Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme: TCK 135
Suçun açık tanımı: TCK 135 verinin öğrenilmesini değil, hukuka aykırı biçimde kaydedilmesini cezalandırır. Kayıt dijital veri tabanı, telefon, kâğıt liste veya başka bir ortamda olabilir. Verinin kamuya açık yerde görülmesi, her amaçla sınırsız kaydetme yetkisi vermez; işleme amacı, ölçülülük ve yasal dayanak incelenir. Özel nitelikli veriler bakımından kanundaki ağırlaştırıcı yapı ayrıca dikkate alınır.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme: tanım ve kesin suç sınırı
Kimliği belirli kişiye ait verinin hukuki dayanak olmadan kaydedilmesini açıklar.
TCK 135 verinin öğrenilmesini değil, hukuka aykırı biçimde kaydedilmesini cezalandırır. Kayıt dijital veri tabanı, telefon, kâğıt liste veya başka bir ortamda olabilir. Verinin kamuya açık yerde görülmesi, her amaçla sınırsız kaydetme yetkisi vermez; işleme amacı, ölçülülük ve yasal dayanak incelenir. Özel nitelikli veriler bakımından kanundaki ağırlaştırıcı yapı ayrıca dikkate alınır.
Bu yazıya özgü üç kanuni inceleme
- 1. unsur: Kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri
- 2. unsur: Verinin bir kayıt sistemine ya da taşıyıcıya geçirilmesi
- 3. unsur: Açık rıza veya başka hukuki dayanak bulunmaması
Suçun oluştuğu somut örnek
Bir işletmenin başvurmayan kişilerin sağlık bilgilerini kaynak belirtmeden listeleyip pazarlama veri tabanına eklemesi, hukuki dayanak yoksa kişisel verilerin hukuka aykırı kaydıdır.
Bu suçun oluşmadığı veya başka maddeden ayrıldığı örnek
Kanunun açıkça zorunlu tuttuğu ve amacıyla sınırlı tutulan çalışan özlük kaydı, yalnız veri bulunduğu için suç oluşturmaz; gereksiz alan ve sonradan farklı kullanım ayrıca incelenir.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme için kanun metni, unsurlar ve değerlendirme şeması
Madde 135- (1) Hukuka aykırı olarak kişisel verileri kaydeden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.
Net anlamı: Kişisel veriyi hukuka aykırı kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
Madde 139- (1) Kişisel verilerin kaydedilmesi, verileri hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme ve verileri yok etmeme hariç, bu bölümde yer alan suçların soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlıdır.
Net anlamı: TCK 135, 136 ve 138 suçları şikâyete bağlı değildir; savcılık bunları resen soruşturur.
Birlikte okunacak hükümler
- 5237/135: Kişisel veriyi hukuka aykırı kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
- 5237/139: TCK 135, 136 ve 138 suçları şikâyete bağlı değildir; savcılık bunları resen soruşturur.
Hukuki değerlendirme şeması
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme: ceza, şikâyet, uzlaştırma ve özel sonuç
| Konu | Net cevap | Kanuni açıklama |
|---|---|---|
| Ceza | Kişisel verileri kaydetme | Kişisel veriyi hukuka aykırı kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. |
| Şikâyet | Hayır | TCK 139 gereğince kişisel verileri kaydetme resen soruşturulur. |
| Uzlaştırma | Hayır | TCK 135 uzlaştırma kapsamında değildir. |
| Etkin pişmanlık / özel sonuç | Yok | Özel etkin pişmanlık düzenlenmemiştir. |
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme için konuya özgü deliller ve yapılacak işlemler
Veri tabanı şeması, dosyanın oluşturulma tarihi, kullanıcı erişim logu, toplama formu, aydınlatma ve rıza kaydı, saklama amacı, aktarım listesi ve imha politikası korunur. Hangi veri alanının hangi kişiyle bağlantılı olduğu somutlaştırılır.
| İncelenecek kayıt | Bağlı olduğu kanuni unsur |
|---|---|
| Veri tabanı şeması | kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri |
| dosyanın oluşturulma tarihi | verinin bir kayıt sistemine ya da taşıyıcıya geçirilmesi |
| kullanıcı erişim logu | açık rıza veya başka hukuki dayanak bulunmaması |
Başvuru veya savunma sırası
- 1. adım: Kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri: Veri tabanı şeması üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin.
- 2. adım: Verinin bir kayıt sistemine ya da taşıyıcıya geçirilmesi: dosyanın oluşturulma tarihi kaydının aslını koruyup kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri ile zaman bağını kurun.
- 3. adım: Açık rıza veya başka hukuki dayanak bulunmaması: kullanıcı erişim logu içeriğini verinin bir kayıt sistemine ya da taşıyıcıya geçirilmesi yönünden lehe ve aleyhe birlikte okuyun.
Bu dosyada özellikle kaçınılacak hatalar
- Veriyi öğrenme ile kaydetme hareketini karıştırmak
- Kamuya açık veriyi sınırsızca işlenebilir sanmak
- Hangi veri alanının hangi kişiyi belirlediğini açıklamamak
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme — veri niteliği, kayıt fiili ve hukuki dayanak
Kişisel verileri hukuka aykırı kaydetme suçu için önce bilginin kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiyle bağlantısı ve hangi sisteme kaydedildiği gösterilmelidir. Veriyi yalnız öğrenmek ile elektronik tabloya, veri tabanına, telefon rehberine, ses/görüntü dosyasına veya başka taşıyıcıya kalıcı biçimde geçirmek aynı değildir.
Hangi bilgi kişisel veridir?
Ad, telefon, adres, kimlik numarası gibi doğrudan bilgiler yanında konum, müşteri hareketi, cihaz tanımlayıcı veya birleştirildiğinde kişiyi belirleyen kayıtlar da kişisel veri olabilir. Sağlık, cinsel yaşam ve kanunda özel korunan veri kategorilerinin hukuka aykırı kaydı TCK 135’in özel düzenlemesi yönünden ayrıca incelenir.
| İnceleme | Soru | Delil |
|---|---|---|
| Veri alanı | Hangi gerçek kişi belirlenebiliyor? | Veri şeması, örnek kayıt, eşleştirme anahtarı |
| Kayıt hareketi | Veri hangi dosya/sisteme ne zaman eklendi? | Oluşturma metadatası, log, adli kopya |
| Hukuki dayanak | Kanun, sözleşme, görev veya geçerli rıza var mı? | Aydınlatma/izin, yetki ve amaç belgesi |
| Amaç ve süre | Veri gerekli kapsamda ve sürede mi tutuldu? | Saklama-imha politikası, erişim kaydı |
Kamuya açık veri sınırsız değildir
Bir telefonun internette görünmesi, kitlesel biçimde toplanıp yeni amaçla veri tabanına kaydedilmesine otomatik izin vermez. Kaynağın açıklığı, veri sahibinin makul beklentisi, kayıt amacı ve kanuni dayanak birlikte değerlendirilir. İşverenin zorunlu özlük kaydı ile işle ilgisiz sağlık veya aile bilgisini toplaması aynı değildir.
Ceza dosyası ile KVKK süreci
Kişisel verileri hukuka aykırı kaydetme suçu TCK bakımından resen soruşturulur. KVKK başvurusu veya Kurul süreci ceza soruşturmasının yerine geçmez; fakat aydınlatma, veri envanteri ve erişim kayıtları delil olabilir. Veri dosyası incelenirken üçüncü kişilerin verileri gereksiz biçimde çoğaltılmamalıdır.
Türkiye Geneli Uygulama
Veri sorumlusu, sunucu ve ilgili kişi farklı illerde bulunabilir. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu, kabul ve vekâlet koşulları oluştuğunda Türkiye’nin tüm il ve ilçelerindeki TCK 135 süreçlerinde hukuki yardım sunabilir. Teknik ve hukuki inceleme dosyaya göre planlanır; sonuç taahhüt edilmez.
Mersin Uygulaması
Mersin’de kişisel veri kaydı iddiasında Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı dosyası ile veri tabanı, yetki ve aydınlatma belgeleri birlikte incelenir. Görüşme talebi Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosuna iletilebilir. Hukuki yardım kapsamı evrak değerlendirmesinden sonra belirlenir.
Kişisel verileri hukuka aykırı kaydetme dosyasının merkezî sorusu
Belirli kişiyi gösteren hangi veri, hangi taşıyıcıya, hangi amaç ve hukuki dayanak olmadan kaydedildi?
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme hakkında 12 net soru
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme nedir?
Kimliği belirli kişiye ait verinin hukuki dayanak olmadan kaydedilmesini açıklar. Kişisel veriyi hukuka aykırı kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme için kanuni yaptırım nedir?
Kişisel veriyi hukuka aykırı kaydeden kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme şikâyete bağlı mıdır?
Hayır. TCK 139 gereğince kişisel verileri kaydetme resen soruşturulur.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme uzlaştırma kapsamında mıdır?
Hayır. TCK 135 uzlaştırma kapsamında değildir.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme için etkin pişmanlık veya özel sonuç var mıdır?
Yok. Özel etkin pişmanlık düzenlenmemiştir.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme hangi maddelerde düzenlenir?
5237/135, 5237/139 hükümleri birlikte incelenir. Ana yaptırım ve suç tanımı 5237/135 hükmündedir.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme oluşurken hangi unsurlar aranır?
kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri, verinin bir kayıt sistemine ya da taşıyıcıya geçirilmesi, açık rıza veya başka hukuki dayanak bulunmaması birlikte incelenir; kanunun zorunlu tuttuğu unsur eksikse bu suçtan mahkûmiyet kurulmaz.
kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri ile kişisel verileri kaydetme hükmündeki kanuni fiil arasındaki bağ ayrımı neden önemlidir?
kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri ile kişisel verileri kaydetme hükmündeki kanuni fiil arasındaki bağ sınırı, kişisel verileri kaydetme hükmünün uygulanıp uygulanmayacağını belirler. Olaydaki hareket bu ayrımın hangi tarafında kaldığı gösterilerek anlatılır.
Kişisel Verileri Hukuka Aykırı Kaydetme hangi kayıtlarla araştırılır?
Veri tabanı şeması, dosyanın oluşturulma tarihi, kullanıcı erişim logu birlikte korunur ve her kaydın hangi unsuru açıkladığı belirtilir.
Veri tabanı şeması tek başına yeterli midir?
Veri tabanı şeması dosyadaki diğer kayıtlarla birlikte incelenir; kaynağı, zamanı ve kişiyle bağlantısı doğrulanmadan kesin sonuç kurulmaz.
Kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri: Veri tabanı şeması üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin işlemi dosyada neden önemlidir?
Kimliği belirli veya belirlenebilir kişiye ilişkin veri: Veri tabanı şeması üzerinden olayın başlangıç anını ve taraflarını kesinleştirin işlemi, kişisel verileri kaydetme iddiasının tarih ve içerik bakımından denetlenebilmesini sağlar.
hesaba girme ile veriyi bozma veya erişilmez kılma ayrımı hangi sonucu değiştirir?
hesaba girme ile veriyi bozma veya erişilmez kılma ayrımı temel fiilin 5237/135 kapsamında kalıp kalmadığını değiştirir; maddi olgu ve ilgili kayıt birlikte okunur.
Somut dosya incelemesi
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu · İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23, Kat:3, Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin, Türkiye
+90 552 224 43 66E-postaİletişimBilgilendirme: Bu içerik genel hukuki bilgi verir. Somut dosyada uygulanacak hüküm; olay tarihi, belge, taraf sıfatı ve usul aşaması birlikte incelenerek belirlenir.
Görev, Yetki ve Süre Notu
Bu içerikte açıklanan genel kuralların uygulanması; uyuşmazlığın veya isnadın niteliğine, tarafların sıfatına, olay ya da işlemin yerine ve özel kanun hükümlerine göre değişebilir. Görevli ve yetkili merci ile başvuru süresi somut olay bakımından ayrıca belirlenir.
Resmî Kaynaklar
Yazar ve Hukuki İnceleme
Av. Halil Bakırcı
Mersin Barosu Sicil No: 3472
Av. Halil Bakırcı, Mersin Barosu’na 3472 sicil numarasıyla kayıtlıdır ve Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunda avukatlık yapmaktadır. Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır.
Yayın tarihi: 16 Ağustos 2026
Somut olayın özelliklerine göre hukuki değerlendirme değişebilir; bu içerik sonuç garantisi vermez.
Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu – Mersin Ofisi
Adres: İhsaniye Mahallesi, 4903. Sokak, Profit İş Merkezi No:23, Kat:3, Daire:14, 33070 Akdeniz/Mersin, Türkiye
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.