Mavi Kartlılar Türkiye’de Ne Kadar Kalabilir? İkamet İzni Gerekir mi? | 2026
Kısa ve Net Cevap
Mavi Kartlılar Türkiye’de ikamet izni almadan kalabilir. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 20/1-f maddesi, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 28. maddesi kapsamındaki kişileri ikamet izninden açıkça muaf tutar. Aynı statüdeki kişiler 6458 sayılı Kanun m.12/1-ç gereğince Türkiye’ye girişte vizeden de muaftır.
Bu nedenle Mavi Kart sahibine “90 gün kalabilir, sonra çıkmalıdır” veya “180 günde 90 gün kuralı uygulanır” şeklinde genel bir ikamet sınırı uygulanmaz. Mavi Kart statüsünün dayanağı 5901 sayılı Kanun m.28’dir. Bu kişiler doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlığı kaybedenler ve Kanunda belirtilen altsoylardır; seçme-seçilme, askerlik, asli ve sürekli kamu görevi ile muafen araç/ev eşyası ithali gibi istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanırlar.
Ancak Mavi Kart, pasaport yerine geçen bir seyahat belgesi değildir. Türkiye’ye giriş ve çıkışta geçerli yabancı pasaport veya kabul edilen seyahat belgesi kullanılmalı; Mavi Kart ise m.28 kapsamındaki statünün ve Türkiye’deki hakların ispatında ibraz edilmelidir.

- Kanuni kural nedir?
- 90/180 gün kuralı uygulanır mı?
- Vize gerekir mi?
- Mavi Kart pasaport yerine geçer mi?
- Türkiye’de adres kaydı gerekir mi?
- Mavi Kart sahibinin temel hakları
- Yabancı eş ve çocukların durumu
- Çalışma ve şirket işlemleri
- Tapu, miras ve banka işlemleri
- Sınır kapısında sorun çıkarsa
- Sık yapılan hatalar
- SSS
Mavi Kartlının Türkiye’de Kalış Süresinin Kanuni Dayanağı
Mavi Kart statüsünü anlamak için iki kanunu birlikte okumak gerekir. Birinci temel hüküm, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun 28. maddesidir. Bu madde, doğumla Türk vatandaşı olup İçişleri Bakanlığından çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybeden kişiler ile kanunda belirtilen altsoylarına özel bir hukuki statü tanır.
5901 m.28’in sonucu, kişinin artık Türk vatandaşı olmamasına rağmen geniş bir hak alanını korumasıdır. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü de bu kişilerin; millî güvenlik ve kamu düzenine ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, kanunda açıkça sayılan istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam ettiğini açıklamaktadır.
İkinci ve kalış süresi bakımından doğrudan belirleyici hüküm 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.20/1-f’dir. Madde, “5901 sayılı Kanunun 28 inci maddesi kapsamında olanlar”ı ikamet izninden muaf kişiler arasında sayar. Bu hüküm süreli bir muafiyet kurmaz; Mavi Kart sahibinin m.28 kapsamındaki statüsü devam ettiği sürece ikamet izni alma zorunluluğu yoktur.
Bu nedenle Mavi Kart sahibinin Türkiye’de üç ay, altı ay, bir yıl veya daha uzun süre kalmak istemesi tek başına ikamet izni başvurusu zorunluluğu doğurmaz. Statü, kısa dönem ikamet izni gibi belirli bir bitiş tarihine bağlı değildir.
Mavi Kartlılara 90/180 Gün Kuralı Uygulanır mı?
Hayır. 90/180 gün hesabı, vize veya vize muafiyeti çerçevesinde Türkiye’de bulunan sıradan yabancılar bakımından gündeme gelir. 6458 m.20/1-a, doksan güne kadar vizeyle veya vizeden muaf gelen yabancıların vize/vize muafiyeti süresince ikamet izninden muaf olduğunu düzenler. Mavi Kartlıların muafiyeti ise aynı maddenin ayrı bir bendi olan m.20/1-f hükmüne dayanır.
Dolayısıyla Mavi Kart sahibini m.20/1-a kapsamındaki turist veya genel vize muafiyeti statüsüne indirgemek hukuken yanlıştır. Kişinin Mavi Kartlı olduğu sınır giriş kayıtlarında veya kurum ekranlarında görülmediğinde pratik bir karışıklık yaşanabilir; bu durumda statünün 5901 m.28 kapsamında olduğu belgelenmelidir.
Özellikle Alman, Hollanda, Fransız, Belçika, Avusturya, İsviçre, İngiliz, Amerikan veya başka bir yabancı ülke vatandaşlığını kazanmış eski Türk vatandaşlarının, kendi yeni vatandaşlıklarına ilişkin genel vize süresi ile Mavi Kart statüsünü karıştırmaması gerekir. Mavi Kartlı kişi, yabancı ülke pasaportunu seyahat belgesi olarak kullanır; fakat Türkiye’deki ikamet muafiyeti yabancı ülkenin vatandaşlarına tanınan turistik vize süresinden değil, Türk hukukundaki özel Mavi Kart hükmünden doğar.
Mavi Kartlı Türkiye’ye Girerken Vize Almak Zorunda mı?
Hayır. 6458 sayılı Kanun m.12/1-ç, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu m.28 kapsamında olduğu anlaşılan kişileri vize şartından muaf tutar. Böylece Kanun, Mavi Kart statüsünü hem girişte vize bakımından hem Türkiye’de kalışta ikamet izni bakımından ayrı ayrı güvence altına almıştır.
Vize muafiyeti ile ikamet izni muafiyeti farklı hukuki kavramlardır. Mavi Kartlılar bakımından her ikisi de kanunda açıkça düzenlenmiştir. Türkiye’ye girişte pasaport kontrolünde Mavi Kartın veya m.28 statüsünü gösteren kaydın hazır bulundurulması, kişinin sıradan yabancı vize rejimi içinde değerlendirilmesini önler.
Giriş yasağı, kamu düzeni veya millî güvenlik gibi ayrı hukuki sebepler varsa bunlar ayrıca değerlendirilir. Mavi Kart statüsü, hakkında kanuna uygun biçimde tesis edilmiş bir giriş yasağını kendiliğinden ortadan kaldıran bir belge değildir. Ancak yalnızca “yabancı pasaport sahibi olmak” Mavi Kartlının 90 günlük turist süresine tabi tutulması için yeterli değildir.
Mavi Kart Pasaport veya Seyahat Belgesi midir?
Hayır. Mavi Kart, kişinin 5901 m.28 kapsamındaki haklardan yararlanabileceğini gösteren belgedir; pasaport değildir. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün uygulama açıklamalarında da Mavi Kartın nüfus cüzdanı veya pasaport gibi seyahat belgesi olarak kullanılamayacağı belirtilmektedir.
Bu nedenle Türkiye’ye giriş ve Türkiye’den çıkış işlemlerinde geçerli yabancı pasaport veya mevzuatın kabul ettiği seyahat belgesi bulunmalıdır. Mavi Kart, pasaportla birlikte kişinin özel statüsünü ispatlar. Kartın kaybolmuş veya fiziksel olarak ibraz edilemez olması hâlinde Mavi Kartlılar Kütüğü ve ilgili kayıtlar önem taşır.
Kartınız kaybolduysa kayıp Mavi Kartın yenilenmesi süreci ayrıca yürütülmelidir. Kart kaybı m.28 kapsamındaki statüyü kendiliğinden ortadan kaldırmaz; fakat kurum işlemlerinde ispat ve kimlik eşleştirmesi bakımından yeni kart alınması önemlidir.
Uzun Süre Türkiye’de Kalan Mavi Kartlı Adres Kaydı Yaptırmalı mı?
İkamet izninden muaf olmak, adres kayıt yükümlülüğünden tamamen muaf olmak anlamına gelmez. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, Mavi Kartlılar Kütüğünde kaydı tutulan kişilerin yerleşim yeri adreslerini ve bu adreslerdeki değişiklikleri bildirmesi gerektiğini açıklar.
Mavi Kartlılar için adres işlemlerinde esas, Türk vatandaşlarına özgü kapalı nüfus kaydı ile Mavi Kartlılar Kütüğündeki aktif statünün doğru eşleştirilmesidir. KPS ekranında eski T.C. kimlik kaydının kapalı görünmesi, kişinin m.28 haklarını kaybettiği anlamına gelmez. Bu sorunla karşılaşıldığında Mavi Kart kapalı nüfus kaydı ve KPS sorunu rehberindeki ayrım önemlidir.
Türkiye’de uzun süre yaşayan kişinin banka, noter, tapu, SGK ve diğer kurumsal işlemlerinde güncel adres kaydı istenebilir. Bu nedenle “ikamet iznim yok, adres kaydı da yapamam” yaklaşımı doğru değildir. İkamet izni muafiyeti ile adres kayıt sistemi birbirinden farklıdır.
5901 m.28 Mavi Kartlıya Hangi Hakları Korur?
5901 m.28’in temel sistemi, vatandaşlıktan çıkma izniyle ayrılan kişilerin Türkiye ile hukuki bağlarını büyük ölçüde korumaktır. NVI’nin güncel açıklamasına göre bu kişiler, millî güvenlik ve kamu düzeni hükümleri saklı kalmak üzere, açıkça sayılan istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam eder.
Kanunda sayılan temel istisnalar; seçme ve seçilme hakkı, askerlik yükümlülüğü, muafen araç veya ev eşyası ithal etme hakkı ve bir kadroya dayalı, kamu hukuku rejimine tabi asli ve sürekli kamu görevleridir. Bu istisnaların dışında ikamet, seyahat, çalışma, yatırım, ticari faaliyet, miras ile taşınır ve taşınmaz mal edinme/ferağ alanları m.28 statüsünün koruduğu başlıca haklardır.
Bu nedenle Mavi Kart sahibi, sırf artık Türk vatandaşı olmadığı gerekçesiyle her işlemde “normal yabancı” statüsüne tabi tutulamaz. İşlem yapılan kurum, özel kanunda ayrıca sınırlama yoksa m.28 hükmünü dikkate almak zorundadır.
Mavi Kartlının Yabancı Eşi ve Çocukları da Süresiz Kalabilir mi?
Mavi Kart sahibinin kendi ikamet muafiyeti, yabancı eşe otomatik olarak geçmez. 6458 sayılı Kanun m.34, 5901 m.28 kapsamındaki kişilerin yabancı eşine, ergin olmayan yabancı çocuğuna ve bağımlı yabancı çocuğuna aile ikamet izni verilebilmesini düzenler. Dolayısıyla eş veya çocuk kendi adına m.28 kapsamında değilse, Mavi Kart sahibinin muafiyetinden otomatik olarak yararlanmaz.
Örneğin Mavi Kart sahibi eski Türk vatandaşı Almanya vatandaşı kişinin Alman vatandaşı eşi, sırf eşinin Mavi Kartı bulunduğu için Türkiye’de süresiz ikamet izinsiz kalamaz. Eşin kendi vatandaşlık ve ikamet statüsü değerlendirilir; şartları varsa aile ikamet iznine başvurulur.
Buna karşılık 5901 m.28 kapsamına giren altsoy bakımından durum farklıdır. Altsoyun m.28 kapsamında olup olmadığı Mavi Kartlılar Kütüğü ve vatandaşlık kayıtları üzerinden belirlenmelidir. Bu nedenle aile dosyalarında her bireyin statüsü ayrı kontrol edilmelidir.
Mavi Kartlı Türkiye’de Çalışabilir ve Şirket Kurabilir mi?
5901 m.28, çalışma ve ticari faaliyet hakkını korur. Mavi Kartlıların Türkiye’de çalışma hakkı konusunda ayrıca Mavi Kartlıların çalışma hakkı ve SGK rehberinde ayrıntılı açıklama bulunmaktadır. Kanun, m.28 kapsamındaki kişileri sıradan yabancı çalışma izni rejimiyle aynı konuma koymaz.
Ancak sosyal güvenlik, vergi, meslek ruhsatı ve düzenlenmiş meslekler bakımından özel kanunlar uygulanmaya devam eder. Örneğin bir faaliyetin Türk vatandaşlığına özgülenmiş olması veya belirli meslek kuruluşu şartlarına bağlanması hâlinde özel mevzuat ayrıca incelenmelidir.
Aynı şekilde şirket kurma veya şirkete ortak olma işlemlerinde m.28’in ticari faaliyet hakkı, Türk Ticaret Kanunu ve ticaret sicili mevzuatıyla birlikte uygulanır. İkamet izninden muafiyet, vergi kaydı veya ticaret sicili yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
Mavi Kartlının Tapu, Miras ve Banka İşlemleri Kalış Süresinden Etkilenir mi?
Mavi Kart sahibinin Türkiye’de ne kadar kaldığı, m.28 kapsamında korunmuş tapu ve miras haklarını süre bakımından sınırlamaz. NVI açıklamasında taşınır-taşınmaz mal edinme ve ferağ ile miras hakkı açık şekilde korunan alanlar arasındadır.
Miras işlemlerinde Mavi Kartlıların miras hakkı ve mirasçılık belgesi; taşınmaz işlemlerinde ise Mavi Kartlıların taşınmaz hakları rehberleri tamamlayıcıdır. İşlemin türüne göre mirasçılık belgesi, veraset ve intikal vergisi ilişik kesme, tapu tescili veya vekâletname gibi ek işlemler gerekir.
Banka ve finans kuruluşları ise 5549 sayılı Kanun ve müşteri tanıma yükümlülükleri nedeniyle yabancı pasaport, Mavi Kart, adres ve vergi/kimlik numarası gibi belgeler isteyebilir. Bu kimlik tespiti yükümlülüğü, ikamet izni alınması gerektiği anlamına gelmez.
Sınır Kapısında 90 Gün Uyarısı Çıkarsa Ne Yapılmalı?
Mavi Kartlı kişinin yabancı pasaportuyla girişinde sistem onu yalnız yabancı vatandaşlığı üzerinden değerlendirirse 90/180 gün hesabına ilişkin bir uyarı görülebilir. Hukuki çözüm, m.28 statüsünün ve ikamet izni muafiyetinin doğru kayda bağlanmasıdır.
Kişi Mavi Kartını ve geçerli yabancı pasaportunu ibraz etmeli; gerektiğinde Mavi Kartlılar Kütüğü kaydının kontrolünü istemelidir. Fizikî kartta kimlik bilgileri ile pasaport arasında ad-soyad farklılığı varsa nüfus olaylarının Mavi Kartlılar Kütüğüne işlenip işlenmediği kontrol edilmelidir.
Yanlış bir idari işlem nedeniyle para cezası, giriş yasağı veya başka bir kısıtlama tesis edilmişse işlem tarihleri, giriş-çıkış kayıtları ve kişinin m.28 statüsü birlikte incelenmelidir. Somut idari işleme karşı kanuni başvuru süresi geçirilmemelidir.
En Sık Yapılan Hatalar
Birinci hata, Mavi Kartı sıradan bir ikamet kartı sanmaktır. Mavi Kart ikamet izni değil; 5901 m.28 kapsamındaki özel statüyü gösteren belgedir. İkinci hata, yabancı pasaporttaki vatandaşlığa bakıp otomatik 90/180 gün hesabı yapmaktır. 6458 m.20/1-f özel muafiyet hükmüdür.
Üçüncü hata, Mavi Kartı pasaport yerine kullanmaya çalışmaktır. Türkiye’ye giriş ve çıkışta geçerli seyahat belgesi gerekir. Dördüncü hata, ikamet izni muafiyeti nedeniyle adres bildirimi, SGK, vergi veya meslek mevzuatındaki diğer yükümlülüklerin de ortadan kalktığını düşünmektir.
Beşinci hata, Mavi Kart sahibinin yabancı eş ve çocuklarının da otomatik aynı statüde olduğunu varsaymaktır. Her aile ferdinin 5901 m.28 kapsamına girip girmediği ayrı belirlenir.
Resmî ve İlgili Kaynaklar
- Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü – Mavi Kart
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu m.28
- Mevzuat Bilgi Sistemi – 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.12 ve m.20
- Göç İdaresi Başkanlığı
Sık Sorulan Sorular
Mavi Kartlı Türkiye’de 90 günden fazla kalabilir mi?
Evet. 6458 sayılı Kanun m.20/1-f uyarınca 5901 m.28 kapsamındakiler ikamet izninden muaftır; 90/180 günlük turist kalış sınırı Mavi Kartlının ikamet süresini belirlemez.
Mavi Kartlı için oturma izni gerekir mi?
Hayır. Mavi Kartlılar 6458 m.20/1-f kapsamında ikamet izninden muaftır.
Mavi Kartlı Türkiye’ye girerken vize alır mı?
Hayır. 6458 m.12/1-ç, 5901 m.28 kapsamındaki kişileri vize şartından muaf tutar.
Mavi Kart pasaport yerine geçer mi?
Hayır. Türkiye’ye giriş ve çıkışta geçerli yabancı pasaport veya kabul edilen seyahat belgesi kullanılmalıdır.
Mavi Kartlı Türkiye’de bir yıl kalabilir mi?
Evet. M.28 statüsü devam ettiği sürece ikamet izni alma zorunluluğu yoktur.
Mavi Kartlının yabancı eşi de ikamet izninden muaf mı?
Hayır. Eş kendi adına m.28 kapsamında değilse otomatik muaf olmaz; şartları varsa aile ikamet izni gündeme gelir.
Mavi Kartlı adres kaydı yaptırabilir mi?
Evet. NVI, Mavi Kartlılar Kütüğünde tutulan kişilerin yerleşim yeri adreslerini ve değişiklikleri bildirmesi gerektiğini belirtir.
Mavi Kart süresi dolunca ikamet hakkı biter mi?
Mavi Kartın fizikî belgesinin yenilenmesi ile 5901 m.28 kapsamındaki hukuki statü farklıdır. Kart kaybı veya yenileme ihtiyacı statüyü kendiliğinden sona erdirmez.
Mavi Kartlı Türkiye’de çalışabilir mi?
Evet. 5901 m.28 çalışma hakkını korur; sosyal güvenlik ve özel meslek mevzuatı ayrıca uygulanır.
Mavi Kartlı tapu alabilir ve mirasçı olabilir mi?
Evet. 5901 m.28 taşınır-taşınmaz edinme/ferağ ve miras haklarını korur.
Hukukçu İncelemesi ve E-E-A-T
Hazırlayan: Av. Halil BAKIRCI – Mersin Barosu Sicil No: 3472
Hukukî inceleme: Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu.
Bu içerik; 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu m.28, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.12/1-ç ve m.20/1-f ile Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün Mavi Kart açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır. Mavi Kartlıların ikamet izni muafiyeti kanun hükmüne dayanmaktadır.
Yurt dışında yaşayan müvekkillerin Mavi Kart, nüfus, tapu, miras, vekâletname ve Türkiye’deki diğer hukukî işlemleri Mersin’den Türkiye genelindeki dosyalar bakımından takip edilmektedir.
Yurt Dışı ve Mavi Kart İşlemleri İçin İletişim
Son mevzuat ve resmî kaynak kontrolü: 15 Eylül 2026.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
