Suç Eşyasını Satın Alma veya Kabul Etme: TCK 165
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme: TCK 165
Suçun açık tanımı: TCK 165’in faili, eşyayı ortaya çıkaran önceki suçun faili veya iştirakçisi değildir; suç tamamlandıktan sonra değer üzerinde işlem yapar. Piyasanın çok altında fiyat, seri numarasının silinmesi, faturasızlık ve gizli teslim bilme unsurunu gösterebilir, fakat ikinci el mal satın almak tek başına suç değildir. Suç kaynağı sonradan öğrenilmişse TCK 166’daki bildirim yükümlülüğü ayrılır.
Suç eşyasını satın alma suçu: Suçtan elde edildiği bilinen eşyanın satın alınması, kabulü, satışı veya devrini açıklar.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme: tanım ve kesin suç sınırı
Suçtan elde edildiği bilinen eşyanın satın alınması, kabulü, satışı veya devrini açıklar.
TCK 165’in faili, eşyayı ortaya çıkaran önceki suçun faili veya iştirakçisi değildir; suç tamamlandıktan sonra değer üzerinde işlem yapar. Piyasanın çok altında fiyat, seri numarasının silinmesi, faturasızlık ve gizli teslim bilme unsurunu gösterebilir, fakat ikinci el mal satın almak tek başına suç değildir. Suç kaynağı sonradan öğrenilmişse TCK 166’daki bildirim yükümlülüğü ayrılır.
Bu yazıya özgü üç kanuni inceleme
- 1. unsur: Bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri
- 2. unsur: Satın alma, kabul etme, satma veya devretme hareketi
- 3. unsur: Eşyanın suçtan geldiğinin bilinmesi ve önceki suça iştirak edilmemesi
Suçun oluştuğu somut örnek
Seri numarası kazınmış yeni telefonu gerçek değerinin çok altında, faturasız ve gizli yerde teslim alan kişinin yazışmalarında çalıntı olduğunu bildiği görülüyorsa TCK 165’in bilme unsuru somutlaşır.
Bu suçun oluşmadığı veya başka maddeden ayrıldığı örnek
Kimliği doğrulanmış mağazadan faturalı ve olağan fiyatla mal alan kişinin suç kaynağını bildiğine dair başka olgu yoksa eşyanın sonradan çalıntı çıkması tek başına mahkûmiyet sağlamaz.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme için kanun metni, unsurlar ve değerlendirme şeması
Madde 165 – (Değişik: 26/6/2009 – 5918/3 md.) (1) Bir suçun işlenmesiyle elde edilen eşyayı veya diğer malvarlığı değerini, bu suçun işlenmesine iştirak etmeksizin, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
Net anlamı: Suçtan elde edilen eşya ya da değeri satın alan, kabul eden, satan veya devreden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır.
Madde 253 – (Değişik: 6/12/2006-5560/24 md.) (1) Aşağıdaki suçlarda, şüpheli ile mağdur veya suçtan zarar gören gerçek veya özel hukuk tüzel kişisinin uzlaştırılması girişiminde bulunulur:
Net anlamı: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253’te ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve ısrarlı takip uzlaştırılamaz.
Birlikte okunacak hükümler
- 5237/165: Suçtan elde edilen eşya ya da değeri satın alan, kabul eden, satan veya devreden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır.
- 5271/253: Şikâyete bağlı suçlar ile CMK 253’te ayrıca sayılan suçlarda uzlaştırma uygulanır; cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve ısrarlı takip uzlaştırılamaz.
Hukuki değerlendirme şeması
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme: ceza, şikâyet, uzlaştırma ve özel sonuç
| Konu | Net cevap | Kanuni açıklama |
|---|---|---|
| Ceza | Suç eşyasını satın alma kabul etme | Suçtan elde edilen eşya ya da değeri satın alan, kabul eden, satan veya devreden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır. |
| Şikâyet | Hayır | Suç eşyasını satın alma kabul etme resen soruşturulur. |
| Uzlaştırma | Evet | CMK 253/1-b TCK 165’i açıkça uzlaştırmaya alır. |
| Etkin pişmanlık / özel sonuç | Yok | TCK 165 için özel etkin pişmanlık yoktur. |
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme için konuya özgü deliller ve yapılacak işlemler
Eşyanın seri numarası, çalıntı kaydı, ilan ve pazarlık yazışması, ödeme, teslim yeri, piyasa değeri, satıcının kimliği ve alıcının yaptığı doğrulamalar toplanır. Önceki suçla zaman ve kişi bağlantısı ayrıca araştırılır.
| İncelenecek kayıt | Bağlı olduğu kanuni unsur |
|---|---|
| Eşyanın seri numarası | bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri |
| çalıntı kaydı | satın alma, kabul etme, satma veya devretme hareketi |
| pazarlık yazışması | eşyanın suçtan geldiğinin bilinmesi ve önceki suça iştirak edilmemesi |
Başvuru veya savunma sırası
- 1. adım: Bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri: Eşyanın seri numarası üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin.
- 2. adım: Satın alma, kabul etme, satma veya devretme hareketi: çalıntı kaydı kaydının aslını koruyup bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri ile zaman bağını kurun.
- 3. adım: Eşyanın suçtan geldiğinin bilinmesi ve önceki suça iştirak edilmemesi: pazarlık yazışması içeriğini satın alma, kabul etme, satma veya devretme hareketi yönünden lehe ve aleyhe birlikte okuyun.
Bu dosyada özellikle kaçınılacak hatalar
- Ucuzluğu tek başına bilme kanıtı saymak
- Önceki suça iştirak ile sonradan kabulü ayırmamak
- Sonradan öğrenme hâlinde TCK 166’yı değerlendirmemek
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme — suç kaynağını bilme ve eşya zinciri
Suç eşyasını satın alma kabul etme suçu için eşyanın ya da malvarlığı değerinin daha önce işlenmiş bir suçtan elde edildiğinin bilinmesi gerekir. Ucuz fiyat tek başına mahkûmiyet için yeterli değildir; malın niteliği, seri numarası, satış koşulu, satıcının kimliği, faturasızlık ve alıcının yaptığı kontroller birlikte değerlendirilir.
Önceki suça iştirak ile sonradan kabul ayrımı
TCK 165’in uygulanabilmesi için kişi eşyanın elde edildiği önceki suçun faili veya iştirakçisi olmamalıdır. Hırsızlık planına baştan katılan kişinin sonradan malı taşıması ayrı bir “suç eşyasını kabul” fiili gibi bölünemez. Buna karşılık önceki suça katılmadan sonradan suç kaynağını bilerek satın alma, kabul etme, satma veya devretme TCK 165 yönünden incelenir.
| Olgu | Bilme yönünden değeri |
|---|---|
| Piyasanın çok altında fiyat | Tek başına değil, diğer olağan dışı koşullarla emare olabilir |
| Silinmiş seri/IMEI veya kilitli cihaz | Kaynağı sorgulama gereğini güçlendirebilir |
| Fatura, doğrulanmış satıcı ve olağan ödeme | İyi niyet savunmasını destekleyebilir |
| Gizli teslim, acele nakit ve mesajlarda suç kaynağı | Bilme ve kabul iradesini gösterebilir |
Sonradan öğrenme hâli
Eşya alınırken suç kaynağı bilinmiyor, ancak daha sonra öğreniliyorsa TCK 165’in başlangıçtaki bilme şartı ayrıca tartışılır; TCK 166’daki bildirmeme suçu gündeme gelebilir. Öğrenme tarihi, satıcı mesajı, kolluk bildirimi veya seri numarası sorgusuyla somutlaştırılmalıdır.
Delil ve usul
Seri numarası/IMEI, çalıntı kaydı, ilan, pazarlık, ödeme ve teslim yeri aynı kronolojide toplanmalıdır. Eşyanın zilyette bulunması önemli olsa da onu ne zaman ve hangi bilgiyle edindiğini tek başına açıklamaz. TCK 165 resen soruşturulur; CMK’daki özel düzenleme nedeniyle uzlaştırma değerlendirmesi yapılır.
Türkiye Geneli Uygulama
Eşyanın çalındığı, satıldığı ve ele geçirildiği yerler farklı illerde olabilir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, kabul ve vekâlet koşulları oluştuğunda Türkiye’nin her il ve ilçesindeki TCK 165 süreçlerinde hukuki yardım sunabilir. Yetki ve eşya zinciri dosyaya göre belirlenir; sonuç taahhüt edilmez.
Mersin Uygulaması
Mersin’de suç eşyası iddiasında Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı dosyası, seri kaydı, ilan ve ödeme belgeleriyle incelenir. Ön görüşme talebi Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosuna iletilebilir. Takip kapsamı evrak değerlendirildikten sonra belirlenir.
Suç eşyasını satın alma kabul etme dosyasının merkezî sorusu
Sanık, eşyanın suçtan elde edildiğini hangi somut olgular nedeniyle biliyordu ve önceki suça katılmadan hangi kabul/satış hareketini yaptı?
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme hakkında 12 net soru
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme nedir?
Suçtan elde edildiği bilinen eşyanın satın alınması, kabulü, satışı veya devrini açıklar. Suçtan elde edilen eşya ya da değeri satın alan, kabul eden, satan veya devreden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme için kanuni yaptırım nedir?
Suçtan elde edilen eşya ya da değeri satın alan, kabul eden, satan veya devreden kişi altı aydan üç yıla kadar hapis ve adli para cezasıyla cezalandırılır.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme şikâyete bağlı mıdır?
Hayır. Suç eşyasını satın alma kabul etme resen soruşturulur.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme uzlaştırma kapsamında mıdır?
Evet. CMK 253/1-b TCK 165’i açıkça uzlaştırmaya alır.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme için etkin pişmanlık veya özel sonuç var mıdır?
Yok. TCK 165 için özel etkin pişmanlık yoktur.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme hangi maddelerde düzenlenir?
5237/165, 5271/253 hükümleri birlikte incelenir. Ana yaptırım ve suç tanımı 5237/165 hükmündedir.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme oluşurken hangi unsurlar aranır?
bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri, satın alma, kabul etme, satma veya devretme hareketi, eşyanın suçtan geldiğinin bilinmesi ve önceki suça iştirak edilmemesi birlikte incelenir; kanunun zorunlu tuttuğu unsur eksikse bu suçtan mahkûmiyet kurulmaz.
bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri ile suç eşyasını satın alma kabul etme hükmündeki kanuni fiil arasındaki bağ ayrımı neden önemlidir?
bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri ile suç eşyasını satın alma kabul etme hükmündeki kanuni fiil arasındaki bağ sınırı, suç eşyasını satın alma kabul etme hükmünün uygulanıp uygulanmayacağını belirler. Olaydaki hareket bu ayrımın hangi tarafında kaldığı gösterilerek anlatılır.
Suç Eşyasını Satın Alma Kabul Etme hangi kayıtlarla araştırılır?
Eşyanın seri numarası, çalıntı kaydı, pazarlık yazışması birlikte korunur ve her kaydın hangi unsuru açıkladığı belirtilir.
Eşyanın seri numarası tek başına yeterli midir?
Eşyanın seri numarası dosyadaki diğer kayıtlarla birlikte incelenir; kaynağı, zamanı ve kişiyle bağlantısı doğrulanmadan kesin sonuç kurulmaz.
Bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri: Eşyanın seri numarası üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin işlemi dosyada neden önemlidir?
Bir suçun işlenmesiyle elde edilmiş eşya veya malvarlığı değeri: Eşyanın seri numarası üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin işlemi, suç eşyasını satın alma kabul etme iddiasının tarih ve içerik bakımından denetlenebilmesini sağlar.
teslim edilmiş malda güveni kötüye kullanma ile baştan hileli teslim alma ayrımı hangi sonucu değiştirir?
teslim edilmiş malda güveni kötüye kullanma ile baştan hileli teslim alma ayrımı temel fiilin 5237/165 kapsamında kalıp kalmadığını değiştirir; maddi olgu ve ilgili kayıt birlikte okunur.
Somut dosya incelemesi
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu · İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23, Kat:3, Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin, Türkiye
+90 552 224 43 66E-postaİletişimBilgilendirme: Bu içerik genel hukuki bilgi verir. Somut dosyada uygulanacak hüküm; olay tarihi, belge, taraf sıfatı ve usul aşaması birlikte incelenerek belirlenir.
Görev, Yetki ve Süre Notu
Bu içerikte açıklanan genel kuralların uygulanması; uyuşmazlığın veya isnadın niteliğine, tarafların sıfatına, olay ya da işlemin yerine ve özel kanun hükümlerine göre değişebilir. Görevli ve yetkili merci ile başvuru süresi somut olay bakımından ayrıca belirlenir.
Resmî Kaynaklar
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin Ofisi
Adres: İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23, Kat:3, Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin, Türkiye
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
