böyle bir belgenin gösterilmesi, bina önündeki alanın fiilen boş olduğunu veya her ekipmanın o alanda güvenli biçimde kurulabileceğini ispatlamaz.

Keşif yapılmışsa ve adres önceden bildirilmişse ne değişir?

Yerinde keşif veya görüntülü değerlendirme, hangi koşulların sağlayıcıya bildirildiğini ortaya koyan delildir. Firmanın cephenin görüntüsünü, katı ve bina girişini görerek fiyat vermesi ile tüketicinin bunları yanlış bildirmesi farklıdır. Keşfin sonucu, kullanılacak ekipman ve fiyatın hangi bilgiye dayandığı yazılı hâle getirilmelidir. “Keşif ücretsizdir” açıklaması, keşif sırasında verilen taahhütlerin hukuki değerini ortadan kaldırmaz.

6502 sayılı Kanun m.14/1, sağlayıcının hizmeti sözleşmeye uygun ifa etme yükümlülüğünü düzenler. Başlangıçta bilinen koşulun hizmet günü yeniden ortaya çıkması, sırf masraf artışı yaşandı diye otomatik ek ödeme borcu yaratmaz. Sağlayıcının hangi riski üstlendiği ve tüketicinin hangi hazırlığı yapmayı kabul ettiği belirlenir. Profesyonel değerlendirmeyle verilmiş teklif, sonradan gerekçesiz bir fiyat listesiyle değiştirilmez.

Tüketiciye alanı boş tutma veya bina yönetiminden belirli bir onayı sağlama görevi verilmişse bu kaydın açıklığı da kontrol edilir. Yerine getirilmesi kişinin yetkisinde olmayan bir kamusal işlemin sonuçlandırılması, yalnız sözlü ve belirsiz bir açıklamaya dayanarak tüketiciye yüklenmemelidir. Görevin içeriği, ne zaman bildirildiği ve hangi eksikliğin kurulumu engellediği somutlaştırılır.

Araç kurulamadığında engelin kaynağı nasıl belgelenir?

Engel; ekipmanın ölçüsü, yaklaşma alanı, park edilmiş araç, cephe düzeni, bina yönetiminin kararı veya yetkili idarenin işlemi olarak ayrılmalıdır. “Asansör olmuyor” cümlesi tek başına yeterli açıklama değildir. Araç ve ekipmanın uygunluğu, alternatif kurulma noktası bulunup bulunmadığı ve taşınacak eşyanın özellikleri kayda alınır. Tüketiciden güvenliği riske atan bir kurulumu kabul etmesi istenemez.

Kamu alanı veya trafik düzeniyle ilgili bir engel ileri sürülüyorsa ilgili yazı, bildirim veya görevli tutanağı istenir. Taşıma sözleşmesi kamu alanını kullanma izninin yerine geçmez. İstanbul’da belirli bir sokakta yapılacak kurulum bakımından, somut alanın durumunu incelemeden bütün adresler için geçerli bir izin sonucu söylenmemelidir. Özel alanla kaldırımın karıştırılmaması gerekir.

Engelin nedeni açıklandığında ücret sorunu da daha doğru kurulabilir. Başlangıçtaki koşullar değişmediği hâlde uygunsuz ekipman getirilmesiyle, taşınma adresinin sonradan değiştirilmesi aynı olay değildir. Fotoğraflar, saat bilgisi, keşif kayıtları ve yazışmalar birlikte değerlendirilir. Güvenlik gerekçesi gerçekse güvensiz çalışma talep edilmez; güvenli ve sözleşmeye uygun çözüm ile bedel sonucu ayrı konuşulur.

Merdivenden taşıma için ek ücret her durumda ödenir mi?

Hayır. Önce kararlaştırılan toplam iş ve fiyat belirlenir. Aynı eşyayı aynı adresten aynı kata teslim etme yükümlülüğünde, sağlayıcının kendi seçtiği veya hazırladığı yöntemin uygulanamaması, tek başına yeni bir iş talebi değildir. 6502 m.4/2’deki tüketici aleyhine değişiklik yasağı burada dikkate alınır. Buna karşılık tüketicinin başlangıç kapsamından ayrı bir edim istemesi, yeni işin açıkça tanımlanmasını gerektirir.

6502 m.4/3, tüketicinin hizmet kapsamında haklı olarak beklediği ve sağlayıcının yasal yükümlülükleri arasında yer alan edimler ile sağlayıcının kendi menfaati için yaptığı masraflara ilişkin ek bedel sınırını düzenler. Bu hüküm her ilave talebin ücretsiz olduğu anlamına gelmez. Sağlayıcının “ek masraf” demesi de bedelin kendiliğinden geçerli olduğu anlamına gelmez. Talebin hangi hizmete dayandığı açıklanmalıdır.

Kat veya eşya miktarı değişmişse eski ve yeni kapsam bir karşılaştırma tablosunda gösterilir. İlave ücretin miktarı ve hangi iş karşılığı olduğu, iş başlamadan önce açık biçimde belirlenir. Tüketicinin taşıma baskısı altında yalnız aracın gitmemesi için ödeme yapmasıyla, gerçekten yeni bir hizmet sipariş etmesi aynı olgu sayılmamalıdır. Ancak yapılan ödemenin iadesi için de sözleşme ve diğer deliller birlikte değerlendirilir.

“Her şartta ek ücret” kaydı geçerli midir?

6502 m.5, tüketiciyle müzakere edilmeden sözleşmeye alınan ve dürüstlük kuralına aykırı biçimde tüketici aleyhine dengesizlik yaratan şartları haksız şart olarak düzenler. Standart bir formdaki her madde otomatik olarak haksız değildir; ilgili şartın içeriği ve sözleşmenin bütünü incelenir. Aynı şekilde formun imzalanması, bütün kayıtların ayrı ayrı müzakere edildiğini kendiliğinden ispatlamaz.

Sağlayıcıya hiçbir ölçüt göstermeden fiyatı artırma yetkisi veren kayıt, temel ücretin ne olduğunu belirsizleştiren açıklama ve sunulmayan hizmetin bedelini her durumda tüketicide bırakan düzenleme bu çerçevede değerlendirilir. Hangi cümlenin neden dengesizlik yarattığı başvuruda açıkça gösterilmelidir. Sadece “sözleşme haksızdır” demek yerine, tartışmalı hüküm ve uygulanan tutar birlikte belirtilir.

Asansör kullanılmazsa tüketicinin seçimlik hakları nelerdir?

6502 m.13, kararlaştırılan sürede başlamayan veya sözleşmeyle kararlaştırılmış ya da objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan hizmeti ayıplı hizmet çerçevesinde düzenler. Asansör kullanımının sözleşmedeki gerçek önemi ve yerine getirilmeyen edim belirlenir. Vaat edilen yöntemin bulunmaması ile yalnız aracın görünümünün beklentiden farklı olması aynı ayıp iddiası değildir.

M.15/1 uyarınca tüketici hizmetin yeniden görülmesi, hizmet sonucu ortaya çıkan eserin ücretsiz onarılması, ayıp oranında bedel indirimi veya sözleşmeden dönme haklarından birini kullanabilir; ayrıca Türk Borçlar Kanunu çerçevesinde tazminat talep edebilir. Hakkın seçimi olayın niteliğine uygun yapılır. Tamamlanmış bir taşıma için yeniden taşıma isteminin anlamı, hiç başlanmamış taşımada bedel iadesi isteminden farklıdır.

Hizmetin yeniden görülmesi veya ücretsiz onarım sağlayıcı için orantısız güçlük doğuruyorsa m.15/2’deki sınır uygulanır; tüketicinin indirim veya dönme hakkı değerlendirilir. İndirim seçildiğinde bütün taşıma ücretinin otomatik iadesi değil, ayıpla orantılı hesap yapılır. Ayrı kalem olarak ücretlendirilen ve sunulmayan asansör hizmetiyle tek toplam fiyatın içindeki yöntem taahhüdü farklı hesap gerektirir.

Ön ödeme, başka nakliyeci ve bekleme gideri nasıl hesaplanır?

Ön ödeme için banka dekontu veya makbuz, sözleşme ve hizmetin gerçekleşen kısmı birlikte sunulur. İşletmenin paraya “rezervasyon bedeli” demesi, her durumda tutarın kesinlikle iade edilmeyeceği sonucunu doğurmaz. Dönme hakkının kullanıldığı ayıplı hizmette m.15/3, ödenen bedelin iadesini düzenler. Somut talebin dayanağı açık kurulmadan her iptal aynı biçimde değerlendirilmez.

Başka bir nakliyeciye ödenen tutar zarar olarak isteniyorsa, ilk sözleşmenin durumu ve ikinci hizmetin kapsamı karşılaştırılır. Aynı taşımayı tamamlamak için ödenen farkla, daha geniş veya daha pahalı bir hizmete isteğe bağlı geçiş ayrılmalıdır. İkinci firmadan alınan fatura, ilk sağlayıcının bütün tutardan sorumlu olduğunu tek başına göstermez. İhlal, zarar ve aralarındaki bağlantı açıklanmalıdır.

Bekleme, depolama veya geçici konaklama giderinde tarih, zorunluluk, miktar ve olayla ilişki belgelenir. Aynı kayıp hem iade hem tazminat adı altında iki kez yazılmaz. Fiilen ödenmemiş tahmini masraf, ödenmiş gider olarak sunulmaz. Taşıma ertelendiğinde zararın artmasını önlemek için alınan makul önlemler de kayıt altında tutulmalıdır.

İstanbul’da iki adresin taşıma planı nasıl karşılaştırılır?

Yükleme adresinin Avrupa yakasında, teslim adresinin Anadolu yakasında bulunması hâlinde geçiş ve güzergâh giderlerinin teklifin içinde olup olmadığı açıkça gösterilmelidir. Burada amaç belirli bir yolu bütün taşıma araçları için serbest ilan etmek değildir. Aracın niteliği ve ilgili kurallar esas alınarak yapılacak güzergâh planıyla, tüketiciden istenen bedelin sözleşmesel dayanağı ayrı değerlendirilir. İstanbul yük güzergâh izni rehberi bu idari belge yönünü açıklar.

Her iki binada da taşınmaya ayrılan saat, yükleme noktasının girişe uzaklığı ve kullanılacak kat ayrıca yazılır. Site yönetiminin taşınma için ayırdığı zaman dilimi, taşıma firmasının kendi randevusuyla karşılaştırılır. Yönetimle yapılan görüşme hangi binaya aitse kayıt o adrese bağlanır. Bir binadaki yük asansörü kullanım imkânı, diğer binada dış cephe ekipmanı için alan bulunduğunun kanıtı değildir. Tek bir keşif videosunun iki adresi kapsadığı varsayılmamalıdır.

Adres bilgisinde değişiklik yapılmışsa ilk ve son mesajın tarihleri korunur. Sokak adının düzeltilmesiyle farklı bir binaya geçilmesi aynı değişiklik değildir. Sağlayıcının yeni bilgiyi ne zaman aldığı, buna rağmen eski teklifi sürdürüp sürdürmediği ve tüketiciye hangi maliyeti açıkladığı birlikte değerlendirilir. Ücret tablosunda sonradan eklenen her kalemin karşısına tarih, gerekçe ve buna ilişkin kabul kaydı konulması, uyuşmazlığın gerçek kapsamını görünür kılar.

Son kontrol formu teslim günü için de hazırlanır. Aynı gün anahtar teslimi, eski konutun boşaltılması ve yeni binaya giriş gibi birbirine bağlı işlemler varsa bunlar önceden sağlayıcıya bildirilir. Bu bilgi tek başına sınırsız tazminat taahhüdü yaratmaz; fakat kararlaştırılan zamanın önemini ve gecikmenin etkisini açıklayan kayıt olur. Hizmet tamamlanınca hangi adreste hangi yöntemin uygulandığı yazılır; başlangıç taahhüdü ile gerçekleşen hizmet arasındaki fark ancak bu şekilde somutlaştırılır.

Taşıma günü tutulacak kayıt nasıl olmalıdır?

Kayıtta ilk teklifin tarihi, taşıma saati, gelen araç ve ekipman, kurulamadığı belirtilen adres, gerekçe ve istenen yeni tutar gösterilir. Tüketicinin kabul ettiği ve etmediği değişiklikler açık yazılır. Eşyaların hangi aşamada bulunduğu belirtilir: henüz yüklenmedi, kısmen yüklendi veya yeni adrese ulaştı. Bu ayrım hem iade hesabı hem acil çözüm bakımından önemlidir.

Gizlilik ve kişisel veriler gözetilerek mevcut yazışmalar saklanır. Mesajların yalnız fiyat rakamını gösteren kısmı değil, koşulları açıklayan devamı da korunur. Hizmet tamamlanmışsa teslim belgesine konulan kayıtların, ücret ve hizmete ilişkin itirazı ortadan kaldıracak bir ibra içerip içermediği okunur. Belgenin bir örneği alınmadan imza atılmamalıdır.

İstanbul’da tüketici başvurusu nereye yapılır?

Ticaret Bakanlığının 2026 duyurusuna göre, değeri 186.000 TL’nin altında bulunan tüketici uyuşmazlıklarında il veya ilçe tüketici hakem heyetine başvuru yapılır. Tam 186.000 TL ile bu tutarın üzerindeki uyuşmazlıklar bu parasal sınırın dışında kalır. Başvuru yolu, uyuşmazlığın değeri ve niteliği üzerinden belirlenir; taşıma firmasının İstanbul’da bulunması bu ayrımı değiştirmez.

6502 m.68 kapsamında tüketicinin yerleşim yerindeki veya işlemin yapıldığı yerdeki hakem heyetine başvuru imkânı değerlendirilir. Bakanlığın resmî başvuru bilgilendirmesi, elektronik ve diğer başvuru kanallarını açıklar. Bir taşımanın farklı İstanbul ilçelerinde başlayıp bitmesi, her ilçeye aynı talebin mükerrer gönderilmesini gerektirmez.

Tüketici mahkemesinde görülecek uyuşmazlıklarda 6502 m.73/A’daki dava şartı arabuluculuk ve istisnaları ayrıca kontrol edilir; hakem heyetinin görevindeki başvuruya aynı şart uygulanmaz. Talep miktarı, davalı sağlayıcı ve hukuki sebep açık yazılmalıdır. Eşya hasarı da varsa taşınma eşyasında hasar bildirimi süreleri ücret itirazından ayrı izlenir.

Kanun dayanakları ve resmî kaynaklar

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun: m.3, 4, 5, 13, 14, 15, 68 ve 73/A. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu: m.894 ve 895. Başvuru değeri için 2026 parasal sınır duyurusu; başvuru kanalları için Ticaret Bakanlığı tüketici hakem heyeti bilgilendirmesi esas alınmıştır.