Takviye Edici Gıda “Normal Beslenmenin Yerine Geçer” Diye Reklam Edilebilir mi? Yönetmelik 27/10 | 2026
Kısa ve net cevap: Hayır. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.27/10 uyarınca takviye edici gıdaların, normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimi uyandırmak suretiyle reklamı yapılamaz. Kural 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. “Bu ürünle öğüne gerek yok”, “normal beslenmenin tüm ihtiyacını karşılar”, “kahvaltı yerine kullanın” gibi tüketicide takviyenin olağan gıdanın yerini tuttuğu algısını oluşturan reklamlar bu yasağa aykırıdır.
Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor
Takviye edici gıdalar vitamin, mineral, bitki, aminoasit veya benzeri bileşenleri içerebilir; ancak hukuken “takviye” niteliği, normal beslenmenin ikamesi olduğu anlamına gelmez. Dijital reklamlarda, influencer paylaşımlarında ve e-ticaret ürün sayfalarında takviyelerin “öğün yerine”, “ilaç yerine”, “tek başına yeterli beslenme” veya “bütün ihtiyacı karşılayan ürün” gibi sunulması tüketicinin ürünün niteliğini yanlış anlamasına yol açar.
1 Temmuz 2026 tarihli 33297 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinin 27 nci maddesine onuncu fıkrayı ekledi. Hüküm 1 Ağustos 2026’da yürürlüğe girdi ve takviye edici gıdaların normal gıdaların yerine geçtiği izlenimi yaratılmasını açıkça yasakladı.
Dayanak: Yönetmelik m.27/10
Yasak: Normal gıdanın yerine geçtiği izlenimi
Influencer: Aynı içerik kuralına tabidir
Yorum: Mevzuata aykırı sağlık beyanı yayımlanamaz
Yürürlük: 1 Ağustos 2026
Takviye edici gıda nedir?
Takviye edici gıdalar, normal beslenmeyi desteklemek amacıyla belirli besin öğeleri veya diğer maddeleri yoğunlaştırılmış biçimde sunan ürünlerdir. Hukuki nitelikleri “gıda” çerçevesindedir; beşerî tıbbi ürün değildir. Bu ayrım reklam dilini doğrudan etkiler. Bir gıda takviyesinin hastalığı tedavi ettiği, önlediği veya ilaç yerine geçtiği izlenimi yaratılması ayrı sağlık beyanı ve ürün mevzuatı sorunları doğurur.
2026 değişikliğinde m.27/10 ayrıca normal gıdaların yerine geçme izlenimini hedeflemiştir. Böylece reklamın mutlaka hastalık tedavisi iddiası içermesi gerekmeden, “normal beslenmeye ihtiyaç bırakmaz” mesajı da yasaklanmıştır.
Ürünün formu kapsül, tablet, sıvı, saşe, toz veya başka şekilde olabilir. Reklam hukuku bakımından esas, ürünün takviye edici gıda statüsü ve reklam mesajının tüketicide oluşturduğu algıdır.
Yönetmelik m.27/10 neyi yasaklar?
m.27/10’un lafzı doğrudan “takviye edici gıdaların, normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimi uyandırmak suretiyle reklamı yapılamaz” kuralını getirir. Hüküm yalnız açık cümleleri değil, reklamın genel izlenimini kapsar.
“Bu kapsülle kahvaltıya gerek yok” açık bir ihlal örneğidir. Bunun yanında reklamda tabak dolusu normal gıdaların üzeri çizilip ürün kutusunun tek başına gösterilmesi, “hepsi tek kapsülde” mesajıyla normal beslenmenin gereksiz olduğu algısı yaratıyorsa aynı yasak uygulanır.
Reklam veren “normal beslenmeyi destekler” ile “normal beslenmenin yerine geçer” arasındaki farkı korumalıdır. Takviye kelimesi tamamlayıcı rolü ifade eder; ikame mesajı bu ürün niteliğiyle çelişir.
“Öğün yerine kullanın” denebilir mi?
Takviye edici gıda için “öğün yerine”, “kahvaltı yerine”, “akşam yemeğine gerek bırakmaz” veya “bir kapsül bir öğündür” gibi ifadeler m.27/10 kapsamında kullanılamaz. Hükmün amacı tüketicinin dengeli ve çeşitli beslenme yerine tek bir takviyeye yönlendirilmesini önlemektir.
Bir ürünün kullanım talimatında yemekle birlikte veya yemekten sonra alınmasının önerilmesi farklıdır. Bu kullanım zamanı, ürünün öğünün yerine geçtiği anlamına gelmez. Reklam metni kullanım zamanıyla beslenme ikamesini birbirine karıştırmamalıdır.
Sporcu veya yoğun çalışan hedef kitleye “yemek hazırlamak zorunda değilsiniz, ihtiyacınız olan her şey burada” şeklinde reklam yapılması da ürünün normal beslenmeye alternatif sunulduğu algısını güçlendirir ve yasak kapsamına girer.
“Tüm vitamin ve mineral ihtiyacını karşılar” denebilir mi?
Bu tür mutlak ifadeler hem m.27/10 bakımından normal beslenmenin gereksiz olduğu algısını yaratabilir hem de teknik ispat sorunu doğurur. Günlük ihtiyaç yaş, cinsiyet, sağlık durumu, yaşam biçimi ve diğer faktörlere göre değişebilir. Reklam veren ürün bileşimini aşan genelleme yapamaz.
“Tüm ihtiyacınızı tek kapsülle karşılayın” mesajı tüketicide sebze, meyve, tahıl, protein kaynağı veya diğer gıdalara ihtiyaç olmadığı izlenimi yaratıyorsa m.27/10’a aykırıdır. Ürünün belirli vitamin/mineral miktarlarını içermesi, normal beslenmenin bütün fonksiyonlarını yerine getirdiği anlamına gelmez.
Beslenme ve sağlık beyanları ayrıca ilgili gıda mevzuatında izin verilen şartlara uygun olmalıdır. Yönetmelik m.27/10 bu özel mevzuata ek bir reklam yasağı oluşturur.
Sağlık beyanı yasağıyla m.27/10 arasındaki fark
Normal gıda yerine geçme iddiası ile hastalık tedavisi veya sağlık etkisi iddiası aynı şey değildir. Bir reklam hiç hastalık adı kullanmadan “normal öğünleri bırakabilirsiniz” diyerek m.27/10’u ihlal edebilir. Tersine “bu ürün hastalığı tedavi eder” ifadesi, normal beslenmeyle ilgili olmasa bile sağlık beyanı mevzuatına aykırı olabilir.
Reklam uyumunda iki test ayrı yapılmalıdır: Birincisi ürün normal gıdanın yerine geçiyor gibi mi sunuluyor? İkincisi ürünün sağlık etkisiyle ilgili kullanılan beyan ilgili mevzuata uygun mu? İki sorudan herhangi birine olumsuz cevap çıkması reklamın değiştirilmesini gerektirir.
“Doktor öneriyor”, “ilaçsız çözüm”, “kesin tedavi”, “bağışıklığı garanti eder” gibi ifadeler de ürün ve sağlık beyanı mevzuatı yönünden ayrıca değerlendirilmelidir.
Influencer takviye reklamında hangi kurallar uygulanır?
Influencer reklamları m.23/A’ya tabidir. İçerik üreticisi ücretsiz ürün, ücret, indirim, komisyon veya başka menfaat karşılığında takviye edici gıdayı tanıtıyorsa paylaşımda “Reklam” veya “Tanıtım” ibaresi ve reklam veren bilgisi açık biçimde bulunmalıdır.
Ancak reklam etiketi koymak içerik yasağını kaldırmaz. Influencer “Reklam” yazdıktan sonra “bu kapsülü alın, artık kahvaltıya ihtiyacınız yok” diyemez. m.27/10 reklam veren kadar influencer aracılığıyla yapılan reklamın içeriği için de uygulanır.
İndirim kodu veya satış ortaklığı bağlantısı kullanılması, içeriğin ticari niteliğini güçlendirir. Reklam veren influencer’a kullanamayacağı sağlık ve ikame ifadelerini yazılı olarak bildirmeli; yayından önce içerik onayı yapmalıdır.
Tüketici yorumlarında “ilaç yerine geçer” veya “öğüne gerek yok” yazılırsa
Yönetmelik m.28/B/5, ilgili mevzuata aykırı sağlık beyanı içeren tüketici değerlendirmelerinin yayımlanamayacağını düzenler. Bu nedenle gerçek alıcının yazmış olması, platforma bütün sağlık iddialarını yayımlama serbestisi vermez.
Takviye ürün sayfasındaki “bu üründen sonra ilacı bıraktım” veya “doktor yerine bunu kullanıyorum” gibi yorumlar sağlık beyanı bakımından risklidir. Platform satın alma doğrulamasının yanında içerik moderasyonu da yapmalıdır.
Marka, tüketici yorumunu reklamında yeniden kullandığında artık ifadeyi kendi reklam mesajına dahil eder. Bu durumda “müşteri söyledi, biz sorumlu değiliz” yaklaşımı geçerli değildir; reklamın tamamı mevzuata uygun olmalıdır.
E-ticaret ürün sayfasında nelere dikkat edilmeli?
Ürün başlığı, açıklama, görsel üstü yazılar, karşılaştırma tabloları, SSS alanı ve müşteri yorumları birlikte değerlendirilir. Yasak bir iddianın yalnız görselde bulunması veya arama sonuçlarındaki meta açıklamasında kullanılması, hukuki niteliğini değiştirmez.
“Öğün yerine”, “beslenme yerine”, “tek başına tüm ihtiyacı karşılar”, “gıda almaya gerek bırakmaz” gibi ifadeler kaldırılmalıdır. Ürünün mevzuata uygun bileşen bilgisi, kullanım şekli ve izin verilen beslenme/sağlık beyanları açıkça sunulmalıdır.
Platform satıcıya otomatik metin öneriyorsa bu önerinin de mevzuata uygunluğu kontrol edilmelidir. Yapay zekâ ile ürün açıklaması oluşturulması, yasak ifadelerin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Reklamda bilimsel çalışma kullanılırsa yasak kalkar mı?
Hayır. Bir bilimsel çalışma belirli besin öğesinin fonksiyonunu desteklese bile m.27/10’daki normal gıda yerine geçme yasağını ortadan kaldırmaz. Yasak, ispat eksikliğine değil reklam mesajının niteliğine dayanır.
Ayrıca reklamda bilimsel kaynak kullanılırken araştırmanın ürünle ilgisi, çalışma tasarımı ve sonuçların genellenebilirliği doğru aktarılmalıdır. Başka doz, başka formül veya başka popülasyon için yapılmış araştırma doğrudan bu ürüne mal edilemez.
“Klinik olarak kanıtlandı” gibi ifadeler kullanılıyorsa reklam veren iddianın kapsamını belgelemelidir. Ancak kanıt bulunması, ürünü normal beslenmenin ikamesi gibi sunma yetkisi vermez.
Reklam veren için uyum dosyası
Her takviye ürün için ürün onayı, bileşen listesi, etiket örneği, kullanılan beslenme ve sağlık beyanlarının dayanağı, reklam metinleri, influencer briefleri ve yayın ekran görüntüleri tek dosyada tutulmalıdır. Kampanya başlamadan önce m.27/10 kontrolü yapılmalıdır.
Ajans sözleşmelerine takviye edici gıda reklamlarında sağlık beyanı ve normal gıda yerine geçme yasağı eklenmelidir. Influencer veya performans pazarlama ajansının kendi yaratıcı metin üretmesi halinde de son onay reklam verende olmalıdır.
Reklamın farklı platformlarda kısaltılmış versiyonları ayrıca incelenmelidir. Uzun metinde bulunan “takviyedir” açıklaması, kısa videoda veya banner’da kayboluyorsa tüketicinin genel algısı değişebilir.
Reklam Kurulu denetimi ve yaptırım
Ticari reklamlar 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca Reklam Kurulu tarafından denetlenir. Takviye edici gıdanın normal gıdanın yerine geçtiği izlenimini veren reklam, m.27/10’a aykırıdır ve reklamın durdurulması ile kanuni idari yaptırımlar gündeme gelir.
Aynı reklam sağlık beyanı, influencer şeffaflığı, sahte tüketici yorumu veya AI deepfake yasağını da ihlal ediyorsa birden fazla düzenleme birlikte uygulanabilir. Reklam veren yalnız tek maddeyi değil bütün kampanya akışını kontrol etmelidir.
Mersin ve Türkiye genelinde uygulama
m.27/10 Türkiye genelinde geçerlidir. Mersin’de takviye edici gıda satan eczane dışı perakende işletmeleri, spor mağazaları, e-ticaret satıcıları, yerel markalar ve sosyal medya hesapları da aynı yasağa tabidir.
Yerel influencer ile yapılan reklamın az takipçiye ulaşması veya yalnız Mersin’e hedeflenmesi sonucu değiştirmez. Ticari reklamın içeriği m.27/10’a uygun olmak zorundadır.
Sık Sorulan Sorular
Takviye edici gıda öğün yerine reklam edilebilir mi?
Hayır. m.27/10 normal beslenme kapsamında tüketilen gıdaların yerine geçtiği izlenimini yasaklar.
“Kahvaltı yerine bir kapsül” denebilir mi?
Hayır. Bu ifade normal öğünün takviyeyle ikame edildiği izlenimini doğrudan yaratır.
“Tüm günlük ihtiyacınızı karşılar” ifadesi serbest mi?
Normal beslenmenin gereksiz olduğu izlenimini yaratıyorsa m.27/10’a aykırıdır; ayrıca teknik beyanın doğruluğu ve gıda mevzuatı şartları da incelenir.
Influencer “Reklam” yazarsa istediği sağlık iddiasını kullanabilir mi?
Hayır. Reklam etiketi yalnız şeffaflık sağlar; içerik yasaklarını kaldırmaz.
Gerçek müşteri “ilaç yerine kullandım” yazarsa yorum yayımlanabilir mi?
m.28/B/5 uyarınca ilgili mevzuata aykırı sağlık beyanı içeren tüketici değerlendirmeleri yayımlanamaz.
Bilimsel çalışma varsa öğün yerine reklam yapılabilir mi?
Hayır. m.27/10’daki yasak ispatla aşılabilecek bir serbesti değildir.
Takviye edici gıda ilaç mıdır?
Hayır. Takviye edici gıda gıda mevzuatı kapsamındadır; beşerî tıbbi ürün değildir.
E-ticaret ürün açıklaması da reklam sayılır mı?
Tüketiciyi satın almaya yönlendiren ürün tanıtım metinleri ve görseller ticari reklam hükümleri bakımından değerlendirilir.
Kural ne zaman yürürlüğe girdi?
1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girdi.
Şikâyet nereye yapılır?
Takviye edici gıda reklamları bakımından Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu denetimi uygulanır; ürün ve sağlık beyanı yönünden ilgili idari makamların görevleri ayrıca saklıdır.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Bu içerik 1 Temmuz 2026 tarihli 33297 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklik, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.27/10, m.23/A ve m.28/B hükümleri esas alınarak 11 Eylül 2026 itibarıyla incelenmiştir.
İnceleyen: Av. Halil Bakırcı — Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin.
Resmî kaynaklar
- T.C. Resmî Gazete — 1 Temmuz 2026, 33297
- Ticaret Bakanlığı — Reklam Kurulu
- Tarım ve Orman Bakanlığı — Gıda mevzuatı
Son güncelleme: 11 Eylül 2026. (E-İMZALIDIR)
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
BAKIRCI & KESKİN HUKUK BÜROSU sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
