Delil Tespiti Dosyasının Asıl Dava Dosyasına Getirtilmesi Dilekçesi | HMK 405 Word
Delil tespiti dosyasının asıl dava dosyasına getirtilmesi dilekçesi, dava açılmadan önce alınan keşif, tutanak, bilirkişi raporu ve eklerin daha sonra açılan asıl davaya HMK m. 405 uyarınca bağlanmasını ister. Örnek, kiralanan üretim alanındaki çatı sızıntısı için alınmış değişik iş dosyasının tazminat davasına eklenmesi üzerine hazırlanmıştır. Bu işlem, iki esas davasının HMK 166 kapsamında birleştirilmesi değildir.
Kısa cevap: HMK 405 hangi işlemi emreder?
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 405/1 açık bir dosya bağlantısı kurar: delil tespiti dosyası, asıl dava dosyasının eki sayılır ve onunla birleştirilir. Aynı hüküm, asıl davanın taraflarından her birinin iddia veya savunmasını ispat için tespit tutanaklarına ve raporlarına dayanabileceğini belirtir. Bu nedenle asıl dava açıldıktan sonra taraf, delil tespitinin yapıldığı mahkemeyi, değişik iş numarasını ve istenen kayıtları belirterek dosyanın getirtilmesini ve asıl dosyanın eki olarak kaydedilmesini isteyebilir.
Buradaki işlem, HMK m. 166 anlamında iki bağımsız davanın bağlantı nedeniyle birleştirilmesi değildir. Delil tespiti dosyası uyuşmazlığın esası hakkında hüküm kuran ikinci bir dava dosyası olmaz; önceden toplanmış delilin muhafaza edildiği dosyadır. Talep sonucu bu sebeple “iki davanın birleştirilmesi” şeklinde değil, belirli değişik iş dosyasının getirtilmesi, asıl dava dosyasının eki sayılarak onunla birleştirilmesi ve içindeki belirli tutanak ile raporların somut vakıalar bakımından değerlendirilmesi şeklinde yazılmalıdır.
Örnek olay: çatı ve üretim alanındaki su hasarı
Örnek olayda kiracı şirket, kiralanan üretim alanında çatıdan su girmesi üzerine dava açılmadan önce sulh hukuk mahkemesinden delil tespiti istemiştir. Değişik iş dosyasında keşif yapılmış; çatının belirli bölümü, yağmur iniş hattı, duvarlardaki nem ve iki makinedeki görünür hasar bilirkişi tarafından kayda geçirilmiştir. Daha sonra kiracı, kiraya verene karşı onarım gideri ve üretim kaybı istemli asıl davayı açmıştır. Asıl dava dosyasında tespit dosyasının numarası delil listesinde yazılmış olsa da dosya henüz getirtilmemiştir.
Bu durumda hazırlanacak dilekçe, tespit dosyasını soyut biçimde “celp edilsin” demekle yetinmez. Tespiti yapan mahkeme, yıl ve değişik iş numarası; keşif günü; bilirkişi raporunun tarihi; fotoğraf, kroki ve tutanak gibi dayanaklar tek tek gösterilir. Ayrıca her kaydın hangi çekişmeli vakıayı ispatlamak için ileri sürüldüğü açıklanır. Word örneğinde kiracı şirketin asıl davacı olduğu bu somut kurgu kullanılmıştır; taraf sıfatı, dava türü ve tespit konusu gerçek dosyaya göre değiştirilmeden kullanılmamalıdır.
HMK 405 ile HMK 166 dava birleştirmesi arasındaki fark
HMK m. 166, aralarında bağlantı bulunan ayrı davaların belirli şartlarla birleştirilmesini düzenler. HMK m. 405 ise delil tespiti dosyasını doğrudan asıl dava dosyasının eki sayar. Delil tespiti dosyasında esasa ilişkin bağımsız bir dava talebi bulunmadığından, aynı yargılama çevresi, bağlantı derecesi veya hangi dosyanın önce açıldığı üzerinden HMK 166 tartışması kurmak doğru değildir. İstenen, delil tespiti evrakının asıl yargılamaya fizikî veya elektronik olarak bağlanmasıdır.
Başlığın ve sonuç isteminin doğru seçilmesi önemlidir. “Dosyaların birleştirilmesi” tek başına yazıldığında mahkeme kalemi bunun iki esas dosyası arasında talep edildiğini düşünebilir. “… Sulh Hukuk Mahkemesinin … D. İş sayılı delil tespiti dosyasının getirtilerek HMK m. 405 uyarınca işbu asıl dava dosyasının eki sayılması ve onunla birleştirilmesi” ifadesi hedef işlemi netleştirir. Bu açıklık, dilekçenin başka bir usul kurumuna göre değerlendirilmesi riskini azaltır.
Getirtilecek dosya nasıl kesin olarak tanımlanır?
Mahkeme adı, birim numarası, dosyanın yılı ve “D. İş” numarası zorunlu tanımlayıcılar olarak yazılmalıdır. Yalnızca “daha önce yaptırdığımız tespit dosyası” denmesi, özellikle aynı tarafların birden fazla tespit başvurusu varsa yeterli değildir. Tespit dosyası UYAP’ta farklı mahkeme biriminde bulunuyorsa mahkemenin tam resmî adı kullanılmalı; eski mahkeme adı veya yanlış esas numarası kopyalanmamalıdır. Eldeki kararın ilk sayfası ile UYAP evrak bilgisi karşılaştırılmalıdır.
Tespit dosyasının asıl davayla bağını göstermek için tespit konusu yerin açık adresi, inceleme konusu makine veya bağımsız bölüm, karşı taraf bilgisi ve tespit tarihi kısa bir paragrafta eşleştirilir. Tespitteki karşı taraf ile asıl davadaki davalı aynı kişi değilse bu farklılık gizlenmez; hukuki ve maddi bağlantı ayrıca açıklanır. Yanlış taraf veya farklı taşınmazla ilgili değişik iş dosyasının getirtilmesi, usul ekonomisini sağlamaz ve somutlaştırma yükünü yerine getirmez.
Tutanak ve rapor hangi vakıa için gösteriliyor?
HMK m. 194/2 uyarınca taraflar, dayandıkları delilleri ve her delilin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğini açıkça belirtmelidir. Bu nedenle “tespit dosyasındaki tüm delillere dayanıyoruz” cümlesi tek başına bırakılmamalıdır. Keşif tutanağı, [tarih] günü üretim alanında su bulunduğu; fotoğraf 4, çatının [bölümünde] açıklık olduğu; bilirkişi raporunun [sayfa ve paragrafı], iki makinedeki görünür hasarın nitelendiği vakıa için gösterilebilir.
Bu eşleştirme, tespit raporunun asıl davadaki bütün talepleri kendiliğinden ispat ettiği anlamına gelmez. Örneğin tespit bilirkişisi yalnızca fiziksel hasarı kayda aldıysa, üç aylık üretim kaybının tutarını o rapora dayanarak kesinleşmiş saymak doğru değildir. Asıl davada ispat edilmesi gereken sözleşme, sorumluluk, illiyet ve zarar miktarı unsurları ayrı delillerle desteklenebilir. Dilekçe, tespit dosyasının gerçek kapsamını büyütmeden hangi somut noktada kullanılacağını göstermelidir.
Hangi evrakların getirtilmesi istenmelidir?
HMK 405, delil tespiti dosyasını bütün olarak asıl dosyanın eki sayar. Bununla birlikte dilekçede temel evrakların sayılması, dosya geldiğinde eksik kayıt kontrolünü kolaylaştırır. Tespit talep dilekçesi, tespit kararı, tebligat veya davet kayıtları, keşif tutanağı, bilirkişi görevlendirme kararı, bilirkişi raporu ve ekleri, fotoğraflar, kroki, varsa itiraz ve ek rapor belirtilmelidir. Sayılan evraklardan biri tespit dosyasında hiç yoksa varmış gibi yazılmaz.
Özellikle rapora eklenmiş yüksek çözünürlüklü fotoğraf, video, ölçüm tablosu veya dijital ekler yalnızca rapor metninin asıl davaya yüklenmesiyle görünmeyebilir. Dilekçede dosyanın “tüm fiziki ve elektronik ekleriyle” getirtilmesi istenebilir. Ancak alakasız kişisel veri veya ticari sır içeren kayıtlar bakımından gereksiz çoğaltma talep edilmemeli; uyuşmazlığın çözümüyle bağlantı ve ölçülülük korunmalıdır.
Başka mahkemedeki kayıt için HMK 195 bağlantısı
HMK m. 195/1, tarafların elinde bulunmayan ve incelenmesine karar verilen delillerin getirtilmesi için mahkemenin ilgili resmî makam ve mercilere bildirim yapacağını düzenler. Delil tespiti dosyası başka mahkeme birimindeyse, asıl mahkemeden o birime müzekkere yazması ve belirli dosyayı istemesi talep edilebilir. HMK 405 dosyanın asıl davadaki statüsünü; HMK 195 ise tarafın elinde bulunmayan kayıtların resmî kanaldan getirtilmesine ilişkin genel yöntemi destekler.
Tarafın elinde bilirkişi raporunun bir örneği bulunması, mahkemenin asıl tespit dosyasını hiç görmesine gerek olmadığı sonucunu doğurmaz. Dosyadaki tebligat, tutanak, bilirkişi görevi, itiraz ve ekler raporun nasıl oluştuğunu gösterir. Yine de rapor örneği eldeyse dilekçeye bilgi için eklenebilir; bu ek, resmî delil tespiti dosyasının getirtilmesi talebinin yerine geçtiği şeklinde sunulmamalıdır.
Talep ne zaman sunulmalıdır?
HMK m. 405, dosyanın asıl dava dosyasının eki sayılmasını düzenler; maddede bu bağlantı talebi için ayrıca bir haftalık özel süre öngörülmemiştir. Ancak bu durum, delil bildirme ve yargılama aşamalarına ilişkin diğer sürelerin önemsiz olduğu anlamına gelmez. Tespit dosyasına hangi vakıa için dayanıldığı dava veya cevap dilekçesi, delil listesi ve mahkemenin verdiği kesin sürelerle uyumlu biçimde bildirilmelidir. Dosyanın getirtilmesi son ana bırakıldığında tarafların raporu tartışma imkânı daralabilir.
Dilekçe, mümkünse tahkikat tamamlanmadan ve mahkeme esas hakkında değerlendirmeye geçmeden sunulur. Tespit dosyasının numarası daha önce delil listesinde bildirilmişse bu kayıt açıkça belirtilir. Hiç bildirilmemiş bir delili sonradan ileri sürme meselesi, HMK 405’in dosya bağlantısı hükmünden ayrı olarak somut yargılama aşamasına göre değerlendirilir. Örnek metin, kaçırılmış bir delil bildirme süresini HMK 405 üzerinden otomatik olarak geri getirdiği iddiasına dayanmaz.
Tespit raporu kesin delil midir?
Delil tespiti dosyasındaki bilirkişi raporu, asıl davada mahkemenin delilleri değerlendirme yetkisini ortadan kaldıran kesin hüküm değildir. HMK m. 198 uyarınca hâkim, kanuni istisnalar dışında delilleri serbestçe değerlendirir. HMK 405 ise tarafların tespit tutanak ve raporlarına dayanabilmesini açıkça güvence altına alır. Karşı taraf raporun yöntemi, kapsamı, ölçümleri ve maddi verileri hakkında somut açıklama yapabilir.
Tespit raporunu “mahkemeyi bağlayan kesin delil” olarak nitelemek, kullanıcıyı yanlış yönlendirir. Doğru anlatım, raporun asıl dosyanın eki içinde incelenmesi ve çekişmeli vakıalar bakımından diğer delillerle birlikte değerlendirilmesidir. Teknik rapor eksik veya çelişkiliyse, asıl davada bilirkişiden açıklama, ek rapor ya da yeni inceleme istenmesi HMK 281 ve somut ara karar çerçevesinde ayrıca ele alınabilir.
Karşı taraf rapora itiraz etmediyse sonuç ne olur?
Delil tespiti aşamasında raporun tebliği ve karşı tarafın yaptığı açıklamalar, asıl dosya getirildiğinde kayıt üzerinden görülebilir. Bir rapora tespit aşamasında itiraz edilmemiş olması, raporun bütün hukukî sonuçlarını tartışmasız ve kesin hâle getirmez. Bununla birlikte süreli usul işlemleri, tebliğ kayıtları ve asıl davadaki bilirkişi incelemesine ilişkin mahkeme kararları ayrı ayrı gözetilmelidir. Dilekçede “itiraz edilmediği için kesinleşmiştir” şeklinde genel ve kaynağı belirsiz bir sonuç yazılmamalıdır.
Asıl davadaki taraf, raporun belirli sayfasındaki ölçüme dayanırken aynı raporun kapsam sınırını da dürüstçe göstermelidir. Karşı tarafın tespit dosyasındaki itirazı veya ilave sorusu varsa bunun da dosyayla birlikte getirtilmesi istenir. HMK 405 yalnızca tespit talep eden tarafa değil, asıl davanın her iki tarafına da tutanak ve raporlara dayanma imkânı tanır.
Harç, gider ve müzekkere konusu
Dosyanın getirtilmesi talebinde, mahkemenin yazışma ve dosya aktarımı için istediği gider veya avans varsa ara karara göre süresinde yatırılmalıdır. Bu yazı belirli bir tutar veya sabit harç rakamı vermez; gider kalemleri, elektronik aktarım imkânı, dosyanın fiziki niteliği ve mahkeme işlemi değişebilir. Mahkemenin vezne veya UYAP kaydı görülmeden varsayımsal miktar yazmak yerine verilen kesin ara karar takip edilir.
Delil tespiti aşamasında yatırılan keşif ve bilirkişi giderleri, asıl davanın yargılama giderleri değerlendirmesinde dosya kayıtlarıyla görünür hâle gelebilir. Bu giderlerin hüküm altına alınması isteniyorsa ödeme makbuzları ve gider dökümü de somut biçimde gösterilir. Sadece tespit dosyasının ek sayılması, hangi giderin kime yükletileceğini peşinen belirlemez; mahkeme davanın sonucu ve ilgili usul hükümleri çerçevesinde karar verir.
UYAP ve fiziki dosya kontrolü
Aynı adliyedeki dosyalar elektronik ortamda görülebilse bile, asıl dava kaydında tespit dosyasının eki olarak ilişkilendirildiği ve hâkimin erişimine sunulduğu kontrol edilmelidir. Başka yargı çevresindeki eski veya kısmen fiziki dosyada, yalnızca kapak bilgisinin görünmesi mümkündür. Talep bu nedenle mahkeme ve numara yanında tüm evrak ve elektronik ekleri kapsamalıdır. Dilekçe gönderildikten sonra verilen ara karar ve müzekkere cevabı izlenir.
Dosya getirildiğinde tespit talep dilekçesi, karar, tebligat, tutanak, rapor ve eklerin tam olup olmadığı karşılaştırılır. Eksik sayfa ya da görünmeyen fotoğraf varsa hangi evrakın bulunmadığı isim ve tarih ile bildirilir. “Dosya eksik geldi” şeklindeki soyut ifade yerine raporun Ek-2 ölçüm tablosu veya [tarih] tarihli keşif tutanağının eksik olduğu açıkça yazılır.
İndirilebilir Word dilekçede neler bulunuyor?
İndirilebilir Word, asıl davacı kiracı şirketin açılmış tazminat davasında, daha önceki sulh hukuk mahkemesi değişik iş dosyasının getirtilmesini istemesi için hazırlanmıştır. Mahkeme, esas numarası, tespit mahkemesi, değişik iş numarası, keşif ve rapor tarihleri, taşınmaz adresi, belirli tutanak ve rapor bölümleri, ispat vakıası ve ek listesi için düzenlenebilir alanlar içerir. Sonuç kısmı HMK 405’in tam işlem sırasını yansıtır.
Word’de köşeli parantez içinde bırakılan bütün alanlar gerçek dosya kaydına göre doldurulmalıdır. Kiracı, çatı, üretim alanı veya makine hasarı somut olaya uymuyorsa örnek olay metni aynen korunmaz. Tespit dosyasında fotoğraf eki yoksa varmış gibi yazılmaz. Son sayfadaki “doldurma kontrolü” bölümü çalışma notudur; imzalanıp mahkemeye sunulacak nihai nüshadan çıkarılmalıdır.
Yaygın hatalar ve kesin düzeltmeleri
Birinci hata, HMK 405 yerine yalnızca HMK 166’ya dayanıp iki dava dosyası varmış gibi istem kurmaktır. İkinci hata, tespit dosyasının tam mahkeme ve D. İş numarasını yazmamaktır. Üçüncü hata, rapora hangi vakıa için dayanıldığını belirtmeden dosyanın tümüne genel atıf yapmaktır. Dördüncü hata, yalnızca rapor çıktısını sunup tespit kararını, tutanağı, tebligatı ve ekleri dışarıda bırakmaktır.
Beşinci hata, tespit raporunu kesin hüküm veya tartışılmaz delil olarak göstermektir. Altıncı hata, raporda bulunmayan üretim kaybı ya da hukukî kusur sonucunu rapora yüklemektir. Yedinci hata, farklı taşınmaza ilişkin değişik iş numarasını kopyalamaktır. Sekizinci hata, dosya geldikten sonra eksik dijital ekleri kontrol etmemektir. Her hata, doğru dosya kimliği, delil-vakıa eşleştirmesi ve kayıt sonrası eksik evrak kontrolüyle giderilir.
Başvuru öncesi ve sonrası kontrol listesi
Başvurudan önce asıl davanın mahkemesi ve esas numarası; tespit mahkemesi ve değişik iş numarası; taraflar; taşınmaz veya eşya; keşif günü; bilirkişi raporu tarihi; rapor ekleri ve delil listesinde önceki bildirim kontrol edilir. Tespit dosyasındaki belgenin hangi çekişmeli vakıayı ispatlayacağı yanına yazılır. Talep, HMK 405 ve gerektiğinde HMK 195 ile açıkça sınırlandırılır. Eklenen rapor örneği varsa bilgi amaçlı olduğu belirtilir.
Başvurudan sonra mahkemenin ara kararı, yazılan müzekkere, müzekkere cevabı, dosyanın UYAP bağlantısı ve gelen evrakın tamlığı izlenir. Dosya geldiğinde karşı tarafın tespit aşamasındaki beyan ve itirazlarının da bulunduğu görülmelidir. Mahkeme tespit raporunu hangi vakıalar yönünden değerlendireceğini tahkikat içinde belirler; taraf da sonraki beyanlarını bu gerçek kayıt üzerinden oluşturur.
İlgili dilekçeler ve süreçteki yerleri
Henüz tespit yaptırılmamışsa bu yazının Word’ü kullanılmaz; önce delil tespiti talep dilekçesi ve HMK 400–406 delil tespiti rehberi incelenmelidir. Karar önceden tebliğ edilmiş ve bilirkişiye teknik soru eklenmek isteniyorsa HMK 402/3 ilave sorular dilekçesi farklı aşamaya ilişkindir.
Tespit tebligatsız ve acele yapılmış, evrak işlemden sonra ulaşmışsa HMK 403 itiraz dilekçesi değerlendirilir. Mevcut yazı bunların yerine geçmez; tespit tamamlandıktan ve asıl dava açıldıktan sonra dosyanın asıl dava kaydına bağlanmasına odaklanır. Aşamaların ayrılması, aynı anahtar kelime etrafında görünüşte benzer fakat hukukî olarak farklı başvuruların karıştırılmasını önler.
Resmî kaynaklar ve yayın bilgisi
Adalet Bakanlığı UYAP Mevzuat’taki güncel 6100 sayılı HMK, başta 194, 195, 198 ve 405. maddeler olmak üzere başvurunun resmî dayanağıdır. TBMM’nin kabul edilen HMK metni m. 405’te delil tespiti dosyasının asıl dava dosyasının eki sayılacağını ve onunla birleştirileceğini gösterir. TBMM sayfası kabul metnidir; güncel metin UYAP kaynağından kontrol edilmelidir.
Bu içerik 29 Eylül 2026 tarihinde resmî kanun metni ve sitedeki mevcut yayınlar karşılaştırılarak hazırlanmıştır. Yazar Av. Halil Bakırcı, Mersin Barosu sicil 3472’dir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunun fizikî ofisi Mersin’dedir; Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den yönetilir. Dilekçe, gerçek dosyanın mahkeme adı, numarası, delil listesi ve rapor kapsamı görülmeden mahkemeye sunulmamalıdır.
Delil tespiti dosyasının asıl dava dosyasına getirtilmesi dilekçesi Word (.docx) indir
Sık sorulan sorular
Delil tespiti dosyası asıl dava dosyasına eklenir mi?
Evet. HMK m. 405/1, delil tespiti dosyasının asıl dava dosyasının eki sayılacağını ve onunla birleştirileceğini açıkça düzenler.
Bu işlem iki davanın HMK 166’ya göre birleştirilmesi midir?
Hayır. Delil tespiti dosyası bağımsız esas davası değildir; HMK 405 uyarınca asıl dava dosyasının eki hâline gelir.
Dilekçede hangi dosya bilgileri yazılmalı?
Tespiti yapan mahkemenin tam adı, yıl ve değişik iş numarası, tespit konusu, keşif günü ve rapor tarihi yazılmalıdır.
Sadece bilirkişi raporunun örneğini sunmak yeterli midir?
HMK 405 bütün tespit dosyasının ek sayılmasını düzenler. Karar, tutanak, tebligat, rapor ve eklerin resmî dosyayla birlikte görülmesi gerekir.
Tespit raporu mahkemeyi kesin olarak bağlar mı?
Hayır. Rapor ve tutanaklara dayanılabilir; mahkeme bunları diğer delillerle birlikte değerlendirir.
Karşı taraf da tespit raporuna dayanabilir mi?
Evet. HMK 405, asıl davanın taraflarından her birinin iddia veya savunmasını ispat için tutanak ve raporlara dayanabileceğini belirtir.
Dosyanın getirtilmesi için HMK 195 yazılabilir mi?
Başka mahkemedeki ve tarafın elinde bulunmayan kayıtların resmî yoldan getirtilmesi bakımından HMK 195 genel dayanak olarak HMK 405 ile birlikte gösterilebilir.
Dilekçe için HMK 405’te özel bir haftalık süre var mı?
HMK 405 özel bir haftalık süre koymaz; ancak delil bildirme ve mahkemenin kesin süreleri ayrıca gözetilmelidir.
Dosya geldiğinde ne kontrol edilir?
Talep dilekçesi, karar, tebligat, keşif tutanağı, rapor, fotoğraf, kroki, dijital ekler ve taraf beyanlarının tamlığı kontrol edilir.
Word örneği her davada aynen kullanılabilir mi?
Hayır. Örnekteki kiracı, çatı ve makine hasarı kurgusu gerçek olaya uymuyorsa değiştirilir; köşeli alanlar doldurulur ve bulunmayan ekler silinir.
Yazar: Av. Halil Bakırcı, Mersin Barosu sicil 3472. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunun fizikî ofisi Mersin’dedir; Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den yönetilir. Yayın tarihi: 29 Eylül 2026.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
