Kısa cevap: Kadın işçiye bir yaşından küçük çocuğunu emzirmesi için günde toplam bir buçuk saat süt izni verilir. İş Kanunu m. 74 uyarınca bu sürenin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kullanılacağını işçi belirler; süre günlük çalışma süresinden sayılır.

Aynı görünen olaylar farklı hukuki sonuç doğurur; belirleyici olan kanundaki unsur ve istisnalardır. Bu nedenle süt izni kullandırılmazsa başlığında sonuç; aşağıdaki kanun hükümleri, süre ve belgeler üzerinden belirlenir.

Süt İzni Kullandırılmazsa Ne Olur? Süre, Ücret ve Başvuru Hakları

Süt izni doğum izni veya ücretsiz izin değildir. Çocuk bir yaşını dolduruncaya kadar fiilî çalışma günlerinde doğan, ücretten kesinti yapılmadan kullandırılması gereken kanuni izindir. İşveren süt iznini reddedemez, ücret kesemez ve izin kullanan işçiye ayrımcı işlem uygulayamaz. Süt izni kullandırılmayıp işçi bu sürede fiilen çalıştırılmışsa çalışılan süre ücrete tabidir; haftalık kırk beş saati aşan bölüm fazla çalışma hükümlerine göre hesaplanır. Kullanılmayan süt izni sonradan toplu izne dönüşmez. İşverenin İş Kanunu m. 74’e aykırılığı ayrıca m. 104 kapsamında idari para cezası yaptırımına tabidir. İnceleme sırasında işlem veya olay tek bir cümleyle nitelendirilmez; tarafların sıfatı, belgenin tarihi, tebliğ veya teslim şekli ve varsa ön başvuru birlikte ele alınır. Böylece hem yanlış görevli yere başvuru hem de eksik talep sonucu riski ortadan kaldırılır.

Kanuni dayanaklar

süt izni kullandırılmazsa değerlendirmesinde tablodaki hükümler birlikte uygulanır. Özel hüküm bulunan yerde genel hükme göre değil, özel düzenlemenin kapsam ve şartlarına göre işlem yapılır. Süre hesabında karar, tebliğ, öğrenme, teslim veya ihlal tarihi birbirinin yerine kullanılamaz; başlangıç anı ilgili maddede gösterilen olaya göre belirlenir.

Şartlar ve sonuçları

1. Günlük süre bir buçuk saattir

Süt izni haftalık toplu hak değil, fiilen çalışılan gün için günlük toplam doksan dakikalık haktır. Bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediği, ilgili işlem tarihi ile belge zinciri birlikte incelenerek belirlenir.

2. Saat seçimi işçiye aittir

İşçi iznin gün içindeki saatlerini ve kaç parçaya bölüneceğini belirler; işveren üretim planını gerekçe göstererek hakkı ortadan kaldıramaz. Bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediği, ilgili işlem tarihi ile belge zinciri birlikte incelenerek belirlenir.

3. Çalışma süresinden sayılır

Süt izni nedeniyle ücret, prim veya devamlılığa bağlı haklardan kesinti yapılamaz. Bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediği, ilgili işlem tarihi ile belge zinciri birlikte incelenerek belirlenir.

4. Çocuğun yaşı belirleyicidir

Hak doğumdan sonra çocuğun bir yaşını doldurduğu tarihe kadar sürer; analık izni veya ücretsiz izin kullanılan günlerde fiilî süt izni ayrıca doğmaz. Bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediği, ilgili işlem tarihi ile belge zinciri birlikte incelenerek belirlenir.

5. Ayrımcı fesih yasaktır

Süt izni talebi nedeniyle fesih veya olumsuz işlem İş Kanunu m. 5 ve iş güvencesi hükümleri kapsamında denetlenir. Bu şartın gerçekleşip gerçekleşmediği, ilgili işlem tarihi ile belge zinciri birlikte incelenerek belirlenir.

Adım adım başvuru ve takip yolu

1. 1. adım — Talebi yazılı bildirin: Çocuğun doğum tarihini ve tercih edilen izin saatlerini içeren dilekçeyi işverene teslim edin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
2. 2. adım — Çalışma kayıtlarını saklayın: Puantaj, kart basma ve vardiya kayıtlarıyla izin saatlerinin kullandırılıp kullandırılmadığını gösterin. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
3. 3. adım — Ücret kesintisini belirleyin: Bordro ve banka ödemelerinde süt izni nedeniyle yapılan kesintiyi dönem ve tutar olarak ayırın. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
4. 4. adım — İşverene ihtar gönderin: Ret veya kesinti sürerse kanuni maddeyi ve talebi açıkça gösteren yazılı bildirim yapın. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.
5. 5. adım — Arabuluculuk ve dava yoluna başvurun: Alacak veya fesih uyuşmazlığında zorunlu arabuluculuk başvurusunu, işe iadede bir aylık süreyi koruyarak yapın. İşlem tamamlandığında başvuru tarihi, teslim veya tebliğ kaydı ve ek listesi saklanır; sonraki süre bu kayıt esas alınarak hesaplanır.

süt izni kullandırılmazsa başvurusunda olay özeti, hukuki neden, deliller ve talep sonucu ayrı başlıklarla yazılır. Birbiriyle çelişen talepler açıklanmadan aynı metne eklenmez. Harç, gider avansı veya zorunlu ön başvuru bulunuyorsa işlem açılmadan önce tamamlanır. Elektronik başvuruda gönderim makbuzu; fizikî başvuruda evrak kayıt numarası alınır.

Belge ve delil kontrol listesi

• Çocuğun nüfus kayıt örneği: Bu belge süt izni kullandırılmazsa bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
• Süt izni talep dilekçesi ve teslim belgesi: Bu belge süt izni kullandırılmazsa bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
• Puantaj ve giriş-çıkış kayıtları: Bu belge süt izni kullandırılmazsa bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
• Ücret bordroları ve banka dekontları: Bu belge süt izni kullandırılmazsa bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.
• İşverenin ret cevabı veya yazışmalar: Bu belge süt izni kullandırılmazsa bakımından maddi olayı, tarihi veya taraf sıfatını doğrular. Belge elektronik ortamdaysa kaynağı ve doğrulama bilgisi; fizikîyse okunaklı tam örneği dosyaya eklenir.

süt izni kullandırılmazsa için hazırlanan delil listesi yalnızca belge adlarından oluşmamalıdır. Her delilin hangi vakıayı ispatladığı gösterilir. Kişisel veri içeren belgelerde uyuşmazlıkla ilgisiz bilgiler ölçülülük ilkesi gereği kapatılır; belgenin ispat gücünü ortadan kaldıracak değişiklik yapılmaz.

Süre, görev ve yetki

Süre: Süt izni çocuk bir yaşını dolduruncaya kadar fiilen çalışılan günlerde uygulanır. Ücret ve eşit davranma ilkesine aykırılık tazminatı taleplerinde beş yıllık zamanaşımı geçerlidir. İşe iade şartları varsa fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulur.

Başvuru veya yargı yeri: İşçilik uyuşmazlığında zorunlu arabuluculuk sonrası iş mahkemesi görevlidir. Yetki işin yapıldığı yer veya davalının yerleşim yerine göre belirlenir.

İşveren izni kullandırmazsa işçi yazılı talep ve çalışma kayıtlarıyla ihlali belgeleyerek ücret, ayrımcılık ve feshe bağlı haklarını arabuluculuk ve dava yoluyla ileri sürer. Süreye bağlı işlemde son gün beklenmez. Tebligat parçası, elektronik tebligat kayıtları ve başvuru makbuzu aynı dosyada saklanır. Görev ve yetki kamu düzenine ilişkin olduğu ölçüde merci tarafından kendiliğinden incelenir; diğer hâllerde tarafın süresinde itirazı gerekir.

Uygulamada sık yapılan hatalar

• 1. hata: Süt iznini haftada bir gün toplu izin sanmak.
• 2. hata: İzin saatini yalnız işverenin belirlediğini kabul etmek.
• 3. hata: Süt izninde ücret kesintisi yapmak.
• 4. hata: Sözlü talep nedeniyle ispat belgesi bırakmamak.
• 5. hata: Fesihte bir aylık işe iade süresini kaçırmak.

Türkiye geneli ve Mersin uygulaması

Bu yazıdaki maddi hukuk kuralları Türkiye genelinde uygulanır. Mersin’de yapılacak adliye, idare, tapu, tüketici, sigorta veya şirket işlemlerinde de aynı kanuni şartlar geçerlidir. Yerel uygulama yalnızca yetkili birim, dosya tevzii, randevu ve fizikî teslim adımlarını etkiler; kanunda yazılı süreyi veya hakkın kapsamını değiştirmez. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun İstanbul ve Mersin’de fiziksel ofisleri bulunmaktadır; yetki ve usul kuralları çerçevesinde Türkiye genelindeki dosyalar İstanbul ve Mersin ofislerinden yönetilir.

Resmî kaynaklar ve ilgili rehberler

Süt izninin süresi, çalışma süresinden sayılması, yaptırım ve başvuru usulü için doğrudan resmî metinler:

• 4857 sayılı İş Kanunu m. 66, 74 ve 104
• 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3

Doğum ve analık haklarını birlikte incelemek için ilgili içerikler:

• Doğum izni kaç gün?
• Hamile işçi işten çıkarılabilir mi?
• Doğum izni talep dilekçesi örneği

Kanuni izin dönemlerini tarihe göre ön kontrol etmek için Doğum İzni Hesaplama aracını kullanabilirsiniz; süt izni günlük bir haktır ve bu araçta çıkan doğum izni süresine eklenerek toplu kullandırılamaz.

Sık sorulan sorular

Hukuki bilgilendirme: Bu içerik genel hukuki bilgidir. Somut dosyada sözleşme, tebligat, karar ve deliller incelenmeden süre veya talep sonucu belirlenmemelidir.

Yazar ve Hukuki İnceleme

Bu içerik Süt İzni Kullandırılmazsa Ne Olur? Süre, Ücret ve Başvuru Hakları konusu bakımından Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış; Av. Emirhan Keskin tarafından güncel mevzuat, resmî kaynaklar ve hukuki terminoloji yönünden incelenmiştir.

Avukat Halil Bakırcı

Mersin Barosu Sicil No: 3472 · Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu kurucu avukatı

Yazar profilini inceleyin →

Hazırlayan

Av. Halil Bakırcı – Mersin Barosu Sicil No: 3472

İnceleyen

Av. Emirhan Keskin – Mersin Barosu Sicil No: 5507

Hukuk alanı

İş Hukuku

Son kontrol

4 Eylül 2026

İçerik genel hukuki bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın sonucu; belgeler, yürürlükteki mevzuat ve hukuka uygun deliller üzerinden belirlenir.