Üç Yönetim Kurulu Toplantısına Mazeretsiz Katılmayan Optisyen Oda Üyesi Ne Olur? | m.21 (2026)

Yönetmelik m.21 tam olarak hangi sonucu düzenler?

Türk Optisyen-Gözlükçüler Birliği Yönetmeliğinin 21’inci maddesi oda yönetim kurulunun toplantıya katılım disiplinini düzenler. Yönetim kurulu üyesi arka arkaya üç toplantıya mazeretsiz biçimde katılmazsa ayrıca bir istifa dilekçesi vermese de çekilmiş sayılır. Kural, seçilmiş organın fiilen görev yapan kişilerden oluşmasını ve toplantıların sürekli devamsızlık nedeniyle aksamasını önlemeyi amaçlar.

Burada üç unsur birlikte bulunmalıdır: kişinin yönetim kurulu üyesi olması, devamsızlıkların ardışık üç toplantıyı kapsaması ve bu devamsızlıklar için kabul edilebilir mazeretin bulunmaması. Bu unsurlardan biri yoksa otomatik biçimde “çekilmiş sayılma” sonucuna gidilmemelidir.

“Arka arkaya üç toplantı” nasıl hesaplanır?

Ardışıklık, yönetim kurulunun fiilen yapılması gereken birbirini izleyen toplantıları esas alır. Üye ilk toplantıya katılmadıktan sonra ikinci toplantıya katılırsa ardışık devamsızlık dizisi kesilir. Daha sonraki devamsızlıklar yeni bir dizi olarak değerlendirilir. Bu nedenle yıllık toplam üç devamsızlık ile arka arkaya üç devamsızlık aynı şey değildir.

Toplantı tarihleri karar defteri, çağrı kayıtları ve yoklama listesiyle açık biçimde izlenmelidir. “Bu yıl üç kez gelmedi” şeklindeki genel tespit m.21’in açık ardışıklık koşulunu tek başına karşılamaz.

Mazeretsiz devamsızlık ne anlama gelir?

Mazeretsiz devamsızlık, üyenin toplantıya katılmaması ve bu yokluk için kabul edilebilir bir nedenin süresinde veya uygun biçimde bildirilmemesidir. Her devamsızlığın mazeretsiz olduğu varsayılmamalıdır. Hastalık, zorunlu resmi görev veya önceden öngörülemeyen ağır bir olay gibi nedenler belgeye dayalı olarak değerlendirilebilir.

Yönetim kurulu keyfi biçimde aynı nitelikteki mazeretlerden birini kabul edip diğerini reddetmemelidir. Eşit uygulama, organ üyeliğinin hukuki güvenliği bakımından önemlidir.

Mazeret nasıl bildirilmelidir?

En güvenli yöntem mazeretin toplantıdan önce yazılı ve ispatlanabilir biçimde başkanlık veya oda sekreteryasına bildirilmesidir. Acil sağlık olayı gibi önceden bildirim mümkün değilse engel ortadan kalkar kalkmaz belge sunulmalıdır. Mazeretin hangi toplantıya ilişkin olduğu açıkça belirtilmelidir.

E-posta, KEP, dilekçe veya odanın resmi kayıt sisteminde oluşturulan bildirim, sonradan ispat kolaylığı sağlar. Sadece bir kurul üyesine telefonla haber vermek uyuşmazlık hâlinde yeterli kayıt bırakmayabilir.

Mazereti kim değerlendirir?

Mazeretin oda kayıtlarına alınması ve yönetim kurulu çalışması bakımından değerlendirilmesi kurumsal karar düzeni içinde yapılmalıdır. Tek başına bir kişinin kişisel kanaatiyle yönetim kurulu üyeliğini düşürmek doğru değildir. Mazeret belgesi, yoklama ve devamsızlık tespiti birlikte dosyalanmalıdır.

Çekilmiş sayılma sonucu doğacaksa bunun hangi üç toplantı nedeniyle ortaya çıktığı kurul kayıtlarında açıkça gösterilmelidir. Böylece yedek üye çağrısının dayanağı da somutlaşır.

Sağlık raporu geçerli mazeret olabilir mi?

Sağlık sorunu toplantıya katılımı fiilen engelliyorsa bunu gösteren belge mazeret değerlendirmesinde güçlü bir dayanak oluşturur. Ancak her sağlık belgesi otomatik ve sınırsız mazeret değildir; belgenin toplantı tarihiyle ilişkisi ve katılım engelini açıklayıp açıklamadığı önemlidir.

Kişinin özel sağlık verileri gereksiz ayrıntısıyla kurul üyeleri arasında yayılmamalıdır. Mazeretin varlığını gösterecek ölçüde belge işlenmesi, kişisel veri minimizasyonu bakımından daha uygundur.

Zorunlu mesleki veya resmi görev mazeret sayılabilir mi?

Mahkeme duruşması, kamu görevlendirmesi veya ertelenemeyen resmi bir işlem gibi durumlar somut belgeyle desteklendiğinde mazeret olarak değerlendirilebilir. Ancak kurul üyesinin olağan iş programını sürekli biçimde toplantıların önüne koyması, seçilmiş organ görevini fiilen yerine getirmemesi sonucunu doğuruyorsa durum farklıdır.

Yönetim kurulu üyeliği gönüllü bir unvan olmanın ötesinde düzenli katılım yükümlülüğü içerir. Bu nedenle tekrarlanan çakışmalarda toplantı takvimi ve kişinin görevi birlikte değerlendirilmelidir.

Şehir dışında bulunmak tek başına mazeret midir?

Hayır. Şehir dışında bulunmanın nedeni, toplantının önceden bilinirliği ve katılımın objektif olarak mümkün olup olmadığı değerlendirilir. Önceden planlanmış kişisel seyahat her durumda zorunlu mazeret sayılmayabilir. Buna karşılık ani aile acil durumu veya zorunlu görev gibi nedenler belgeye dayalı farklı değerlendirme gerektirir.

Mazeret kavramı açık Yönetmelik hükmünü etkisiz bırakacak kadar geniş yorumlanmamalı; fakat gerçek zorunlulukları da yok saymamalıdır.

Üyeye toplantı çağrısı hiç yapılmamışsa devamsızlık yazılabilir mi?

Üyenin toplantıdan usulüne uygun biçimde haberdar edilmemesi hâlinde “mazeretsiz gelmedi” sonucu doğrudan kurulamaz. Oda, düzenli toplantı günü önceden kararlaştırılmış olsa bile çağrı ve gündem sistemini şeffaf tutmalıdır. Özellikle olağan dışı toplantılarda çağrının üyeye ulaştığı ispatlanabilmelidir.

Bir üyeliğin sona ermesine yol açabilecek devamsızlık kaydı, toplantıdan haberdar olma imkanının bulunmadığı bir durumda hukuki itiraz riski taşır.

Yoklama listesi nasıl tutulmalıdır?

Her toplantıda asıl yönetim kurulu üyelerinin adı yer alan yoklama listesi veya karar defteri katılım kaydı bulunmalıdır. Katılanlar imza atmalı; katılmayanların durumu ve bildirilmiş mazeret varsa bu bilgi ayrıca kaydedilmelidir.

Sonradan hatırlamaya dayalı devamsızlık hesabı yapılmamalıdır. Üç ardışık toplantı kuralı doğrudan üyelik sonucuna bağlandığı için her toplantının katılım kaydı kurumsal arşivin zorunlu parçası gibi ele alınmalıdır.

Birinci mazeretsiz devamsızlıkta ne yapılmalıdır?

İlk devamsızlık, tek başına yönetim kurulu üyeliğini sona erdirmez. Ancak yoklama kaydı tutulmalı ve mazeret bulunup bulunmadığı belirlenmelidir. Üyeye devamsızlık kaydının oluştuğunun bildirilmesi, sonraki toplantılar bakımından şeffaflık sağlar.

Kurulun ilk devamsızlığı görmezden gelip üçüncü toplantıdan sonra geçmişe dönük toplu tespit yapması yerine her toplantı sonrası kayıtları güncellemesi daha sağlıklıdır.

İkinci mazeretsiz devamsızlıkta ne yapılmalıdır?

İkinci ardışık devamsızlık da tek başına çekilmiş sayılma sonucunu doğurmaz; ancak artık m.21 bakımından kritik bir aşamadır. Üyenin bir sonraki toplantı tarihinden açık biçimde haberdar edilmesi ve varsa mazeret sürecinin nasıl işleyeceğinin hatırlatılması uyuşmazlık riskini azaltır.

İkinci devamsızlık kaydında ilk toplantıyla ardışıklığın devam ettiği karar veya takip çizelgesinde gösterilebilir. Üye aradaki bir toplantıya katılmışsa sayaç yeniden başlamalıdır.

Üçüncü mazeretsiz devamsızlıkta ne olur?

Üçüncü ardışık mazeretsiz devamsızlık gerçekleştiğinde Yönetmelik m.21’in açık sonucu doğar ve üye çekilmiş sayılır. Bu sonuç için ayrıca kişinin “istifa ediyorum” şeklinde irade açıklaması aranmaz. Oda, hangi üç toplantının bu sonucu doğurduğunu ve mazeret bulunmadığını kayda geçirmelidir.

Boşalan yönetim kurulu üyeliği için yedek çağrı süreci gecikmeden başlatılmalıdır. Kurulun karar nisabı ve organ yapısı boşluk nedeniyle uzun süre eksik bırakılmamalıdır.

Çekilmiş sayılma hangi tarihte hüküm doğurur?

Hukuki sonuç üçüncü ardışık mazeretsiz devamsızlığın gerçekleşmesiyle bağlantılıdır. Odanın bunu sonraki toplantıda tespit etmesi, devamsızlık olayının tarihini değiştirmez; fakat kurumsal işlemler bakımından tespit kararının açık olması gerekir.

Yedek üyeye yapılacak çağrı, banka veya görev dağılımındaki değişiklik ve kurul üye tam sayısı hesabında hangi tarihin esas alındığı dosyada açıklanmalıdır.

Ayrıca istifa dilekçesi gerekir mi?

Hayır. “Çekilmiş sayılma” hukuki sonucu, kişinin ayrıca istifa dilekçesi sunmasına bağlı değildir. Yönetmelik belirli davranışı doğrudan organ üyeliği bakımından sonuçlandırır. Kişinin “ben istifa etmedim” demesi üç mazeretsiz ardışık devamsızlık şartları oluşmuşsa tek başına sonucu ortadan kaldırmaz.

Bununla birlikte şartlardan biri tartışmalıysa, örneğin mazeretin aslında sunulduğu veya toplantı çağrısının yapılmadığı ileri sürülüyorsa somut belgeler incelenmelidir.

Yedek üye nasıl göreve çağrılır?

Asıl üyelik boşaldığında seçim sonucundaki yedek sırası dikkate alınır. Yönetmeliğin 92’nci maddesi yedeklerin göreve davet edilmesine ilişkin ayrı usul içerir. Çağrı yazılı, ispatlanabilir ve hangi asıl üyeliğin boşaldığını gösterecek biçimde yapılmalıdır.

Yedek üyenin olumlu cevabı ve asıl üyeliğe başlangıç tarihi karar dosyasına işlenmelidir. Sıradaki yedek cevap vermez veya görevi kabul etmezse Yönetmelikteki süre sonrasında sonraki yedeğe geçilir.

Yedek üyenin cevap süresi nedir?

Yönetmeliğin 92’nci maddesindeki sistemde yedek üyeye yapılan çağrıya belirlenen süre içinde olumlu yazılı cevap verilmemesi hâlinde sıradaki yedek için işlem yürütülür. Uygulamada yedi günlük cevap süresi takip edilmelidir.

Çağrı belgesi ve teslim tarihi saklanmadığında yedi günlük sürenin ne zaman başladığı tartışmalı olur. Bu nedenle KEP veya ispatlı başka resmi yöntem tercih edilmelidir.

Çekilmiş sayılan üye başkan veya saymansa ne olur?

Boşalan asıl üyelik yedekle tamamlanırken başkanlık, saymanlık veya başka kurul içi görev ayrıca boşalmış olur. Yönetim kurulu yeni iç görev dağılımı kararı almalı ve değişikliği banka, KEP, OGBS ve ilgili kurum kayıtlarına yansıtmalıdır.

Yedek üyenin asıl üyeliğe geçmesi onu otomatik olarak ayrılan kişinin başkan veya sayman sıfatına getirmez. Organ üyeliği ile kurul içi görev unvanı farklıdır.

Yedekler de yetmez ve kurul çoğunluğu kaybolursa ne olur?

Asıl üyelerdeki boşalmalar yedeklerle de tamamlanamıyor ve yönetim kurulu görev yapamayacak düzeye düşüyorsa Yönetmeliğin olağanüstü genel kurula ilişkin 15’inci maddesi gündeme gelir. Amaç, seçilmiş yürütme organını yeniden işler hâle getirmektir.

Bu aşamaya gelmeden önce bütün yedek çağrılarının usulüne uygun yapıldığı, cevap sürelerinin beklendiği ve hangi üyeliklerin neden boşaldığı belgelenmelidir.

Toplantı saatinden sonra bir saat bekleme kuralı nedir?

Yönetmelik m.21, belirlenen toplantı saatinden itibaren bir saat geçmesine rağmen gerekli çoğunluk oluşmazsa durumun tutanakla tespit edilmesini öngörür. Bu kayıt, toplantının neden yapılamadığını ve hangi üyelerin gelmediğini somutlaştırır.

Bir saat dolmadan toplantının “çoğunluk yok” gerekçesiyle hemen kapatılması hükmün öngördüğü bekleme düzeniyle bağdaşmaz. Başlangıç saati ve tutanağın düzenlendiği saat açıkça yazılmalıdır.

Toplantı yapılamama tutanağında neler yazmalıdır?

Toplantı tarihi, planlanan başlangıç saati, bir saat sonunda mevcut üyeler, bulunmayan üyeler, çoğunluğun oluşmadığı ve bu nedenle toplantının yapılamadığı açıkça belirtilmelidir. Varsa önceden bildirilen mazeretler de not edilebilir.

Tutanak, sonraki devamsızlık hesabında ve kurulun neden karar alamadığının denetiminde önemli belgedir. Katılan üyelerce imzalanmalı ve karar/ toplantı arşivinde saklanmalıdır.

Yetersiz katılımla alınan karar geçerli midir?

Yönetmelikte gerekli toplantı veya karar çoğunluğu oluşmadan kurul adına karar alınmamalıdır. Az sayıdaki üyenin acil olduğunu düşündüğü bir konuda bile organın hukuki nisabı göz ardı edilemez. Acil ihtiyaç, olmayan çoğunluğu varmış gibi göstermez.

Yetersiz katılımla alınan işlemin hukuki sonucu kararın niteliğine göre ayrıca değerlendirilir. En doğru uygulama, nisap oluşmadığında toplantı yapılamama tutanağı düzenlemek ve usulüne uygun yeni toplantı sürecini işletmektir.

Devamsızlık kaydı yanlışsa ne yapılmalıdır?

Üye toplantıda bulunduğu hâlde yok yazılmış veya sunduğu mazeret dosyaya işlenmemişse hatayı gösteren belgeler derhâl incelenmelidir. İmza listesi, KEP, e-posta, sağlık belgesi ve toplantı tutanağı birlikte değerlendirilir. Gerçek duruma aykırı kayıt sürdürülmemelidir.

Hata düzeltilirken eski kayıt silinip iz bırakmadan değiştirilmek yerine düzeltmenin hangi kararla ve neden yapıldığı kurumsal arşivde gösterilmelidir.

Çekilmiş sayılma işlemine nasıl itiraz edilir?

Yönetmelikte özel bir iç itiraz yolu varsa o yol; yoksa kararın niteliğine göre genel idari ve yargısal başvuru imkanları değerlendirilir. Üye, özellikle mazeret belgesi, çağrı eksikliği veya ardışıklığın kesildiğini gösteren toplantı kaydı gibi somut delillere dayanmalıdır.

İtirazın sonucu hakkında önceden kesin başarı iddiasında bulunmak doğru değildir. Mahkeme veya yetkili merci somut kayıtlar üzerinden Yönetmelik şartlarının gerçekten oluşup oluşmadığını değerlendirir.

Çekilmiş sayılan kişi aynı dönemde göreve geri dönebilir mi?

Çekilmiş sayılma sonucuyla asıl üyelik boşalır ve yedek sistemi işletilir. Kişinin sonradan toplantıya gelmek istemesi üyeliği kendiliğinden geri getirmez. Eğer tespit hatalıysa ilgili kararın veya hukuki işlemin düzeltilmesi gerekir.

Yeni seçim yapılması hâlinde kişinin yeniden aday olup olamayacağı ise seçilme yeterliliği ve varsa özel yasaklar üzerinden ayrıca değerlendirilir. M.21 tek başına süresiz bir meslek veya adaylık yasağı olarak yorumlanmamalıdır.

Üç devamsızlık disiplin cezası mıdır?

Hayır. M.21’deki çekilmiş sayılma, yönetim kurulu organ üyeliğinin devamına ilişkin özel bir sonuçtur. Disiplin cezaları ise Yönetmeliğin disiplin bölümünde soruşturma, savunma ve kurul kararıyla uygulanır. İki kurum birbirinden ayrıdır.

Aynı davranış başka bir disiplin hükmünü ayrıca ihlal ediyorsa bu ancak açık hukuki dayanak ve disiplin usulüyle değerlendirilir. Devamsızlık nedeniyle organ üyeliğinin sona ermesi otomatik olarak disiplin cezası verildiği anlamına gelmez.

Devamsızlık kayıtları ne kadar süre saklanmalıdır?

Yönetim kurulu görev dönemi ve sonrasındaki denetim, dava veya seçim uyuşmazlıklarında ihtiyaç duyulabileceği için toplantı çağrıları, yoklama listeleri, mazeret belgeleri, yapılamama tutanakları ve yedek çağrı evrakı kurumsal arşivde saklanmalıdır. Kişisel sağlık verileri varsa erişim sınırlı tutulmalıdır.

Belge saklama politikası oda muhasebe, personel, sicil ve dava arşiv süreleriyle birlikte yazılı hâle getirilebilir. Organ üyeliğini doğrudan etkileyen belgelerin rastgele silinmesi kurumsal ispat imkanını zayıflatır.

Devamsızlık İçin Pratik Kontrol Listesi

Her toplantı için yazılı veya doğrulanabilir çağrı yapın. Katılım/yoklama kaydını aynı gün tutun. Gelmeyen üyenin mazereti olup olmadığını işaretleyin. Birinci ve ikinci ardışık mazeretsiz devamsızlığı takip çizelgesine yazın. Üçüncü devamsızlıkta m.21 sonucunu karar ve kayıtla tespit edin.

Boşalan asıl üyelik için yedek çağrısını m.92’ye göre yapın. Görev unvanı boşaldıysa yeni görev dağılımı kararı alın. Kurul çoğunluğu yedeklerle de sağlanamıyorsa olağanüstü genel kurul hükümlerini uygulayın. Bütün belgeleri aynı organ dosyasında saklayın.

İlgili içerikler

• Yönetim kurulu en az 15 günde bir toplanır
• Yönetim kurulu görev dağılımı: 3 gün
• Yönetim kurulu 7 asıl, 7 yedek, 3 yıl

Resmî kaynaklar

• T.C. Resmî Gazete – 17 Eylül 2026, Sayı 33373
• 5193 sayılı Optisyenlik Hakkında Kanun

Sık Sorulan Sorular