Basit Yargılama İtiraz Süresi 2026: İki Hafta Ne Zaman Başlar?

Kısa cevap: Basit yargılama usulü sonunda verilen hükme karşı, gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir. Süresinde itiraz edilirse dosya genel hükümlere göre duruşmalı yargılamaya geçer. Sanığın itirazında önceki hüküm ve dörtte bir indirim mahkemeyi bağlamaz; bu nedenle başvuru yalnız ceza miktarına bakılarak yapılmamalıdır.

Basit Yargılama Usulüne İtiraz Süresi Ne Kadardır?

Güncel itiraz süresi iki haftadır. Süre, kararın verildiği tarihten veya UYAP’ta görülmesinden değil, gerekçeli hükmün ilgili kişiye usulüne uygun tebliğinden hareketle hesaplanır. Tebligat mazbatası, elektronik tebligat kaydı ve kararın kanun yolu ihtarı aynı anda kontrol edilmelidir.

7499 sayılı Kanunla CMK 268’deki genel itiraz süresi “yedi gün” yerine “iki hafta” olarak değiştirilmiş ve düzenleme 1 Haziran 2024’te yürürlüğe girmiştir. Bu sebeple eski örnek dilekçelerdeki yedi günlük veya Bakanlığın eski açıklamalarındaki farklı süre ifadeleri 2026 dosyasında doğrudan esas alınmamalıdır.

İtiraz Nereye ve Nasıl Yapılır?

Başvuru, basit yargılama hükmünü veren asliye ceza mahkemesine sunulur. Dilekçede mahkeme adı, esas ve karar numarası, tebliğ tarihi, itiraz edenin sıfatı, itiraz nedenleri, delil talepleri ve sonuç istemi açıkça gösterilir. Avukat aracılığıyla yapılan başvurularda evrak UYAP Avukat Portalı üzerinden dosyaya gönderilebilir; fiziki başvuruda teslim kaydı saklanmalıdır.

Hükmü veren yerde birden fazla asliye ceza mahkemesi varsa dosya, itirazı incelemek ve duruşmayı yapmak üzere tevzi kurallarına göre belirlenen başka bir asliye ceza mahkemesine gönderilir. Tek asliye ceza mahkemesi bulunan yerde ise aynı mahkemedeki başka hâkim veya adalet komisyonunca görevlendirilen hâkim görev yapar. Böylece basit usulde ilk hükmü kuran hâkimin itiraz sonrası duruşmalı yargılamayı yürütmemesi amaçlanır.

İtiraz Edilince Hüküm Kendiliğinden Kalkar mı?

Süresinde ve yetkili kişi tarafından yapılan itiraz üzerine genel hükümlere göre duruşma açılır. Sanık, mağdur, şikâyetçi ve diğer ilgililer çağrılır; deliller duruşmada tartışılır ve mahkeme yeni bir hüküm kurar. Önceki basit yargılama hükmü, yeni mahkemeyi maddi değerlendirme veya ceza miktarı bakımından bağlamaz.

Çağrıya rağmen tarafların gelmemesi her durumda dosyanın kapanacağı anlamına gelmez. Davetiyede yoklukta duruşma yapılacağı ve hüküm verilebileceği açıkça yazılmışsa, kanundaki koşullarla yargılamaya devam edilebilir. Bu nedenle itirazdan sonra gelen tensip ve duruşma davetiyesi ayrıca takip edilmelidir.

İtiraz üzerine kurulan yeni hüküm, olağan ceza muhakemesi kanun yollarına tabidir. Kararın niteliği ve kanuni sınırlar elveriyorsa istinaf, ardından koşullarına göre temyiz gündeme gelebilir. İlk başvurunun adının “itiraz” olması, sonraki kararın da yalnız itiraz yoluna tabi olduğu anlamına gelmez.

Dörtte Bir Ceza İndirimi İtirazdan Sonra Korunur mu?

Sanığın itirazında yeni hükmün önceki hükümden daha ağır olamayacağı şeklinde genel bir güvence varsayılmamalıdır. Mahkeme delilleri yeniden değerlendirir, suç vasfını kanuni sınırlar içinde ele alır ve genel hükümlere göre karar verir. Buna karşılık itiraz yalnız mağdur, şikâyetçi veya Cumhuriyet savcısı tarafından yapılmışsa kanun, basit yargılamadaki dörtte bir indirimin korunmasını öngörür.

İtiraz Dilekçesinde Neler Bulunmalıdır?

1. Kararın kimliği: mahkeme, esas-karar numarası ve karar tarihi.
2. Tebliğ ve süre: gerekçeli hükmün ne zaman, hangi yöntemle tebliğ edildiği.
3. İtiraz kapsamı: mahkûmiyet, beraat gerekçesi, suç vasfı, yaptırım, vekâlet ücreti veya başka hangi bölümün tartışıldığı.
4. Maddi olay: iddianamedeki kabul ile dosyadaki deliller arasındaki çelişkiler.
5. Hukuki nedenler: suçun unsurları, hukuka aykırı delil, eksik inceleme, dava şartı ve lehe hükümler.
6. Delil ve duruşma planı: hangi tanığın, kaydın veya bilirkişi açıklamasının neden gerekli olduğu.
7. Sonuç: itirazın kabulü, duruşmalı yargılama ve dosyaya uygun yeni hüküm talebi.

Hazır bir başvuru omurgası için basit yargılama usulüne itiraz dilekçesi örneği kullanılabilir. Örnek metindeki kişi, tarih, olay ve deliller gerçek dosyaya uyarlanmadan imzalanmamalıdır.

İtirazdan Vazgeçilirse Ne Olur?

İtiraz eden, duruşma yapılmadan önce başvurusundan vazgeçerse duruşma yapılmaz ve itiraz edilmemiş sayılır. Böylece basit yargılama sonunda verilen hükmün kesinleşme süreci devam eder. Vazgeçme kararı da sonuç ceza, kesinleşme, adlî sicil ve diğer hukuki etkiler görülmeden aceleyle verilmemelidir.

İtiraz Edip Etmeme Kararı Nasıl Verilir?

İtirazın amacı yalnız 1/4 indirimi kaybetme riskini tartmak değildir. Dosyada beraat ihtimali, eksik veya hukuka aykırı delil, yüz yüze dinlenmesi gereken tanık, hatalı suç vasfı, yanlış temel ceza, erteleme veya seçenek yaptırım koşulları birlikte değerlendirilmelidir. Güçlü bir beraat savunması sırf indirim kaygısıyla terk edilmemeli; buna karşılık soyut itirazla daha ağır sonuç ihtimali de göz ardı edilmemelidir.

Basit Yargılama İtirazı Hakkında Sık Sorulan Sorular