Dernek Olağan Genel Kurulu Kaç Yılda Bir Yapılır? En Geç 3 Yıl | 2026

Derneklerde olağan genel kurulun ne zaman yapılacağı sıkça “kanun üç yıl diyor, istersek üç yıl bekleriz” şeklinde yanlış yorumlanır. Oysa TMK m.74 önce genel kurulun tüzükte belirtilen zamanda yönetim kurulunun çağrısı üzerine toplanacağını söyler; ikinci fıkrada ise olağan toplantıların en geç üç yılda bir yapılmasını zorunlu kılar.

Bu sistemde tüzük ana takvimdir, üç yıl ise azami sınırdır. Tüzük her yıl Ocak ayını seçmişse yıllık toplantı yapılır. Tüzük iki yılda bir Nisan ayını seçmişse iki yıllık takvim uygulanır. Tüzük üç yılda bir Mayıs ayını seçmişse üç yıllık üst sınıra kadar gidilebilir. Tüzükteki toplantı zamanı yönetim kurulu kararıyla keyfî biçimde değiştirilemez.

Bu rehber 11 Eylül 2026 itibarıyla TMK m.73-78, Dernekler Yönetmeliği m.13-14 ve Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğünün güncel genel kurul uygulama açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır.

TMK m.74 Olağan Genel Kurulu Nasıl Düzenler?

TMK m.74’e göre genel kurul, tüzükte belirtilen zamanda yönetim kurulunun çağrısı üzerine toplanır. Maddenin ikinci fıkrası olağan genel kurul toplantılarının en geç üç yılda bir yapılmasını zorunlu tutar.

Dernekler Yönetmeliği m.13 de aynı yapıyı benimser: genel kurul tüzükte belli edilen zamanlarda olağan; yönetim veya denetim kurulunun gerekli gördüğü hâllerde ya da üyelerin beşte birinin yazılı isteği üzerine olağanüstü toplanır. Olağan genel kurul en geç üç yılda bir yapılır.

Bu hükümlerin birlikte sonucu açıktır: tüzükteki olağan genel kurul zamanı bağlayıcıdır ve üç yıllık kanuni sınır aşılamaz.

Tüzükte “Her Yıl” Yazıyorsa Üç Yılda Bir Toplanılabilir mi?

Hayır. Tüzük yıllık toplantı öngörüyorsa dernek her yıl tüzükte belirtilen zamanda olağan genel kurul yapmalıdır. Üç yıllık kanuni üst sınır, tüzükteki daha kısa takvimi uzatmaz.

Aynı şekilde tüzük “iki yılda bir Nisan ayında” diyorsa ikinci yılın Nisan ayında toplantı yapılmalıdır. Yönetim kurulu “kanun bize üç yıl tanıyor” diyerek toplantıyı sonraki yıla taşıyamaz.

Derneğin kendi tüzüğüne uyması zorunludur. Toplantı periyodunu değiştirmek isteniyorsa yönetim kurulu kararıyla değil, usulüne uygun genel kurulda tüzük değişikliğiyle yapılır.

Üç Yıllık Süre Nasıl Hesaplanır?

Kanuni üst sınır olağan genel kurulların birbirini izleyen dönemleri arasında üç yıldan daha uzun boşluk bırakılmamasını amaçlar. Bunun yanında tüzük belirli bir ay veya dönem yazmışsa yalnız yıl sayısı değil, o zaman dilimi de uygulanır.

Örneğin tüzük “olağan genel kurul üç yılda bir Mart ayı içinde yapılır” diyorsa yönetim kurulu toplantıyı üçüncü yılın Kasım ayına bırakamaz. Tüzükte “her üç yılda bir” ifadesi ile “Mart ayı” birlikte bağlayıcıdır.

Toplantı takviminde önceki genel kurul tarihi, tüzük maddesi ve kuruluş/ilk genel kurul dönemi birlikte kontrol edilmelidir. Takvim yalnız “son toplantıdan 1095 gün” şeklinde mekanik hesaplanmamalıdır.

Olağan Genel Kurul Tüzükteki Zamandan Önce Yapılabilir mi?

Olağan genel kurulun tüzükte belirlenen zamanda yapılması esastır. Derneğin acil bir karar ihtiyacı varsa bunun hukuki aracı olağan toplantıyı keyfî biçimde erkene çekmek değil, TMK m.75 ve Yönetmelik m.13 uyarınca olağanüstü genel kurul çağrısıdır.

Örneğin tüzük olağan genel kurulu her iki yılda bir Haziran ayında öngörüyor ancak Ocak ayında acil tüzük değişikliği gerekiyorsa, şartları oluştuğunda olağanüstü genel kurul yapılabilir. Olağanüstü toplantının yapılması, tüzükteki olağan toplantı zamanını kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Olağan ve olağanüstü genel kurul kavramları kayıt ve bildirimlerde doğru kullanılmalıdır. Toplantının adı, çağrı kararı ve gündem birbirine uyumlu olmalıdır.

Olağan Genel Kurul Tüzükteki Zamandan Sonra Yapılabilir mi?

Tüzükte belirtilen olağan toplantı zamanının geçirilmesi hukuka uygun bir planlama değildir. Yönetim kurulu genel kurulu tüzük takviminde toplantıya çağırmak zorundadır. Üç yıllık kanuni üst sınır da her hâlükârda aşılamaz.

İdarenin güncel uygulama açıklamalarında, tüzükte belirlenen zamanda olağan genel kurul yapılmamasının idari yaptırım sonucuna yol açtığı açıkça belirtilmektedir. Bu nedenle “birkaç ay geç yapsak sorun olmaz” yaklaşımı güvenli değildir.

Toplantı zamanı kaçırılmışsa dernek, gecikmeyi uzatmadan mevzuata uygun çağrı yapmalı; yönetim sorumluluğu ve varsa idari sonuçlar ayrıca değerlendirilmelidir.

Olağan Genel Kurulu Kim Toplantıya Çağırır?

TMK m.74 ve Dernekler Yönetmeliği m.13 gereğince genel kurul toplantıya yönetim kurulu tarafından çağrılır. Yönetim kurulu önce genel kurula katılma hakkı bulunan üyelerin listesini düzenler ve toplantı tarih, saat, yer ve gündemini karara bağlar.

Çağrı yönetim kurulu başkanının kişisel duyurusu değil, dernek yönetim kurulunun kurumsal işlemidir. Yönetim kurulu kararı tarih ve numarasıyla karar defterine işlenmelidir.

Çağrının tüzükteki toplantı zamanı dikkate alınarak yeterli süre önce alınması gerekir. Son gün çağrı kararı alıp kanuni 15 günlük bildirim süresini ihlal etmek doğru değildir.

Üyeler Genel Kurula Kaç Gün Önce Çağrılır?

TMK m.77 ve Dernekler Yönetmeliği m.14 uyarınca genel kurula katılma hakkı bulunan üyeler en az 15 gün önceden toplantıya çağrılır. Çağrıda toplantının günü, saati, yeri ve gündemi açıkça belirtilir.

Güncel Yönetmelik üyelerin; gazete veya dernek internet sayfasında ilan, yazılı bildirim, üyenin bildirdiği elektronik posta adresi veya iletişim numarasına mesaj ya da mahallî yayın araçları gibi yöntemlerle çağrılmasına imkân tanır. Dernek kendi tüzüğündeki çağrı usulünü de gözetmelidir.

Çağrının yapıldığını ispatlayan kayıtlar genel kurul dosyasında saklanmalıdır. Özellikle e-posta veya mesaj sistemlerinde gönderim listesi ve tarih kaydı önemlidir.

İlk Toplantıda Çoğunluk Sağlanamazsa İkinci Toplantı Ne Zaman Yapılır?

Çağrı ilanında çoğunluk sağlanamaması halinde ikinci toplantının günü, saati ve yeri de önceden belirtilir. Dernekler Yönetmeliği m.14’e göre ilk toplantı ile ikinci toplantı arasındaki süre 7 günden az, 60 günden fazla olamaz.

TMK m.78 uyarınca ikinci toplantıda çoğunluk aranmaz; ancak katılan üye sayısı yönetim ve denetim kurulları üye tam sayısının iki katından az olamaz. Tüzük değişikliği ve fesih için karar yeter sayıları ayrıca uygulanır.

İkinci toplantı “istediğimiz zaman yaparız” şeklinde açık tarihli bırakılamaz. İlk çağrı metninde ikinci toplantı bilgileri açık olmalıdır.

Olağan Genel Kurul Gündeminde Neler Bulunur?

Gündem derneğin tüzüğüne ve toplantı dönemindeki ihtiyaçlarına göre hazırlanır. Faaliyet raporu, denetim raporu, mali tablolar, yönetim ve denetim kurullarının değerlendirilmesi, bütçe, aidat, organ seçimleri ve tüzükte genel kurula bırakılan diğer konular olağan gündemin temel başlıklarıdır.

TMK m.79 uyarınca genel kurulda yalnız gündemde yer alan maddeler görüşülür. Bununla birlikte toplantıda hazır bulunan üyelerin en az onda birinin yazılı talep ettiği konunun gündeme alınması zorunludur.

Tüzük değişikliği veya fesih gibi özel kararlar planlanıyorsa gündemde açıkça gösterilmeli ve bu kararlar için TMK m.78 ile m.81’deki özel yeter sayıları gözetilmelidir.

Faaliyet ve Hesaplar Olağan Genel Kurulda Görüşülür mü?

Genel kurul derneğin en yetkili karar organı olduğundan, yönetim döneminin faaliyet ve mali hesapları üyelerin değerlendirmesine sunulur. Yönetim kurulu faaliyet raporu ile denetim kurulu raporu üyelerin karar vermesine elverişli açıklıkta hazırlanmalıdır.

Denetim kurulu 5253 sayılı Kanun m.9 gereği bir yılı geçmeyen aralıklarla denetim yapar ve sonuçlarını yönetim kuruluna ve toplandığında genel kurula sunar. Olağan genel kurulun üç yılda bir yapılması, denetim kurulunun üç yıl beklemesi anlamına gelmez.

Mali kayıtlar, banka hareketleri, alındı belgeleri ve bütçe gerçekleşmeleri genel kurulun incelemesine hazır tutulmalıdır.

Her Olağan Genel Kurulda Organ Seçimi Yapılır mı?

Organların görev süresi tüzükte belirlenir. Tüzük yönetim ve denetim kurulu görev süresini olağan genel kurul periyoduyla ilişkilendirmişse, süresi dolan organların seçimleri toplantı gündemine alınır.

Genel kurul TMK m.80 gereği dernek organlarını seçer ve haklı sebeple her zaman görevden alabilir. Tüzükte görev süresi üç yıl olan yönetim kurulunun üç yıllık olağan genel kurulda seçilmesi tipik modeldir; farklı yasal modeller tüzükte açık düzenlenebilir.

Seçimlerde tüzükteki asıl ve yedek üye sayıları, adaylık usulü ve oy yöntemi uygulanmalı; sonuçlar tutanakta ayrı ayrı gösterilmelidir.

Olağan ve Olağanüstü Genel Kurul Arasındaki Fark Nedir?

Olağan genel kurul tüzükte belirlenen periyodik toplantıdır. Olağanüstü genel kurul ise yönetim veya denetim kurulunun gerekli gördüğü hâllerde ya da dernek üyelerinin beşte birinin yazılı isteği üzerine toplanır.

Dernekler Yönetmeliği m.13 üyelerin beşte birinin yazılı isteği üzerine olağanüstü genel kurulun otuz gün içinde yapılmasını öngörür. Olağanüstü toplantı belirli acil gündemi çözmek için yapılır.

Olağanüstü genel kurul yapılması, tüzükteki olağan genel kurul takvimini kendiliğinden sıfırlayan veya erteleyen işlem değildir. İki toplantı türü kayıt ve bildirimlerde ayrılmalıdır.

Olağan Genel Kurul Yapılmazsa Ne Olur?

TMK m.87, olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üste yapılamamasını derneğin kendiliğinden sona erme sebeplerinden biri olarak düzenler. Bu ağır sonuçtan önce, tüzükte belirtilen toplantı zamanının geçirilmesi de yönetim ve idari yaptırım açısından sorun yaratır.

Yönetim kurulunun çağrı görevini sürekli yerine getirmemesi derneğin organ işleyişini felce uğratır. Üyelerin olağanüstü toplantı ve hâkimden çağrı heyeti isteme mekanizmaları da belirli koşullarda devreye girer.

Derneğin fiilen etkinlik yapmaya devam etmesi, genel kurul yapmama sorununu ortadan kaldırmaz. Tüzel kişilik, kanuni organ düzeni içinde işletilmelidir.

Olağan Genel Kurul Takvim Kontrolü

1. Güncel tüzükte toplantı periyodunu bulun.
2. Tüzükte belirli ay veya tarih aralığını kontrol edin.
3. Son olağan genel kurul tarihini kayıtlardan doğrulayın.
4. Üç yıllık kanuni üst sınırı ayrıca kontrol edin.
5. Yönetim kurulu çağrı kararını zamanında alın.
6. Üye listesini güncelleyin.
7. En az 15 gün önceden çağrı yapın.
8. İkinci toplantıyı 7–60 günlük aralıkta planlayın.
9. Gündemi açık yazın.
10. Toplantı sonuç ve organ bildirimlerini süresinde tamamlayın.

Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması

Olağan genel kurul için TMK m.74 ve Yönetmelik m.13 Mersin dahil Türkiye genelinde aynıdır. Mersin’deki derneklerin “yerel uygulamada dört yılda bir yapıyoruz” şeklinde tüzük ve kanundan farklı bir takvim oluşturması mümkün değildir.

Mersin’de faaliyet takvimi mevsimsel olan dernekler olağan genel kurul ayını tüzükte faaliyet dönemine uygun seçebilir; ancak seçilen tüzük zamanı sonradan bağlayıcıdır. Değişiklik için genel kurulda tüzük değişikliği yapılır.

Genel kurul hazırlığı, toplantı ayından en az birkaç hafta önce üye listesi ve çağrı yönteminin kontrolüyle başlamalı; 15 günlük kanuni çağrı süresi son dakikaya bırakılmamalıdır.

Sık Sorulan Sorular

İlgili İçerikler

• Dernek İlk Genel Kurulunu Ne Zaman Yapar?
• Dernek Genel Kurulunda Vekâleten Oy Kullanılır mı?

Resmî Kaynaklar

• 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu m.73-78
• Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü – Genel Kurul Toplantıları

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →