Yemin Teklif Dilekçesi Örneği | HMK 225–239, Word

Kısa ve net cevap: Yemin teklif dilekçesi, devam eden hukuk davasında belirli bir çekişmeli vakıa hakkında karşı tarafa yemin yöneltilmesini isteyen başvurudur. HMK m.225 uyarınca vakıa davanın çözümünde önem taşımalı ve yemin edecek kişinin kendisinden kaynaklanmalıdır. Dilekçede dosya numarası, ispatlanacak olay, yemin deliline dayanılan önceki usul işlemi, yemini edecek kişi ve sorulması istenen sorular açıkça gösterilir. Karşı taraf yemini edaya hazır olduğunu bildirdikten sonra tekliften vazgeçip başka delile dönülmesi HMK m.227/2 ile sınırlandırılmıştır.

Bu sayfa, davacının para teslimine ilişkin çekişmeli bir olay için karşı tarafa yemin teklif etmesine uygun dilekçe hazırlığına odaklanır. Tanık yemini, ceza mahkemesindeki tanıklık ve kişinin kendi lehine yemin etme isteği bu örneğin kapsamı dışındadır. Delilin genel özellikleri için hukuk davasında yemin delili rehberi ayrıca incelenebilir. Buradaki Word metni ise mevcut dosyaya sunulacak başvurunun hazırlanması içindir.

Dilekçeden önce dosyada hangi kayıtlar okunmalı?

Yemin teklifini hazırlamaya başlamadan önce dava dilekçesi, cevap dilekçesi, delil bildirimleri ve ilgili duruşma tutanakları birlikte okunmalıdır. Amaç, başlangıçta ileri sürülen olayla şimdi yemine bağlanmak istenen olayın aynı olup olmadığını belirlemektir. Davacı parayı teslim ettiğini ileri sürmüş, davalı ise teslim almayı inkâr etmişse çekişme bu teslim olayında yoğunlaşır. Davalı teslimi kabul edip geri ödediğini savunmuşsa dosyanın ispat konusu değişir. Bu iki dosyaya aynı soru metni konulmaz.

HMK m.190, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça ispat yükünü, ileri sürülen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa yükler. Bu nedenle dilekçe yalnız “başka delilim kalmadı” açıklamasıyla hazırlanmaz. Önce hangi olayın ispatının kime ait olduğu belirlenir. Dilekçe, başkasının taşıdığı ispat yükünü farkında olmadan üstlenme veya karşı tarafın kabul ettiği bir olayı yeniden tartışmaya açma aracı hâline getirilmemelidir.

Ön inceleme tutanağında belirlenen uyuşmazlık konuları ve deliller hakkında verilen ara kararlar önemlidir. Dilekçede ilgili tutanağın tarihi ve ara karar numarası yazılması, mahkemenin talebi dosyayla ilişkilendirmesini kolaylaştırır. Daha önce yemin deliline dayanılmışsa bunun hangi tarihli dilekçenin hangi bölümünde bulunduğu gösterilir. Dosyada olmayan bir delil bildirimi yapılmış gibi yazılmaz; mevcut evrakla çelişen hazır cümleler örnek metinden çıkarılır.

Para teslimi nasıl somut bir yemin konusuna dönüştürülür?

HMK m.225, yeminin konusunu hukuki değerlendirmelerden ayırır. “Davalının borçlu olup olmadığı” bütün uyuşmazlığın hukuki sonucudur. Buna karşılık paranın belirli tarihte, belirli miktarda ve belirtilen kişi tarafından teslim alınıp alınmadığı somut olaydır. Mahkemenin karar vereceği hukuki sonuç, karşı tarafa hazırlanmış genel bir onay sorusunun içine yerleştirilmemelidir.

Hazırlık notunda olayın tarihi, tutarı, para birimi, teslim şekli ve tarafları ayrı satırlarda yazılmalıdır. Birden fazla ödeme ileri sürülüyorsa bunlar tek bir toplamın içinde kaybolmamalıdır. İlk teslim, sonraki ek teslim ve geri ödeme birbirinden farklı vakıalardır. Soru listesi, dava dilekçesindeki iddianın sınırlarını koruyarak düzenlenir. Tutarı henüz araştırılmamış bir dosyada örnekteki boşluğa tahmini rakam yazılması uygun değildir.

HMK m.194, tarafların dayandıkları vakıaları ispata elverişli biçimde somutlaştırmasını ve hangi delilin hangi vakıa için gösterildiğini açıklamasını ister. Yemin teklif dilekçesinde bu yükümlülük, her sorunun karşısına dosyadaki olayın ve ilgili iddia paragrafının yerleştirilmesiyle yerine getirilir. Mahkeme, uzun açıklamalar arasından yemine konu edilen olayın hangisi olduğunu çıkarmak zorunda bırakılmamalıdır.

Yeminin konusunu oluşturan olay kişinin kendisinden kaynaklanmalıdır; bir hususu bilmesi de kanun gereği bu kapsamda sayılır. Ancak dava dışındaki kişilerin bütün davranışlarını doğrulatmaya çalışan geniş sorular aynı nitelikte değildir. Para teslimine ilişkin örnekte sorunun muhatabı, dilekçede teslim alan kişi olarak gösterilen karşı taraftır. Soru, o kişinin katıldığı işlem veya bildiği somut durumla sınırlanır.

Soru listesi hazırlanırken HMK 226 kontrolü

Bir olayın çekişmeli olması, tek başına yemine elverişli olduğu anlamına gelmez. HMK m.226; tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği vakıaları, bir işlemin geçerliliği için kanunen iki tarafın irade açıklamalarının yeterli görülmediği hâlleri ve yemin edecek kişinin namus veya onurunu etkileyecek ya da onu ceza soruşturması veya kovuşturmasıyla karşı karşıya bırakacak vakıaları kapsam dışında tutar.

Bu nedenle para teslimine ilişkin dilekçe, karşı tarafı bir suç işlediğini kabul etmeye zorlayan soru metnine dönüştürülmez. “Parayı aldınız mı?” ile ceza sorumluluğunu doğuracak fiillerin tamamını tek soruda kabul ettirmeye çalışan anlatım aynı değildir. Bununla birlikte sadece sorudan suç adının çıkarılması da yeterli olmaz; sorunun gerçek içeriği ve doğuracağı sonuç değerlendirilir. Kanuni engel bulunan bir vakıa, daha yumuşak kelimelerle yazılarak yemine elverişli hâle gelmez.

Geçerlilik şekline tabi işlemlerde de yemin, eksik resmî şekli tamamlayan işlem olarak kullanılamaz. Hazır dilekçenin konusu değiştirilip herhangi bir sözleşmeye uygulanması bu nedenle hatalıdır. Bu sayfadaki örneğin para teslimine odaklanması, bütün para ilişkilerinde aynı hukuki sonucun çıkacağı anlamına gelmez. Teslimin ne amaçla yapıldığı, talebin dayanağı ve işlem için aranan geçerlilik şartları dosyanın belgeleri üzerinden belirlenmelidir.

Delile dayanma zamanı ve avukatın özel yetkisi

HMK m.227/1, uyuşmazlık konusu vakıa için başka delili olduğunu açıklamış olan tarafın da yemin teklif edebileceğini düzenler. Bu hüküm, delillerin gösterilmesine ilişkin usul kurallarını ortadan kaldırmaz. Yazılı yargılamada HMK m.119/1-f ve m.129/1-e, ileri sürülen vakıaların hangi delillerle ispatlanacağının dilekçelerde gösterilmesini ister. Dilekçe hazırlanırken yalnız m.227 okunarak her aşamada sınırsız biçimde yeni delil ileri sürülebileceği sonucuna varılmaz.

Kanuni süreden sonra delil gösterilmesi bakımından HMK m.145 ayrıca değerlendirilir. Maddede, sonradan ileri sürülen delilin yargılamayı geciktirme amacı taşımaması veya süresinde ileri sürülememesinin ilgili tarafın kusurundan kaynaklanmaması hâlinde mahkemenin izin verebileceği düzenlenmiştir. Böyle bir ihtiyacın bulunduğu dosyada bu koşullar gerçek olaylarla açıklanır. Örnekteki “önceden dayandığım” cümlesi, yapılmamış usul işlemini yapılmış göstermek için kullanılamaz.

Avukat aracılığıyla teklif yapılacaksa vekâletname HMK m.74 yönünden kontrol edilir. Açık yetki bulunmadıkça vekil yemin teklif edemez; yemini kabul, iade veya reddedemez. Genel dava takip yetkisinin bulunması bu özel yetki kontrolünü gereksiz kılmaz. Yurt dışında düzenlenen vekâletnameler bakımından yemin teklif etme yetkisine ilişkin rehberde ayrıca ele alınan belge kapsamı, dosyaya sunulacak vekâletnamenin gerçek metniyle karşılaştırılmalıdır.

Mahkemeye sunulacak yemin teklif metni

Aşağıdaki dilekçe, davacının para teslimine ilişkin çekişmeli vakıa için usulüne uygun olarak dayandığı yemin delilinin uygulanmasını istemesine göre hazırlanmıştır. Mahkeme adı ve esas numarası mevcut dosyadan alınır. Vekil yoksa vekil satırı çıkarılır. Birden çok teslim ileri sürülmüşse soru bölümü her teslim için ayrı ve anlaşılır biçimde düzenlenir; kullanılmayan seçenekler metinde bırakılmaz.

Yemin teklif dilekçesi Word indir

Word dosyası, para teslimine ilişkin yukarıdaki başvuru metnini düzenlenebilir biçimde içerir. Mahkeme ve dosya bilgilerini tamamlayın; yemin deliline dayandığınız gerçek dilekçenin tarihini yazın. Örneği kaydetmek veya yazdırmak, mahkeme dosyasına sunmak yerine geçmez.

Yemin Teklif Dilekçesini Word Olarak İndir

Dilekçenin soru bölümünü son kez nasıl denetlemeli?

Soru metni, dilekçenin en dikkatli okunması gereken bölümüdür. Tarih ve tutar doğru olsa bile bir cümleye teslim, sözleşme, vade, faiz ve ödeme yapılmadığı iddialarının tümünü yerleştirmek cevapta belirsizlik yaratır. Cevaplayan kişinin hangi olayı kabul veya inkâr ettiği anlaşılmalıdır. Bu nedenle birden fazla bağımsız olay, dosyada gerçekten çekişmeli olması koşuluyla ayrı sorular hâlinde yazılır. Her sorunun başında farklı bir talep sonucu kurulması gerekmez; soru somut vakıayı belirlemelidir.

Davalının daha önce açıkça kabul ettiği hususlar ayrıca işaretlenmelidir. Örneğin uyuşmazlık yalnız geri ödeme savunmasında yoğunlaşmışsa teslimin yeniden sorulması davanın esas ispat sorununu çözmez. Dava ve cevap dilekçelerindeki açıklamaların kesilerek okunması da yanlıştır. Bir kabulün yanında ileri sürülen diğer vakıalar, dosyanın bütünlüğü içinde değerlendirilir. Hazırlanan sorunun kendi iddianızla veya mevcut belgeyle çelişip çelişmediği son kez kontrol edilir.

HMK m.233/3, yemin edecek kişinin konunun yeterince açık olmadığını ileri sürmesi durumunda hâkimin karşı tarafın görüşünü alarak hemen karar vermesini düzenler. Ayrıca m.237, eksik noktaları tamamlamak ve belirsiz hususları aydınlatmak için hâkimin konuyla bağlantılı sorular sormasına imkân verir. Dilekçeye yazılan soru listesi bu usulün yerine geçmez. Mahkemeden, belirsizliği koruyarak karşı tarafı cevap vermeye zorlaması istenemez.

Yemin davetiyesinde ve tebligatta kontrol edilecek bilgiler

HMK m.228, yemin teklif edilen kişi duruşmada bizzat bulunmuyorsa kendisine yemin davetiyesi çıkarılmasını öngörür. Bu davetiyede sorulacak sorular ile maddede belirtilen kanuni sonuç ihtarı bulunmalıdır. Dolayısıyla yalnız sıradan bir duruşma gününün bildirilmesiyle yemin davetiye işleminin tamamlandığı varsayılmaz. Dilekçenin sonuç bölümünde soruların ve ihtarın davetiyeye konulmasının istenmesi, talebin doğru usul işlemine yönelmesini sağlar.

Dosyada avukat bulunması, yemin edecek kişi meselesini ortadan kaldırmaz. HMK m.232/1 gereğince yemin tarafa teklif edilir; tarafça yerine getirilir veya iade edilir. Vekilin teklifi yönetmesi ile müvekkili yerine yemin etmesi birbirinden ayrılır. Tüzel kişi taraf varsa m.232/2 uyarınca temsile yetkili kişi veya organ yönünden değerlendirme yapılır. Şirket çalışanı, yalnız işyerinde görev yaptığı için otomatik yemin muhatabı olarak yazılmaz.

Çağrılacak kişinin adresi dosyadaki güncel kayıtla karşılaştırılır. Adresin eski olduğu biliniyorsa bu durum mahkemeye açıklanır. Başka şehirde bulunmak, hastalık veya engellilik gibi durumlar dilekçedeki konu talebinden ayrı usul değerlendirmesi gerektirir. HMK m.235 ve m.236 bu hâlleri düzenler; bunların varlığı kanundaki koşullarla incelenir. Sadece uzaklık ileri sürülerek yeminin sıradan bir yazılı beyanla tamamlanması talep edilmez.

Teklif yapıldıktan sonra delil tercihi nasıl etkilenir?

Yemin teklifinin en önemli sonucu, karşı tarafın yemini edaya hazır olduğunu bildirmesiyle ortaya çıkar. HMK m.227/2 bu andan sonra tekliften vazgeçerek başka bir delile dayanılmasını ve yeni delil gösterilmesini engeller. Dilekçenin sonuna “her türlü delile dönme hakkım saklıdır” yazılması kanuni sonucu kaldırmaz. Bu nedenle mevcut belge ve tanıkların değerlendirilmesi, teklif yapılmadan önce tamamlanması gereken bir dosya hazırlığıdır.

HMK m.229/1, geçerli özür olmaksızın bizzat hazır bulunmama, yemini iade etmeme veya yerine getirmekten kaçınma hâllerinde yemin konusu vakıaların ikrar edilmiş sayılacağını düzenler. Buna karşılık kendisine yemin iade edilen kişi yemin etmekten kaçınırsa m.229/2 gereğince ilgili vakıa ispatlanamamış sayılır. Bu iki sonuç birbirinin aynısı değildir. Dilekçede yemin iadesinin hukuki etkisi gözden kaçırılarak yalnız karşı tarafın gelmemesine dayanan bir plan kurulmaz.

HMK m.230’a göre vakıa yalnız yemin teklif edilen tarafın şahsından kaynaklanıyorsa yemin iade edilemez. İadenin mümkün olup olmadığını belirlemek için sorunun konusu ve iki tarafın olayla ilişkisi incelenir. Bu nedenle örnekteki para teslimi sorusunu farklı bir kişisel bilgi vakıasına uyarlamak, yalnız birkaç kelime değiştirmekten ibaret değildir. Vakıanın kapsamı değiştiğinde yemin iadesi bakımından yapılacak hukuki değerlendirme de yenilenmelidir.

Duruşma tutanağı ve dosyada saklanacak kayıtlar

HMK m.238, yemin edenin beyanının dinlenmesini, tutanağa geçirilmesini, yazılanların huzurunda yüksek sesle okunmasını ve beyanında ısrar edip etmediğinin sorularak cevabın kaydedilmesini düzenler. Dilekçeyi sunan taraf, duruşma sonrasında yalnız “yemin edildi” ibaresine bakmakla yetinmemelidir. Hangi soruların sorulduğu, verilen cevapların içeriği ve kanuni tutanak işlemleri dosyada görülebilmelidir. Tutanakla ilgili eksiklik ileri sürülecekse somut eksik bölüm açıkça belirtilir.

Başvuru hazırlığında oluşturulan olay listesi, mahkemeye sunulan son dilekçe, yemin davetiyesi, tebliğ evrakı ve duruşma tutanağı birlikte saklanmalıdır. Taslak üzerinde yapılan değişikliklerin eski sürümü mahkemeye verilmemelidir. Özellikle miktar veya tarih düzeltilmişse Word dosyasıyla imzalanan nüshanın aynı olduğundan emin olunmalıdır. Bu kontrol, metni uzatmak için değil, tek bir rakam hatasının yemine konu olayın kapsamını değiştirmesini önlemek için yapılır.

Yemin teklif dilekçesi hakkında sorular

Kanun dayanakları ve ilgili içerikler

• Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Kanunu metni: m.74, 119, 129, 145, 190, 194 ve 225–239.
• UYAP Mevzuat ve İçtihat Programı: 6100 sayılı Kanunun güncel metni üzerinden madde kontrolü.
• Yemin delilinin genel hukuki çerçevesi.
• Diğer dilekçe örnekleri.

Mevzuat kontrol tarihi: 28 Eylül 2026. Bu metin genel hukuki bilgilendirme ve örnek başvuru metnidir. Somut dosyada kullanılan vakıalar, delil bildirimleri, temsil yetkisi ve mahkemenin ara kararlarıyla birlikte değerlendirilmelidir.