B ve C Grubu Acenta, A Grubundan Aldığı Görevi Nasıl Yapar? | 2026
Kısa ve net cevap: Seyahat Acentaları Yönetmeliği m.7/2’ye göre B ve C grubu seyahat acentaları, A grubu seyahat acentalarının kendilerine verecekleri hizmetleri yerine getirebilir ve A grubu ürünlerini tanıtabilir, pazarlayabilir veya satabilir. Ancak verilen görev yazı veya sözleşmeyle belgelendirilmek zorundadır. Yönetmelik m.7/3 ayrıca, görevin A grubu seyahat acentasının paket turunun veya turunun tamamının B ya da C grubu tarafından düzenlenmesi şeklinde olamayacağını açıkça hükme bağlar.
Bu görevlendirme modeli, B veya C grubu acentanın A grubu ürün zincirine sınırlı ve belgeli şekilde katılmasına imkân verir; B/C grubuna genel A grubu yetkisi devretmez. Ürün sahibi A grubu acenta görünür kalmalı, görev kapsamı somut olarak yazılmalı, tüketiciye kimin ürününün satıldığı doğru açıklanmalı ve fiili operasyon sözleşmedeki görev dağılımına uygun olmalıdır.
B ve C grubunun A grubundan görev almasının hukuki dayanağı nedir?
1618 sayılı Kanun m.3, A, B ve C gruplarının temel faaliyet alanlarını ayırır. Yönetmelik m.7 bu ayrımı ayrıntılandırırken B ve C gruplarına sınırlı bir işbirliği imkânı da verir. Buna göre B ve C grubu acentalar, A grubu seyahat acentalarının kendilerine vereceği hizmetleri yerine getirebilir; A grubu ürünlerini tanıtabilir, pazarlayabilir veya satabilir.
Bu düzenleme, B ve C grubunun kendi asli yetki alanını ortadan kaldırmaz. B grubunun asli faaliyet alanı kara, deniz ve hava ulaştırma araçlarında rezervasyon/bilet satışı ile A grubu turlarının bilet satışıdır. C grubunun asli faaliyet alanı ise yalnız Türk vatandaşlarına yönelik yurt içi turlardır. A grubundan alınan görev bu çerçevenin dışında kalan belirli hizmetler için hukuki köprü sağlar.
Görevlendirme yoluyla B veya C grubu acentanın statüsü A grubuna dönüşmez. İşletme belgesi değişmeden grup değişmiş sayılmaz. Kalıcı şekilde A grubu faaliyet alanına geçmek isteyen işletmenin Yönetmelik m.25 kapsamında grup değişikliği başvurusu yapması gerekir.
A grubu görevlendirmesinin yazılı olması zorunlu mu?
Evet. Yönetmelik m.7/2 açık biçimde verilen görevin yazı veya sözleşmeyle belgelendirilmesini zorunlu tutar. Sözlü talimat, telefon görüşmesi, belgesiz ticari teamül veya yalnız faturaya yazılan açıklama, Yönetmeliğin aradığı görev belgesinin yerine geçmez.
Yazılı belgede taraf acentaların ticaret ve seyahat acentası unvanları, işletme belgesi numaraları, grup bilgileri, görev konusu, ürün adı, görev başlangıç/bitiş tarihi, satış ve tahsilat yetkisi, tüketiciyle iletişim sorumluluğu ve kullanılacak belgeler açıkça yer almalıdır. Görevin hangi tur veya paket tur ürününe ilişkin olduğu belirlenebilir olmalıdır.
Bir çerçeve sözleşme yapılması mümkündür; ancak çerçeve sözleşmenin her ürün veya kampanyada hangi görevlerin verildiğini belirlemeye elverişli ekler, listeler veya elektronik kayıtlarla desteklenmesi gerekir. Denetimde yalnız genel bir “işbirliği yapabilir” maddesi, fiilen yürütülen tüm operasyonu açıklamak için yetersiz kalabilir.
A grubu acenta B veya C grubuna hangi görevleri verebilir?
Yönetmelik, B/C grubunun A grubu tarafından verilen hizmeti yerine getirebileceğini ve A grubu ürünlerini tanıtıp pazarlayabileceğini veya satabileceğini düzenler. Görev; rezervasyon, satış, belirli müşteri iletişimi, yerel operasyon desteği, belge teslimi veya ürünün belirli bir kısmına ilişkin hizmet olabilir. Ancak görevin kapsamı ürünün tamamının B/C grubu tarafından düzenlenmesine dönüşemez.
Hangi görevin verildiği sözleşmede fiili faaliyetle uyumlu biçimde yazılmalıdır. Örneğin C grubu acenta A grubu ürününe ilişkin yerel buluşma, müşteri yönlendirme ve satış desteği yapıyorsa sözleşmede bu görevler gösterilir. B grubu acenta A grubu tur biletini satıyor ve rezervasyon kaydı oluşturuyorsa bu iş açıkça belirtilir.
A grubu acenta, kendi organizatör rolünü yalnız kağıt üzerinde tutup tüm tedarikçi sözleşmelerini, fiyat belirlemeyi, programı, müşteri tahsilatını ve operasyonu B/C grubuna bırakamaz. Yönetmelik m.7/3 bu sonucu engellemek için turun veya paket turun tamamının B/C tarafından düzenlenemeyeceğini hükme bağlar.
B veya C grubu A grubu ürününü tanıtabilir, pazarlayabilir ve satabilir mi?
Evet. Yönetmelik m.7/2 bu faaliyetleri açıkça kabul eder. B veya C grubu acenta, A grubu ürününün reklamını yapabilir, tüketiciye bilgi verebilir, satış kanalı oluşturabilir ve yetki sözleşmesine göre tahsilat/satış işlemlerini yürütebilir. Ancak ürün sahibi A grubu acentanın kimliği gizlenmemelidir.
Ürün tanıtımında program, fiyat, iptal-iade koşulları ve ürün sahibi acentanın bilgileri doğru aktarılmalıdır. B/C grubu, A grubu ürününü kendi ürünü gibi gösteren veya tüketicide gerçek organizatör konusunda yanlış kanaat oluşturan reklam kullanmamalıdır. 1618 sayılı Kanun m.19 gerçeğe aykırı ve yanıltıcı reklamı yasaklar.
Paket tur satışında ürün sahibi bilgisi daha da önemlidir. Yönetmelik m.44/3, başka bir seyahat acentasına ait ürün satılması halinde ürün sahibi seyahat acentasının paket tur sözleşmesinde açıkça belirtilmesini zorunlu tutar. Bu nedenle görev sözleşmesi ile tüketici sözleşmesi birbirini doğrulamalıdır.
B veya C grubu A grubunun turunun tamamını düzenleyebilir mi?
Hayır. Yönetmelik m.7/3 açık ve istisnasız bir sınır koyar: B ve C grubuna verilen görev, A grubu seyahat acentasının paket turunun veya turunun tamamının B veya C grubu tarafından düzenlenmesi şeklinde olamaz. Bu hüküm, grup sisteminin fiilen etkisiz hale getirilmesini önler.
Turun “tamamını düzenlemek”; ürünün oluşturulması, programın belirlenmesi, temel tedarikçilerin seçimi, fiyatlandırma, tüketici satışının yönetilmesi ve operasyon sorumluluğunun esas olarak B/C grubu tarafından üstlenildiği bir yapı anlamına gelir. Sözleşmede A grubu ürün sahibi yazması tek başına yeterli değildir; fiili organizasyon da A grubunun gerçek ürün ve sorumluluğunu göstermelidir.
Denetimde sözleşmeler, ödeme akışı, tedarikçi faturaları, program belgeleri, müşteri sözleşmeleri ve reklamlar birlikte incelenebilir. Görevlendirme sözleşmesi, fiili faaliyetle çelişiyorsa yalnız sözleşme başlığına dayanılarak hukuka uygunluk sağlanamaz.
Paket tur satışında ürün sahibi acenta nasıl gösterilir?
Yönetmelik m.44/3 uyarınca başka bir seyahat acentasına ait paket tur ürünü satılıyorsa ürün sahibi seyahat acentası sözleşmede açıkça belirtilmelidir. Ayrıca m.44/2 paket tur sözleşmesinde seyahat acentası işletme belgesi numarası, seyahat acentası ve varsa ticaret unvanı ile açık adresinin bulunmasını emreder.
B veya C grubu satış yapan acenta ise kendi rolü de sözleşme ve satış belgelerinde anlaşılır olmalıdır. Tüketici, ürünü kimin oluşturduğunu ve hangi acentanın hangi işlemi yaptığını görebilmelidir. Bu şeffaflık zorunlu paket tur sigortasının hangi acenta tarafından yaptırıldığı ve talebin kime yöneltileceği bakımından önem taşır.
1618 m.12 kapsamında paket turu düzenleyen acenta zorunlu sigortayı yaptırır. B/C grubu satış kanalı, ürün sahibinin sigorta ve sözleşme belgelerini tüketiciye doğru şekilde ulaştırmalıdır. Paket tur uyuşmazlıkları için paket tur iptal, iade ve ayıplı hizmet rehberi ayrıca incelenebilir.
B/C grubu acenta müşteri bedelini tahsil edebilir mi?
Tahsilat yetkisi, A grubu ile B/C grubu arasındaki yazılı sözleşmede açıkça düzenlenmelidir. Hangi bedelin kimin adına tahsil edildiği, komisyonun nasıl hesaplandığı, tahsil edilen toplam tutarın ürün sahibine ne zaman aktarılacağı ve iade halinde ödeme akışının nasıl tersine çevrileceği belirlenmelidir.
Tüketiciye verilen tahsilat belgesi ve faturanın hukuki ilişkiyi doğru yansıtması gerekir. Satış yapan B/C grubu acentanın kendi hizmet/komisyon bedeli ile A grubu ürün bedeli ayrılıyorsa bu ayrım sözleşme ve muhasebe kayıtlarında açık olmalıdır. Ürün sahibinin gizlendiği veya tüketicinin parayı kime ödediğini anlayamadığı yapı uyuşmazlık riskini artırır.
Kredi kartı, sanal POS veya online ödeme sistemi kullanılması görev sınırını değiştirmez. Ödeme altyapısı hangi acentanın hesabındaysa bu durum görev sözleşmesinde ve tüketici bilgilendirmesinde karşılığını bulmalıdır.
Online satışta A-B/C görevlendirmesi nasıl uygulanır?
Yönetmelik m.17, online satış kanalında birden fazla seyahat acentasına ait ürünlerin satılması halinde hangi ürünün hangi seyahat acentasına ait olduğunun açıkça belirtilmesini zorunlu tutar. Bu hüküm, B/C grubunun A grubu ürünlerini online kanalda satmasında doğrudan uygulanır.
Satış yapan acentanın işletme belgesi numarası ve unvanı m.17’de öngörülen yerlerde gösterilir. Ürün kartında veya sözleşme sürecinde A grubu ürün sahibi ayrıca görünür olmalıdır. Online satış kanalı Bakanlığa ve TÜRSAB’a bildirilir.
Online kanal, görevlendirmenin kapsamını genişletmez. Fizikî işyerinde yapması mümkün olmayan faaliyeti B veya C grubu acenta internet sitesinde de bağımsız şekilde yapamaz. Dijital satış, mevcut işletme belgesi ve yazılı görev sınırları içinde yürütülür.
Görev ilişkisinde sorumluluk nasıl düzenlenmelidir?
A grubu ürün sahibi, kendi tur veya paket turunun oluşturulması ve mevzuata uygunluğu bakımından asli sorumluluğunu korur. B/C grubu acenta ise üstlendiği satış, rezervasyon, bilgilendirme, tahsilat veya yerel operasyon görevini sözleşmeye uygun yerine getirmekle yükümlüdür. Tarafların birbirlerine karşı rücu ve zarar sorumluluğu ticari sözleşmede ayrıntılı düzenlenmelidir.
1618 m.10/ç, seyahat acentalarının birlikte hareket ederek veya birinin aracılığıyla gerçekleştirdikleri faaliyetlerden kaynaklanan belirli sorumluluklarda müteselsil sorumluluk düzeni getirir. Bu nedenle yalnız iç sözleşmede “tüm sorumluluk diğer tarafa aittir” yazılması tüketicinin kanundan doğan haklarını ortadan kaldırmaz.
Görevlendirme ilişkisinde çalışanların kimin adına işlem yaptığı, tüketiciye hangi unvanla yazıştığı ve ödeme talimatlarının hangi şirket tarafından verildiği de açıklığa kavuşturulmalıdır. Kurumsal e-posta ve çağrı merkezi kayıtlarının ürün sahibi yapıyla uyumlu olması gerekir.
Denetimde hangi görevlendirme belgeleri gösterilir?
1618 m.24 Kültür ve Turizm Bakanlığına seyahat acentalarını her zaman denetleme yetkisi verir. Yönetmelik m.39 da istenen bilgi ve belgelerin denetim görevlilerine gösterilmesini zorunlu tutar. B/C grubu acenta A grubu ürünü için görevlendirilmişse yazılı görev/sözleşme denetim dosyasında bulunmalıdır.
Görevlendirme sözleşmesine ek olarak ürün programı, satış kayıtları, müşteri sözleşmeleri, ürün sahibi bilgileri, tahsilat belgeleri ve gerekli hallerde paket tur sigorta sertifikaları gösterilebilir. Araç kullanılan tur veya transferde m.40-m.41 belgeleri de ayrıca aranır.
Belge yalnız arşivde bulunmamalı; fiili faaliyetle uyumlu olmalıdır. Sözleşmede yalnız bilet satış yetkisi varken B/C grubunun tüm tur organizasyonunu yürüttüğünü gösteren kayıtlar bulunması, m.7/3 bakımından sorun oluşturur.
A-B/C görevlendirme sözleşmesinde hangi maddeler bulunmalıdır?
Tarafların tam unvanı, işletme belgesi numarası ve grubu; ürün veya hizmetin açık tanımı; görevin başlangıç ve bitiş tarihi; satış/pazarlama kanalları; tahsilat ve komisyon düzeni; iptal-iade süreci; tüketici iletişimi; reklam onayı; kişisel veri paylaşımı; belge saklama; denetim sırasında işbirliği ve sözleşmenin sona ermesi halinde açık dosyaların yönetimi temel maddelerdir.
Paket tur ürününde zorunlu sigorta, sözleşme örnekleri ve ürün sahibi bilgisinin tüketiciye nasıl verileceği ayrıca yazılmalıdır. Online satışta ürün sahibinin hangi ekranda gösterileceği ve veri akışının nasıl yürütüleceği düzenlenmelidir. Taşıma kullanılıyorsa taşıyıcı sözleşmesi ve araç belgelerinin sorumlusu belirlenmelidir.
En önemli kontrol, görev kapsamının m.7/3 yasağını ihlal etmemesidir. Sözleşme, turun veya paket turun tamamını B/C grubuna bırakmamalıdır. Faaliyet kalıcı olarak genişlemişse görevlendirme sözleşmesini büyütmek yerine grup değişikliği değerlendirilmelidir.
Mersin’de A-B/C grubu görevlendirme sözleşmeleri
Mersin’de yurt içi rotalar, havalimanı bağlantıları, liman/kruvaziyer hareketleri ve bölgesel tur satışlarında farklı grup acentaların birlikte çalışması mümkündür. Bu işbirliği, özellikle A grubu ürününün B grubu bilet/satış ağı veya C grubu yerel yurt içi tur ağı üzerinden pazarlanmasında yazılı görev düzenini gerekli kılar.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu A, B ve C grubu seyahat acentaları arasındaki görevlendirme, ürün satış ve operasyon sözleşmelerini Mersin’den hazırlamakta ve incelemektedir. Ofis: İhsaniye, 4903. Sk. Profit İş Merkezi No:23 Kat:3 Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin. Ofis konumu.
Sık Sorulan Sorular
1. B grubu A grubundan görev alabilir mi?
Evet. Yönetmelik m.7/2 uyarınca yazılı görev veya sözleşmeyle A grubu hizmetini yerine getirebilir.
2. C grubu A grubu ürününü satabilir mi?
Evet. Yazılı görevlendirme kapsamında A grubu ürününü tanıtabilir, pazarlayabilir veya satabilir.
3. Görev sözlü verilebilir mi?
Hayır. Yönetmelik görevin yazı veya sözleşmeyle belgelendirilmesini zorunlu tutar.
4. B/C grubu turun tamamını düzenleyebilir mi?
Hayır. Yönetmelik m.7/3 turun veya paket turun tamamının B/C grubu tarafından düzenlenmesini yasaklar.
5. Başka acentanın paket turu satılırsa ürün sahibi yazılır mı?
Evet. Yönetmelik m.44/3 uyarınca ürün sahibi seyahat acentası sözleşmede açıkça belirtilir.
6. B/C grubu müşteri bedelini tahsil edebilir mi?
Yetki ve ödeme akışı yazılı sözleşmede açıkça düzenlenmelidir; kayıtlar gerçek ticari ilişkiyi yansıtmalıdır.
7. Online satışta ürün sahibi gizlenebilir mi?
Hayır. Yönetmelik m.17 birden fazla acentanın ürününde hangi ürünün hangi acentaya ait olduğunun açıkça belirtilmesini ister.
8. Görevlendirme B/C grubunu A grubuna dönüştürür mü?
Hayır. İşletme belgesi grubu değişmez; görev yalnız sözleşmede belirlenen hizmetlerle sınırlıdır.
9. A grubu görev ilişkisi sürekli olabilir mi?
Çerçeve sözleşme yapılabilir; ancak fiili görevler belirlenebilir olmalı ve m.7/3 sınırı aşılmamalıdır.
10. Faaliyet A grubu seviyesine genişlediyse ne yapılmalıdır?
Yönetmelik m.25 kapsamında grup değişikliği başvurusu değerlendirilmelidir.
Resmî kaynaklar
- Seyahat Acentaları Yönetmeliği – Resmî Gazete
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 1618 sayılı Kanun
- Kültür ve Turizm Bakanlığı – Seyahat Acentaları Dairesi
İlgili rehberler
- A, B ve C grubu seyahat acentası farkları
- B grubu seyahat acentası
- C grubu yurt içi tur yetkisi
- Paket tur iptal ve tazminat
Seyahat acentası görevlendirme ve ürün satış sözleşmesi incelemesi: +90 552 224 43 66.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
