Çocuklara Zararlı TV İçeriği Hangi Saatlerde Yayınlanamaz? 6112 m.8/2 | 2026
Kısa ve net cevap: 6112 sayılı Kanun m.8/2’ye göre çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verebilecek türdeki programlar, bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde koruyucu sembol kullanılsa dahi yayınlanamaz. Dolayısıyla “18+” veya başka bir akıllı işaret kullanılması, zararlı içeriğin çocukların ekran başında olabileceği saatlerde yayınlanmasına izin vermez. Yayıncı hem programın içeriğini doğru sınıflandırmak hem de uygun yayın saatini seçmek zorundadır.
Televizyon yayıncılığında çocukların korunması yalnız ebeveyn kontrolüne bırakılmış bir konu değildir. 6112 sayılı Kanun doğrudan medya hizmet sağlayıcıya içerik ve yayın saati sorumluluğu yükler. Çocuk veya gençlerin fiziksel, zihinsel ya da ahlaki gelişimine zarar verebilecek programların onların izleyebileceği saatlerde yayınlanması yasaktır.
Bu yasak, akıllı işaret sisteminden ayrıdır. Yayıncı programın başına “13+” veya “18+” sembolü koysa bile m.8/2’deki uygun saat yükümlülüğünü yerine getirmek zorundadır. Bu nedenle yayın planlama, içerik sınıflandırma ve RTÜK uyumu birlikte yürütülmelidir.
6112 m.8/2 çocukları nasıl korur?
6112 m.8/2 doğrudan çocuk ve gençlerin korunmasına yönelik özel bir yayın ilkesi getirir. Hükme göre çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verebilecek türdeki programlar, bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde ve koruyucu sembol kullanılsa dahi yayınlanamaz. Bu ifade üç ayrı koruma alanı kurar: fiziksel gelişim, zihinsel gelişim ve ahlaki gelişim.
Kanunun “koruyucu sembol kullanılsa dahi” demesi özellikle önemlidir. Yayıncı yaş sembolü koyarak sorumluluğu tamamen ebeveyne devredemez. İçerik zararlıysa uygun saat seçimi zorunludur.
Hüküm yalnız çocuk programlarına uygulanmaz. Yetişkinlere yönelik dizi, film, yarışma, reality show veya başka program çocukların izleyebileceği saatte yayımlanıyorsa m.8/2 kapsamında değerlendirilir.
Hangi programlar çocuk ve gençlerin gelişimine zarar verebilir?
Kanun tek tek sahne listesi vermez; programın çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verip vermediği içerik bağlamında değerlendirilir. Yoğun şiddet, korku, cinsellik, uyuşturucu veya zararlı davranışların özendirici sunumu, ağır küfür, kendine zarar verme davranışlarının romantize edilmesi veya çocukların taklit edebileceği tehlikeli eylemler risk alanlarıdır.
İçeriğin bağlamı önemlidir. Bir belgeselde şiddetin sonuçlarını eğitici biçimde anlatmak ile şiddeti kahramanlık veya eğlence unsuru olarak yüceltmek aynı değildir. RTÜK değerlendirmesinde sahnenin süresi, tekrar sıklığı, gerçekçilik derecesi ve programın genel mesajı birlikte dikkate alınabilir.
Yayıncı yalnız tek sahneye değil programın bütününe bakmalıdır. Özellikle dizi ve reality programlarında bölüm içinde sonradan eklenen sahneler önceki bölümün sınıflandırmasıyla otomatik yayınlanmamalıdır.
“Çocuk ve gençlerin izleyebileceği zaman dilimi” ne demektir?
Kanun sabit bir saat aralığını m.8/2 metninde tek sayı olarak yazmaz; yayın saatleri ve koruyucu sembol uygulaması RTÜK’ün ikincil düzenlemeleri ve program sınıflandırmasıyla birlikte değerlendirilir. Bu nedenle yayıncı güncel RTÜK yayın saati esaslarını takip etmek zorundadır.
Önemli olan yalnız gece-gündüz ayrımı değildir. Okul tatili, hafta sonu, özel yayın dönemi ve programın hedef kitlesi gibi unsurlar çocukların fiilen ekran başında olabileceği zamanı etkileyebilir. Yayın planlama sistemi, riskli içeriği çocuk erişiminin düşük olduğu uygun saatlere yerleştirmelidir.
“Saat 22.00 oldu, artık tüm yetişkin içerikler serbest” şeklinde genel ve otomatik bir yaklaşım doğru değildir. İçerik ayrıca m.8/1’deki diğer yayın ilkelerine de uymalıdır.
18+ veya 13+ akıllı işareti koymak yeterli midir?
Hayır. m.8/2’nin açık lafzı koruyucu sembol kullanılsa dahi zararlı programın çocuk ve gençlerin izleyebileceği zaman dilimlerinde yayınlanamayacağını söyler. Akıllı işaret bilgilendirme aracıdır; yayın saati yasağını kaldıran izin belgesi değildir.
6112 m.24 ve RTÜK Akıllı İşaretler sistemi programın yaş ve içerik özelliklerine göre doğru sınıflandırılmasını sağlar. Ancak m.24 ile m.8/2 ayrı yükümlülüklerdir. Program hem doğru sembolle işaretlenmeli hem uygun saat diliminde yayınlanmalıdır.
Akıllı işaret kurallarının ayrıntıları için TV’de Akıllı İşaret ve Koruyucu Sembol rehberi incelenebilir.
Şiddet ve korku içeren programlar nasıl değerlendirilir?
Şiddet içeriğinin çocuklar üzerindeki etkisi sahnenin gerçekçiliği, yoğunluğu, sonuçlarının gösterilip gösterilmemesi ve şiddetin özendirilip özendirilmemesine göre değişir. Kanun m.8/1-ş ayrıca şiddeti özendirici veya kanıksatıcı yayınlara ilişkin genel ilke getirir. m.8/2 ise çocuk ve gençlerin gelişimine zarar verme riskini yayın saati bakımından ayrıca düzenler.
Korku içeriğinde de yalnız canavar veya ani ses efekti değil, travmatik görüntü, işkence, ölüm veya uzun süreli tehdit sahneleri değerlendirilir. Çocuk programı olmayan bir film bile gündüz saatinde bu nedenle uygun olmayabilir.
Yayıncı fragmanları da ayrıca incelemelidir. Filmin kendisi gece yayımlansa bile ağır şiddet sahnesinin gündüz tanıtımında gösterilmesi çocuk koruma amacını bozar.
Cinsel içerik bakımından yayın saati neden önemlidir?
Cinsel içerik çocuk ve gençlerin yaşına göre farklı gelişimsel risk taşıyabilir. Açık cinsel sahneler, pornografik nitelikte görüntüler veya çocukların anlayış düzeyine uygun olmayan yoğun cinsel içerik m.8/2 bakımından uygun saat ve sınıflandırma gerektirir. Ayrıca hukuken yasak içerik niteliği taşıyan materyaller hiçbir saatte yayınlanamaz.
Yayıncı yalnız görüntüyü değil konuşma, altyazı ve ses içeriğini de değerlendirmelidir. Açık görüntü bulunmasa bile uzun ve ayrıntılı cinsel anlatım programın yaş sınıfını etkileyebilir.
Tanıtım fragmanı, sosyal medya kesiti veya kanal içi program duyurusu da bağımsız yayın içeriği olduğu için çocukların izleyebileceği saatler bakımından ayrıca kontrol edilmelidir.
Olumsuz örnek oluşturabilecek davranışlar nelerdir?
Akıllı İşaretler sisteminde olumsuz örnek oluşturabilecek davranışlar ayrı içerik kategorisidir. Uyuşturucu veya alkol kullanımının yüceltilmesi, tehlikeli meydan okumalar, suç davranışının ödüllendirilmesi, çocukların kolayca taklit edebileceği riskli hareketler veya ağır zorbalığın normalleştirilmesi bu alanda değerlendirilebilir.
Program bu davranışları eleştirel veya eğitici bağlamda gösterebilir. Ancak davranışın sonuçları gizleniyor, kahramanlaştırılıyor veya çocukların taklidine teşvik ediliyorsa risk artar.
Yayıncı özellikle sosyal medyada viral olan “challenge” içeriklerini TV’ye taşırken çocukların taklit etme ihtimalini ayrıca değerlendirmelidir.
Haber programlarında çocuklara zararlı görüntüler yayımlanabilir mi?
Haber verme hakkı önemli olmakla birlikte sınırsız değildir. Savaş, kaza, cinayet veya afet haberlerinde ağır yaralanma, ceset, kanlı görüntü veya çocuk mağdurun kimliğini açığa çıkaran içerikler kamu yararı ve ölçülülük çerçevesinde değerlendirilmelidir.
Haber görüntüsünün olayın gerçekliğini anlatmak için gerekli olması, her ayrıntının açıkça gösterilmesini zorunlu kılmaz. Mozaikleme, kadraj seçimi, uyarı ve daha az grafik görüntü kullanımı gibi yöntemlerle bilgi verme amacı korunabilir.
Çocuk mağdurlar bakımından kişilik hakkı, özel hayat ve ceza soruşturmasının gizliliği gibi başka hukuk kuralları da uygulanır. Bu nedenle haber editörü yalnız m.8/2’ye değil bütün yayın ilkelerine bakmalıdır.
Yetişkin programın fragmanı gündüz yayımlanabilir mi?
Fragman, ana programdan bağımsız olarak yayınlandığı saat ve içerik bakımından değerlendirilir. Yetişkin programa ait tanıtım gündüz saatinde gösterilecekse ağır şiddet, cinsellik, korku veya çocukları olumsuz etkileyebilecek unsurlar tanıtımdan çıkarılmalıdır.
“Asıl program gece yayınlanacak” savunması gündüz fragmanındaki uygunsuz görüntüyü otomatik olarak hukuka uygun hâle getirmez. Tanıtım da çocuk ve gençlerin izleyebileceği bir yayın unsurudur.
Program tanıtımları ayrıca 6112 m.10/3 uyarınca bir saat başından sonraki saat başına kadar yüzde 5’i aşamaz ve sponsor atfı m.12/1 uyarınca yapılamaz.
Çocuklara yönelik reklamlar için hangi ek kurallar vardır?
6112 m.9/6-ç çocukların fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar veren ticari iletişimi; çocukların deneyimsizlik veya saflığını istismar ederek onları doğrudan ürün satın almaya yönlendirmeyi; ebeveynlerini veya başkalarını ikna etmeye teşvik etmeyi yasaklar.
m.9/7 de genel beslenme diyetlerinde aşırı tüketimi tavsiye edilmeyen gıda ve maddeler içeren yiyecek ve içeceklerin ticari iletişiminin çocuk programlarıyla birlikte veya bu programların içinde verilmesine sınırlama getirir. Çocuk programlarında ürün yerleştirme m.13/4 uyarınca yasaktır.
Dolayısıyla çocuk koruması yalnız program içeriği değil, program çevresindeki reklam ve ticari iletişim için de geçerlidir.
İsteğe bağlı yayın hizmetlerinde çocuk koruması nasıl uygulanır?
İnternet üzerinden isteğe bağlı medya hizmetlerinde izleyici programı istediği saatte açabildiği için klasik yayın saati kavramı farklı işler. Bunun yerine yaş sınıflandırması, ebeveyn kontrolü, PIN, profil ve erişim önlemleri önem kazanır. 6112 kapsamındaki lisanslı hizmet sağlayıcıların çocukları koruma sorumluluğu internet ortamında da devam eder.
Platformun yalnız “18+” etiketi kullanması yeterli değildir; erişimi çocuk hesabından gerçekten sınırlandıran teknik önlemler gerekebilir. RTÜK’ün internet yayınlarına ilişkin güncel düzenlemeleri ve lisans şartları ayrıca takip edilmelidir.
Bireysel sosyal medya hesabındaki her video otomatik olarak 6112 kapsamındaki isteğe bağlı medya hizmeti sayılmaz; yayıncının ve hizmetin hukuki niteliği ayrıca değerlendirilir.
Çocuklara zararlı yayın RTÜK’e nasıl şikâyet edilir?
Şikâyette kanal adı, program, tarih, saat ve sorunlu bölüm açıkça belirtilmelidir. Varsa ekran görüntüsü veya kısa kayıt eklenebilir; ancak asıl değerlendirme yayıncının m.25 kapsamında sakladığı kayıt üzerinden yapılabilir.
Yayıncının izleyici temsilcisine de başvuru yapılabilir. İzleyici temsilciliği yayıncının öz denetim mekanizmasıdır; RTÜK’e başvuru hakkını ortadan kaldırmaz.
İzleyici temsilciliği hakkında TV Kanalında İzleyici Temsilcisi rehberi incelenebilir.
İhlal hangi kayıtla ispatlanır?
6112 m.25 uyarınca özel medya hizmet sağlayıcı her yayın kaydını bir yıl saklar. Programın hangi saatte yayınlandığı, koruyucu sembolün bulunup bulunmadığı, şiddet veya başka riskli sahnenin içeriği kayıt üzerinden tespit edilebilir.
RTÜK talebi üzerine yayıncı kayıt kopyasını 10 gün içinde Üst Kurula ulaştırmak zorundadır. Gerçek ve tüzel kişiler de yapacakları işlemlere esas olmak üzere RTÜK’e yazılı başvuru ve ücretle yayın kaydı alabilir.
Kayıt alma usulü için Televizyon Yayın Kaydı RTÜK’ten Nasıl Alınır? rehberi kullanılabilir.
m.8/2 ihlalinde RTÜK hangi yaptırımı uygulayabilir?
6112 m.32 yayın ilkelerine aykırılıklar için idari para cezası ve belirli durumlarda idari tedbirler öngörür. m.8’in hangi bendinin ihlal edildiği, içeriğin ağırlığı, yayın ortamı ve tekrar durumu yaptırımın belirlenmesinde önemlidir.
Çocukların korunmasına ilişkin ihlaller, kamu yararı ve gelişimsel risk nedeniyle RTÜK denetiminde hassas alanlardandır. Yayıncı yanlış sembol veya saat planlamasını “teknik hata” olarak görüp tekrar etmesine izin vermemelidir.
RTÜK yaptırım kararına karşı 6112 m.32/9 uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içinde idare mahkemesinde dava açılır. Dava açılması kararın yerine getirilmesini kendiliğinden durdurmaz.
Yayıncı çocuk koruması için nasıl kontrol sistemi kurmalıdır?
Her program yayın öncesi içerik sınıflandırmasından geçirilmelidir. Şiddet, korku, cinsellik, olumsuz davranış ve başka riskler ayrı alanlarda değerlendirilmelidir. Sonuca göre yaş ve içerik sembolü belirlenmeli, uygun yayın saati otomasyon sistemine tanımlanmalıdır.
İkinci aşamada program tanıtımları ayrıca incelenmelidir. Ana programın gece yayınlanması, fragmanın gündüz ağır sahneler içermesine izin vermez. Üçüncü aşamada canlı yayınlarda gecikmeli yayın, editoryal müdahale ve gerektiğinde görüntü/ses kapatma prosedürü bulunmalıdır.
Dördüncü aşama yayın sonrası kontroldür. İzleyici şikâyeti veya otomasyon hatası varsa kayıt hemen incelenmeli, sınıflandırma ve saat planı düzeltilmeli, aynı hatanın tekrarı önlenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
18+ program gündüz yayımlanabilir mi?
İçerik çocuk ve gençlerin gelişimine zarar verebilecek nitelikteyse m.8/2 gereği onların izleyebileceği zaman diliminde, 18+ sembolü bulunsa bile yayınlanamaz.
Akıllı işaret koymak yeterli mi?
Hayır. m.8/2 koruyucu sembol kullanılsa dahi uygun olmayan saatte yayını yasaklar.
Çizgi film çocuklara uygun sayılır mı?
Otomatik olarak hayır. Gerçek içerik ve hedef yaş grubu değerlendirilir.
Şiddet içeren haber gündüz yayınlanabilir mi?
Haber verme amacı ölçülülükle uygulanır; ağır grafik görüntüler çocuk koruması ve diğer yayın ilkeleri bakımından ayrıca değerlendirilir.
Yetişkin program fragmanı gündüz gösterilebilir mi?
Fragmanın kendisi gündüz saatine uygun içerik taşımalıdır; ağır sahneler çıkarılmalıdır.
Çocuk programında ürün yerleştirme yapılabilir mi?
Hayır. 6112 m.13/4 bunu yasaklar.
Çocuklara doğrudan “annenize aldırın” denebilir mi?
Hayır. m.9/6-ç çocukların ebeveynlerini satın almaya ikna etmeye teşvik edilmesini yasaklar.
İnternet platformunda yaş etiketi yeterli mi?
Lisanslı hizmetlerde çocuk koruması için sınıflandırma ve uygun teknik erişim önlemleri birlikte uygulanmalıdır.
Şikâyet nereye yapılır?
Yayıncının izleyici temsilcisine ve RTÜK’ün güncel başvuru kanallarına başvurulabilir.
Yayın kaydı kaç yıl saklanır?
Özel medya hizmet sağlayıcılar m.25 uyarınca kural olarak bir yıl saklar.
RTÜK cezasına dava süresi kaç gün?
m.32/9 uyarınca tebliğden itibaren 15 gündür.
Dava açılması cezayı otomatik durdurur mu?
Hayır. İptal davası açılması kararın yerine getirilmesini kendiliğinden durdurmaz.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Bu rehber 15 Eylül 2026 itibarıyla 6112 sayılı Kanun m.8/2, m.9, m.13, m.24, m.25 ve m.32 ile RTÜK Akıllı İşaretler sistemi esas alınarak hazırlanmıştır. Çocuklara zarar verebilecek içeriğin yayın saati ile koruyucu sembol yükümlülüğü ayrı ayrı değerlendirilmiştir.
İnceleyen: Av. Halil Bakırcı — Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, Mersin.
Resmî kaynaklar ve ilgili rehberler
- 6112 sayılı Kanun — m.8/2.
- RTÜK Akıllı İşaretler.
- RTÜK resmî sitesi.
- TV’de Akıllı İşaret ve Koruyucu Sembol.
Son güncelleme: 15 Eylül 2026. (E-İMZALIDIR)
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
