Yurt Dışından Türkiye’deki Aracı Satmak İçin Vekâletname Nasıl Verilir? KTK m.20 ve 2026 Rehberi

Yurt dışında yaşayan bir kişinin Türkiye’deki otomobilini, motosikletini, kamyonetini veya başka bir tescilli aracı satması için Türkiye’ye gelmesi zorunlu değildir. Uygun hazırlanmış vekâletname ile satış Türkiye’de noterlikte vekil tarafından tamamlanır. Ancak genel ve belirsiz bir vekâletname yerine, araç satış ve devir yetkisinin açıkça yazıldığı bir belge kullanılmalıdır. Türkiye’deki noter, vekâletnamenin kim tarafından ve hangi usulle düzenlendiğini, temsil yetkisinin satış işlemine yeterli olup olmadığını ve yabancı belge söz konusuysa tasdik ile tercüme zincirini kontrol eder.

Araç Satışının Hukuki Dayanağı Nedir?

Türkiye’de tescil edilmiş motorlu araçların satışı özel şekle bağlıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.20/d uyarınca tescilli araçların satış ve devir işlemleri noterler tarafından yapılır. Noter, araçtan kaynaklanan motorlu taşıtlar vergisi, gecikme faizi ve zammı, vergi cezası ve trafik idari para cezası borçlarını ve satış veya devri kısıtlayan kayıtları elektronik sistem üzerinden kontrol eder. Satışa engel borç veya tedbir bulunduğunda satış işlemi tamamlanmaz.

Tarafların kendi aralarında düzenlediği adi yazılı belge, mesajlaşma veya para transferi noter satışının yerine geçmez. Tescilli aracın mülkiyet devri noterlikte yapılan satış ve devir işlemiyle tamamlanır. Araç sahibi yurt dışındaysa noter huzuruna bizzat gelmek yerine temsilci kullanabilir. Temsil yetkisinin geçerli bir vekâletnameye dayanması ve satış işlemini kapsaması gerekir.

Vekâlet ilişkisi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.502 ve devamında düzenlenmiştir. TBK m.504, vekâletin kapsamı açıkça gösterilmemişse yapılacak işin niteliğine göre kapsamın belirleneceğini düzenler. Taşınmaz devri ve taşınmazı bir hak ile sınırlandırma, bağışlama, kefil olma, kambiyo taahhüdünde bulunma gibi işlemler için özel yetki açıkça aranır. Araç satışı bu maddede taşınmaz devri gibi özel yetki gerektiren işlemler arasında sayılmamış olsa da noterlikte temsilin tereddütsüz kurulması için araç satış ve devir yetkisinin açık yazılması gerekir.

Vekil, TBK m.505 uyarınca vekâlet verenin talimatına uymakla; TBK m.506 uyarınca sadakat ve özenle hareket etmekle yükümlüdür. Araç için belirlenen asgari satış bedeli, alıcı, ödeme yöntemi veya teslim tarihi konusunda talimat verilmişse vekil bu sınırları gözetmek zorundadır.

Yurt Dışındaki Araç Sahibi Vekâletname ile Aracını Satabilir mi?

Evet. Araç malikinin yurt dışında ikamet etmesi noter satışını engellemez. Türkiye’deki vekil, kimliği ve geçerli vekâletname ile noterliğe başvurur. Noter temsil yetkisini kontrol eder; aracın satışına engel kayıt bulunmadığını tespit ettikten sonra satış sözleşmesini düzenler. Malikin Almanya, Hollanda, Fransa, Belçika, Avusturya, İsviçre, İngiltere, Kanada, ABD veya başka bir ülkede yaşaması bu temel kuralı değiştirmez.

Vekil gerçek kişi olabilir. Avukata da araç satışı yetkisi verilebilir. Ancak yalnız dava ve takip yetkilerini içeren avukatlık vekâletnamesinin araç satışını kapsadığı varsayılmaz; satış ve devir yetkisi metinde açıkça bulunmalıdır. Vekilin satış bedelini tahsil etmesi, makbuz veya ibra vermesi, sigorta ve tescil işlemlerini takip etmesi isteniyorsa bu yetkiler de ayrıca yazılmalıdır.

Vekâletnamenin belirli araca özgülenmesi işlem güvenliğini artırır. Plaka, marka, model, şasi numarası ve tescil bilgileri biliniyorsa metne yazılır. Böylece vekilin hangi araç üzerinde işlem yapacağı tartışmasız hale gelir. Birden fazla araç için yetki verilecekse araçlar ayrı ayrı gösterilebilir.

Vekâlet veren satış bedeli konusunda alt sınır koyabilir. Örneğin “… TL’den az olmamak üzere satmaya” biçimindeki sınırlama vekilin hareket alanını belirler. Vekil bu talimata aykırı davranırsa TBK m.505 ve m.506 çerçevesindeki sorumluluk gündeme gelir.

Araç Satış Vekâletnamesi Yurt Dışında Nerede Düzenlenir?

Birinci yöntem Türk büyükelçiliği veya başkonsolosluğunun noterlik servisinde vekâletname düzenlemektir. Türk dış temsilciliklerinde düzenlenen noterlik belgesi Türk makamınca oluşturulduğu için Türkiye’de yeniden apostil yapılmaz. Vekilin kimliği ve araç satış yetkisi metne açık biçimde yazılır.

İkinci yöntem, bulunulan ülkenin yetkili noteri veya eşdeğer resmî makamı önünde vekâletname düzenlemektir. Bu belgede Türkiye’de kullanılacak yetkiler açıkça yer almalıdır. Belgenin Türkiye’de resmî belge olarak kullanılabilmesi için düzenlendiği ülkeye göre apostil veya diplomatik/konsüler tasdik işlemi tamamlanır.

Belge Türkçe dışında bir dilde düzenlenmişse Türkiye’de kullanılacak Türkçe tercümesi hazırlanır ve gerekli onay işlemleri tamamlanır. Apostil yalnız belgedeki imzanın gerçekliğini, imzalayanın hangi sıfatla hareket ettiğini ve gerektiğinde mühür veya damganın aidiyetini doğrular; satış yetkisinin içeriğini genişletmez. Bu nedenle apostilli fakat araç satış yetkisi içermeyen bir vekâletname satış için yeterli değildir.

Yabancı noter vekâletnamesi hazırlanırken Türk noterlikte kullanılacak terimlerin açık yazılması gerekir. “Araçlarımla ilgili işlem yapmaya” şeklindeki genel ifade yerine “Türkiye’de adıma kayıtlı motorlu aracı noter huzurunda satmaya, devretmeye, satış sözleşmesini imzalamaya” şeklinde işlem yetkisini açıklayan metin kullanılır.

Araç Satış Vekâletnamesinde Apostil Ne Zaman Gerekir?

Türk konsolosluğunda noterlik işlemi olarak düzenlenen vekâletname için apostil aranmaz. Yabancı noter belgesi kullanılıyorsa ise Türkiye ile belgenin düzenlendiği devlet arasındaki tasdik rejimi uygulanır. 5 Ekim 1961 tarihli Yabancı Resmî Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi iki devlet arasında uygulanıyorsa sözleşme kapsamındaki belge yetkili makamın apostil şerhiyle tasdik edilir.

Apostil şerhinin vekâletnameyle bağlantısı açık olmalıdır. Apostilin ayrı sayfada bulunması hâlinde hangi belgeyi tasdik ettiği tereddütsüz anlaşılmalıdır. Belgenin sayfaları, noter mühür ve imzaları ile apostil kaydı birbirini tamamlamalıdır.

Apostil rejiminin uygulanmadığı durumda diplomatik veya konsüler tasdik zinciri izlenir. Belgenin düzenlendiği ülke ve belge türü esas alınmadan tek bir tasdik yöntemi uygulanamaz. İşlem yapılacak Türk noterine belgenin taranmış örneğinin önceden gösterilmesi, yetki veya tasdik eksikliğinin satış günü ortaya çıkmasını önler.

Araç Satış Vekâletnamesinde Hangi Yetkiler Yazılmalıdır?

Vekâletnamede asgari olarak aracı satma ve devretme, noter satış sözleşmesini imzalama, satışa ilişkin gerekli beyanları verme yetkileri açıkça yazılır. Belirli bir araç için vekâlet veriliyorsa plaka, marka, model ve şasi numarası eklenir.

Satış bedelini vekilin belirlemesi isteniyorsa bu husus yazılır. Malik asgari bedel belirlemişse sınır açıkça gösterilir. Vekilin satış bedelini tahsil etmesi isteniyorsa “satış bedelini tahsil etmeye, makbuz ve ibra vermeye” yetkisi ayrıca düzenlenir. Bedelin doğrudan malikin hesabına gönderilmesi tercih ediliyorsa vekâletname buna göre sınırlandırılabilir.

Noter, vergi dairesi, trafik tescil, sigorta ve ilgili diğer kurumlar nezdinde satışa bağlı işlemleri takip etmek; ruhsat ve belgeleri teslim etmek veya almak; satışa engel kaydın kaldırılmasına ilişkin başvuru yapmak gibi yan işlemler de ayrı yetki olarak yazılabilir. Haczin kaldırılması veya borç ödenmesi için vekile ayrıca mali yetki verilmesi gerekiyorsa kapsam açık kurulmalıdır.

Satışın yanında aracı bağışlama yetkisi verilmek isteniyorsa bu husus özellikle yazılır. TBK m.504 bağışlamayı özel yetki gerektiren işlemler arasında sayar. Araç satış yetkisi tek başına bağış yetkisi vermez.

Vekil Araç Satış Bedelini Tahsil Edebilir mi?

Vekâletname satış bedelini tahsil etme ve ibra verme yetkisini içeriyorsa vekil bedeli malik adına alabilir. TBK m.508 uyarınca vekil, vekâlet verenin istemi üzerine yürüttüğü işin hesabını vermek ve vekâletle ilişkili olarak aldıklarını vekâlet verene teslim etmek zorundadır. Bu nedenle satış bedelini tahsil eden vekil parayı kendi malvarlığı gibi kullanamaz.

İkinci el motorlu kara taşıtı satışlarında Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik m.26 uyarınca, ödemenin nakit, havale, elektronik fon transferi veya Bakanlıkça belirlenen diğer yöntemlerle yapılması hâlinde taşıt satış bedeli Güvenli Ödeme Sistemi üzerinden ödenir. Sistem 27 Eylül 2024’ten beri diğer gerçek ve tüzel kişiler için de zorunlu uygulanmaktadır. Bu nedenle yurt dışındaki malik ile vekilin satış bedeli hesabını işlemden önce doğru belirlemesi gerekir.

Satıcı bilgisi, alıcı bilgisi, taşıt bilgisi ve ödeme hesabı Güvenli Ödeme Sistemine kaydedilir; alıcı referans numarasıyla işlemi onaylayarak bedeli sisteme aktarır. Noterlikte satış tamamlandığında bedel sistem üzerinden satıcıya aktarılır. Vekilin tahsil yetkisi ile sistemde kullanılacak hesap bilgisinin birbiriyle uyumlu olması gerekir.

Araçta Vergi Borcu, Trafik Cezası veya Haciz Varsa Satış Yapılır mı?

KTK m.20/d uyarınca noter satış öncesinde motorlu taşıtlar vergisi, gecikme faizi ve zammı, vergi cezası ve trafik idari para cezası borçları ile satış ve devri kısıtlayan tedbir ve kayıtları kontrol eder. Kanunun satışa engel saydığı borç veya tedbir giderilmeden işlem tamamlanmaz.

Haciz, yakalama veya ihtiyati tedbir kaydı varsa kaydın dayanağı tespit edilir. Vekilin satış yetkisine sahip olması bu kayıtları kendiliğinden kaldırmaz. Haciz icra dosyasından, ihtiyati tedbir ilgili mahkeme dosyasından kaldırılır ve elektronik sicile işlenir.

Satış işlemi için vekâletname hazırlanmış olsa bile araç üzerindeki kayıtların satıştan önce kontrol edilmesi gerekir. Yurt dışındaki malik özellikle uzun süredir kullanmadığı araçlarda MTV, trafik cezası ve eski icra kayıtlarını satış gününden önce inceletmelidir.

Türkiye’de Noterde Araç Satışı Nasıl Tamamlanır?

Vekil geçerli kimlik belgesi ve vekâletnameyle noterliğe başvurur. Yabancı noter belgesi kullanılıyorsa tasdik veya apostil ve onaylı Türkçe tercüme birlikte sunulur. Noter temsil yetkisini, araç tescilini ve satışa engel kayıtları elektronik sistemlerden kontrol eder.

Güvenli Ödeme Sistemi kapsamındaki satışlarda satıcı ve alıcı sistemde gerekli kaydı oluşturur ve bedel sisteme aktarılır. Noter satış sözleşmesini düzenler. Vekil satıcı adına imza atar; alıcı bizzat veya yetkili temsilcisiyle işleme katılır. Satışın tamamlanmasıyla tescil sistemi güncellenir.

Vekâletnamenin yalnız taranmış görüntüsü veya fotokopisiyle işlem yapılacağı varsayılmamalıdır. Noterin kabul edeceği doğrulanabilir belge sunulur. Yabancı belgenin aslı veya usulüne uygun örneği, tasdik şerhi ve tercümesi işlem öncesinde hazırlanır.

Araç Bir Şirkete Aitse Yurt Dışından Kim Vekâletname Verebilir?

Araç sahibi tüzel kişi ise vekâletname şirketi temsil ve ilzama yetkili kişi veya kişiler tarafından düzenlenir. Şirketin güncel ticaret sicili ve temsil şekli incelenir. Temsil müşterekse tek yetkilinin imzası yeterli olmaz; sicilde belirlenen birlikte temsil kuralına uyulur.

Türk şirketinin yetkilisi yurt dışındaysa Türk konsolosluğunda şirket adına noterlik işlemi yapılabilmesi için şirketi ve temsil yetkisini gösteren güncel belgeler sunulur. Yabancı şirket Türkiye’de tescilli aracın sahibi ise kuruluş ve temsil belgelerinin Türkiye’de kullanılabilir şekilde tasdik ve tercüme edilmesi gerekir.

Şirket adına araç satışından doğan bedelin hangi banka hesabına aktarılacağı da şirket yetkisiyle uyumlu olmalıdır. Şirket hesabı yerine temsilcinin kişisel hesabına ödeme yapılması, yetki ve muhasebe bakımından ayrı sorun doğurur.

Araç Sahibi Ölmüşse Mirasçılardan Biri Vekâletnameyle Aracı Satabilir mi?

TBK m.513 uyarınca sözleşmeden veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça vekâlet, vekâlet verenin veya vekilin ölümüyle sona erer. Bu nedenle ölen araç sahibinin sağlığında verdiği vekâletnameye dayanılarak ölümden sonra olağan araç satış işlemi yapılmaz. Araç terekeye dahil olur.

Önce mirasçılık sıfatı ve intikal işlemleri tamamlanır. Ardından hak sahibi mirasçılar satışa katılır veya kendi adlarına yeni vekâletname düzenler. Mirasçılardan biri yurt dışındaysa miras intikali ve araç satışı için Türkiye’deki temsilciye vekâlet verebilir.

Elbirliği mülkiyetinin devam ettiği tereke aşamasında tek mirasçı diğer mirasçıların hakkı üzerinde tek başına satış yetkisine sahip değildir. Tüm hak sahiplerinin iradesi ve gerekli temsil belgeleri tamamlanır.

Yurt Dışından Araç Satış Vekâletnamesinde En Sık Yapılan Hatalar

1. Araç satış ve devir yetkisinin açık yazılmaması.
2. Vekilin ad, soyad veya kimlik bilgilerinin yanlış yazılması.
3. Yabancı noter belgesinde gerekli apostil veya tasdik işleminin eksik bırakılması.
4. Vekâletname veya apostil ekinin Türkçe tercümesinin eksik olması.
5. Satış bedelini tahsil ve ibra yetkisinin belirsiz bırakılması.
6. Plaka, şasi veya araç bilgilerinde hata yapılması.
7. MTV, trafik cezası, haciz ve tedbir kayıtlarının satış gününe bırakılması.
8. Güvenli Ödeme Sistemi için kullanılacak hesap ve satış bedelinin önceden belirlenmemesi.
9. Şirket aracında temsil şeklinin ticaret siciline göre kontrol edilmemesi.
10. Malikin ölümünden sonra eski vekâletnameyi kullanmaya çalışılması.

Yurt Dışındaki Araç Sahibi İçin İşlem Sırası

1. Aracın güncel plaka, şasi ve tescil bilgileri alınır.
2. Vekilin kimlik bilgileri kesinleştirilir.
3. Satış, devir, bedel tahsili ve gerekli yan yetkiler vekâletname metnine yazılır.
4. Türk konsolosluğu veya yabancı noter yolu seçilir.
5. Yabancı noter kullanıldıysa apostil veya gerekli tasdik tamamlanır.
6. Belge Türkçe değilse onaylı Türkçe tercüme hazırlanır.
7. MTV, trafik cezası, haciz ve tedbir kayıtları kontrol edilir.
8. Vekâletname örneği satıştan önce noterliğe kontrol ettirilir.
9. Güvenli Ödeme Sistemi için hesap ve ödeme bilgileri hazırlanır.
10. Noter satışı tamamlanır; satış sözleşmesi ve ödeme kayıtları saklanır.

Sık Sorulan Sorular

Resmî Hukuki Dayanaklar

• 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.20/d
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.502-514
• Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik m.26

Bağlantılı rehberler: Yurt dışından Türkiye’de dava ve işlem takibi, konsolosluk noter randevusu ve vekâletname, TBK m.504 vekâletin kapsamı.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →