Lisanslı Depoculuk Lisansı Nasıl Alınır? Devredilebilir mi? | 5300 m.8 (2026)

5300 Sayılı Kanuna Göre Lisanslı Depoculuk Lisansı Zorunlu mudur?

Evet. 5300 sayılı Kanunun 8. maddesi, lisanslı depoculuk faaliyeti için Bakanlıktan depoculuk lisansı alınmasını zorunlu tutar. Lisanslı depoculuk; sıradan depo kiralama veya emanet saklama faaliyetinden farklı, ürün senedi ve elektronik ürün senedi sistemiyle bağlantılı, kamu gözetimine tabi özel bir faaliyettir. Üretici veya tacirin ürünü lisanslı depoya teslim etmesiyle ürünün miktarı, sınıfı ve kalitesi mevzuata göre belirlenir; karşılığında ürün senedi veya elektronik ürün senedi düzenlenebilir. Bu sistemin güvenilir çalışabilmesi için faaliyetin yalnızca lisanslı işletmeler tarafından yürütülmesi gerekir.

Bir anonim şirketin tesis kurmuş, depo binasını tamamlamış, kantar ve laboratuvar bağlantısını hazırlamış olması tek başına ürün kabul yetkisi vermez. Faaliyet lisansı verilmeden 5300 sayılı Kanun kapsamındaki lisanslı depoculuk faaliyetine başlanamaz. Bakanlığın faaliyet izni; şirketin hukuki yapısını, sermaye ve teminatını, sigorta korumasını, teknik altyapıyı, bilgi sistemini, tartım araçlarını, borsa bağlantısını ve yetkili sınıflandırıcı ilişkisini birlikte değerlendirir.

Lisans zorunluluğu, piyasaya güven veren bir idari izin mekanizmasıdır. Mudi ürünü teslim ettiğinde yalnızca özel bir şirkete güvenmez; şirketin 5300 sayılı Kanun ve ikincil mevzuattaki şartları taşıdığına, ürünün kayıt altına alınacağına, sigorta ve teminat sisteminin bulunduğuna ve Bakanlığın denetim yetkisinin devam ettiğine dayanır.

Kuruluş İzni ile Faaliyet Lisansı Aynı Şey midir?

Hayır. Kuruluş izni ile faaliyet lisansı birbirinden farklı iki aşamadır. 5300 sayılı Kanunun 4. maddesi, lisanslı depo işletmesinin anonim şirket olarak kurulması ve kuruluşta aranacak şartları düzenler. Kuruluş izni, şirketin lisanslı depoculuk amacıyla hukuken kurulabilmesinin ön koşuludur. Faaliyet lisansı ise kurulmuş şirketin fiilen ürün kabul ederek lisanslı depoculuk hizmeti sunabilmesini sağlar.

Bu ayrım yatırım sürecinde önemlidir. Kuruluş izni alınmış olması, şirketin internet sitesinde “faaliyette olan lisanslı depo” gibi davranmasına veya ürün kabul etmesine izin vermez. Faaliyet lisansı verilmeden önce tesisin teknik yeterliliği ve başvuru belgeleri incelenir. Kuruluş sürecinin ayrıntıları için Lisanslı Depo Şirketi Nasıl Kurulur? 5300 m.4 rehberimize bakılabilir.

Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Yönetmeliği, kuruluş izninden faaliyete geçişe kadar olan süreci ayrı maddelerde düzenler. Faaliyete geçiş sırasında şirketin kuruluş şartlarını koruduğu, depo ve tesislerin ilgili ürün tebliğindeki teknik şartlara uygun olduğu, tartım araçlarının bulunduğu, yetkili sınıflandırıcı ve borsa sözleşmelerinin yapıldığı, bilgi sisteminin çalıştığı, sigorta ve teminatın tamamlandığı kontrol edilir.

Lisans Alınmadan “Lisanslı Depo” Adı veya İşareti Kullanılabilir mi?

Hayır. 5300 m.8, Bakanlıktan lisans alınmadan lisanslı depo veya lisanslı depo işletmesi izlenimini verecek isim, unvan, işaret ve benzerlerinin kullanılmasını yasaklar. Bu yasak yalnızca fiziki tabelayı kapsamaz. İnternet sitesi, sosyal medya hesabı, reklam, tanıtım broşürü, sözleşme, teklif formu ve ticari yazışmalar da üçüncü kişilerde faaliyetin lisanslı olduğu izlenimini yaratıyorsa aynı hukuki risk gündeme gelir.

Şirketin kuruluş izni almış olmasıyla faaliyet lisansının verilmiş olması karıştırılmamalıdır. Şirket unvanında mevzuat gereği lisanslı depoculuk ibaresinin yer alması, lisans verilmeden ürün kabul etmeye veya lisanslı faaliyetin başladığını ilan etmeye yetmez. Tanıtım metinlerinde kuruluş veya lisans başvuru aşaması açıkça belirtilmeli; Bakanlık tarafından faaliyet lisansı verilmiş gibi kesin bir ifade kullanılmamalıdır.

Bu kural üreticinin, tacirin ve finans kuruluşlarının yanıltılmasını önler. ELÜS sisteminde ürün senedi ekonomik değer taşır; kredi teminatına konu olabilir ve borsada işlem görebilir. Bu nedenle “lisanslı” sıfatının gerçeğe aykırı kullanılması yalnızca reklam sorunu değil, sistemin güvenilirliğini doğrudan etkileyen bir mevzuat ihlalidir.

Tek Depoculuk Lisansı Birden Fazla Ürünü Kapsayabilir mi?

Evet. 5300 m.8, bir lisanslı depo işletmesinde iki veya daha fazla çeşit ürünün depolanması halinde tek lisans düzenlenebilmesini açıkça kabul eder. Ancak lisans belgesinde hangi ürünlerin depolanabileceği ve her ürün için azami depolama kapasitesi gösterilir. Bu nedenle “tek lisans” sınırsız ürün kabul yetkisi anlamına gelmez.

Örneğin lisans belgesinde hububat ve baklagil belirtilmişse, işletme mevzuatta ayrı ürün tebliğine tabi başka bir ürünü lisanslı depoculuk sistemi içinde kendiliğinden kabul edemez. Ürün çeşitliliğinin artırılması planlandığında lisans değişikliği, tesisin teknik uygunluğu, ilgili ürün tebliği, kapasite, hijyen, ürünlerin birbirini etkilememesi ve diğer özel şartlar birlikte değerlendirilir.

Ürün çeşitleri ile kapasite bilgilerinin lisans belgesinde yer alması, mudinin hangi ürünü hangi tesis ve kapasite sınırında teslim ettiğini bilmesini sağlar. Ayrıca Bakanlığın denetimi, sigorta bedeli, teminat hesabı ve bilgi sistemi kayıtları lisans kapsamıyla uyumlu yürütülür.

Depoculuk Lisansı Başka Bir Şirkete Devredilebilir mi?

Hayır. 5300 m.8’e göre depoculuk lisansı devredilemez. Lisans; belirli tüzel kişinin ortaklık yapısı, yöneticileri, tesisleri, kapasitesi, teminatı, sigortası, teknik altyapısı ve mevzuata uygunluğu incelenerek verilir. Bu nedenle lisans bağımsız bir malvarlığı unsuru gibi satılamaz veya başka şirkete devredilemez.

Şirket hisselerinin devri ise farklı bir işlemdir. Lisansın devredilemez olması şirket paylarının hiçbir şekilde değişemeyeceği anlamına gelmez. Ancak 5300 m.4 kapsamında ortaklar ve ortaklık paylarındaki değişiklik Bakanlık iznine tabidir. Yeni ortağın da 5300 m.7’deki kişisel uygunluk şartlarını taşıması gerekir. Bu şartlar Lisanslı Depo İşleticisi Kimler Olamaz? 5300 m.7 yazımızda ayrıntılı olarak açıklanmıştır.

Birleşme, bölünme, pay devri, yatırımcı girişi veya kontrol değişikliği planlanıyorsa işlem yalnız Türk Ticaret Kanunu açısından hazırlanamaz. Lisanslı depoculuk mevzuatındaki Bakanlık izinleri ve lisansın kişiye bağlı niteliği işlem takvimine dahil edilmelidir. Aksi durumda ticaret sicilinde tamamlanan işlem lisans mevzuatı yönünden sorun doğurabilir.

Lisanslı Depo Şubeleri Ayrı Lisans mı Alır?

5300 m.8’e göre lisanslı depo işletmesinin tüm şubeleri aynı lisans kapsamında çalışır. Bununla birlikte yeni şube açılması serbest ve bildirimsiz bir işlem değildir. 5300 m.4 şube açılmasını Bakanlık iznine bağlar; yönetmelik de şubenin teknik ve idari şartlarını düzenler. Dolayısıyla aynı lisans kapsamında olmak, işletmenin istediği yerde denetimsiz yeni depo açabileceği anlamına gelmez.

Şubenin adresi, ürünü ve kapasitesi lisans ve Bakanlık kayıtlarıyla uyumlu olmalıdır. Şube açılışı toplam depolama kapasitesini artırıyorsa teminat, sigorta ve teknik yeterlilik hesapları yeniden gündeme gelir. Teminat sistemi hakkında 5300 m.5 lisanslı depo teminatı rehberimiz; sigorta kapsamı hakkında ise 5300 m.6 lisanslı depo sigortası rehberimiz kullanılabilir.

Şube açılışı sırasında ürün kabulünün hangi tarihte başlayacağı, bilgi sistemi bağlantısı, tartım araçları, seviye ölçüm altyapısı ve günlük giriş-çıkış kapasitesi gibi unsurlar da güncel yönetmelik hükümleri kapsamında incelenir.

Lisanslı Depo Aynı Lisansla Yetkili Sınıflandırıcılık Yapabilir mi?

Hayır. 5300 m.8 açıkça, lisanslı depo işletmesinin yetkili sınıflandırıcı faaliyetinde de bulunmak istemesi halinde yetkili sınıflandırıcı lisansının depoculuk lisansından ayrı düzenleneceğini belirtir. Depoculuk faaliyeti ile ürünün analiz ve sınıflandırılması farklı lisans rejimleridir.

Yetkili sınıflandırıcı; lisanslı depoya teslim edilen ürünün analizini yapar, ürünün sınıf ve kalitesini belirler ve bu sonucun ürün senedi/ELÜS sisteminde doğru şekilde yer almasına temel oluşturur. Analizin tarafsızlığı ürünün piyasa değerini doğrudan etkilediği için laboratuvar, personel, cihaz, numune alma ve kalite sistemi özel kurallara tabidir.

Bu nedenle işletme bünyesinde laboratuvar bulunması tek başına yetkili sınıflandırıcılık yetkisi vermez. Yetkili sınıflandırıcı lisansı ayrıca alınmalı ve faaliyet ilgili özel yönetmelik hükümlerine göre yürütülmelidir.

Şirket Unvanı veya Depolama Kapasitesi Değişirse Lisans Yenilenir mi?

5300 m.8, şirket unvanı ve depolama kapasitesi değişikliklerinde lisans değişikliğini zorunlu tutar. Şirketin ticaret sicilinde unvan değişikliğini tescil ettirmesi, lisans belgesinin kendiliğinden güncellendiği anlamına gelmez. Bakanlık nezdindeki lisans belgesi yeni hukuki durumu yansıtmalıdır.

Kapasite değişikliği daha kapsamlı sonuç doğurabilir. Kapasite artırımı yeni silo, depo veya şube yatırımı anlamına geliyorsa tesisin teknik şartları, teminat tutarı, sigorta koruması, ürün hareketlerinin izlenmesi, tartım altyapısı, bilgi sistemi ve diğer lisans koşulları yeni kapasiteye göre değerlendirilir. Bakanlık gerekli gördüğünde yerinde inceleme yaptırabilir.

Unvan değişikliğinde de borsa sözleşmesi, yetkili sınıflandırıcı sözleşmesi, sigorta poliçesi, teminat kaydı, bilgi sistemi ve ticari belgelerin birbiriyle uyumlu hale getirilmesi gerekir. Lisanslı depoculuk sisteminde kayıtların birbirini doğrulaması temel bir uyum şartıdır.

Depoculuk Lisansı Kaç Yıl Geçerlidir ve Nasıl Yenilenir?

5300 sayılı Kanunun güncel 13. maddesine göre lisanslar üç yıl süre için verilir. Süre sonunda, mevzuata uygun faaliyet yürütüldüğünün belirlenmesi halinde lisans aynı süre için yenilenir. Lisansın değiştirilmesi ve yenilenmesi, 5300 m.8 gereği lisans alınmasındaki usul ve esaslara tabidir.

Bu nedenle yenileme yalnızca belge tarihinin uzatılması işlemi değildir. İşletmenin lisans koşullarını hâlen taşıdığı, sigorta ve teminatının yeterli olduğu, teknik altyapının çalıştığı, mevzuata aykırılıkların giderildiği ve gerekli sözleşmelerin yürürlükte olduğu kontrol edilir. Son gün yaklaşırken eksik belge tamamlamaya çalışmak faaliyet sürekliliğini riske atabilir.

Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Yönetmeliğinin 12. maddesi lisans yenileme ve değişiklik süreçlerini ayrıntılandırır. Depolama kapasitesinin artırılması veya farklı ürünlerin lisans kapsamına alınması lisans değişikliği gerektirir. Lisans belgesindeki diğer bilgiler değiştiğinde de belge yenilenir.

Faaliyet İzni Başvurusunda Hangi Şartlar İncelenir?

Güncel yönetmelik hükümleri faaliyet izninde tek bir belgeye değil, bütün sistemin işler halde olmasına bakar. Şirket kuruluş şartlarını korumalı; depolar ilgili ürün tebliğindeki teknik özellikleri taşımalı; yeterli tartım araçları ve kantarlar bulunmalı; yetkili sınıflandırıcı ve borsa ile Bakanlıkça onaylanmış sözleşmeler yapılmış olmalı; bilgi sistemi faal olmalı; tutulması gereken defter ve kayıt altyapısı hazır bulunmalıdır.

Sigorta ve teminatın mevzuata uygunluğu başvurunun temel unsurlarındandır. Sigorta ürünlerin ve tesisin kanunda sayılan risklere karşı korunmasını; teminat ise işletmenin yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi ihtimalinde güvence oluşturulmasını amaçlar. Bu iki mekanizma birbirinin yerine geçmez.

2025 yılında yönetmelikte yapılan değişikliklerle seviye ölçüm sistemi ve ürün hareketlerinin izlenmesine ilişkin teknik şartlar daha da ayrıntılı hale gelmiştir. İnceleme komisyonu veya Bakanlığın görevlendirdiği denetim kuruluşu; tesis, cihaz, kantar, bilgi sistemi, kayıt altyapısı, personel ve operasyonel yeterliliği yerinde inceleyebilir. Bu nedenle başvurunun yalnız masa başında belge düzenlemekten ibaret olmadığı unutulmamalıdır.

Depoculuk Lisansı Başvurusu Hangi Nedenlerle Reddedilebilir?

5300 m.9 lisans talebinin reddi sebeplerini düzenler. Depoların uygun olmaması, gerekli şartların sağlanmaması, şirket ortakları ile yönetici ve denetçilerin m.7’deki şartlara uymaması veya güven ve ticari itibarı sarsıcı ya da lisans verilmesine engel geçerli bir sebebin bulunması başvurunun reddine yol açabilir.

Bu hüküm, lisansın otomatik hak olmadığını gösterir. Şirket kuruluş izni almış ve önemli yatırım yapmış olsa bile faaliyet şartları tamamlanmadan lisans verilmez. Özellikle eksik teminat, yetersiz sigorta, uygunsuz depo, çalışmayan bilgi sistemi, mevzuata aykırı ortaklık yapısı veya eksik sözleşmeler başvuru sürecinde giderilmelidir.

Ret kararı bir idari işlemdir. Kararın hukuki sebebi, gerekçesi, başvuru dosyasında eksik görülen unsur ve tebliğ tarihi birlikte incelenir. İdari başvuru veya dava seçenekleri somut ret kararına ve yürürlükteki usul hükümlerine göre değerlendirilir; süre hesabı kararın tebliği üzerinden yapılır.

Lisans Başvurusu Öncesi Uygulama Kontrol Listesi

Başvurudan önce şirket ortaklık yapısı ve yöneticiler m.7 yönünden kontrol edilmelidir. Kuruluş izni şartlarının korunup korunmadığı teyit edilmelidir. Depoların ilgili ürün tebliğlerindeki teknik standartları sağlaması gerekir. Kantar ve tartım sistemleri mevzuata uygun ve kullanılabilir durumda olmalıdır. Yetkili sınıflandırıcı ve borsa sözleşmeleri Bakanlık onayı için hazırlanmalıdır.

Bilgi sistemi, ürün hareketlerinin takibi, kayıt ve defter altyapısı fiilen çalışmalıdır. Teminat tutarı kapasiteye göre güncellenmeli, sigorta poliçesi mevzuattaki riskleri karşılamalıdır. Şube, adres, ürün çeşidi ve kapasite bilgileri başvuru belgeleriyle ticaret sicili kayıtlarında aynı olmalıdır.

Son olarak tanıtım ve sözleşme metinleri de kontrol edilmelidir. Faaliyet lisansı verilmeden ürün kabul edileceği veya ELÜS düzenleneceği yönünde kesin ifade kullanılmamalıdır. Lisans verildikten sonra ise lisans belgesi ve Bakanlıkça onaylanan tarifeler işyerinde görünür şekilde bulundurulmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

Kuruluş izni alan şirket hemen ürün kabul edebilir mi?

Hayır. Lisanslı depoculuk faaliyeti için ayrıca faaliyet lisansı alınmalıdır.

Lisans olmadan “lisanslı depo” reklamı yapılabilir mi?

Hayır. 5300 m.8 lisanslı depo izlenimi verecek isim, unvan ve işaret kullanımını lisans şartına bağlar.

Depoculuk lisansı başka şirkete satılabilir mi?

Hayır. Depoculuk lisansı devredilemez.

Şirket hisseleri devredilebilir mi?

Pay devri lisans devri değildir; ancak ortaklık ve pay değişikliği Bakanlık iznine tabidir ve yeni ortakların m.7 şartlarını taşıması gerekir.

Tek lisans kaç ürün için kullanılabilir?

Birden fazla ürün için tek lisans düzenlenebilir; ürün çeşitleri ve her ürünün azami kapasitesi lisans belgesinde gösterilir.

Şubeler ayrı lisans alır mı?

Hayır. Tüm şubeler aynı lisans kapsamında çalışır; fakat şube açılması Bakanlık iznine ve mevzuat şartlarına tabidir.

Kapasite artırılırsa lisans değişir mi?

Evet. Kapasite değişikliğinde lisans değişikliği gerekir; teminat, sigorta ve teknik şartlar da yeni kapasiteye göre değerlendirilir.

Şirket unvanı değişince lisans ne olur?

Lisans belgesinin yeni unvana göre değiştirilmesi gerekir.

Yetkili sınıflandırıcılık depoculuk lisansına dahil midir?

Hayır. Yetkili sınıflandırıcı lisansı ayrı düzenlenir.

Lisans kaç yıl geçerlidir?

5300 m.13’ün güncel hükmüne göre lisans üç yıl süreyle verilir ve mevzuata uygun faaliyet halinde aynı süreyle yenilenir.

Lisans başvurusu reddedilebilir mi?

Evet. 5300 m.9’da sayılan uygunluk, kişisel yeterlilik ve güven şartlarının sağlanmaması halinde lisans talebi reddedilebilir.