KVKK Veri Sorumlusuna Başvuru 2026: 6698 m.13 ve 30 Günlük Süre

KVKK m.13 başvurusu, Kurula şikâyetten önce kullanılan temel idari başvuru yoludur.

Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor

KVKK m.13 veri sorumlusuna başvuru nedir?

Kişisel verisi işlenen kişi, 6698 sayılı Kanunun 11. maddesinde tanınan haklarını kullanmak istediğinde talebini öncelikle veri sorumlusuna yöneltir. Bu başvurunun hukuki dayanağı m.13’tür. Veri sorumlusu; kişisel verilerin işleme amaç ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sisteminin kurulmasından ve yönetilmesinden sorumlu gerçek veya tüzel kişidir.

Başvuru, yalnız “KVKK kapsamında bilgi istiyorum” şeklinde belirsiz bir dilekçe değildir. Hangi kişisel verinin, hangi işlem veya kayıtla ilgili olduğu ve m.11’deki hangi hakkın kullanılmak istendiği mümkün olduğunca açık belirtilmelidir. Açık talep, veri sorumlusunun 30 günlük süre içinde doğru ve denetlenebilir cevap vermesini sağlar.

m.13 başvurusu Kurula şikâyet sisteminin ön koşuludur. Kanun, ilgili kişinin önce veri sorumlusuna müracaat etmesini, verilen cevap yetersizse veya hiç cevap verilmezse m.14 kapsamında Kurula şikâyet etmesini öngörür.

KVKK m.11 kapsamında hangi haklar kullanılabilir?

İlgili kişi, kişisel verisinin işlenip işlenmediğini öğrenebilir; işlenmişse buna ilişkin bilgi talep edebilir; işleme amacını ve verilerin amaca uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenebilir. Ayrıca kişisel verilerin yurt içinde veya yurt dışında aktarıldığı üçüncü kişileri bilme hakkı vardır.

Kişisel verilerin eksik veya yanlış işlenmiş olması halinde düzeltilmesini isteme; Kanunun 7. maddesindeki şartlar oluşmuşsa silinmesini veya yok edilmesini talep etme; düzeltme, silme veya yok etme işlemlerinin verilerin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme hakları da m.11 kapsamındadır.

İşlenen verilerin münhasıran otomatik sistemler aracılığıyla analiz edilmesi suretiyle kişinin aleyhine bir sonucun ortaya çıkmasına itiraz edilebilir. Kişisel verilerin kanuna aykırı işlenmesi nedeniyle zarara uğranmışsa zararın giderilmesi talep edilebilir.

Başvuruda hakların tamamını soyut olarak sıralamak yerine somut ihtiyaca uygun talep kurulması daha etkilidir. Örneğin yanlış telefon numarasının düzeltilmesi isteniyorsa veri işlenip işlenmediğini yeniden sormak yerine yanlış kaydın düzeltilmesi ve aktarılmışsa üçüncü kişilere bildirilmesi açıkça talep edilir.

Veri sorumlusuna kim başvurabilir?

Başvuru hakkı “ilgili kişi”ye aittir. İlgili kişi, kişisel verisi işlenen gerçek kişidir. Tüzel kişiler kendi tüzel kişiliklerine ait bilgi bakımından KVKK anlamında ilgili kişi değildir; ancak şirket yetkilisi, çalışanı, müşterisi veya ortağı gibi gerçek kişilere ait kişisel veriler bakımından ilgili kişiler haklarını kullanabilir.

İlgili kişi başvuruyu bizzat yapabileceği gibi usulüne uygun temsil yetkisi bulunan vekil aracılığıyla da yapabilir. Vekâletnamede kişisel veri başvurusu bakımından temsil yetkisinin anlaşılabilir olması gerekir. Veri sorumlusu, yanlış kişiye veri açıklamamak için başvurucunun kimliğini doğrulamaya yönelik ölçülü bilgi isteyebilir.

Çocukların kişisel verileri bakımından yaş, ayırt etme gücü ve velayet/temsil durumu dikkate alınır. Velayet hakkına sahip anne-baba veya yasal temsilcinin başvurusu, talebin niteliğine göre değerlendirilir.

KVKK başvurusu nasıl yapılır?

Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ, başvurunun hangi yöntemlerle yapılabileceğini düzenler. Başvurular yazılı olarak veya Kurulun belirlediği diğer yöntemlerle veri sorumlusuna iletilir. Kayıtlı elektronik posta (KEP), güvenli elektronik imza, mobil imza, veri sorumlusuna daha önce bildirilen ve sisteminde kayıtlı bulunan elektronik posta adresi veya başvuru amacına yönelik geliştirilmiş yazılım/uygulama gibi kanallar kullanılabilir.

Başvurunun yapıldığı kanal, özellikle süre ve ispat bakımından önemlidir. Elden teslimde evrak kayıt numarası, iadeli taahhütlü posta/kargo gönderisinde teslim kaydı, KEP’te gönderim ve teslim delili, e-postada ise gönderim ve sistem kayıtları saklanmalıdır.

Veri sorumlusunun internet sitesinde özel bir KVKK başvuru formu bulunması yararlı olabilir; ancak formun bulunması Kanunun tanıdığı başvuru hakkını ortadan kaldırmaz. Başvuru mevzuatta kabul edilen yöntemlerden biriyle ve gerekli bilgileri taşıyarak yapılmışsa sırf şirketin kendi formu kullanılmadığı gerekçesiyle özden reddedilmemelidir.

Başvuruda bulunması gereken bilgiler nelerdir?

Tebliğe göre başvuruda ad, soyad, başvuru yazılı ise imza, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için T.C. kimlik numarası; yabancılar için uyruğu, pasaport numarası veya varsa kimlik numarası; tebligata esas yerleşim yeri veya iş yeri adresi; varsa bildirime esas elektronik posta adresi, telefon ve faks numarası ile talep konusu bulunmalıdır.

Talebin konusu somutlaştırılmalıdır. Örneğin “kamera görüntülerimdeki kişisel verilerimin hangi hukuki sebeple işlendiğini, kimlere aktarıldığını ve saklama süresini öğrenmek istiyorum” şeklindeki belirli bir talep, veri sorumlusunun işlem kayıtlarını hedefli biçimde incelemesini sağlar.

İddia ve talebe ilişkin bilgi ve belgeler başvuruya eklenebilir. Yanlış kayıt ekran görüntüsü, daha önce verilen cevap, sözleşme, e-posta yazışması veya başvurucunun kimliğini ve veri ilişkisini gösteren belge gerektiğinde destekleyici delil olur.

Veri sorumlusunun 30 günlük cevap süresi ne zaman başlar?

6698 m.13/2’ye göre veri sorumlusu başvurudaki talepleri, talebin niteliğine göre en kısa sürede ve en geç 30 gün içinde sonuçlandırır. Bu süre, veri sorumlusunun başvuruyu aldığı tarihten itibaren hesaplanır.

“En geç 30 gün” veri sorumlusuna her durumda 30 gün bekleme hakkı vermez. Talep daha kısa sürede cevaplanabilecek nitelikteyse Kanun “en kısa sürede” sonuçlandırma yükümlülüğü getirir. 30 gün üst sınırdır.

Posta veya kargo başvurusunda teslim tarihi, KEP veya elektronik başvuruda veri sorumlusuna ulaştığı tarih ispat bakımından belirleyicidir. Bu nedenle gönderimden çok karşı tarafa ulaşma kaydı saklanmalıdır.

30 gün içinde hiç cevap verilmezse ilgili kişi m.14 kapsamındaki Kurula şikâyet süresini ayrıca takip etmelidir. Cevapsızlık, talebin kabul edildiği anlamına gelmez.

KVKK başvurusu ücretli midir?

Kanunun m.13/2 hükmüne göre başvurular kural olarak ücretsizdir. Ancak işlemin ayrıca bir maliyet gerektirmesi halinde Kurul tarafından belirlenen tarifedeki ücret alınabilir.

Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ, cevapta belirli sayfa sayısına kadar ücret alınmaması, aşan kısım için sınırlı işlem maliyeti ve cevabın CD/flash bellek gibi kayıt ortamında verilmesi halinde ortam maliyetinin talep edilebilmesi gibi ayrıntıları düzenler. Güncel tarife ve Tebliğ hükümleri esas alınmalıdır.

Başvurunun veri sorumlusunun hatasından kaynaklandığı anlaşılırsa alınan ücret ilgili kişiye iade edilir. Örneğin veri sorumlusu yanlış kişisel veri kaydı oluşturmuş ve başvuru bu hatanın düzeltilmesi için yapılmışsa Kanunun iade kuralı uygulanır.

Veri sorumlusu başvuruya nasıl cevap vermelidir?

Veri sorumlusu talebi kabul eder veya gerekçesini açıklayarak reddeder. Cevap yazılı veya elektronik ortamda ilgili kişiye bildirilir. Ret cevabında “talebiniz uygun görülmemiştir” gibi soyut bir cümle yerine, talebin neden karşılanmadığı hukuki ve fiilî sebepleriyle açıklanmalıdır.

Talep kabul edilmişse gereği veri sorumlusu tarafından yerine getirilir. Düzeltme talebinde kayıt düzeltilmeli; silme/yok etme şartları oluşmuşsa ilgili işlem uygulanmalı; bilgi talebinde kişi kendi verileriyle ilgili ve üçüncü kişilerin haklarını ihlal etmeyecek ölçüde açıklama almalıdır.

İlgili kişinin talebi üçüncü kişilere ait kişisel verileri de içeriyorsa veri sorumlusu bu verileri ölçüsüz biçimde açıklayamaz. Başvuru hakkı başka kişilerin özel hayatı ve kişisel veri güvenliğini ihlal edecek şekilde kullanılamaz.

Başvuru reddedilirse veya cevap verilmezse ne yapılır?

Veri sorumlusunun cevabı yetersizse, talep reddedilmişse veya 30 gün içinde cevap verilmemişse Kanunun m.14 hükmü uyarınca Kişisel Verileri Koruma Kuruluna şikâyet yolu gündeme gelir. Şikâyet süreleri veri sorumlusunun cevabının öğrenildiği tarih ve ilk başvuru tarihine göre birlikte hesaplanır.

İlgili kişi, veri sorumlusunun cevabını öğrendiği tarihten itibaren 30 gün ve her halde veri sorumlusuna başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu süreler sonraki ayrı yazıda ayrıntılı açıklanmalıdır; m.13 başvurusunun gönderim/teslim tarihi bu nedenle çok önemlidir.

Veri sorumlusuna başvuru yapılmadan doğrudan Kurula şikâyet edilmesi kural olarak usul eksikliği doğurur. Kanun m.14/2, m.13’teki başvuru yolu tüketilmeden şikâyet yoluna gidilemeyeceğini açıkça düzenler.

Kurula şikâyet ile veri sorumlusuna başvuru arasındaki fark

Veri sorumlusuna başvuru uyuşmazlığın ilk aşamasıdır ve veriyi işleyen kuruma/kişiye yöneltilir. Kurula şikâyet ise veri sorumlusunun cevabı, cevapsızlığı veya hukuka aykırı veri işleme iddiası üzerine Kişisel Verileri Koruma Kurumunun denetim mekanizmasına başvurudur.

Veri sorumlusu kendi kayıtlarını düzeltme, silme veya açıklama imkânına sahiptir. Kurul ise şikâyeti inceleyerek hukuka aykırılığın giderilmesine karar verebilir ve şartları varsa idari yaptırım sürecini işletebilir.

Kurula şikâyet, kişinin özel hukuk tazminat davasının yerine geçmez. Kanun m.14/3, kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkını saklı tutar.

KVKK ihlalinde tazminat veri sorumlusundan m.13 ile istenir mi?

İlgili kişi m.11 kapsamında kişisel verilerin kanuna aykırı işlenmesi nedeniyle zarara uğraması halinde zararın giderilmesini talep etme hakkına sahiptir. Bu talep m.13 başvurusunda veri sorumlusuna yöneltilebilir.

Ancak tazminatın zorla tahsili için uyuşmazlığın niteliğine göre adli veya idari yargı yolu gündeme gelebilir. Veri sorumlusunun kamu kurumu veya özel kişi olması görevli yargı bakımından önemlidir. Kurulun şikâyet incelemesi kişiye doğrudan özel hukuk tazminatı ödeyen bir mekanizma değildir.

Zarar iddiasında veri ihlali, kusur/sorumluluk, zarar ve illiyet bağı somutlaştırılmalıdır. Manevi zarar bakımından kişilik hakkı ihlalinin niteliği, verinin hassasiyeti, yayılma alanı ve ihlalin sonuçları önem taşır.

Başvuru ve cevap neden saklanmalıdır?

Kurula şikâyet süresi ve olası dava bakımından m.13 başvurusunun ne zaman yapıldığı, veri sorumlusuna ne zaman ulaştığı, hangi taleplerin ileri sürüldüğü ve hangi cevabın verildiği delil niteliğindedir.

Telefonla yapılan görüşme veya müşteri hizmetleri kaydı tek başına m.13 başvurusunun bütün unsurlarını ispatlamayabilir. Yazılı, KEP veya kayıt altına alınabilir elektronik kanallar uyuşmazlığın tarihçesini daha net ortaya koyar.

Veri sorumlusunun cevap verdiği e-posta, KEP zarfı, imzalı yazı ve ekleri aynen saklanmalıdır. Kurula şikâyette başvuru ve cevap belgeleri dosyanın temelini oluşturur.

Türkiye geneli ve Mersin uygulaması

6698 sayılı Kanun Türkiye genelinde bütün veri sorumluları bakımından uygulanır. Mersin’deki şirket, hastane, site yönetimi, okul, işveren, avukatlık bürosu veya kamu kurumu bakımından da ilgili kişinin m.13 başvuru hakkı vardır.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu Mersin’deki İstanbul ve Mersin’deki fiziksel ofislerden Türkiye genelindeki kişisel verilerin korunması ve ilgili dava/başvuru süreçlerini görev ve yetki kurallarına göre takip eder.

KVKK veri sorumlusuna başvuru hakkında sık sorulan sorular

Veri sorumlusu kaç günde cevap vermelidir?

En kısa sürede ve en geç 30 gün içinde.

Başvuru ücretli mi?

Kural olarak ücretsizdir; işlem ayrıca maliyet gerektirirse Kurulun tarifesindeki ücret alınabilir.

Veri sorumlusunun hatası varsa ücret iade edilir mi?

Evet. Başvuru veri sorumlusunun hatasından kaynaklanmışsa alınan ücret iade edilir.

Doğrudan KVKK Kuruluna şikâyet edilebilir mi?

Kural olarak hayır. Önce m.13 kapsamında veri sorumlusuna başvurulmalıdır.

E-posta ile başvuru yapılabilir mi?

Tebliğdeki şartları sağlayan kayıtlı e-posta adresi veya diğer kabul edilen elektronik yöntemler kullanılabilir.

Yanlış kişisel verinin düzeltilmesi istenebilir mi?

Evet. KVKK m.11 kapsamında eksik veya yanlış işlenmiş verinin düzeltilmesi talep edilebilir.

Kişisel verinin silinmesi istenebilir mi?

KVKK m.7’deki şartlar oluşmuşsa silme veya yok etme talep edilebilir.

30 gün cevap verilmezse başvuru kabul edilmiş sayılır mı?

Hayır. Kurula şikâyet yolu gündeme gelir.

Vekil aracılığıyla KVKK başvurusu yapılabilir mi?

Evet. Usulüne uygun temsil yetkisiyle başvuru yapılabilir.

Zararın tazmini istenebilir mi?

Evet. m.11 kapsamında zararın giderilmesi talep edilebilir; yargısal tazminat yolları ayrıca saklıdır.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →