Pet Shoptan Köpek Alırken Apartman Yönetim Planı ve Yönetici İzni Gerekir mi? | Yönetmelik m.11 (2026)

Köpek Satışında Yönetim Planı ve Yönetici İzni Hangi Mevzuata Dayanır?

13 Aralık 2024 tarihli Hayvanların Korunması Hakkında Uygulama Yönetmeliğinin 11. maddesi, ev hayvanı satış yerlerinin kedi ve köpek satışına ilişkin özel kurallarını düzenler. Yönetmelik satış yerinde kedi ve köpek bulundurulmasını yasaklar; satışın izinli üretim yerindeki hayvanlara ait basılı veya dijital görsel bilgiler kullanılarak aracılık suretiyle yapılmasını ve hayvanın üretim yerinden teslim edilmesini öngörür.

Aynı madde köpek satışı bakımından alıcının hayvanı barındıracağı bağımsız bölümün bulunduğu apartman veya sitenin yönetim planına ilişkin bir kontrol mekanizması getirir. Satış işletmesi, yönetim planını ve yöneticinin köpek bulundurulmasına ilişkin izin belgesini görmeden mevzuata uygun satış işlemini tamamlamamalıdır. Düzenlemenin amacı, köpek satın alındıktan hemen sonra apartman/site kuralları nedeniyle hayvanın terk edilmesi veya elden çıkarılması riskini azaltmaktır.

Bu yükümlülük, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunundan doğan yönetim planı rejimiyle birlikte değerlendirilir. Yönetim planı kat maliklerini bağlayan temel düzenlemelerden biridir. Ancak burada satış işletmesine düşen görev, yönetim planının medeni hukuk bakımından bütün hükümlerini yorumlamak değil, Yönetmelikte aranan belge setini satış öncesinde kontrol etmektir.

Pet Shop Neden Apartman veya Site Yönetim Planını İster?

Köpeğin barındırılacağı konut bir apartman veya site içindeyse, ortak yaşam düzeni yönetim planı ve Kat Mülkiyeti Kanunu hükümleriyle belirlenir. Bazı yönetim planlarında bağımsız bölümlerde hayvan bulundurulmasına ilişkin açık yasak veya sınırlamalar bulunabilir. Yönetmelik m.11, satış aşamasında bu hukuki durumun kontrol edilmesini zorunlu hâle getirerek sonradan ortaya çıkabilecek barınma uyuşmazlığını önlemeyi amaçlar.

Satış işletmesi yönetim planının güncel örneğini istemelidir. Eski, değişiklikten önceki veya hangi siteye ait olduğu belli olmayan bir belgeyle işlem yapılması sağlıklı değildir. Belgenin köpeğin barındırılacağı adresle ilişkisi açık olmalıdır. Yönetim planında ev hayvanı bulundurmayı etkileyen hüküm varsa bunun satış dosyasında görünür biçimde değerlendirilmesi gerekir.

Yönetim planının istenmesi, köpek sahibinin 5199 sayılı Kanundan doğan bakım ve gözetim yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz. Yönetim planı izin verse bile hayvan sahibinin çevreye zarar vermeme, hayvanın refahını sağlama, kimliklendirme ve kayıt hükümlerine uyma zorunluluğu devam eder.

Yönetici İzin Belgesi Nasıl Olmalıdır?

Yönetmelik m.11, köpek satışında yönetim planı yanında yönetici izin belgesini de satış sürecinin belgesi olarak düzenler. İzin belgesinde apartman veya sitenin açık adı/adresi, belgenin tarihi, yöneticinin adı ve imzası ile hangi bağımsız bölüm için düzenlendiği belirlenebilir olmalıdır. Belirsiz veya başka adrese ait bir belgeyle satış işlemi tamamlanmamalıdır.

Yöneticinin izin vermesi, yönetim planında açık bir yasak varsa bu yasağı kendiliğinden hükümsüz hâle getirmez. Yönetici, yönetim planını tek taraflı olarak değiştiremez. Bu nedenle satıcının hem yönetim planını hem yönetici belgesini istemesinin anlamı, iki belgenin birbiriyle tutarlı olup olmadığının da kontrol edilmesidir.

Yönetim planında açıkça ev hayvanı bulundurulmasına izin veriliyor veya yasaklayıcı hüküm bulunmuyorsa yönetici belgesi yine de Yönetmeliğin satış işletmesine yüklediği belge kontrolünün parçasıdır. Satıcı “yönetim planında yasak yoktu” diyerek yönetici izin belgesini tamamen atlayamaz.

Pet Shopta Kedi veya Köpek Fiziken Bulundurulabilir mi?

Hayır. Yönetmelik m.11’in temel kurallarından biri ev hayvanı satış yerlerinde kedi ve köpeklerin bulundurulmamasıdır. Satış işletmesi, ruhsatlı üretim yerindeki hayvanların fotoğraf, video veya diğer basılı/dijital görselleri üzerinden satışa aracılık eder. Bu sistem, hayvanın satış mağazasında teşhir edilmesini önler.

Satış yerinde kedi veya köpeğin kafes içinde bekletilmesi, vitrine konulması veya “geçici olarak burada” denilerek satış amacıyla tutulması Yönetmeliğin açık düzenlemesiyle bağdaşmaz. Denetimde satış yerinde bulunan hayvanın kime ait olduğu, hangi kayıtla tesiste bulunduğu ve satış bağlantısı araştırılabilir.

Yönetmelik, satış yerinde kedi veya köpek bulunduğunun tespit edilmesi hâlinde 5199 sayılı Kanunun el koyma hükümlerinin uygulanmasını öngörür. Bu nedenle yasak yalnız işletme ruhsatına ilişkin biçimsel bir şart değildir; hayvanın fiili statüsünü etkileyen idari sonuç doğurabilir.

Satılan Kedi veya Köpek Nereden Teslim Edilir?

Satış, izinli üretim yerindeki hayvanın görüntüleri üzerinden aracılık suretiyle gerçekleştirilir ve hayvanın üretim yerinden teslim edilmesi esastır. Bu düzenleme satış mağazasının hayvan barındırılan ikinci bir tesise dönüşmesini önler. Üretim yerinin ise kendi kuruluş ve çalışma mevzuatına uygun, izinli bir işletme olması gerekir.

Alıcının satın aldığı hayvanla ilgili kimlik, sağlık, aşı, mikroçip ve kayıt belgeleri teslim sırasında kontrol edilmelidir. Hayvanın fotoğrafta gösterilen hayvanla eşleşmesi özellikle mikroçip numarası ve kimlik bilgileri üzerinden teyit edilebilir. Kayıt dışı üretimden gelen hayvanın satış işletmesi üzerinden meşrulaştırılması mümkün değildir.

Satıcının aracı olması, tüketici hukukundan veya ayıplı satıştan doğabilecek sorumlulukların otomatik olarak ortadan kalktığı anlamına gelmez. Somut sözleşmenin tarafları, ücret akışı, garanti edilen özellikler ve hayvanın sağlık durumu ayrıca incelenir. Bu yazının konusu ise 5199 ve Uygulama Yönetmeliği kapsamında satış işletmesinin hayvan koruma mevzuatından doğan özel yükümlülükleridir.

Kedi ve Köpek Satışı Kaç İş Günü İçinde Bildirilir?

Yönetmelik m.11 uyarınca ev hayvanı satış işletmesi kedi veya köpek satışına ilişkin bilgileri ilgili il veya ilçe tarım ve orman müdürlüğüne satış tarihinden itibaren beş iş günü içinde bildirmek zorundadır. Bu süre takvim günü değil iş günü olarak düzenlenmiştir.

Bildirimde hayvanın mikroçip numarası, kimlik bilgileri, alıcı bilgileri, üretim tesisi ve satış tarihi gibi verilerin doğru olması gerekir. Bildirim, hayvanın kayıt sistemindeki sahiplik değişikliğinin ve izlenebilirliğin sağlanması açısından önemlidir. Yanlış mikroçip numarası başka bir hayvanın kaydının değişmesine yol açabileceğinden kontrol edilmelidir.

Beş iş günlük sürenin son günü hesaplanırken resmî tatil ve hafta sonları iş günü sayımına dahil edilmez. Satış işletmesinin bildirimi son güne bırakmaması ve bildirim çıktısını veya elektronik kayıt teyidini satış dosyasında saklaması denetim açısından yararlıdır.

Satıcının Köpek Alıcısından Hangi Belgeleri Kontrol Etmesi Gerekir?

Köpek satışında alıcının kimliği, barındırma adresi, yönetim planı ve yönetici izin belgesi temel belgelerdir. Hayvan bakımına ilişkin bilgilendirme ve satış kayıtları da dosyada bulunmalıdır. Satış işletmesi eğitim sertifikasına sahip personel aracılığıyla alıcıya hayvanın beslenmesi, bakımı, sağlık ihtiyaçları ve sorumlulukları konusunda bilgi vermelidir.

Alıcının verdiği adres müstakil bir taşınmaz ise apartman/site yönetim planı sistemi fiilen uygulanmayabilir; ancak satıcının hayvanın nerede barındırılacağını ve belge gerekip gerekmediğini satış dosyasından anlayabilmesi gerekir. Belge kontrolü yalnız “formda bir kutucuk işaretleme” işlemine indirgenmemelidir.

Satıcının kişisel verileri işlerken 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununa uygun davranması gerekir. Yönetmelik gereği alınan belgeler hukuki yükümlülüğün yerine getirilmesi amacıyla işlenebilir; ancak belgelerin gereksiz kişilere açılması, farklı amaçla kullanılması veya güvenli olmayan biçimde saklanması ayrı bir KVKK sorunu doğurabilir.

Yönetim Planı Köpek Bulundurmayı Yasaklıyorsa Ne Olur?

Yönetim planında bağımsız bölümde köpek bulundurmayı açıkça yasaklayan hüküm varsa, bu belge satıcı açısından satışın tamamlanmaması gerektiğini gösteren ciddi bir hukuki engeldir. Yönetici izin belgesinin yönetim planına aykırı şekilde düzenlenmesi bu çelişkiyi ortadan kaldırmaz. Yönetim planının değiştirilmesi gerekiyorsa bu işlem Kat Mülkiyeti Kanunundaki usule göre yapılmalıdır.

Yönetim planı bakımından bir uyuşmazlık varsa alıcının önce kendi apartman/site hukuki durumunu netleştirmesi en doğru yoldur. Hayvan satın alındıktan sonra diğer kat maliklerinin dava açması veya hayvanın taşınmazdan çıkarılmasının istenmesi hem kişi hem hayvan bakımından ağır sonuçlar doğurabilir. Yönetmeliğin satış öncesi belge istemesi tam da bu riski azaltmaya yöneliktir.

Bununla birlikte yönetim planı hükmünün kapsamı, geçerliliği ve somut olaya uygulanması hukuk mahkemesinin değerlendirmesine konu olabilir. Satıcı bu uyuşmazlığın hâkimi değildir; ancak açık ve güncel bir yasak karşısında Yönetmelikteki belge kontrolünü yok sayarak satış yapmamalıdır.

Eksik Belgeyle Köpek Satışı Yapılırsa Ne Yapılabilir?

Ev hayvanı satış işletmeleri Yönetmelik m.33 kapsamında denetime tabi işletmelerdir. Belge şartlarına uyulmadan satış yapıldığı iddiasında satış sözleşmesi, fatura, hayvan kimlik belgesi, mikroçip kaydı, yönetim planı, yönetici izin belgesi ve beş iş günlük bildirim kayıtları birlikte incelenebilir. İl Şube Müdürlüğü denetim yapabilir ve 5199 sayılı Kanunun ilgili yaptırım hükümleri gündeme gelebilir.

Alıcı ile satıcı arasındaki özel hukuk uyuşmazlığı ayrıca değerlendirilebilir. Hayvanın teslimi, sağlık durumu, satış bedeli veya sözleşmeye aykırılık bakımından tüketici mevzuatı uygulanabilecekse ilgili başvuru yolları kullanılabilir. Apartman/site içi uyuşmazlık ise Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesinde ayrı bir hukuki ilişki oluşturur.

Bu nedenle tek bir “pet shop uyuşmazlığı” içinde üç farklı hukuk alanı ortaya çıkabilir: hayvan koruma mevzuatının idari denetimi, satış sözleşmesinden doğan özel hukuk/tüketici ilişkisi ve taşınmazdaki kat mülkiyeti ilişkisi. Her talebin doğru muhataba yöneltilmesi gerekir.

Sık Sorulan Sorular

Pet shop köpek satarken yönetim planı istemek zorunda mı?

Evet. Yönetmelik m.11 köpek satışında alıcının barındırma yerinin yönetim planı ve yönetici izin belgesinin kontrolünü düzenler.

Yönetici sözlü izin verirse yeterli olur mu?

Yönetmelikte belge şartı bulunduğundan yazılı ve doğrulanabilir izin belgesi kullanılmalıdır.

Yönetim planı yasaklıyor ama yönetici izin veriyorsa hangisi geçerli?

Yönetici tek başına yönetim planını değiştiremez; çelişki çözülmeden satışın tamamlanması hukuki risk yaratır.

Pet shopta köpek kafeste sergilenebilir mi?

Hayır. Satış yerinde kedi ve köpek bulundurulması Yönetmelik m.11 kapsamında yasaktır.

Köpek nereden teslim edilir?

İzinli üretim yerinden teslim edilmesi öngörülür.

Satış kaç günde bildirilir?

Kedi veya köpek satışına ilişkin bilgiler beş iş günü içinde ilgili il/ilçe tarım ve orman müdürlüğüne bildirilir.

Müstakil evde oturana yönetim planı gerekir mi?

Apartman/site yönetim planı rejiminin bulunmadığı müstakil taşınmazda aynı belge fiilen söz konusu olmayabilir; satıcı barındırma adresini ve hukuki durumu dosyada belirlemelidir.

Satıştan sonra hayvan kayıt sistemine geçirilir mi?

Evet. Kimliklendirme ve sahiplik bilgileri ilgili Bakanlık veri sisteminde güncel olmalıdır.

Eksik belgeyle satış nereye şikâyet edilir?

Hayvan koruma mevzuatı yönünden Doğa Koruma ve Milli Parklar İl Şube Müdürlüğü ile ilgili tarım birimleri yetki alanlarına göre başvuru muhatabı olabilir.

Satış sözleşmesi uyuşmazlığı da İl Şube Müdürlüğünde mi çözülür?

Hayır. Özel hukuk veya tüketici uyuşmazlığı ilgili tüketici/hukuk yollarına; idari mevzuat ihlali ise yetkili idareye aittir.