B&KBakırcı & KeskinHUKUK BÜROSU
TR
TürkçeEnglishDeutschРусскийالعربية中文
Menü

Yayımcıdan Eserdeki Yetkisiz Kısaltmanın Düzeltilmesini Talep Dilekçesi | TBK 492 Word

Kısa ve net cevap: TBK m.492, yayımcının eseri kısaltma, ekleme ve değişiklik yapmadan uygun biçimde çoğaltmasını düzenler. Yayımcıdan eserdeki yetkisiz kısaltmanın düzeltilmesini talep dilekçesi, teslim edilen son eser metninden belirli bölümlerin izin dışında çıkarıldığını belgeleyen yayımlatanın başvurusudur. Nihai dosya, gerçek baskı ve mevcut değişiklik izinleri karşılaştırılır. FSEK m.16 bakımından izin, teknik zorunluluk ve eserin bütünlüğünü koruyan özel sınırlar ayrıca okunur. Talep, belirli eksik bölümün giderilmesini ve eserin hukuka uygun metniyle çoğaltılmasını ister; bütün yayın dosyalarını otomatik olarak iptal eden bir belge değildir.

Yayımcıdan eserdeki yetkisiz kısaltmanın düzeltilmesini talep dilekçesini Word olarak indir

Yayım sözleşmesinde eser metni ve kitap basımı

Talebi kim, hangi yayımcıya yöneltir?

Başvuran, yazılı yayım sözleşmesinde eseri yayımlanmak üzere bırakan kişidir. Bu örnekte eser sahibi kendi teslim ettiği yazılı eser üzerinden başvurur. Muhatap, sözleşmeyle çoğaltma ve yayımlama borcunu üstlenen yayımcıdır. TBK m.487 yayım sözleşmesinin karşılıklı edimlerini, m.488 yazılı geçerlilik şartını düzenler. Yalnız matbaada teknik baskı hizmeti alınmış bir dosya, bu ilişki gibi gösterilmez. Bir editörün adıyla sözleşmenin tarafı yayımcının unvanı da ayrılır. Dilekçe gerçek yayımcıya ve belirli sözleşme kapsamında gönderilir.

Eser adı, sözleşme tarihi, teslim edilen sürüm ve itiraz edilen basım belirlenir. Aynı eserin birden fazla basımı veya farklı mecraları varsa hangi nüshanın incelendiği açık yazılır. Basılı kitaptaki kesinti, hiç incelenmemiş e-kitapta da varmış gibi ileri sürülmez. Aynı yayınevindeki başka eserlerin işlemleri bu talebe eklenmez. Eserin hak sahipliği birden fazla kişiye aitse başvuranın ilgili bölüm bakımından yetkisi açıklanır. Bu örnek bütün ortakların yerine kendiliğinden irade açıklaması yapıldığına ilişkin bir varsayım içermez. Gerçek başvuru sıfatı dosya kaydında korunur.

TBK 492’deki çoğaltma borcu neyi gerektirir?

TBK m.492’nin ilk cümlesi, yayımcının eseri hiçbir kısaltma, ekleme ve değişiklik yapmadan uygun biçimde çoğaltma borcunu düzenler. Aynı maddede tanıtım, dağıtım ve satış fiyatına ilişkin farklı yükümlülükler bulunur. Bu dilekçenin konusu içerikteki belirli kısaltmadır. Satışın düşük kalması, dağıtımın yapılmaması veya fiyatın yüksekliği hakkında ayrı olaylar belge olmadan metne eklenmez. Yayımlatan, teslim edilen metnin hangi bölümünün yayımlanan nüshada bulunmadığını gösterir. Böylece talep genel bir memnuniyetsizlik açıklaması yerine belirli çoğaltma farkına dayanır.

TBK m.489, hakların sözleşmenin ifasının gerektirdiği ölçüde ve süreyle yayımcıya geçmesini düzenler. Yayımcıya eseri yayımlama yetkisi verilmesi, her türlü içerik müdahalesinin aynı belgeyle otomatik kabul edildiği anlamına gelmez. Gerçek sözleşme, ekler ve değişiklik izinleri birlikte okunur. TBK m.493’te eser sahibinin düzeltme ve iyileştirme yapması ayrı konudur. Yayımlanmış nüshanın yetkisiz eksiltilmesinin giderilmesi ile eser sahibinin yeni içerik ekleyerek geliştirme istemi aynı başvuru değildir. Bu metin ilk konuyu ele alır ve talebini mevcut son metne bağlar.

Kanuni çerçeve Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’ndeki güncel Türk Borçlar Kanunu m.487–493 üzerinden okunabilir. Talebin sözleşmesel dayanağı m.492’dir. Eser sahibinin manevi hakkına ilişkin inceleme de FSEK m.16 üzerinden ayrıca yapılır. Bu iki alanın aynı dosyada bulunması bütün sonuçların tek bir maddeyle doğduğu anlamına gelmez. Dilekçe burada tanımlanan eserin metnine ilişkin düzeltme istemini kurar; ayrıca istenebilecek zarar veya başka hukuki başvurunun şartlarını tamamlanmış saymaz.

Karşılaştırılacak son eser dosyası nasıl belirlenir?

Önce yayımcıya teslim edilen ve baskıya esas olması kararlaştırılan son sürüm belirlenir. Dosyanın adı tek başına yeterli değildir; gönderim tarihi, ileti referansı ve varsa baskı onayı kaydedilir. Daha önce gönderilmiş taslak, sonradan onaylanan metinle karıştırılmaz. Eser sahibinin yaptığı son düzeltmeler ve yayımcının kabul ettiği sürüm dosyada gösterilir. Aynı adla farklı zamanlarda kaydedilmiş dosyalar varsa içerik ve tarihleri ayrılır. Talep, ilk taslağın bütün paragraflarının değişmeden yayımlanması gerektiğini son metindeki gerçek farklılıkları gizleyerek ileri sürmez.

Gönderim kaydı, hangi ekin gerçekten iletildiğini göstermelidir. Sadece bir e-postanın gönderilmiş olması belirli dosyanın o mesajda bulunduğunu kanıtlamaz. İleti, ek adı, dosyanın mevcut nüshası ve ilgili onay birlikte korunur. Eser sahibi yayımcıya son sürüm yerine yanlış dosya göndermişse bu olay gizlenmez. Muhatap farklı bir baskı onayına dayanıyorsa onayın gerçek metni okunur. Karşılaştırmanın başlangıç belgesi böylece taraflardan birinin rastgele seçtiği dosya değil, mevcut teslim ve onay kayıtlarıyla tanımlanmış eser metni olur.

Yayımlanan nüsha ve eksik bölüm nasıl tanımlanır?

İncelenen baskının adı, basım yılı, baskı bilgisi ve gerçek nüshası gösterilir. ISBN veya benzer künye bilgisi bulunuyorsa yardımcı tanımlama olarak eklenir; bu numaranın varlığı metnin eksiksiz olduğunu kanıtlamaz. İncelenen sayfa, bölüm ve eksik paragraf referansı belirtilir. Sadece sayfa sayısı farkından içerik eksiltildiği sonucu çıkarılmaz. Farklı yazı boyutu, dizgi ve kâğıt ölçüsü sayfa sayısını değiştirebilir. Bu nedenle belirli içerik bölümü nihai metinle karşılaştırılır; sayfa toplamı tek başına talebin omurgası yapılmaz.

Bir bölümün kitaptan başka sayfaya taşınması ile tamamen çıkarılması farklıdır. İçindekiler, bölüm başlıkları ve çapraz göndermeler kontrol edilir. Dilekçede kayıp denilen parça aynı nüshada başka yerde bulunuyorsa karşılaştırma düzeltilir. Dipnotun ana metne aktarılması veya ek bölümün farklı yerde yer alması gerçek konumuyla gösterilir. İncelenen baskıda bulunmayan içeriğin hangi nihai dosya bölümüne karşılık geldiği açık yazılır. Eksik sayfalı tek fizikî nüsha ile aynı baskının bütün nüshalarında bulunan metin kesintisi de belgesiz biçimde aynı olay kabul edilmez.

Gerçek izin ve teknik zorunluluk nasıl değerlendirilir?

FSEK m.16’nın ilk fıkrası, eser sahibinin izni olmadan eserde veya adında kısaltma, ekleme ve başka değişiklik yapılmasını yasaklar. İkinci fıkra, kanun veya eser sahibinin izniyle kullanım yapan kişiye, ilgili kullanım tekniğinin zorunlu kıldığı değişiklikleri özel izin almadan yapabilme imkânı tanır. Bu nedenle bütün teknik farklılıklar içerik kesintisiyle aynı tutulmaz. Teknik zorunluluk iddiasında hangi işlem için hangi değişikliğin gerekli olduğu sorulur. Yalnız pazarlama tercihi veya genel sayfa azaltma açıklaması, kanunun teknik zorunluluk şartıyla aynı ifade değildir.

Eser sahibinin gerçekten izin verdiği değişiklik varsa tarihi, kapsamı ve ilgili bölüm yazılır. Belirli paragraf için verilen izin bütün bölümlerin çıkarılması izni gibi genişletilmez. Bir prova nüshasına verilen onay ile başka sürümün bütün farklılıklarının kabulü aynı tutulmaz. FSEK m.16/3, kayıtsız ve şartsız yazılı izin bulunsa bile şeref ve itibarı zedeleyen veya eserin mahiyet ve hususiyetlerini bozan değişikliklerin menedilebilmesini ayrıca düzenler; bu konudaki men yetkisinden sözleşmeyle vazgeçme hükümsüzdür. Talep mevcut izni gizlemeden bu özel koruma alanını da korur.

Resmî FSEK metni Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları Genel Müdürlüğünün kanunlar sayfasında yayımlanmaktadır. Dilekçe her kısaltmanın ayrıca şeref ve itibar ihlali olduğunu otomatik olarak iddia etmez. Belirli izin bulunmayan içerik kesintisi ile izin verilmiş fakat eserin özelliklerini bozan değişiklik farklı gerekçelerdir. Hangi gerekçenin ileri sürüldüğü mevcut eser ve izin kayıtlarından anlaşılmalıdır. Gerçekte bulunmayan bir itibar kaybı veya tazminat sonucu sırf daha ağır talep oluşturmak için eklenmez.

Metin karşılaştırma çizelgesi

Her karşılaştırma kaydında nihai metin, yayımlanan bölüm, izin dayanağı ve istenen düzeltme birlikte gösterilir.

Nihai eser metni: [Bölüm ve paragraf referansı]

Yayımlanan nüsha: [Sayfa ve mevcut bölüm]

Gerçek izin kaydı: [İlgili mevcut izin veya açıklama]

İstenen düzeltme: [Eksik metnin belirli konuma alınması]

Nihai eser metni: [İkinci eksik bölüm]

Yayımlanan nüsha: [Gerçek baskı karşılığı]

Gerçek izin kaydı: [Kapsamı belirlenmiş kayıt]

İstenen düzeltme: [Nihai sürümle uyumlu işlem]

Nihai eser metni: [İlgili dipnot veya ek]

Yayımlanan nüsha: [Nüshadaki mevcut durum]

Gerçek izin kaydı: [Teknik açıklama varsa dayanağı]

İstenen düzeltme: [Belirli eksikliğin giderilmesi]

Çizelgeye eser sahibinin kendi metninden ilgili bölüm alınır ve karşısına baskıdaki gerçek durum yazılır. Bütün eseri uzun alıntı olarak yeniden yayımlamak bu karşılaştırmanın amacı değildir. Talep eki yalnız belirli eksikliği bulmayı sağlayacak ölçüde hazırlanır. Referans numarası, bölüm adı ve birkaç ayırt edici kelime kullanılması, sayfa sayısı değişmiş nüshalar arasında da karşılaştırma sağlar. Eksikliğin giderilmesi istenirken yeni bir bölüm oluşturulmuşsa bunun düzeltme değil yeni içerik olduğu ayrıca belirtilmelidir. Bu örnek, teslim edilmemiş yeni eseri geçmişte teslim edilmiş gibi göstermez.

Eksik bölümün eserin bütünüyle bağlantısı ayrıca açıklanır. Bir sonuç cümlesinin dayandığı açıklamanın çıkarılması, bölüm içinde artık karşılığı bulunmayan bir göndermenin kalması veya dipnotun bağlı olduğu metnin eksilmesi gerçek nüsha üzerinden gösterilir. Bu inceleme sadece kelime toplamının azalmasına dayanmaz; belirli kesintinin anlatım, bölüm düzeni veya eser özelliği üzerindeki somut etkisini ortaya koyar. FSEK m.16/3 yönünden bir iddia kurulacaksa hangi değişikliğin hangi özelliği bozduğu böylece belirlenir. Her eksik cümlenin otomatik olarak aynı ağır sonucu doğurduğu söylenmez. Düzeltilecek konum, korunacak çevre metin ve nihai sürümdeki gerçek bağlantı açık yazılır.

Karşılaştırma eklerinin sürümleri de korunur. Yayımcıya ilk başvuruyla gönderilen çizelge, cevap sonrasında düzeltilen çizelge ve son prova farklı tarihlerle saklanır. Aynı dosya adıyla sürekli değiştirilen tek belge, hangi eksikliğin ne zaman bildirildiğini belirsizleştirir. Yeni sürümde hangi satırın değiştiği açıklanır. Sonradan bulunan bir bölüm, önceki kesinti iddiasından çıkarılarak kayıt düzeltilir; daha önce bildirilmeyen başka eksik ise ayrı satırla eklenir. Bu kayıt düzeni düzeltmenin gerçek kapsamını izlemeyi sağlar.

Talep edilen ifa nasıl somutlaştırılır?

Talep, belirli kesintinin hangi nihai metin esas alınarak giderileceğini açıklar. Yayımcıdan düzeltmeye esas dosyayı, uygulama kapsamını ve ilgili nüsha bilgisini açıklaması istenir. Henüz çoğaltılmamış sonraki nüshalarla piyasaya çıkmış gerçek baskı aynı işlem olarak gösterilmez. Dilekçe muhatabın gerçekleştireceği düzeltmenin hangi aşamaya ait olduğunu belirtir. Mevcut nüshaların hukuki durumu ve başka korunma yolları ayrıca incelenir. Başvuran, yalnız bu doğrudan talebi gönderdiği için mahkeme kararıyla toplatma veya tedbir gerçekleşmiş gibi ifade kullanmaz.

Yayımcı teknik zorunluluk veya izin kaydına dayanıyorsa belirli belge ve bölüm sorulur. Cevapta gösterilen izin kapsamı nihai dosyayla karşılaştırılır. Bir düzeltme teklifi gelmişse teklif ile gerçekten uygulanmış düzeltme ayrılır. Yeni prova gönderildiğinde eksik bölümler yeniden kontrol edilir; önceki başvuruda belirtilmemiş yeni farklar kendi referansıyla kaydedilir. Düzeltmenin bildirilmesi tek başına bütün nüshaların düzeltildiğini göstermez. Başvuru dosyasında hangi metnin hangi aşamada uygulandığı izlenir ve belgelendirilemeyen tamamlanma sonucu yazılmaz.

Yetkisiz kısaltmanın düzeltilmesi talep dilekçesi

[YAYIMCININ TAM ADI / UNVANINA]
Adres: [Sözleşmedeki gerçek bildirim adresi]

Talepte bulunan eser sahibi / yayımlatan: [Ad, adres ve iletişim]
Eser ve yayım sözleşmesi: [Eser adı, tarih ve referans]
İncelenen nüsha: [Basım ve künye bilgisi]
Konu: TBK m.492 ve FSEK m.16 kapsamında belirli yetkisiz içerik kısaltmasının giderilmesi ve eserin hukuka uygun metniyle çoğaltılması talebi.

1. [Sözleşme tarih ve referansı] kapsamında [eser] yayımlanmak üzere tarafınıza bırakılmıştır. Baskıya esas son metin [dosya, sürüm ve gerçek teslim / onay kaydı] olarak belirlenmiştir. İlgili sözleşme, teslim ve onay belgeleri eklerdedir.

2. [Gerçek incelenen baskı] içinde, nihai metindeki [bölüm ve paragraf referansı] içeriğinin [somut eksiklik] şeklinde çıkarıldığı tespit edilmiştir. Metin ve nüsha karşılaştırması Ek [no] çizelgesinde gösterilmiştir. Mevcut değişiklik izinleri [gerçek kayıt ve kapsam] olarak ayrı belirtilmiştir. İtiraz edilen kesinti bu izin kapsamında değildir.

3. TBK m.492 yayımcının eseri kısaltma, ekleme ve değişiklik yapmadan uygun biçimde çoğaltmasını düzenlemektedir. FSEK m.16 bakımından gerçek izin ve teknik zorunluluk sınırları ayrıca korunur. İtiraz edilen belirli içerik kesintisinin dayandığı bir izin veya zorunlu teknik işlem olduğunu ileri sürüyorsanız ilgili bölüm ve mevcut belgeyle açıklamanızı istiyorum.

Sonuç ve istem: Ek çizelgede belirtilen yetkisiz kısaltmanın, baskıya esas nihai eser metniyle uyumlu biçimde giderilmesini; düzeltmeye esas metnin, ilgili nüsha kapsamının ve uygulanacak işlemin açıklanmasını; eserin sözleşmeye ve kanuna uygun metniyle çoğaltılması borcunun yerine getirilmesini talep ediyorum. Başvuru burada tanımlanan belirli içerik eksikliğiyle sınırlıdır.

Tarih: [Gerçek gönderim tarihi]
Talepte bulunan: [Ad ve gerçek yetki sıfatı]
İmza: [Gerçek imza]

Ekler: Yayım sözleşmesinin ilgili bölümü; nihai eser metni ve gerçek teslim / onay kaydı; incelenen nüshanın ilgili sayfaları; metin karşılaştırma çizelgesi; gerçek değişiklik izinleri ve ilgili yazışmalar; varsa temsil belgesi.

Gönderim ve düzeltme sonrası kontrol

Gönderilen son yazı, ek listesi ve iletim kaydı birlikte saklanır. Cevapta başka eser sürümüne dayanılıyorsa o sürümün gerçek teslim ve onay zinciri incelenir. Başvurudaki maddi hata görülürse hangi referansın değiştiği açıklanarak düzeltilir. Düzeltme sonrası alınan nüsha aynı karşılaştırma çizelgesiyle kontrol edilir. Eksik bölüm yerine başka bir metin konmuşsa uygulamanın nihai dosyayla uyumu yeniden değerlendirilir. Talep edilen düzeltmenin tamamı yerine yalnız bir kısmı yapılmışsa tamamlanan ve kalan alanlar ayrılır; gerçekleşen işlem yok sayılmaz.

Bu metin yayımcıya yöneltilen doğrudan ifa talebidir. Mahkemeye başvuru, dava veya tedbir kararı yerine geçmez. Ayrı süreç ve süre incelemesi gerektiğinde bu yazının gönderilmesi bütün süreleri durdurmuş sayılmaz. TBK m.492 genel yedi günlük cevap süresi koymaz. Gerçek sözleşmenin bildirim düzeni ve mevcut ifa aşaması kontrol edilir. Word dosyası doldurulurken tarih gerçek güne çevrilir; elektronik imza kullanılmıyorsa ilgili ibare gerçek imza biçimine uyarlanır. Çalışma rehberi gönderilecek nüshadan çıkarılır. Belgelenmemiş kesinti veya izin iddiası örneğe eklenmez.

Sık sorulan sorular

1. Sayfa sayısının azalması kısaltmayı kanıtlar mı?

Tek başına kanıtlamaz. Dizgi ve ölçü değişebilir. Nihai metindeki belirli içeriğin yayımlanan nüshada bulunup bulunmadığı karşılaştırılır.

2. Hangi eser dosyası esas alınır?

Gerçek teslim ve onay kayıtlarıyla baskıya esas olduğu belirlenen son sürüm esas alınır. Önceki taslaklar nihai metinle karıştırılmaz.

3. Yayım hakkı bütün değişikliklere izin verir mi?

Hayır. Hak kapsamı, TBK m.489 ve gerçek sözleşmeyle; içerik müdahalesi TBK m.492 ile FSEK m.16’nın sınırlarıyla incelenir.

4. Teknik zorunluluk için ayrıca izin gerekir mi?

FSEK m.16/2, izinli kullanımın ilgili tekniği gereği zorunlu değişiklikleri özel izinsiz yapabilme imkânını düzenler. Her içerik kesintisi bu istisna sayılmaz.

5. Gerçek izin görmezden gelinebilir mi?

Hayır. İzin kaydı ve belirli kapsamı gösterilir. FSEK m.16/3’teki özel men yetkisi de ayrıca korunur.

6. Yeni içerik eklemek bu talebin konusu mu?

Bu örnek yetkisiz eksiltmenin giderilmesini ister. Eser sahibinin yeni iyileştirme istemi TBK m.493 kapsamında ayrı konudur.

7. Talep matbaaya mı gönderilir?

Örneğin muhatabı yayım sözleşmesinde çoğaltma ve yayımlama borcunu üstlenen yayımcıdır. Matbaanın teknik rolüyle bu sıfat aynı değildir.

8. Tek nüshadaki eksik sayfa bütün baskı için yeterli mi?

Her nüshada aynı kesinti varmış gibi varsayım kurulmaz. İncelenen nüsha ve tespit kapsamı gerçek kayıtla gösterilir.

9. Yazı gönderilince toplatma gerçekleşir mi?

Hayır. Bu başvuru doğrudan ifa talebidir. Ayrı korunma yolları ve mahkeme işlemleri kendi şartlarıyla değerlendirilir.

10. Düzeltme teklifi işlemin tamamlandığını gösterir mi?

Göstermez. Gerçek uygulama, düzeltilmiş metin ve ilgili nüsha tekrar karşılaştırılır.

Resmî kanunlar ve ilgili site içi içerikler

08.10.2026 tarihinde güncel TBK m.487, 488, 489, 492 ve 493 ile Telif Hakları Genel Müdürlüğünün yayımladığı FSEK m.16 incelenmiştir. Doğrudan sözleşmesel talebin dayanağı TBK m.492; izin, zorunlu teknik değişiklik ve özel men yetkisinin dayanağı FSEK m.16’dır.

Genel çerçeve için yayım sözleşmesinin temel borçları, yayımcının çoğaltma ve değişiklik sınırı ve FSEK 16 kapsamında eserde değişikliği men hakkı okunabilir. Başka başvuru örnekleri dilekçe kütüphanesinde bulunur.

Yazar: Avukat Halil Bakırcı — Mersin Barosu, sicil no: 3472. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu’nun fizikî ofisi Mersin’dedir. Türkiye genelindeki dosyalar Mersin ofisinden takip edilir. Gerçek yayım sözleşmesi ve metin karşılaştırmasının incelenmesi için iletişim sayfasından veya WhatsApp üzerinden ulaşabilirsiniz. Adres: İhsaniye Mahallesi, 4903 Sokak, Profit İş Merkezi 3/14, Akdeniz/Mersin.

Hukuki konu hakkında iletişim

İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.

Telefonla Araİletişim Bilgileri
Telefon WhatsApp