Köln’de Yaşayan Mirasçı İçin Reddi Miras Süresi Ne Zaman Başlar? TMK 605-609 | 2026

Kısa ve Net Cevap

Köln’de yaşayan bir mirasçı için Türkiye’deki mirası reddetme süresi, sırf yurt dışında bulunması nedeniyle farklı değildir. TMK m.605 yasal ve atanmış mirasçıların mirası reddedebileceğini, TMK m.606 reddin kural olarak üç ay içinde yapılacağını düzenler. Yasal mirasçı bakımından üç aylık süre, mirasçı olduğunu daha sonra öğrendiğini ispat etmedikçe, mirasbırakanın ölümünü öğrendiği tarihten başlar. Vasiyetnameyle atanmış mirasçı bakımından süre, tasarrufun kendisine resmen bildirildiği tarihten işlemeye başlar.

Köln’de yaşayan kişinin Türkiye’ye gelmesini beklemek süreyi durdurmaz. Ret beyanı TMK m.609 uyarınca mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh mahkemesine sözlü veya yazılı olarak yapılır; ret kayıtsız ve şartsız olmalıdır. Vekille işlem yapılacaksa ret yetkisinin vekâletnamede açıkça gösterilmesi gerekir. Mirası benimseme niteliği taşıyan tasarruflar yapılmadan, tereke borçları araştırılarak ve üç aylık süre kaçırılmadan işlem kurulmalıdır.

Reddi Mirasın Hukuki Dayanağı: TMK m.605-609

TMK m.605, yasal ve atanmış mirasçıların mirası reddedebileceğini açıkça düzenler. Aynı maddenin ikinci fıkrasında, mirasbırakanın ölümü tarihinde ödemeden aczinin açıkça belli veya resmen tespit edilmiş olması hâlinde mirasın reddedilmiş sayılacağı hükme bağlanır. Bu ikinci durum, uygulamada “hükmen ret” olarak anılır ve iradi ret beyanından farklı şartlara dayanır.

TMK m.606 iradi ret için temel süreyi belirler: miras üç ay içinde reddolunabilir. Yasal mirasçı için süre, mirasçı olduğunu daha sonra öğrendiği ispat edilmedikçe mirasbırakanın ölümünü öğrendiği tarihten; vasiyetnameyle atanmış mirasçı için ise mirasbırakanın tasarrufunun kendisine resmen bildirildiği tarihten başlar. Kanun, “Köln’de yaşıyorum” veya “Türkiye’ye gelemiyorum” sebeplerini otomatik ek süre sebebi yapmaz.

TMK m.609 reddin şekline ilişkin net kuralı kurar. Ret, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla yapılır. Beyan kayıtsız ve şartsız olmalıdır. Sulh hâkimi sözlü veya yazılı ret beyanını özel kütüğüne yazar ve talep hâlinde ret belgesi verir. Bu nedenle e-posta, aile içi mesaj veya diğer mirasçılara “ben bu mirası istemiyorum” demek kanuni ret beyanının yerine geçmez.

Köln’de Yaşayan Yasal Mirasçı İçin Üç Aylık Süre Ne Zaman Başlar?

Yasal mirasçı açısından başlangıç noktası, mirasçı olduğunu daha sonra öğrendiğini ispat etmedikçe, mirasbırakanın ölümünü öğrendiği tarihtir. Mirasçılık sıfatının daha sonra öğrenildiği ispatlanırsa başlangıç bu özel duruma göre belirlenir. Kişinin Köln’de olması, uçuş planlaması veya konsolosluk randevusunun daha ileri tarihli olması süreyi kendiliğinden ileri taşımaz.

Bu nedenle dosyada ölümün ne zaman öğrenildiği somut delillerle kayda alınmalıdır. Konsolosluk bildirimi, nüfus kaydı, aile bireylerinden gelen mesaj, noter veya mahkeme tebligatı, banka yazısı ya da diğer belgeler öğrenme tarihini gösterebilir. Süre tartışması doğduğunda “yaklaşık o tarihte duydum” şeklindeki belirsiz anlatım yerine tarihli belge önem kazanır.

Üç aylık süre takvim hesabıyla izlenir. Son gün resmî tatile rastlıyorsa usul hükümleri çerçevesinde son günün hesabı ayrıca yapılır. Güvenli uygulama, süreyi son güne bırakmamak ve vekâletname-belge sürecini öğrenme tarihinden hemen sonra başlatmaktır.

Ret Süresinin Başlangıcı Hangi Duruma Göre Değişir?

Mirasbırakanın Ölümünü Almanya’da Geç Öğrenmek Süreyi Değiştirir mi?

Evet, gerçekten geç öğrenme söz konusuysa TMK m.606’daki başlangıç tarihi buna göre belirlenir; fakat geç öğrenme iddiası somutlaştırılmalıdır. Ölüm tarihi ile öğrenme tarihi aynı şey değildir. Mirasbırakan 10 Ocak’ta ölmüş, Köln’deki mirasçı ölümü 20 Şubat’ta öğrenmişse ret süresi kural olarak ölüm tarihinden değil öğrenme tarihinden değerlendirilir.

Buna karşılık mirasçının ölüm olayını bildiği hâlde “Türkiye’de miras olduğunu bilmiyordum” demesi her durumda yeni bir üç aylık süre yaratmaz. Mirasın kapsamının sonradan öğrenilmesi ile mirasçılık sıfatının veya ölümün sonradan öğrenilmesi ayrıdır. Kanunun başlangıç ölçütleri ölümün ve mirasçılık sıfatının öğrenilmesine bağlanmıştır.

Türkiye’deki tereke borçlarının sonradan ortaya çıkması da kendiliğinden yeni ret süresi başlatmaz. Bu nedenle ölüm öğrenilir öğrenilmez malvarlığı ve borç araştırması yapılmalıdır. Banka, vergi, icra, tapu ve şirket kayıtları bu açıdan önem taşır.

Vasiyetnameyle Atanmış Mirasçı İçin Süre Nasıl Başlar?

TMK m.606, vasiyetnameyle atanmış mirasçı bakımından farklı başlangıç kuralı getirir. Süre, mirasbırakanın ölüme bağlı tasarrufunun mirasçıya resmen bildirildiği tarihten işlemeye başlar. Dolayısıyla Köln’de yaşayan kişinin yalnız aile içinden “vasiyetnamede sen de varsın” şeklinde haber alması ile mahkemece yapılan resmî bildirim aynı hukuki sonuç değildir.

Yabancı ülkede bulunan kişiye tebligatın usulü ayrıca önemlidir. Türkiye’den Köln’e yapılacak adli tebligatta Tebligat Kanunu m.25 ve Türk vatandaşı bakımından m.25/A ile Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası tebligat sözleşmeleri devreye girebilir. Resmî bildirim tarihinin doğru tespiti, ret süresinin başlangıcını belirlediği için tebligat evrakı dosyada saklanmalıdır.

Atanmış mirasçı ret düşünüyorsa vasiyetnamenin kapsamını, tereke borçlarını ve varsa yüklemeleri inceledikten sonra üç aylık süre içinde sulh mahkemesine ret beyanını ulaştırmalıdır.

Reddi Miras Beyanı Hangi Mahkemeye Yapılır?

TMK m.609 gereğince ret beyanı, mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh mahkemesine yapılır. Mirasçının Köln’deki adresi yetkili Türk mahkemesini değiştirmez. Mirasbırakanın son yerleşim yeri Mersin ise Mersin’deki; Tarsus ise ilgili Tarsus sulh hukuk mahkemesindeki görev-yetki kuralları uygulanır.

Ret beyanı sözlü veya yazılı olabilir; yurt dışındaki mirasçı açısından uygulamada usulüne uygun vekil veya yazılı başvuru yolu önem kazanır. Mahkeme beyanı özel kütüğüne kaydeder. Ret talebi, mirasçılar arasında paylaşım davası gibi uzun bir çekişmeli yargılama değildir; kanunun aradığı beyan, süre ve şekil şartlarının yerine getirilmesi esastır.

Yanlış mahkemeye yapılan başvurunun süre bakımından ciddi risk yaratmaması için son yerleşim yeri doğru tespit edilir. Nüfus kayıtları, adres kayıt sistemi ve fiilî yerleşim verileri birlikte değerlendirilir.

Köln’den Vekâletnameyle Reddi Miras Yapılabilir mi?

Yurt dışındaki mirasçı işlemini vekil aracılığıyla takip edecekse vekâletname metni yalnız genel dava yetkisiyle bırakılmamalıdır. Mirasın reddi gibi malvarlığını ve mirasçılık statüsünü doğrudan etkileyen işlem bakımından mirası reddetmeye ilişkin açık özel yetki vekâletnameye yazılır. Davaya vekâlette özel yetki gerektiren işlemleri düzenleyen HMK m.74 de vekâlet metninin kapsamını belirleyen temel hükümlerden biridir.

Köln’de Türk dış temsilciliğinde Türkçe vekâletname düzenlenebilir. Alternatif olarak Almanya’da noter önünde düzenlenen belge, Türkiye’de kullanılacaksa gerekli apostil ve Türkçe tercüme zinciri tamamlanır. Konsolosluk yolunda yabancı noter-apostil zinciri bulunmadığı için Türk hukukuna özgü özel yetki ifadelerinin doğrudan metne geçirilmesi daha pratiktir.

Vekâletname hazırlanırken yalnız ret beyanı değil; mahkemeye başvurma, dosya ve ret kaydı alma, tebligat kabul etme ve gerekli başvuru işlemlerini yapma yetkileri de açıkça planlanır. Gereksiz geniş yetki yerine amaçla sınırlı yetki tercih edilir.

Hiçbir İşlem Yapmamak Mirası Reddetmek Anlamına Gelir mi?

Hayır. Üç ay boyunca hiçbir işlem yapmamak, iradi ret beyanının yerine geçmez. Kanun ret için m.609’daki sözlü veya yazılı beyanı arar. Süre içinde geçerli ret yapılmazsa mirasın kazanılması sonuçları devam eder. Yalnız TMK m.605/2’deki açık veya resmen tespit edilmiş ödemeden aciz hâli, şartları varsa hükmen ret sonucunu doğurur.

Köln’de yaşayan mirasçının “Türkiye’deki mirasa hiç dokunmadım, dolayısıyla reddetmiş sayılırım” düşüncesi yanlıştır. Pasif kalmak ile kanuni ret beyanı farklıdır. Tereke borçluysa bu yanlış varsayım, alacaklıların yıllar sonra mirasçıya yönelmesiyle ağır sonuç doğurabilir.

Sürenin bitimine yakın dosyada hiçbir işlem yapılmamışsa, yine de kalan süre içinde geçerli ret başvurusu hazırlanmalıdır. Seyahat planı beklenmemelidir.

Tereke İşlemleri Ret Hakkını Kaybettirebilir mi?

TMK m.610, yasal süre dolmadan mirası reddetmeyen mirasçının mirası kayıtsız şartsız kazanmış sayılacağını; tereke işlerine olağan yönetimin gerektirdiği ölçü dışında karışan veya tereke mallarını gizleyen ya da kendisine mal eden mirasçının artık mirası reddedemeyeceğini düzenleyen önemli hükümler içerir. Bu nedenle ölümden sonra yapılan her işlem “önemsiz” kabul edilmez.

Örneğin terekeye ait taşınmazı üçüncü kişiye satmaya çalışmak, miras payını tasarruf konusu yapmak veya tereke malını kendi malı gibi kullanmak ret iradesiyle çelişebilir. Buna karşılık terekenin korunmasına yönelik zorunlu tedbirler ve olağan yönetim işlemleri ayrı değerlendirilir.

Köln’deki mirasçı, borç araştırması tamamlanmadan Türkiye’deki akrabasına “arabayı sat, eşyaları dağıt” şeklinde talimat vermemelidir. Önce ret ihtimali kesinleştirilir; sonra tasarruf işlemleri planlanır.

Mirasbırakan Borca Batıksa Hükmen Ret Nasıl Uygulanır?

TMK m.605/2’ye göre mirasbırakanın ölümü tarihinde ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise miras reddedilmiş sayılır. Bu, üç aylık süre içinde yapılan iradi ret beyanından farklıdır. Hükmen ret iddiasında ölüm tarihindeki mali durumun açık veya resmî biçimde tespit edilmiş olması gerekir.

İcra takipleri, aciz belgesi, haciz tutanakları, vergi borçları ve malvarlığı-borç dengesi hükmen ret değerlendirmesinde önem taşır. Her borçlu tereke otomatik olarak hükmen reddedilmiş kabul edilmez. “Borcu vardı” cümlesi yerine kanunun aradığı aciz durumunun delillendirilmesi gerekir.

Üç aylık iradi ret süresi henüz dolmamışsa, hükmen ret tartışmasına güvenerek beklemek yerine geçerli ret başvurusunun zamanında yapılması çoğu dosyada daha güvenli hukuki yoldur. Süre kaçırılmış dosyada ise m.605/2 şartları ayrıca incelenir.

Miras Reddedilince Çocuklara Geçer mi?

Mirasın reddinin altsoy üzerindeki sonucu, mirasçılık sırasına göre ayrıca değerlendirilir. Bir mirasçı reddettiğinde, onun payının kime geçeceği Türk Medeni Kanunu’nun mirasçılık ve ret sonuçlarına ilişkin hükümlerine göre belirlenir. Bu nedenle ebeveynin reddi, dosyayı otomatik olarak kapatmaz; çocukların yeni mirasçı hâline gelip gelmediği kontrol edilir.

Çocuk küçükse veli tarafından yapılacak ret işleminde çocuğun menfaati ve temsil çatışması bakımından aile-vesayet hukuku kuralları devreye girebilir. Aynı tereke bakımından ebeveyn ile çocukların menfaatleri çatışıyorsa kayyım veya izin konuları gündeme gelebilir. Bu dosyalarda yalnız “aile olarak hepimiz reddediyoruz” şeklinde tek dilekçe mantığıyla hareket edilmez.

Köln’de yaşayan ailelerde çocukların Türk ve Alman vatandaşlık/kayıt durumları da mirasçılık belgesine doğru yansıtılmalıdır.

Köln’den Reddi Miras İçin Hazırlanacak Belge ve Deliller

• Mirasbırakanın ölüm kayıt örneği veya yabancı ölüm belgesi.
• Mirasçının kimlik ve güncel adres bilgileri.
• Ölümün öğrenildiği tarihi gösteren mevcut belgeler.
• Varsa vasiyetname ve resmî bildirim/tebligat evrakı.
• Mirasbırakanın son yerleşim yerini gösteren kayıtlar.
• Vekille başvurulacaksa reddi mirasa açık özel yetkili vekâletname.
• Tereke borçları için icra dosyası, vergi borcu ve banka kayıtları.
• Varsa aciz belgesi veya borca batıklığı gösteren resmî belgeler.
• Çocuklar bakımından nüfus ve velayet/temsil belgeleri.
• Yabancı belgeler için gerekli apostil ve Türkçe tercümeler.

Köln’de Yaşayanların Reddi Mirasta En Sık Yaptığı Hatalar

• Üç aylık sürenin Türkiye’ye giriş tarihinde başlayacağını sanmak.
• Ölüm tarihi ile ölümün öğrenildiği tarihi birbirine karıştırmak.
• “Mirası istemiyorum” mesajını kanuni ret beyanı kabul etmek.
• Yanlış sulh hukuk mahkemesine başvurmak.
• Vekâletnamede reddi mirasa açık yetki vermemek.
• Tereke borçları araştırılmadan malvarlığı üzerinde tasarruf etmek.
• TMK m.610 kapsamındaki ret hakkının kaybı riskini gözden kaçırmak.
• Hükmen reddi her borçlu tereke için otomatik sonuç sanmak.
• Kendi reddinden sonra çocukların mirasçılık durumunu kontrol etmemek.
• Yabancı ölüm ve medeni hâl belgelerinin apostil/tercüme işlemlerini son haftaya bırakmak.

Türkiye Geneli ve Mersin Uygulaması

TMK m.605-610 hükümleri Türkiye genelinde aynıdır. Yetkili yer, mirasbırakanın son yerleşim yerine göre belirlenir. Mirasbırakanın son yerleşim yeri Mersin ise ilgili sulh hukuk mahkemesine; başka bir il ise o yerdeki mahkemeye başvurulur. Köln’deki mirasçının ikamet adresi, Türk mahkemesinin yer bakımından yetkisini tek başına değiştirmez.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun fiziksel ofisi Mersin’dedir; Türkiye genelindeki dosyalar Mersin’den yönetilir. Yurt dışındaki mirasçı için ölüm/öğrenme tarihi, ret süresi ve vekâletname kapsamı ilk incelemede birlikte kontrol edilir.

Öğrenme Tarihi Nasıl Belgelendirilir?

TMK m.606 bakımından üç aylık sürenin başlangıcı tartışmalıysa mirasbırakanın ölüm tarihinden ayrı olarak mirasçının ölümü ve mirasçılık sıfatını ne zaman öğrendiği somutlaştırılmalıdır. Köln’deki mirasçı bakımından aile içi mesajın tarihi, konsolosluk veya mahkeme bildirimi, ölüm belgesinin kendisine gönderildiği e-posta, noter yazısı ya da dosyada mevcut başka tarihli kayıtlar birlikte değerlendirilebilir. Belge olmayan dosyada yalnız yaklaşık tarih vermek süre incelemesini zayıflatır.

Vekâletname işlemi başlatıldığında da öğrenme tarihi ayrıca not edilmelidir. Konsolosluk randevusu veya apostil işlemi için geçen süre, TMK m.606’daki üç aylık sürenin başlangıcını kendiliğinden ileri taşımaz. Bu nedenle ret iradesi oluşur oluşmaz hem süre hem yetkili sulh mahkemesi aynı anda kontrol edilmelidir.

İlgili İçerikler ve Resmî Kaynaklar

• Yurt Dışındaki Müvekkiller İçin Hukuki İşlemler
• Yurt Dışındaki Mirasçı ve Ortaklığın Giderilmesi
• Berlin’den Türkiye’de Taşınmaz Mirası İntikali
• Mevzuat Bilgi Sistemi
• T.C. Konsolosluk İşlemleri

Sık Sorulan Sorular

Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T

Hazırlayan: Av. Halil BAKIRCI – Mersin Barosu Sicil No: 3472
Hukukî inceleme: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu.

Bu rehber TMK m.605, m.606, m.609 ve m.610 ile davaya vekâlette özel yetkiye ilişkin HMK m.74 esas alınarak 12 Eylül 2026 tarihinde kontrol edilmiştir.

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla AraWhatsAppİletişim Bilgileri

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →