Instagram ve Sosyal Medyadan Satışta ETBİS Kaydı Gerekir mi? | 2026

Ticaret Bakanlığı sosyal medya üzerinden satış için ne diyor?

Ticaret Bakanlığının güncel elektronik ticaret sıkça sorulan sorularında “Sosyal medya üzerinden satış yapanların kayıt ve bildirim yükümlülüğü var mıdır?” sorusuna hayır cevabı verilmektedir. Bu açıklama ETBİS’in her internet tabanlı satış temasını otomatik olarak kayıt kapsamına almadığını gösterir. Sosyal medya hesabının ticari amaçla kullanılması, tek başına ETBİS kayıt yükümlülüğü doğurmaz.

Bu sonuç yalnız hesabın sosyal ağda açılmış olmasına dayanan marka temelli bir değerlendirme değildir. Bakanlık açıklaması sosyal medya satış modelini ETBİS kayıt-bildirim yükümlülüğü dışında ele alır. Bununla birlikte sosyal medya hesabı yalnız müşteri edinme kanalı olarak kullanılıyor ve asıl sipariş/sözleşme işletmenin kendi elektronik ticaret sitesinde kuruluyorsa, ETBİS değerlendirmesi kendi site bakımından ayrıca yapılır.

Bu nedenle işletmenin satış akışı teknik olarak haritalanmalıdır: müşteri ürünü nerede görüyor, siparişi nerede kesinleştiriyor, ödeme hangi kanalda yapılıyor ve sözleşme hangi ortamda kuruluyor? Sosyal medya yalnız ilk temas noktasıysa, kullanıcı sonradan kendi e-ticaret sitesine gidiyorsa m.5/1-a kapsamındaki kendi elektronik ticaret ortamı kuralı uygulanır.

ETBİS Tebliği m.2/2 bireysel iletişim araçlarını nasıl düzenliyor?

Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi ve Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ m.2/2, sözleşmenin münhasıran elektronik posta, telefon araması, kısa mesaj veya benzeri bireysel iletişim araçları vasıtasıyla kurulduğu işlemleri Tebliğ kapsamı dışında bırakır. Bu hüküm, sosyal medya üzerinden başlayan ancak bire bir mesajlaşma veya telefon görüşmesiyle tamamlanan satış modellerinin analizinde temel hukuki dayanaklardan biridir.

“Münhasıran” ifadesi önemlidir. İşletmenin internet sitesi yalnız ürünleri tanıtıyor ve sipariş formu, sepet veya sözleşme kurma fonksiyonu sunmuyorsa müşteri telefonla veya mesajla sipariş veriyor olabilir. Buna karşılık işletmenin sitesinde doğrudan sipariş tamamlanıyorsa, sırf müşteriyle ayrıca WhatsApp üzerinden yazışılmış olması o elektronik ticaret ortamını kapsam dışına çıkarmaz.

M.2/2 ETBİS Tebliği’nin kapsam hükmüdür. Buradaki kapsam dışılık, satışın vergiye tabi olmadığı, tüketici hukukunun uygulanmadığı veya kişisel veri kurallarının ortadan kalktığı anlamına gelmez. Yalnız ETBİS Tebliği’ndeki kayıt ve bildirim sistemi bakımından sonuç doğurur.

Instagram üzerinden ürün satmak ETBİS kaydı gerektirir mi?

Bakanlığın güncel SSS açıklamasına göre sosyal medya üzerinden satış yapanların ETBİS kayıt ve bildirim yükümlülüğü bulunmaz. Bu nedenle Instagram profili üzerinden ürün sergileyen, müşterilerle sosyal medya mesajı üzerinden iletişime geçen ve siparişi bu sosyal medya satış akışı içinde alan işletmenin yalnız bu nedenle ETBİS’e kayıt olması gerekmez.

Ancak Instagram biyografisinde işletmenin kendi e-ticaret sitesine bağlantı bulunması tek başına sonuç doğurmaz; müşteri bağlantıyı kullanıp ürünleri işletmenin sitesindeki sepet üzerinden satın alıyorsa, asıl sözleşme işletmenin kendi elektronik ticaret ortamında kurulmuş olur. Böyle bir durumda kendi site Tebliğ m.5/1-a kapsamında ayrıca ETBİS kaydına konu olur.

Sosyal medya hesabı ile kendi e-ticaret sitesinin hukuki rolleri ayrı tutulmalıdır. Sosyal medya reklam ve yönlendirme kanalı; site ise sözleşmenin kurulduğu elektronik ticaret ortamı olabilir. ETBİS kaydı bu durumda sosyal medya hesabı adına değil, işletmenin kendi elektronik ticaret ortamındaki faaliyeti için yapılır.

Sosyal medya DM üzerinden alınan sipariş ETBİS’e tabi midir?

Siparişin bireysel mesajlaşma üzerinden alınması, ETBİS Tebliği m.2/2’deki bireysel iletişim araçları istisnasıyla birlikte değerlendirilir. Müşteri ürün paylaşımını görüp satıcıya doğrudan mesaj gönderiyor, fiyat ve teslim koşulları bire bir görüşülüyor ve sözleşme bu iletişim üzerinden kuruluyorsa ETBİS kayıt-bildirim yükümlülüğü doğmaz.

Burada otomatik bir e-ticaret sepeti ile bireysel mesajlaşma ayrılmalıdır. İşletme DM’de yalnız destek veriyor ama müşteriyi kendi sitesine yönlendirip siparişi orada onaylatıyorsa, sözleşmenin kurulduğu ortam kendi sitedir. Bu nedenle işletmeler satış akışını yalnız “müşteri bize Instagram’dan geldi” diye sınıflandırmamalıdır.

DM üzerinden ödeme bağlantısı gönderilmesi de tek başına mutlaka elektronik ticaret ortamı kurulmuş olduğu anlamına gelmez. Ticaret Bakanlığı SSS’de yalnız sanal POS altyapısı sağlamanın, sözleşme veya sipariş kurulmasına aracılık etmeyen durumda ETBİS kaydını tek başına doğurmadığı ayrıca açıklanmıştır. Yine de ödeme bağlantısının bağlı olduğu sistemin sipariş/sözleşme işlevleri fiilen incelenmelidir.

WhatsApp veya telefonla sipariş alan işletmenin ETBİS yükümlülüğü var mı?

ETBİS Tebliği m.2/2 elektronik posta, telefon araması, kısa mesaj ve benzeri bireysel iletişim araçlarını açıkça sayar. WhatsApp ve benzeri bire bir mesajlaşma araçları bu hükümdeki “benzeri bireysel iletişim araçları” kapsamında değerlendirilir. Sözleşme münhasıran bu araçlarla kuruluyorsa ETBİS Tebliği uygulanmaz.

Örneğin işletmenin kurumsal web sayfasında ürün görselleri ve telefon numarası bulunuyor, ancak çevrim içi sepet veya sipariş sistemi yoksa müşteri telefonla sipariş verebilir. Sözleşme bu bireysel iletişimde kuruluyorsa ETBİS kaydı gerekmez. Buna karşılık sitede “satın al” butonu, sepet ve sipariş onayı varsa kendi site elektronik ticaret ortamı niteliği taşır.

Bu ayrım teknik ekran görüntüleriyle ispatlanabilir. Site üzerinde sipariş fonksiyonu bulunmadığını gösteren sayfa yapısı, siparişlerin telefon veya mesaj üzerinden alınmasına ilişkin iş akışı ve ödeme bağlantısının yalnız tahsilat amacı taşıdığına dair kayıtlar denetim dosyasında tutulabilir.

Sosyal medyadan kendi e-ticaret sitesine yönlendirme yapılırsa sonuç nedir?

Müşteri sosyal medya reklamına veya profil bağlantısına tıklayıp işletmenin kendi e-ticaret sitesine gidiyor; ürün seçimi, sepet, ödeme ve sipariş onayı bu sitede gerçekleşiyorsa işletme kendi elektronik ticaret ortamında faaliyet gösterir. Bu durumda Tebliğ m.5/1-a uyarınca faaliyete başlamadan önce ETBİS kaydı zorunludur.

Sosyal medyanın müşteri edinme kanalı olması m.5/1-a’yı ortadan kaldırmaz. Belirleyici olan siparişin ve sözleşmenin işletmenin kendi elektronik ticaret ortamında tamamlanmasıdır. Bu genel kayıt kuralı ETBİS kayıt zorunluluğu rehberinde m.5/1-a, b ve c ayrımıyla açıklanmıştır.

Kendi site açılmadan önce MERSİS/vergi kayıtları, yetkili temsilci bilgileri, KEP ve m.6 kapsamındaki bildirim verileri hazırlanmalıdır. ETBİS kaydı satış başladıktan sonra tamamlanacak bir formalite değildir; m.5/1 kayıt için faaliyetten önceki zamanı esas alır.

Sosyal medya hesabı yurt içi pazaryerine yönlendiriyorsa satıcı ETBİS’e kayıt olur mu?

Müşteri sosyal medya hesabından Türkiye’de yerleşik bir elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının pazaryerindeki mağazaya yönlendiriliyor ve sözleşme orada kuruluyorsa, satıcının yalnız yurt içi pazaryeri faaliyeti bakımından ayrıca ETBİS kayıt yükümlülüğü bulunmaz. Ticaret Bakanlığı SSS’de yurt içi pazaryeri satıcısı için bu ayrım açıkça belirtilmiştir.

Bu konu yurt içi pazaryeri satıcısının ETBİS kaydı rehberinde ayrıntılıdır. Satıcı aynı zamanda kendi sitesinden de sipariş alıyorsa kendi site için m.5/1-a; yabancı pazaryerinde satış yapıyorsa şartları varsa m.5/1-c ayrıca uygulanır.

Dolayısıyla tek bir sosyal medya hesabı farklı satış kanallarına trafik gönderebilir ve her kanalın ETBİS sonucu farklı olabilir. Şirket satış modelini hesap bazında değil, sözleşmenin kurulduğu elektronik ortam bazında analiz etmelidir.

Sosyal medya satışı ETBİS dışında hangi hukuk kurallarına tabidir?

ETBİS kayıt yükümlülüğünün bulunmaması sosyal medya satışını hukuksuz veya kuralsız bir alan hâline getirmez. Satıcı ticari faaliyet yürütüyorsa vergi ve fatura yükümlülüklerini, tüketiciye satış yapıyorsa 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamındaki yükümlülükleri, kişisel veri işliyorsa 6698 sayılı Kanun kapsamındaki sorumlulukları ve ürüne göre ürün güvenliği kurallarını yerine getirmelidir.

Mesafeli sözleşme niteliği oluşan satışlarda ön bilgilendirme, cayma hakkı, teslim ve bedel iadesi gibi hükümler ayrıca değerlendirilir. ETBİS kapsam dışılığı ile mesafeli satış kuralları aynı konu değildir. İşletmenin “ETBİS’e kayıt olmuyorum” sonucundan “mesafeli satış mevzuatı uygulanmıyor” sonucu çıkarması hukuken yanlıştır.

Ticari elektronik ileti gönderilecekse 6563 sayılı Kanun ve Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik de ayrıca uygulanır. Bu konuda ticari elektronik ileti onayı ve izinsiz ticari SMS ve arama şikâyeti rehberleri kullanılabilir.

ETBİS kaydı gerekmemesi vergi veya fatura muafiyeti sağlar mı?

Hayır. ETBİS kaydı elektronik ticaret mevzuatındaki idari kayıt yükümlülüğüdür. Vergiye tabi ticari kazanç, fatura veya perakende satış belgesi, KDV ve diğer mali yükümlülükler vergi mevzuatına göre belirlenir. Sosyal medya satışının ETBİS dışında olması bu mali yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.

İşletmenin satışları düzenli ve ticari nitelikteyse muhasebe kayıtları, tahsilatlar ve düzenlenmesi gereken belgeler mali mevzuata uygun yürütülmelidir. Banka hesabına veya ödeme kuruluşuna gelen tutarların sosyal medya üzerinden elde edilmiş olması, gelirin kayıtsız bırakılmasına hukuki dayanak oluşturmaz.

Benzer şekilde sosyal medya üzerinden yurt dışına ürün gönderilmesi hâlinde gümrük ve ihracat kuralları ayrıca uygulanır. ETBİS değerlendirmesi yalnız elektronik ticaret kayıt sistemiyle ilgilidir; satışın vergisel ve gümrük boyutu kendi mevzuatına göre ayrıca incelenir.

Sosyal medya satışı sonradan e-ticaret sitesine dönüşürse eski kapsam dışılık devam eder mi?

Hayır. ETBİS değerlendirmesi işletmenin geçmişteki satış modeline değil, güncel faaliyet biçimine göre yapılır. İşletme başlangıçta yalnız sosyal medya mesajı ve telefonla sipariş aldığı için ETBİS kaydı gerekmiyor olabilir. Daha sonra kendi alan adında sepet, ödeme, sipariş onayı ve sözleşme kurma fonksiyonlarını açarsa, artık kendi elektronik ticaret ortamında faaliyet göstermeye başlar ve Tebliğ m.5/1-a kapsamındaki kayıt yükümlülüğü doğar.

Bu geçişte kayıt “ilk e-ticaret sitesi siparişinden sonra” yapılmamalıdır. M.5/1 faaliyete başlamadan önce kayıt öngördüğü için teknik yayına alma takviminde ETBİS işlemi canlı satıştan önce tamamlanmalıdır. Aynı şekilde yalnız sosyal medya kullanan işletme daha sonra yabancı pazaryerinde mağaza açarsa m.5/1-c; yurt içi pazaryerine geçerse Bakanlığın yurt içi pazaryeri satıcısına ilişkin istisna açıklaması dikkate alınır.

Bu nedenle satış kanalındaki her önemli değişiklikte ETBİS kontrolü tekrarlanmalıdır. Yeni ödeme sistemi, yeni alan adı, mobil uygulama, yabancı pazaryeri veya farklı lojistik modeli yalnız ticari büyüme kararı değildir; ETBİS m.5-m.7 kapsamındaki kayıt ve bildirimlerin yeniden gözden geçirilmesini gerektirir.

Sosyal medya satış modelinin ETBİS bakımından kapsam dışı olduğu nasıl belgelenir?

İşletme satış akışını yazılı hâle getirmelidir. Sosyal medya profilinde sipariş sepeti veya işletmeye ait ayrı elektronik ticaret sitesi kullanılmıyorsa, müşterinin bireysel mesaj veya telefonla sipariş verdiğini gösteren iş akışı, ödeme yönteminin yalnız tahsilat fonksiyonu ve kullanılan internet sitesinin sipariş almayan kurumsal sayfa niteliği belgelenebilir.

Bu belgeler, faaliyetin ileride değişip değişmediğini de izlemeyi sağlar. İşletme sonradan kendi sitesine “satın al” fonksiyonu eklediğinde artık eski kapsam dışılık değerlendirmesine güvenmemelidir. Yeni satış akışı m.5/1-a bakımından faaliyetten önce ETBİS kaydını gerektirir.

Denetim dosyasında satış kanalları listesi, sosyal medya hesabı, varsa kurumsal site ekranları, pazaryeri bağlantıları, ödeme sağlayıcı sözleşmeleri ve satış prosedürü birlikte tutulduğunda hangi sözleşmenin hangi ortamda kurulduğu somutlaştırılır.

Sosyal medya satıcısı için ETBİS kontrol listesi

1. Satışın sosyal medya üzerinde mi, bireysel mesaj/telefonla mı, yoksa kendi e-ticaret sitesinde mi tamamlandığını belirleyin.
2. Sosyal medya hesabından kendi siteye yönlendirme varsa sitenin sepet ve sipariş fonksiyonunu ayrıca kontrol edin.
3. Yalnız yurt içi pazaryerine yönlendirme varsa yurt içi pazaryeri satıcısı kuralını uygulayın.
4. Yabancı pazaryerine yönlendirme varsa m.5/1-c bakımından ETBİS kaydını ayrıca değerlendirin.
5. ETBİS kaydı gerekmese bile vergi, fatura, tüketici, KVKK ve ticari ileti yükümlülüklerini sürdürün.
6. Satış modelindeki her teknik değişikliği hukuki uyum kontrolünden geçirin.

Sık Sorulan Sorular

Resmî kaynaklar

• Resmî Gazete – ETBİS ve Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ
• Ticaret Bakanlığı – Elektronik Ticaret Sıkça Sorulan Sorular
• Ticaret Bakanlığı – Güncel Elektronik Ticaret Mevzuatı

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →