Gemiadamına İaşe Verilemezse Nakden Ne Kadar Ödenir? 2026 Günlük 430 TL | 854 m.33

2026 gemiadamı günlük iaşe bedeli kaç TL?

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün 11 Mart 2026 tarihli duyurusuna göre, Gemi Adamları İaşe Bedeli Tespit Kurulu 2026 yılı günlük nakdi iaşe bedelini 430 TL olarak oy birliğiyle belirlemiştir. Tutar bütün sahil mıntıkaları ve göller bakımından ilgili Yönetmelik çerçevesinde uygulanır.

Bu rakam, geçmiş yıllardaki iaşe tutarlarının enflasyon veya başka oranlarla kullanıcı tarafından tahmini artırılması sonucu ortaya çıkmaz. Her yıl ilgili Kurul tarafından belirlenen güncel resmî tutar esas alınmalıdır. 2026 yılı için kullanılacak günlük tutar 430 TL’dir.

Gemide normal iaşe servisi kurma yükümlülüğünün ayrıntıları için gemide iaşe servisi ve ücretsiz yemek hakkı rehberimiz incelenebilir.

Nakdi iaşe bedeli hangi durumda ödenir?

Deniz İş Kanunu m.33 normal sistemi bedelsiz iaşe olarak kurar. Gemiadamı hizmete başladığı günden hizmetten çıkış anına kadar işveren tarafından gemide bedelsiz iaşe edilir. Nakdi ödeme, normal iaşe hizmetinin yerine geçen istisnai yöntemdir.

Madde 33, iaşenin zorunlu sebeplerle uygulanamaması hâlinde işveren veya işveren vekilinin gemiadamına başka uygun iaşe imkânı sağlamasını veya nakden ödeme usulünü uygulamasını öngörür. Ayrıca Gemi Adamlarının İkamet Yerleri, Sağlık ve İaşelerine Dair Yönetmelik kapsamında iaşe servisi kurulması mecburi olmayan gemiler için de Kurul tarafından belirlenen nakdi iaşe bedeli uygulanır.

İşveren istediği zaman “yemek yerine para” diyebilir mi?

Hayır. m.33’ün başlangıç noktası iaşe servisidir. İşveren, sırf maliyet veya operasyon kolaylığı nedeniyle kanuni sistemi tek taraflı olarak sürekli nakit ödemeye çeviremez. Nakdi ödeme usulünün dayanağı, kanunun ve Yönetmeliğin öngördüğü zorunlu sebep veya iaşe servisi kurma yükümlülüğünün bulunmadığı özel durumdur.

İşveren normal iaşeyi uygulayabiliyorsa gemiadamının bedelsiz beslenme hakkını sağlamalıdır. Zorunlu sebep ortadan kalktıktan sonra yalnız önceki nakit uygulamasına dayanarak iaşe servisinden vazgeçilmesi ayrıca mevzuata uygunluk bakımından değerlendirilir.

“Zorunlu sebep” nasıl belirlenir?

Kanun zorunlu sebebi tek tek saymaz. Bu nedenle normal iaşe servisinin gerçekten uygulanmasını engelleyen somut koşul bulunmalıdır. Mutfak veya iaşe altyapısını geçici olarak kullanılamaz hâle getiren teknik durum, belirli bir acil operasyon veya geminin fiziki şartları somut belgelerle değerlendirilir.

“Yemek maliyeti arttı”, “personel az”, “şirket nakit ödemeyi tercih ediyor” gibi işverenin ekonomik tercihleri tek başına zorunlu sebep olarak kabul edilemez. İşveren m.33 istisnasına dayanıyorsa sebebi ve süresini kayıt altına almalıdır.

İşveren nakit yerine başka yemek sağlayabilir mi?

Evet. m.33, zorunlu nedenle normal iaşe uygulanamadığında iki çözüm tanır: başka uygun bir iaşe imkânı sağlanması veya nakden ödeme usulünün uygulanması. Dolayısıyla işveren uygun alternatif yemek hizmeti sağlayabiliyorsa doğrudan nakit ödeme tek seçenek değildir.

Alternatif iaşenin gerçekten “uygun” olması gerekir. Vardiya saatlerinde erişilemeyen, sağlık ve hijyen şartlarını taşımayan veya miktar bakımından yetersiz bir yemek seçeneği m.33’ün amacını karşılamaz.

430 TL hangi tarihten itibaren uygulanır?

2026 yılı Kurul kararı 11 Mart 2026’da Bakanlık tarafından duyurulmuştur. Uygulamada Kurul kararının belirlediği yürürlük tarihi esas alınmalıdır. İşveren, aynı yıl içinde farklı iaşe bedeli dönemleri bulunup bulunmadığını resmî karar üzerinden kontrol etmelidir.

Bu nedenle alacak hesabı yapılırken bütün 2026 yılına mekanik biçimde tek tutar uygulamak yerine, talep edilen günlerin hangi resmî iaşe bedeli dönemine denk geldiği belirlenmelidir. Kullanılacak güncel 2026 tutarı 430 TL’dir; geçmiş dönem alacakları ilgili yıldaki resmî tutarla hesaplanır.

Nakdi iaşe bedeli hangi günler için hesaplanır?

m.33 gemiadamının hizmete başladığı günden hizmetten çıkış anına kadar iaşe edileceğini düzenler. Nakdi ödeme normal iaşenin yerine geçtiğinde, hesabın temelinde iaşe hakkının doğduğu ve fiilen normal yemek hizmetinin sağlanmadığı günler bulunur.

İzin, rapor, gemiden ayrılma, geçici görevlendirme veya hizmetin sona ermesi gibi dönemlerin hesabı somut çalışma statüsüne göre ayrılmalıdır. Gemiadamının ilgili gün gemide hizmet ilişkisinin hangi aşamasında olduğu ve işverenin iaşe yükümlülüğünün devam edip etmediği belgelerden belirlenir.

Örnek 10 günlük nakdi iaşe hesabı nasıl yapılır?

2026 yılı için günlük 430 TL tutarın uygulanacağı ve 10 gün boyunca nakdi iaşe hakkının doğduğu kesin olarak belirlenmişse matematiksel toplam 4.300 TL’dir. Bu örnek yalnız çarpım yöntemini gösterir; somut olayda gün sayısının gerçekten hak kazanılan günlerden oluşup oluşmadığı ayrıca kontrol edilmelidir.

Örneğin 20 günlük iddiada bazı günlerde işveren uygun yemek sağladıysa o günler ayrıca değerlendirilir. Aynı gün için hem tam iaşe hizmeti hem tam nakdi iaşe bedeli otomatik olarak birlikte istenmez; hangi yükümlülüğün nasıl yerine getirildiği belirlenir.

430 TL aylık sabit ödeme midir?

Hayır. Açıklanan tutar günlük nakdi iaşe bedelidir. Aylık toplam, ilgili ayda nakdi iaşe hakkının doğduğu gün sayısına göre hesaplanır. “Her ay 430 TL” şeklindeki uygulama güncel resmî tutarın niteliğini yanlış yorumlar.

İşveren bordroda günlük tutar, gün sayısı ve toplamı anlaşılır biçimde gösterebilir. Bu yöntem hem gemiadamının hesabı kontrol etmesini hem denetimde ödeme sisteminin anlaşılmasını kolaylaştırır.

İaşe bedeli temel ücretin içinde sayılabilir mi?

Hayır. Deniz İş Kanunu temel ücret ile iaşe yükümlülüğünü ayrı maddelerde düzenler. m.29 ücret, m.33 iaşe hakkıdır. Nakdi iaşe bedeli, işverenin beslenme yükümlülüğünün para olarak karşılanmasıdır; gemiadamının temel ücretinin yerine geçmez.

Hizmet akdinde toplam bir rakam yazılmış olsa bile kanuni hakların hangi kalemlerden oluştuğu ayrıştırılmalıdır. İşveren iaşe bedelini ücretin içinde eriterek gemiadamının sözleşmedeki temel ücretini aşağı çekemez.

Fazla çalışma hesabında iaşe bedeli dikkate alınır mı?

Fazla çalışma ücreti m.28’e göre normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının en az yüzde 25 artırılmasıyla hesaplanır. Nakdi iaşe bedeli ise m.33 kapsamındaki ayrı beslenme hakkıdır. Bu nedenle fazla çalışma hesabının temel ücret unsuruyla iaşe bedeli birbirine karıştırılmamalıdır.

Fazla çalışma ücretinin hesap yöntemi için gemiadamı fazla çalışma ücreti hesabı rehberimiz incelenebilir.

Nakdi iaşe bordroda nasıl gösterilmelidir?

Ödemenin niteliği açıkça gösterilmelidir. “2026 Eylül – 12 gün iaşe bedeli” gibi bir kayıt, günlük tutar ve gün sayısının kontrolünü kolaylaştırır. Tutarın temel ücretle tek satırda birleştirilmesi hangi hakkın ödendiğini belirsizleştirir.

Ücret ödeme defteri m.31 kapsamında hizmet akdinden doğan ödemelerin kayıt altına alınması gerekir. İşveren iaşe ödemesini bordro, banka hareketi ve ilgili defter kayıtlarıyla tutarlı şekilde göstermelidir.

Nakdi iaşe bankadan mı ödenmelidir?

İşveren banka ödeme zorunluluğu kapsamındaysa ödeme sistemini kayıtlı banka kanalı üzerinden yürütmesi gerekir. Özellikle ücret ve diğer istihkaklarla birlikte yapılan nakdi iaşe ödemesinde, banka açıklamasında kalemin niteliğinin belirtilmesi uyuşmazlığı önler.

2026 için banka ödeme zorunluluğundaki 3 gemiadamı eşiği ve ödeme açıklaması kuralları banka ödeme rehberimizde açıklanmıştır.

İşveren 430 TL’den daha düşük tutar ödeyebilir mi?

Kurul tarafından belirlenen günlük nakdi iaşe bedeli uygulanması gereken dönemde işveren bu tutarın altında keyfi ödeme yapmamalıdır. Mevzuatın belirlediği asgari nakdi karşılık, gemiadamının iaşe hakkının parasal ölçüsüdür.

Daha elverişli hizmet akdi veya toplu iş sözleşmesi daha yüksek iaşe bedeli öngörüyorsa Deniz İş Kanunu m.48’deki daha elverişli hakların korunması ilkesi ayrıca dikkate alınır. Kanuni tutar, daha yüksek sözleşmesel hakkı aşağı çekmek için kullanılamaz.

İşveren 430 TL’den daha yüksek iaşe bedeli ödeyebilir mi?

Evet. Kanuni veya Kurulca belirlenen tutar asgari ölçü niteliğindedir; hizmet akdi, toplu iş sözleşmesi veya işyeri uygulaması daha elverişli bir ödeme düzeni sağlayabilir. İşverenin daha yüksek bedel ödediği düzen gemiadamı lehine hak oluşturabilir.

İşveren daha yüksek uygulamayı sonradan tek taraflı düşürmek istiyorsa bunun m.48 ve sözleşme değişikliği kuralları bakımından ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

İaşe hiç verilmez ve nakit de ödenmezse ne olur?

Bu durumda işveren m.33’teki iaşe yükümlülüğünü yerine getirmemiş olur. Gemiadamı sağlanmayan iaşenin nakdi karşılığını talep edebilir. Ayrıca 2026 idari para cezaları bakımından m.33’e aykırılık Deniz İş Kanunu m.51 kapsamında yaptırıma bağlanmıştır.

İdari para cezası, gemiadamının özel hukuk alacağından ayrıdır. İşveren ceza ödemiş olsa bile gemiadamına karşı açık iaşe borcu varsa bu borç kendiliğinden sona ermez.

İaşe kalitesi düşükse yalnız 430 TL mi istenir?

m.35, Yönetmelikte belirlenen şart ve hadlerden aşağı iaşe verilmesi hâlinde gemiadamına aradaki farkı isteme imkânı tanır. Bu durum, iaşenin hiç verilmediği veya nakdi bedelin doğduğu m.33 senaryosundan farklıdır.

Yetersiz iaşe tazminatı veya fark alacağı; yemek kalitesi, miktarı, Yönetmelik standardı ve ilgili günlerdeki gerçek uygulamaya göre değerlendirilir. Bu konu m.35 kapsamında ayrı rehberde ele alınacaktır.

İaşe alacağının ispatında hangi belgeler önemlidir?

• Hizmet akdi ve işe başlama tarihi.
• Gemiadamı listesi ve hizmetten çıkış tarihi.
• Günlük yemek/menü kayıtları.
• Vardiya ve gemide bulunma kayıtları.
• İaşe tedarik faturaları.
• Nakdi iaşe bordro kayıtları.
• Banka ödeme hareketleri.
• İşverenin iaşe verilemediğine ilişkin tutanak veya bildirimi.
• Gemiadamının yazılı iaşe talebi.

Bu belgeler hangi günlerde normal iaşe sağlandığını, hangi günlerde nakdi ödeme hakkı doğduğunu ve ödemenin eksik olup olmadığını gösterir.

İşveren için 2026 nakdi iaşe kontrol listesi

1. Önce m.33 gereği normal iaşe servisini uygulayın.
2. İaşenin uygulanamama nedenini zorunlu sebep bakımından belgeleyin.
3. Uygun alternatif yemek imkânı bulunup bulunmadığını değerlendirin.
4. Nakdi yöntem gerekiyorsa güncel Kurul kararını kontrol edin.
5. 2026 için günlük 430 TL tutarı ilgili dönemde uygulayın.
6. Hak kazanılan gün sayısını kayıtlarla belirleyin.
7. İaşe bedelini temel ücretten ayrı gösterin.
8. Bordro, banka ve ücret defteri kayıtlarını eşleştirin.
9. Daha elverişli sözleşmesel hakkı aşağı düşürmeyin.

Gemiadamı açısından kontrol listesi

• Normal iaşenin hangi günlerde verilmediğini tarihli kaydedin.
• İşverenin zorunlu sebep açıklamasını yazılı isteyin.
• 2026’da uygulanan günlük tutarın 430 TL olup olmadığını kontrol edin.
• Gün sayısı ile bordrodaki toplamı karşılaştırın.
• Ödemeyi banka hareketlerinden kontrol edin.
• Temel ücretin iaşe gerekçesiyle düşürülmediğini inceleyin.

Resmî kaynaklar

Nakdi iaşenin kanuni dayanağı için T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının 854 Sayılı Deniz İş Kanunu m.33–35 hükümleri esas alınmalıdır. 2026 günlük 430 TL tutarı için Bakanlığın 2026 Yılı Gemi Adamları İaşe Bedeli duyurusu kullanılmalıdır.

Sık Sorulan Sorular

2026 gemiadamı günlük iaşe bedeli kaç TL?

Bakanlığın 11 Mart 2026 duyurusuna göre günlük 430 TL’dir.

430 TL aylık mı günlük mü?

Günlük nakdi iaşe bedelidir.

İşveren her zaman yemek yerine 430 TL ödeyebilir mi?

Hayır. Normal sistem bedelsiz iaşedir; nakdi yöntem m.33 ve Yönetmelikteki özel şartlarda uygulanır.

İaşe verilemezse mutlaka nakit mi ödenir?

İşveren uygun başka iaşe imkânı da sağlayabilir; m.33 iki alternatif öngörür.

430 TL maaşın içinde sayılabilir mi?

Hayır. İaşe bedeli temel ücretten ayrı beslenme hakkının nakdi karşılığıdır.

10 gün iaşe verilmezse 2026 hesabı kaç TL?

Günlük 430 TL’nin uygulandığı dönemde 10 hak kazanma günü varsa matematiksel toplam 4.300 TL’dir.

İşveren daha düşük bedel belirleyebilir mi?

Güncel Kurul tutarının altında keyfi ödeme yapılamaz.

Daha yüksek sözleşmesel iaşe hakkı varsa ne olur?

m.48 uyarınca daha elverişli hak korunur.

İaşe bedeli bankadan ödenir mi?

Banka ödeme yükümlülüğü kapsamındaki işverenin ödemeyi kayıtlı banka kanalıyla ve açıklamalı yapması gerekir.

İaşe hiç verilmezse gemiadamı ne isteyebilir?

Sağlanmayan iaşenin mevzuata göre nakdi karşılığını ve şartları varsa diğer haklarını talep edebilir.

Yazar: Avukat Halil BAKIRCI — Güncelleme: 17.09.2026.

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →