Ceza Hukuku • TCK 116 • Güncel 2026
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu: TCK 116
Özet
Suçun açık tanımı: Konut dokunulmazlığını ihlal, konuta veya eklentisine hak sahibinin rızasına aykırı girme ya da rızayla girdikten sonra çıkmama fiilidir. Konutun tapuda kime ait olduğu tek başına belirleyici değildir; fiilen konut olarak kullanan kişinin iradesi korunur. Açık rıza, ortak yaşam düzeni ve rızayı açıklamaya yetkili kişi somut olayda belirlenir.
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu: TCK 116
Suçun açık tanımı: Konut dokunulmazlığını ihlal, konuta veya eklentisine hak sahibinin rızasına aykırı girme ya da rızayla girdikten sonra çıkmama fiilidir. Konutun tapuda kime ait olduğu tek başına belirleyici değildir; fiilen konut olarak kullanan kişinin iradesi korunur. Açık rıza, ortak yaşam düzeni ve rızayı açıklamaya yetkili kişi somut olayda belirlenir. Gece, cebir veya tehdit hâlleri usul ve cezayı değiştirir.
Konut dokunulmazlığını ihlal suçu: Konut veya eklentiye rızaya aykırı girme ya da çıkmama fiilini ve gece, cebir veya tehdit hâllerini açıklar.
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu: tanım ve kesin suç sınırı
Konut veya eklentiye rızaya aykırı girme ya da çıkmama fiilini ve gece, cebir veya tehdit hâllerini açıklar.
Konut dokunulmazlığını ihlal, konuta veya eklentisine hak sahibinin rızasına aykırı girme ya da rızayla girdikten sonra çıkmama fiilidir. Konutun tapuda kime ait olduğu tek başına belirleyici değildir; fiilen konut olarak kullanan kişinin iradesi korunur. Açık rıza, ortak yaşam düzeni ve rızayı açıklamaya yetkili kişi somut olayda belirlenir. Gece, cebir veya tehdit hâlleri usul ve cezayı değiştirir.
Bu yazıya özgü üç kanuni inceleme
- 1. unsur: Konuta rızasız girme
- 2. unsur: Rıza ile girip çıkmama
- 3. unsur: Konutun eklentisine müdahale
Suçun oluştuğu somut örnek
Açıkça çıkması istenen misafirin kapıyı kapatıp saatlerce evde kalması, ilk giriş rızalı olsa bile rıza sona erdikten sonra çıkmama hareketini oluşturur.
Bu suçun oluşmadığı veya başka maddeden ayrıldığı örnek
Herkese açık işyerinin açık bölümüne müşteri olarak mesai saatinde girmek, konut veya eklenti niteliği ve rızaya aykırılık bulunmadan TCK 116 sayılmaz.
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu için kanun metni, unsurlar ve değerlendirme şeması
Madde 116- (1) Bir kimsenin konutuna, konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girdikten sonra buradan çıkmayan kişi, mağdurun şikayeti üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Net anlamı: Konut veya eklentiye rızaya aykırı girmenin ya da girdikten sonra çıkmamanın temel cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir; cebir, tehdit veya gece hâlinde ceza bir yıldan üç yıla kadardır.
Madde 119- (1) Eğitim ve öğretimin engellenmesi, kamu kurumu veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının faaliyetlerinin engellenmesi, siyasi hakların kullanılmasının engellenmesi, inanç, düşünce ve kanaat hürriyetinin kullanılmasını engelleme, konut dokunulmazlığının ihlali ile iş ve çalışma hürriyetinin ihlali suçlarının;
Net anlamı: TCK 119’da sayılan silah, kimliği gizleme, birlikte işleme, örgüt korkusu veya kamu nüfuzu hâllerinde ilgili hürriyet suçunun cezası bir kat artırılır.
Madde 253 – (Değişik: 6/12/2006-5560/24 md.) (1) Aşağıdaki suçlarda, şüpheli ile mağdur veya suçtan zarar gören gerçek veya özel hukuk tüzel kişisinin uzlaştırılması girişiminde bulunulur:
Net anlamı: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253/1-b bendinde ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; kanundaki istisnalar uzlaştırma dışındadır.
Birlikte okunacak hükümler
- 5237/116: Konut veya eklentiye rızaya aykırı girmenin ya da girdikten sonra çıkmamanın temel cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir; cebir, tehdit veya gece hâlinde ceza bir yıldan üç yıla kadardır.
- 5237/119: TCK 119’da sayılan silah, kimliği gizleme, birlikte işleme, örgüt korkusu veya kamu nüfuzu hâllerinde ilgili hürriyet suçunun cezası bir kat artırılır.
- 5271/253: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253/1-b bendinde ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; kanundaki istisnalar uzlaştırma dışındadır.
Hukuki değerlendirme şeması
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu: ceza, şikâyet, uzlaştırma ve özel sonuç
| Konu | Net cevap | Kanuni açıklama |
|---|---|---|
| Ceza | Konut dokunulmazlığını ihlal | Konut veya eklentiye rızaya aykırı girmenin ya da girdikten sonra çıkmamanın temel cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir; cebir, tehdit veya gece hâlinde ceza bir yıldan üç yıla kadardır. |
| Şikâyet | Fiile göre | TCK 116/1 ve 116/2 şikâyete bağlıdır; cebir, tehdit veya gece hâlini düzenleyen 116/4 resen soruşturulur. |
| Uzlaştırma | Evet | CMK 253/1-b, TCK 116 suçunu açıkça uzlaştırma kapsamına alır. |
| Etkin pişmanlık / özel sonuç | Yok | Konut dokunulmazlığını ihlal için özel etkin pişmanlık yoktur. |
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu için konuya özgü deliller ve yapılacak işlemler
Kira veya kullanım belgesi, anahtar teslimi, kapı-kilit izi, bina kamerası, giriş-çıkış kaydı, çıkma talebini gösteren mesaj veya 112 çağrısı ve tanıklar korunur. Eklentinin konutla işlevsel bağlantısı keşifle belirlenir.
| İncelenecek kayıt | Bağlı olduğu kanuni unsur |
|---|---|
| Kira veya kullanım belgesi | konuta rızasız girme |
| anahtar teslimi | rıza ile girip çıkmama |
| kapı-kilit izi | konutun eklentisine müdahale |
Başvuru veya savunma sırası
- 1. adım: Konuta rızasız girme: Kira veya kullanım belgesi üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin.
- 2. adım: Rıza ile girip çıkmama: anahtar teslimi kaydının aslını koruyup konuta rızasız girme ile zaman bağını kurun.
- 3. adım: Konutun eklentisine müdahale: kapı-kilit izi içeriğini rıza ile girip çıkmama yönünden lehe ve aleyhe birlikte okuyun.
Bu dosyada özellikle kaçınılacak hatalar
- Tapu sahibini her durumda rıza yetkilisi sanmak
- Rızayla girip çıkmama seçeneğini atlamak
- Gece ve cebir kullanılan şeklin şikâyet-usul farkını incelememek
Konut Dokunulmazlığını İhlal Suçu — fiilî konut, rıza ve çıkmama
Konut dokunulmazlığını ihlal suçu, kişinin fiilen yaşamını sürdürdüğü konuta veya eklentisine rızaya aykırı girme ya da rızayla girdikten sonra çıkmama hareketiyle oluşur. Tapu sahipliği tek başına belirleyici değildir; kiracının veya fiilî konut sahibinin barınma ve özel yaşam alanı korunur.
Konut ve eklenti nasıl belirlenir?
Sürekli ikamet şart değildir; otel odası veya geçici kullanılan yer de koşullara göre konut olabilir. Bahçe, garaj, depo gibi alanların konutla fiziksel ve işlevsel bağlantısı keşifle belirlenir. Herkese açık işyeri bölümü ile kapalı özel bölüm aynı değildir.
| Olay | Kritik soru | Delil |
|---|---|---|
| Rızasız giriş | Giriş anında yetkili kişinin rızası var mıydı? | Kamera, kilit, anahtar ve mesaj |
| Rızayla girip çıkmama | Çıkma talebi ne zaman açıklandı? | 112, tanık, yazışma ve süre |
| Ortak konut | Rıza yetkisi kimde ve diğer kişinin iradesi biliniyor mu? | Fiilî kullanım ve taraf ilişkisi |
| Nitelikli hâl | Cebir, tehdit veya gece koşulu var mı? | Zaman, adli rapor ve hareket |
Rıza kapsamı
Tamirciye belirli saat için, misafire oturma alanı için veya çalışana iş bölümü için verilen izin başka oda ve zamana sınırsız erişim sağlamaz. Rıza geri alındıktan sonra makul çıkma imkânı bulunduğu hâlde kalmaya devam etme ayrıca değerlendirilir. Hukuka uygun arama veya icra işlemi kanuni yetki sınırında olmalıdır.
Şikâyet ve nitelikli hâl
Temel hâl ile cebir, tehdit veya gece vakti işlenen şeklin şikâyet sonucu aynı değildir. Uzlaştırma ve görev değerlendirmesi uygulanacak fıkraya göre yapılmalıdır. Mala zarar, tehdit veya hırsızlık fiilleri varsa ayrıca incelenir.
Konut dokunulmazlığını ihlal suçu dosyasının merkezî sorusu
Hangi fiilî yaşam alanına, rıza yetkisi bulunan kişinin hangi iradesine rağmen girildi veya çıkma talebinden sonra kalındı?
