B&KBakırcı & KeskinHUKUK BÜROSU
TR
TürkçeEnglishDeutschРусскийالعربية中文
Menü

Önceki Yayımı Bildirim Dilekçesi | Yayım Sözleşmesi Öncesi TBK 489 Word

Kısa cevap: TBK m.489’un son fıkrasına göre eserinin tamamını veya bir bölümünü yayımlanmak üzere başka yayımcıya bırakmış olan ya da eserinin kendi bilgisi altında yayımlandığı yayımlatan, bu durumu yeni yayım sözleşmesi yapılmadan önce karşı tarafa bildirmek zorundadır. Aşağıdaki dilekçe, bu sözleşme öncesi açıklamayı gerçek yayım ve önceki sözleşme kayıtlarıyla yapar. Bildirim, önceki yayımcının haklarını kaldırmaz ve yeni yayım hakkını kendiliğinden devretmez.

Önceki yayımı bildirim dilekçesi, yeni yayıneviyle görüşürken eserin geçmişini açıkça ortaya koymak için hazırlanır. Başvurunun amacı eski sözleşmeyi feshetmek veya yeni yayımcıya sınırsız izin vermek değildir. Eserin hangi bölümünün daha önce hangi yayımcıya bırakıldığı, neyin gerçekten yayımlandığı ve bu olguların hangi belgelerden anlaşıldığı belirtilir. Karşı taraf bu açıklamayı, yeni yazılı sözleşmenin konusu ve kapsamı belirlenmeden önce almalıdır. Sonradan yapılan açıklama, geçmiş bildirim zamanını değiştirmez.

Yayım sözleşmesinden önce eserin önceki baskı ve yayım bilgilerinin açıklanması
Photo by Lennert Naessens on Unsplash. Eser geçmişi, sözleşme ve gerçekleşmiş yayım kayıtlarıyla birlikte incelenir.

Kanunun bildirilmesini istediği iki olgu

İlk olgu, eserin tamamının veya bir bölümünün yayımlanmak üzere başka bir yayımcıya bırakılmış olmasıdır. Bu durumda eserin henüz satışa çıkmamış olması, daha önce başka yayımcıya bırakılma bilgisini önemsiz yapmaz. Önceki işlem; eserin hangi sürümünü, hangi bölümünü ve hangi yayımcıyı kapsıyorsa o kapsamla açıklanır. Dosyayı editöre yalnız inceleme amacıyla göndermek ile yayımlanmak üzere bırakmak aynı olgu olarak yazılmaz. Gerçek ilişkinin niteliği mevcut sözleşme ve yazışmadan belirlenir.

İkinci olgu, eserin yayımlatanın bilgisi altında yayımlanmış olmasıdır. Burada gerçekleşmiş yayım kaydı önem taşır. Yayımın nerede, ne zaman, hangi başlıkla ve eserin ne kadarını kapsayacak biçimde yapıldığı belirtilir. Yayımlatanın bilgisi altında olmayan bir kullanım, bu fıkranın sözcüklerini değiştirmeden ayrı olgusu olarak değerlendirilir. Metin, kanundaki bilgi unsurunu görünmez bırakıp bütün internette bulunma ihtimallerini aynı gerçekleşmiş beyana dönüştürmez. Bilinen yayın, gerçekten bilinen kapsamı ve dayanak kaydıyla açıklanır.

İki olgu birlikte bulunursa her biri ayrı kaydedilir. Başka yayımcıya bırakılmış ancak henüz basılmamış bölüm ile daha önce yayımlanmış başka bölüm tek cümlede birleştirilmez. Karşı tarafın hangi metne ilişkin hangi geçmiş işlemi öğrendiği anlaşılmalıdır. Bildirimin dayanağı, genel olarak yazarın daha önce kitap çıkarmış olması değil, görüşülen eserle ilgili önceki olgudur. Yazarın başka eserlerine ilişkin bütün çalışma geçmişi, bu eserin önceki yayımını açıklayan liste yerine geçmez.

Bildirim neden sözleşmeden önce yapılır?

TBK m.489’un son fıkrası bildirim zamanını açıkça yeni yayım sözleşmesinin yapılmasından önce olarak belirler. Bu nedenle metindeki tarih yalnız dosyanın oluşturulma tarihi değildir. Karşı tarafın aldığı nihai bildirim ve ekleri, sözleşme görüşmesinin gerçek takviminde gösterilir. İmzalanmış sözleşmeden sonra hazırlanan belge geçmişte iletilmiş gibi tarihlenmez. Önceden yapılmış gerçek açıklama varsa onun gönderim ve ulaşma kaydı korunur; daha sonra düzenlenen özet bu eski kaydı kendi kimliğiyle gösterir.

Yayım sözleşmesinin yazılı şekli TBK m.488’de düzenlenir. Önceki yayımı açıklayan tek taraflı bildirim ile sözleşmenin yazılı kurulması iki ayrı hukuki işlemdir. Bir e-postayla önceki basımı anlatmak, tarafların yeni sözleşmedeki hak, süre ve kapsam mutabakatının yerine konulmaz. Bildirim dosyasında yeni sözleşme taslağının sürümü ve görüşme referansı belirtilir. Böylece açıklamanın hangi görüşme öncesinde yapıldığı izlenir. Belgenin başlığına “sözleşme” yazmak tek başına karşılıklı yayım sözleşmesi kurulduğunu göstermez.

Kanun, bu açıklama için sözleşmeden bağımsız genel yedi günlük bildirim süresi koymaz. Gönderim takvimi, kanundaki önce yapılma koşulunu gerçekten sağlayacak biçimde yönetilir. Karşı tarafa hazırlanmak için önerilen görüşme günü operasyon bilgisi olarak yazılır. Süre geçince önceki hakların otomatik kalkacağı veya yeni yayımcının bütün koşulları kabul etmiş sayılacağı şeklinde hüküm eklenmez. Karşı tarafın aldığı bilgiyle hangi sözleşmeyi imzaladığı, bildirim dosyası ve imzalı metin birlikte okunarak belirlenir.

Yayımlatan, eser sahibi ve yeni yayımcı

TBK m.487, yayım sözleşmesini fikir ve sanat eseri sahibi veya halefi ile yayımcı arasında tanımlar. Bu nedenle başvuranın gerçekten hangi sıfatla hareket ettiği gösterilir. Eser sahibinin kendisi, halef veya şirket adına hareket eden temsilci aynı alanı kanıtsız doldurmaz. Yeni yayımcının tam unvanı ve bildirimin alınacağı yetkili birimi belirlenir. Editörün kişisel yazışma adresi ile sözleşmenin tarafı olacak şirketin kimliği farklı bilgiler olabilir; bu ilişki dosyada anlaşılır tutulur.

TBK m.489’un ikinci fıkrası, sözleşme kurulurken yayımlatma hakkının bulunmaması ve korunmuş eserde telif hakkının olmaması bakımından yayımlatanın sorumluluğunu düzenler. Önceki yayımı bildirmek, hak sahibi olmama sorununu kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Açıklama dilekçesinde “bilgi verdim, bu nedenle bütün haklar bende sayılır” beyanı kurulmaz. Başvuranın hak dayanağı ve önceki işlemlerin devam eden kapsamı ayrı incelenir. Genel çerçeve için TBK489 yayım hakkının kapsamı rehberi okunabilir.

Eser kimliği ve önceki bölümün belirlenmesi

Eserin başlığı, türü, sürümü ve varsa baskı veya dosya referansı yazılır. Başlık sonradan değişmişse önceki başlık ile yeni başlık arasındaki bağ açıklanır. Bölüm için yalnız “bir kısmı” demek yerine bölüm adı, sayfa aralığı veya metni ayıran başka gerçek kayıt kullanılır. Sayfa numaraları sürüme göre değişiyorsa bu numaraların hangi dosyaya ait olduğu belirtilir. Yeni yayınevinin aldığı dosya ile önceki yayımın dosyası birbirine karıştırılmaz.

Bölüm yayımı, dergideki metin, toplu eser içindeki katkı veya dijital kayıt hakkında dosya hangi bilgiyi gösteriyorsa o aktarılır. ISBN veya benzeri tanıtıcı kayıt varsa eklenir; bulunmuyorsa uydurma numara oluşturulmaz. Yayım yeri bilgisi, gerçek yayının belirlenmesini sağlar; yeni sözleşmedeki coğrafi hak kapsamı yerine geçmez. Aynı şekilde yayım dili ile yeni yayımcıya verilmesi görüşülen dil yetkisi ayrı alanlarda yazılır. Açıklamanın amacı geçmiş olguyu ve olgunun ilgili eserdeki sınırını görünür kılmaktır.

Değiştirilmiş yeni sürüm sunulmuşsa eski bölümün yeni sürümde nerede yer aldığı karşılaştırılır. Önceki metnin yeniden düzenlenmiş olması, geçmiş yayım olgusunu yokmuş gibi gösterme gerekçesi olarak kullanılmaz. Ancak metinlerin aynı olduğu da belge incelemesi yapılmadan iddia edilmez. Karşılaştırma dosyası, hangi pasajın hangi önceki yayına bağlı olduğunu gösterir. Düzeltme ve ekleme kayıtları ayrı tutulur; bütün eser eski yayınla aynı kabul edilerek açıklamanın kapsamı gereksiz biçimde genişletilmez.

Önceki yayımcıya bırakma ve gerçekleşmiş yayım dosyası

Önceki sözleşme veya gerçek bırakma kaydı, tarafları ve ilgili eser kapsamını göstermelidir. Başlangıç, süre, kullanım alanı ve mevcut durum kayıtları bir araya getirilir. Sözleşmenin sona erdiği ileri sürülüyorsa bu iddianın gerçek belgesi belirtilir; yalnız yeni görüşmenin başladığı gün eski hakkın bittiği yazılmaz. İhtar, fesih protokolü veya taraf yazışması varsa kendi niteliğiyle sunulur. Açıklama dilekçesi, başka yayımcıyla yaşanmış uyuşmazlığı kendiliğinden çözen karar değildir.

Gerçekleşmiş yayım için baskının tanıtıcı sayfası, bölümün okunabilir kaydı ve ilgili tarih belgesi kullanılır. Dijital yayımda kayıt adresi, başlık, görüntüleme günü ve yayımlanmış metnin saklanan sürümü birbirinden ayrılır. Bugün görüntülenen sayfa, geçmiş yayım tarihini tek başına doğrulamıyorsa bu iki tarih aynı yazılmaz. Açıklama eklerinde gerçekten sunulan dosyalar bulunur. Şifreli, açılmayan veya yalnız boş bağlantı içeren ek, okunmuş ve incelenmiş belge olarak listelenmez.

Belgeler için kısa bir envanter hazırlanması bildirimi denetlenebilir kılar. Her satırda ilgili eser bölümü, önceki yayımcı veya yayım yeri, işlem tarihi, belgenin adı ve açıklanan kapsam bulunur. Karşı tarafa yalnız dosya yığını gönderip hangi belgenin hangi beyanı desteklediğini belirsiz bırakmak yerine ek numarası kullanılır. Başka eserler veya ilgisiz üçüncü kişi sözleşmeleri bu envantere doldurulmaz. Eklerin kapsamı gerekli gerçek açıklamaya göre belirlenir; belgeyi olduğundan daha geniş bir hak teminatı olarak sunan başlık kullanılmaz.

Açıklamanın görüşülen sözleşmeyle eşleştirilmesi

Bildirimde görüşülen metnin dosya adı ve sürümü yer alır. Yeni yayımcıya sunulan eserin bir bölümü önceki kayıtta başka başlıkla bulunuyorsa bölüm eşleştirmesi yapılır. Ekli açıklama, yeni taslakta bütün eserin ilk kez yayımlanacağı yazıldığı hâlde önceki gerçek yayımı gizleyen bir kayıtla birlikte bırakılmaz. Tarafların yeni sözleşmede kullanacağı eserin tanımı, bildirilen gerçek geçmişle karşılaştırılır. Bu karşılaştırma, yeni sözleşmede hangi hakkın verileceğine ilişkin karşılıklı düzenlemenin yerini almaz; aynı eser hakkında birbirine uymayan bilgi verilmesini önler.

Önceki belgede kullanılan yayımcı markası ile sözleşmeyi imzalayan gerçek kişi veya şirket unvanı farklıysa ikisi bağlantısıyla açıklanır. Matbaanın adı, yalnız basım hizmeti sunmuşsa önceki yayımcı diye otomatik yazılmaz. TBK m.487’deki çoğaltarak yayımlamayı üstlenen tarafla gerçek ilişki incelenir. Bildirim olguyu kendi belgesiyle adlandırır: önceki yayım sözleşmesi, matbaa faturası ve yayımın tanıtıcı sayfası aynı işlem türünün belgeleri olarak topluca etiketlenmez. Böylece yeni karşı taraf hangi belgenin hangi ilişkiden kaynaklandığını görebilir.

Yeni yayımcıya gönderilen ekler sonradan yeniden adlandırılırsa dosya envanterindeki eski ad ve sürüm korunur. Görüşme sırasında güncellenen eser dosyası yeni bir ek sürümü olarak gösterilir; önceki bildirimin aldığı metin sessizce değiştirilmez. Bildirim metninin kendi gönderim kaydıyla eşleşmesi, yalnız bugün elde bulunan dosyaların bir klasörde durmasından farklıdır. Dosyada gerçek açıklamanın hangi tarihte hangi metin üzerinden yapıldığı anlaşılır kalır. Nihai sözleşmenin eki olarak kullanılacak açıklama ayrıca seçilir ve imzalı sözleşmenin gerçek sürümüyle ilişkilendirilir.

Önceki yayımı bildirim dilekçesi örneği

Önceki yayımı bildirim dilekçesini düzenlenebilir Word olarak indirin. Metin, yeni yayım sözleşmesi henüz yapılmadan önce gönderilecek açıklama içindir. Eserin başka yayımcıya bırakılması ve gerçekleşmiş yayım bilgisi, dosyada hangisi gerçekten varsa o kapsamla yazılır. Gerçekleşmemiş olgu içeren seçenek bırakılmaz.

[YENİ YAYIMCININ TAM UNVANINA]
[Yetkili birim ve bildirim adresi]

BİLDİREN YAYIMLATAN: [Ad/unvan, adres ve gerçek sıfat]
TEMSİLCİ: [Varsa ad ve temsil dayanağı]
ESER: [Başlık, tür, sürüm ve ilgili görüşme referansı]
KONU: TBK m.489’un son fıkrası kapsamında yayım sözleşmesi yapılmadan önce eserin önceki yayım ve başka yayımcıya bırakılma bilgilerinin bildirilmesidir.

AÇIKLAMALAR

1. [Görüşme/taslak tarih ve referansı] kapsamında yayım sözleşmesi görüşülen [eser ve sürüm] bakımından yayımlatan sıfatım [gerçek hak/haleflik belgesi] ile gösterilmektedir. İşbu bildirim, yeni yayım sözleşmesi yapılmadan önce sunulmaktadır.

2. Eserin [tamamı/belirli bölümün adı ve tanıtıcı kaydı], [önceki yayımcının tam unvanı]na [gerçek tarih ve işlem belgesi] kapsamında yayımlanmak üzere bırakılmıştır. Bu işlemin kapsamı ve mevcut durumuna ilişkin [gerçek sözleşme ve ilgili kayıtlar] Ek-1’dedir. [Bu olgu dosyada yoksa bu paragraf çıkarılır.]

3. Eserin [tamamı/belirli bölüm], bilgim altında [gerçek yayım yeri, başlık, tarih ve tanıtıcı kayıt] üzerinden yayımlanmıştır. Önceki yayımın kapsamını ve görüşülen eser sürümüyle ilişkisini gösteren kayıtlar Ek-2’dedir. [Bu olgu dosyada yoksa bu paragraf çıkarılır.]

4. Ekli envanterde her önceki işlem ilgili eser bölümü ve dayanak belgesiyle eşleştirilmiştir. Önceki hakların kapsamı veya sona ermesi bakımından yalnız dosyada belirtilen gerçek belgeler esas alınmalıdır. Bu bildirim, önceki yayımcı haklarının kaldırıldığı veya yeni yayımcıya kendiliğinden hak devredildiği beyanı değildir.

BİLDİRİM VE İSTEM: Yukarıda ve eklerde açıklanan gerçek olguları TBK m.489’un son fıkrası uyarınca sözleşme yapılmadan önce bilgilerinize sunarım. Bildirim ile eklerinin ilgili sözleşme görüşme dosyasına alınmasını, alınan nüshanın kaydının korunmasını ve yeni sözleşmede görüşülecek eser/kapsam bakımından bu kayıtlarla yapılacak açıklamanın tarafıma iletilmesini rica ederim.

EKLER: 1. Önceki yayımcıya bırakma kaydı ve kapsam belgeleri. 2. Gerçekleşmiş yayım kayıtları ve ilgili metin. 3. Eser/sürüm/bölüm envanteri. 4. Bildirenin gerçek sıfat ve temsil belgesi. [Yalnız sunulan ekler bırakılır; numaralar uyarlanır.]

Tarih: [Gerçek gönderim günü]
Yayımlatan/yetkili temsilci: [Ad, sıfat ve gerçek imza]

Bildirimden sonra sözleşme görüşmesi

Karşı tarafın aldığı metin ve eklerin sürümü saklanır. Sorulan ek soru, eserin hangi bölümüne ve hangi eski işlemine ilişkinse o belgeyle cevaplandırılır. Sonradan bulunan gerçek kayıt için ek açıklama yapılır; ilk bildirimin gönderim tarihi değiştirilmez. Bildirim alındısında yalnız ileti teslimi görünüyorsa eklerin gerçekten aynı gönderimde bulunduğu ayrıca kontrol edilir. Taslak imzasından önce hangi bilginin hangi sürümle iletildiği kronoloji içinde tutulur. Bu işlem dosyası, tarafların neyi ne zaman açıkladığını gösterir.

TBK m.489’un ilk fıkrası, yayım sözleşmesiyle hakların ifanın gerektirdiği ölçü ve süreyle yayımcıya geçmesini düzenler. Önceki olgular açıklandıktan sonra yeni sözleşmenin kapsamı bu ayrı hükümle birlikte incelenir. Bildirimde bütün eski hakların geçtiğini veya yeni yayımcının dilediği mecrada sınırsız kullanabileceğini yazmak yerine karşılıklı yazılı sözleşme hazırlanır. Yayım sözleşmesinin tarafları ve temel borçları bu sonraki aşamanın genel çerçevesini açıklar.

Gerçek tarih ve imza koşulu

Başvurunun tarihi, gerçek gönderim gününe uyarlanır. Sözleşmeden önce olma koşulu, belgenin üstüne eski gün yazılarak sağlanmaz. Bildirenin sıfatı ve varsa temsil yetkisi doğrulanır. Güvenli elektronik imza gerçekten kullanılmadan “e-imzalıdır” yazılmaz. Düzenlenebilir Word örneği henüz imzalanmış veya karşı tarafa gönderilmiş belge değildir. İkinci sayfadaki hazırlık notları nihai gönderimden çıkarılır. Metin ve mevcut eklerin karşı tarafça alınmasını gösteren kayıt aynı dosyada korunur. Diğer başvurular dilekçe örnekleri kütüphanesinde yer alır.

Sık sorulan sorular

Eser başka yayımcıya bırakıldı fakat basılmadıysa açıklanır mı?

TBK m.489’un son fıkrası, yayımlanmak üzere başka yayımcıya bırakılmayı ayrıca kapsar. Gerçekleşmiş baskı olmaması bu olgunun açıklanmasını kaldırmaz.

Yalnız bir bölümün önceki yayımı önem taşır mı?

Evet. Hüküm eserin tamamını veya bir bölümünü açıkça kapsar. Bildirimde bölümün gerçek sınırı ve ilgili sürüm belirtilir.

Bildirim sözleşme imzalandıktan sonra gönderilebilir mi?

Kanuni zaman sözleşmenin yapılmasından öncedir. Sonradan açıklama yapılması, önceden yapılmış bildirim olarak tarihlenemez.

Yazarın bütün eski kitapları mı listelenir?

Bu bildirim görüşülen eserle ilgili önceki bırakma ve yayım olgularını açıklar. Başka eserlerin çalışma geçmişi, ilgili eserin açıklaması yerine geçmez.

Önceki yayım bildirilince eski yayımcının hakkı biter mi?

Hayır. Bildirim böyle bir sona erme sonucu kurmaz. Önceki hakların kapsamı ve mevcut durumu kendi gerçek belgeleriyle incelenir.

Yeni yayımcıya bütün haklar bu dilekçeyle geçer mi?

Hayır. Tek taraflı açıklama sözleşme yerine geçmez. TBK m.488 yazılı şekli, m.489’un ilk fıkrası hak geçişinin ölçü ve süre sınırını düzenler.

Hak sahibi olmayan kişi açıklama yaparak sorumluluktan çıkar mı?

M.489’un ikinci fıkrasındaki hak bulunmaması sorumluluğu ayrıca değerlendirilir. Önceki yayımı açıklamak, bulunmayan hakkı kendiliğinden oluşturmaz.

Bildirim için sabit yedi günlük süre var mı?

Bu fıkra sabit gün sayısı koymaz; açıklamanın sözleşme yapılmadan önce yapılmasını ister. Operasyon günü kanuni süre diye yazılmaz.

Eski ve yeni başlık farklıysa geçmiş yayın saklanabilir mi?

Başlık değişikliği geçmiş olguyu yokmuş gibi gösterme gerekçesi değildir. Eser sürümleri ve ilgili bölüm gerçek kayıtla karşılaştırılır.

Word dosyasındaki imza alanı nasıl doldurulur?

Gerçek bildiren veya yetkili temsilci, fiilen kullanılan imza yöntemiyle tamamlar. Gönderim tarihi gerçek güne uyarlanır; imzalanmamış dosyaya e-imzalı ibaresi konulmaz.

Güncel resmî dayanak

Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.487–489, 9 Ekim 2026 tarihinde güncel resmî sayfadan okunmuştur. Bildirimin doğrudan dayanağı m.489’un son fıkrasıdır. İlk iki fıkradaki hak kapsamı ve sorumluluk açıklama yükümlülüğünden ayrı korunur; örnek bir hak devri veya sözleşme fesih belgesi değildir.

Yazar ve hukuki kapsam: Av. Halil Bakırcı, Mersin Barosu sicil no 3472. Bu yazı TBK m.489 kapsamında sözleşme öncesi gerçek yayım bilgisi bildirimi için genel örnektir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun fizikî ofisi İhsaniye Mahallesi, 4903 Sokak, Profit İş Merkezi 3/14, Akdeniz/Mersin adresindedir. Türkiye genelindeki dosyalar Mersin merkezli takip edilir. Görüşme için iletişim sayfasını, +90 552 224 43 66 numarasını veya WhatsApp bağlantısını kullanabilirsiniz.

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla Araİletişim Bilgileri
Telefon WhatsApp