Memur İstifa Ederse Görevi Ne Zaman Bırakabilir? 657 m.94-95 Rehberi 2026
Memur istifası, özel sektör işçisinin feshiyle aynı değildir. 4857 sayılı İş Kanunu’ndaki ihbar süresi sistemi memurlar için uygulanmaz. Devlet memurluğundan ayrılma 657 sayılı Kanun’un “çekilme” hükümlerine tabidir. Bu nedenle “dilekçeyi verdim, ertesi gün işe gitmiyorum” yaklaşımı memur bakımından ciddi hukuki sonuç doğurabilir.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
657 m.94 çekilme usulünü; m.95 devir ve teslim yükümlülüğünü; m.97 ise çekilen veya çekilmiş sayılanların yeniden devlet memurluğuna alınabilmeleri için bekleme sürelerini düzenler. İstifa kararı verilirken yalnız ayrılış günü değil, ileride kamu görevine dönüş ihtimali de dikkate alınmalıdır.
657 sayılı Kanun’da memur istifası nedir?
657 m.94 “çekilme” başlığını taşır. Memur, bağlı olduğu kuruma yazılı müracaat etmek suretiyle memurluktan çekilme isteğinde bulunabilir. Günlük dilde istifa denilen işlem kanunda çekilme olarak düzenlenir.
Çekilme tek taraflı bir irade açıklaması olmakla birlikte görevden ayrılma anı özel usule bağlanmıştır. Kamu hizmetinin sürekliliği nedeniyle memur dilekçeyi verdiği anda işçi gibi işyerini terk edemez. Kanundaki bekleme ve devir-teslim kuralları uygulanır.
Bu ayrım özellikle görev yeri, zimmet, kasa, evrak, dosya, hasta, öğrenci, kolluk hizmeti veya sürekli kamu hizmeti sorumluluğu bulunan personelde önemlidir. Usulsüz ayrılış ileride yeniden atanmaya ilişkin bekleme sürelerini ağırlaştırabilir.
Memur istifa dilekçesini yazılı vermek zorunda mı?
Evet. M.94 çekilme isteğinin yazılı müracaatla yapılmasını öngörür. Sözlü olarak “istifa ediyorum”, mesajla amire haber verme veya işe gelmeme, usulüne uygun çekilme başvurusunun yerini tutmaz.
Dilekçe kurumun evrak birimine, EBYS sistemine veya resmi başvuru kanalına sunulmalı ve tarih-sayı kaydı alınmalıdır. Dilekçede çekilme iradesi açık olmalı; varsa olağanüstü mazeret ve buna ilişkin belgeler ayrıca belirtilmelidir.
Sitedeki memur istifa dilekçesi başvuru formatına yöneliktir. Bu rehber ise görevin hangi tarihte bırakılabileceğini açıklamaktadır.
Memur istifa ettikten sonra kaç gün daha çalışır?
Kanundaki temel kural “30 gün ihbar süresi” değildir. M.94’e göre çekilmek isteyen memur yerine atanan kişi gelene veya çekilme isteği kabul edilene kadar görevine devam eder. Yerine atanan kişi bir aya kadar gelmez veya yerine vekil atanmazsa, memur üstüne haber vererek görevini bırakabilir.
Bu nedenle bir ay, her olayda otomatik çalışılması gereken sabit ihbar süresi değil; yerine atama/vekil bulunmaması hâlinde memura görevi bırakma imkânı veren üst bekleme süresidir. Kurum çekilme isteğini daha erken kabul ederse görevden ayrılış kabul tarihine göre yapılabilir.
Başlangıç tarihi yazılı çekilme başvurusunun kuruma ulaştığı ve kayda girdiği tarihe göre belirlenmelidir. Teslim kaydı bu nedenle önemlidir.
Kurum istifayı hemen kabul ederse memur ayrılabilir mi?
Evet. M.94 iki alternatif kurar: yerine atanan kişinin gelmesi veya çekilme isteğinin kabulü. Kurum çekilme isteğini kabul edip ayrılış işlemini yaparsa memur bir aylık sürenin sonunu beklemek zorunda değildir.
Ancak devir ve teslimle yükümlü personel bakımından m.95 ayrıca uygulanır. Çekilme kabul edilmiş olsa bile teslim edilmesi gereken para, evrak, demirbaş, dosya veya görev sorumluluğu varsa devir-teslim tamamlanmadan görev bırakılamaz.
Memurun yerine vekil atanırsa ne olur?
Yerine asaleten atanan kişinin gelmemesi durumunda kurum vekil atayabilir. M.94, “yerine bir vekil atanmadığı takdirde” bir aylık bekleme sonunda bırakma imkânını düzenlediği için usulüne uygun vekil ataması görev devrini sağlayan yollardan biridir.
Memur, vekilin göreve başladığını ve devir teslimin tamamlandığını resmi tutanakla belgelemelidir. Özellikle mali ve idari sorumluluğu bulunan görevlerde sözlü teslim ileride zimmet veya belge sorunu doğurabilir.
Olağanüstü mazeretle çekilen memur bir ay bekler mi?
Hayır. M.94’ün son fıkrasına göre olağanüstü mazeretle çekilenler, üstüne haber vermek şartıyla bir aylık kayda tabi değildir. Buradaki istisna sıradan kişisel tercih için değil, olağanüstü mazeret içindir.
Mazeretin niteliği ve belgeleri başvuruda açık gösterilmelidir. Ağır sağlık veya ailevi olay gibi durumlar somut belgeyle desteklenmelidir. “Olağanüstü mazeret” ibaresi belgesiz biçimde yazılarak normal çekilme usulünün devre dışı bırakılması güvenli değildir.
Devir ve teslim yükümlülüğü varsa m.95’in özel kuralı ayrıca dikkate alınmalıdır.
657 m.95’e göre devir ve teslim ne zaman tamamlanmalıdır?
Çekilen memurlardan devir ve teslimle yükümlü olanlar bu işlemleri tamamlamadan görevlerini bırakamaz. Hangi görevlerde devir-teslim yapılacağı ve süresi hizmetin niteliği ile ilgili yönetmelik ve kurum düzenine göre belirlenir.
Kasa, ambar, taşınır, demirbaş, arşiv, dosya, mühür, anahtar, elektronik yetki, hasta veya hizmet dosyaları gibi sorumluluklar tutanakla devredilmelidir. Tutanakta teslim edilen unsurlar tek tek gösterilmelidir.
Devir-teslim yapılmadan fiziksel olarak kurumdan ayrılmak, çekilme isteğinin kabul edilmiş olmasına rağmen ayrı idari ve mali sorumluluk doğurabilir.
İstifa dilekçesi verip ertesi gün işe gelmeyen memura ne olur?
Bu davranış usulüne uygun çekilme değildir. Memur m.94’teki bekleme şartlarına uymadan görevi bırakmış olur. 657 m.97, çekilme usulüne uymayanların yeniden devlet memurluğuna alınması bakımından daha uzun bekleme sonuçları öngörür.
Ayrıca göreve gelmeme süresi disiplin ve çekilmiş sayılma hükümleri yönünden ayrı değerlendirilebilir. Bu nedenle memur, kurumdan resmi ayrılış işlemi veya m.94’teki bir aylık koşullar gerçekleşmeden görevi kendiliğinden terk etmemelidir.
Personel sisteminde ayrılış tarihi, çekilme dilekçesi, kabul yazısı ve devir teslim tutanağı birbiriyle uyumlu olmalıdır.
İstifa eden memur yeniden memur olabilir mi?
657 m.97, çekilen ve çekilmiş sayılanların yeniden memurluğa alınmasında bekleme sürelerini düzenler. Usulüne uygun çekilenler ile m.94’teki usule uymadan görevini bırakanlar aynı süreye tabi değildir.
Genel sistemde usulüne uygun çekilenler altı ay geçmeden; çekilmiş sayılanlar veya m.94’teki usule aykırı ayrılanlar bir yıl geçmeden yeniden devlet memurluğuna alınamaz. M.95’teki devir-teslim yükümlülüğüne uymayanlar için daha ağır bekleme süresi söz konusudur; m.96’ya aykırı olağanüstü yönetim hâllerinde görev bırakanlar ise kanundaki özel yasakla karşılaşır.
Yeniden atanma ayrıca boş kadro, nitelik, sınav/atama usulü ve kurumun takdirine bağlıdır. Bekleme süresinin dolması otomatik geri dönüş hakkı yaratmaz.
Yıllık izin veya aylıksız izindeyken istifa edilebilir mi?
Memur yazılı çekilme iradesini izin döneminde de kuruma bildirebilir. Ancak görevi bırakma ve ilişik kesme tarihi m.94-95 kurallarına göre belirlenmelidir. İzinli olmak çekilme usulünü ortadan kaldırmaz.
Aylıksız izin bitiminde göreve dönmeyen memur bakımından ise m.108/F özel “çekilmiş sayılma” hükmü vardır. İzin süresinin bitiminde veya mazeretin sona ermesini izleyen on gün içinde dönmeyen kişi çekilmiş sayılır. Bu durum yazılı istifadan farklıdır.
Memur aylıksız izin rehberinde on günlük dönüş kuralı ayrıntılı açıklanmıştır.
İstifa sürecinde hangi belgeler saklanmalıdır?
Çekilme dilekçesinin evrak kayıtlı nüshası, kurumun kabul veya ilişik kesme yazısı, varsa olağanüstü mazeret belgeleri, yerine atama/vekil görevlendirme yazısı, devir-teslim tutanağı ve ayrılış bildirimi saklanmalıdır.
Memurun kamu görevine ileride dönmek istemesi hâlinde hangi çekilme türünün uygulandığı bu belgelerle belirlenir. “İstifa ettim” şeklindeki genel kayıt, yeniden atanma bekleme süresini tek başına göstermeye yetmez.
Memur istifa süreci özet tablosu
| Durum | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Çekilme talebi | Yazılı müracaat | 657 m.94 |
| Normal görev bırakma | Yerine atanan gelir veya talep kabul edilir | 657 m.94 |
| Yerine kimse gelmez/vekil atanmaz | Bir ay sonra üstüne haber vererek bırakabilir | 657 m.94 |
| Olağanüstü mazeret | Üste haber verme şartıyla bir ay beklenmez | 657 m.94 |
| Devir-teslim yükümlüsü | İşlemler bitmeden görev bırakılamaz | 657 m.95 |
Memur istifasında “ihbar tazminatı” var mı?
Hayır. İhbar tazminatı 4857 sayılı İş Kanunu’na tabi iş sözleşmelerinin feshiyle ilgili bir kurumdur. 657’ye tabi devlet memurunun çekilmesinde işçi ihbar tazminatı sistemi uygulanmaz.
Memur açısından esas sonuçlar m.94-97’deki görev bırakma usulü ve yeniden memurluğa alınmada bekleme süreleridir. Kamu görevlisinin statüsü yanlış belirlenirse işçi hukukuna ait kavramlar hatalı biçimde kullanılabilir.
İstifa dilekçesi geri alınabilir mi?
Çekilme dilekçesi verildikten sonra henüz işlem tamamlanmadan memur iradesini geri almak istediğinde kurumun işlem aşaması ve çekilmenin hukuki sonuç doğurup doğurmadığı incelenir. Görevden ayrılış tamamlandıktan sonra tek taraflı “dilekçemi geri aldım” beyanı memuriyeti otomatik canlandırmaz.
Bu nedenle geri alma talebi gecikmeden yazılı yapılmalıdır. Kurumun kabul veya ret işlemi de yazılı alınmalıdır.
Türkiye geneli ve Mersin uygulaması
657 m.94-95 bütün Türkiye’de aynı şekilde uygulanır. Mersin’de görev yapan memurun çekilme dilekçesi, bir aylık bekleme ve devir-teslim yükümlülüğü bakımından özel yerel süre yoktur.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu kamu personeli uyuşmazlıklarında çekilme işlemi, çekilmiş sayılma, yeniden atanma bekleme süresi ve idari dava süresini birlikte değerlendirir. Türkiye geneli dosyalar Mersin’den takip edilir.
Sık Sorulan Sorular
Memur istifa dilekçesini verince hemen işi bırakabilir mi?
Kural olarak hayır. Yerine atanan kişi gelene veya çekilme kabul edilene kadar görev devam eder; bir ay içinde kimse gelmez veya vekil atanmazsa üstüne haber vererek bırakabilir.
Memur istifasında 30 gün ihbar süresi var mı?
İşçi hukukundaki ihbar süresi yoktur. 657 m.94’te yerine atama/kabul ve bir aylık bekleme sistemi vardır.
Kurum istifayı hemen kabul ederse beklemek gerekir mi?
Hayır. Kabul ile ayrılış yapılabilir; ancak devir-teslim yükümlülüğü varsa m.95 uygulanır.
Olağanüstü mazereti olan memur bir ay bekler mi?
M.94’e göre üstüne haber vermek şartıyla bir aylık kayda tabi değildir.
Devir teslim yapmadan istifa edilebilir mi?
Devir ve teslimle yükümlü memur m.95 gereği işlemleri bitirmeden görevini bırakamaz.
İstifa eden memur tekrar atanabilir mi?
M.97’deki bekleme süreleri ve yeniden atama şartları tamamlandığında yeniden atama mümkün olabilir; otomatik dönüş hakkı yoktur.
İstifa dilekçesi sözlü verilebilir mi?
Hayır. M.94 yazılı müracaat öngörür.
Aylıksız izin bitince işe dönmeyen memur istifa etmiş sayılır mı?
M.108/F’deki 10 günlük dönüş süresine uymayan memur çekilmiş sayılır.
Resmî kaynak: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu – T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
