Yemek Sipariş Pazaryeri Restorandan Kestiği Hizmet Bedellerini Kalem Kalem Göstermek Zorunda mı?

Hukuki dayanak: 6563 Ek m.1 ve 13 Mart 2026 tarihli Genelge

Yemek sipariş pazar yerleri ile restoranlar arasındaki ticari ilişkinin temel kanuni çerçevesi 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile bu Kanuna dayanılarak çıkarılan ikincil düzenlemelerdir. 6563 sayılı Kanun Ek m.1 elektronik ticarette haksız ticari uygulamayı yasaklar. Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının, aracılık hizmeti sunduğu elektronik ticaret hizmet sağlayıcının ticari faaliyetlerini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan veya onu normal şartlarda taraf olmayacağı bir ticari ilişkinin tarafı olmaya zorlayan uygulamaları bu denetime girer.

Ticaret Bakanlığı, yemek sipariş hizmetlerinde restoranlardan alınan bedellerin niteliği ve görünürlüğü hakkında kamuoyuna yansıyan şikâyetler üzerine 13 Mart 2026 tarihinde Hizmet Bedellerinin Şeffaflığının Sağlanması Hakkında Genelgeyi yayımladı. Genelge yalnız soyut bir “şeffaf olun” ilkesi getirmedi; hangi bedellerin nerede gösterileceğini, asli aracılık hizmetleri için hangi ilave ücretlerin alınamayacağını ve kampanya ile ek hizmetlerde gönüllülüğün nasıl sağlanacağını açık kurallara bağladı.

Genelgenin hükümleri, aracılık sözleşmesinin ücret ve hizmet maddeleriyle birlikte okunur. Platform, sözleşmede tanımlanmayan bir bedeli yalnız panelde yeni isim açarak meşrulaştıramaz. Aynı şekilde sözleşmede bir ücret başlığı bulunması, fiilen verilmeyen hizmet karşılığında kesinti yapılmasını kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez. Hizmetin varlığı, bedelin türü, hesaplama yöntemi, restoranın onayı ve hakedişteki fiilî kesinti birlikte incelenir.

Hangi bedeller kalem kalem gösterilmek zorundadır?

Genelgeye göre pazar yeri tarafından restorandan tahsil edilen tüm bedeller hizmet kalemleri bazında ayrıntılı şekilde restoranın kendi satıcı panelinde gösterilir. Bu kapsamda komisyon, taşıma, görünürlük, reklam, kampanya kapsamında verilen ek hizmet, lojistik veya başka adla tahsil edilen hizmet bedelleri tek toplam satırda kaybedilmemelidir. Restoran, hangi hizmet için hangi tutarın kesildiğini anlayabilmelidir.

“Toplam platform kesintisi”, “diğer ücret”, “operasyon bedeli” veya benzeri genel bir satır, altta hangi hizmetlerin bulunduğunu göstermiyorsa Genelgenin aradığı karşılaştırılabilir şeffaflığı sağlamaz. Kalem bazında gösterim, restoranın bir hakediş dönemindeki maliyetlerini önceki dönemle karşılaştırmasını, ücret değişikliğini tespit etmesini ve sözleşmedeki oranla fiilî kesintiyi eşleştirmesini sağlar.

Şeffaflık yalnız yüzde oranının yazılması değildir. Örneğin komisyon yüzde üzerinden hesaplanıyorsa matrah, oran ve tutarın birbirini doğrulaması gerekir. Taşıma hizmeti sipariş bazlıysa hangi siparişe hangi taşıma bedelinin bağlandığı görülebilmelidir. Görünürlük veya reklam bedeli varsa hangi kampanya ya da reklam hizmetinden kaynaklandığı belirlenebilmelidir. Restoranın denetleyemediği soyut bir kesinti kalemi, şeffaflık amacına aykırıdır.

Genelge ayrıca tüketici tarafında da bilgi öngörür. Siparişin onaylanması aşamasında alıcıya, siparişin restorandan kendisine ulaştırılması sürecinde restorandan tahsil edilen giderlerin komisyon, taşıma, görünürlük ve benzeri hizmet bedellerinden oluşabileceği konusunda genel nitelikte bilgilendirme yapılır. Restoran panelindeki ayrıntılı mali görünürlük ile tüketiciye sunulan genel bilgilendirme birbirinden farklı iki yükümlülüktür.

1 Nisan 2026 tarihi neden önemlidir?

13 Mart 2026 tarihli Genelgede pazar yerlerinin gerekli teknik altyapıyı kurabilmesi için 1 Nisan 2026 tarihine kadar uyum süresi tanındı. Bu tarih itibarıyla yemek sipariş platformlarının restoran panelinde hizmet bedellerini kalem bazında gösterecek sistemi işletmesi gerekir. 13 Nisan 2026 tarihli Ticaret Bakanlığı açıklaması da yeni uygulamayı kamuoyuna ayrıntılı biçimde yeniden duyurdu.

Bu nedenle 1 Nisan 2026 sonrasında oluşan hakedişlerde restoranın yalnız net ödeme tutarını görmesi yeterli değildir. Hangi hizmet bedellerinin brüt satıştan düşüldüğü, hangi sipariş veya dönemle bağlantılı olduğu ve sözleşmedeki ücret rejimiyle nasıl eşleştiği panel üzerinden anlaşılmalıdır. Teknik uyum süresinin sona ermiş olması, “altyapımız hazır değil” gerekçesini normal uygulama bakımından geçerli hâle getirmez.

Restoran denetim yaparken 1 Nisan 2026 öncesi ve sonrası kayıtları ayırmalıdır. Genelgenin teknik uyum tarihinden sonraki panel ekranları, hakediş raporları ve kesinti dökümleri ayrı klasörde saklanmalıdır. Böylece şeffaflık yükümlülüğünün fiilen uygulanıp uygulanmadığı dönemsel olarak karşılaştırılır.

Hangi asli aracılık hizmetleri için ayrıca ilave bedel alınamaz?

Genelge, aracılık hizmetinin doğası gereği sunulması gereken temel hizmetler için ayrıca ilave bedel alınamayacağını açıkça belirler. Pazar yeri tarafından siparişin alınması ve restorana iletilmesi, ödeme işlemleri ve temel altyapı gibi aracılık hizmetinin zorunlu asli unsurları için ayrı bir ek bedel talep edilemez.

Bu kural ana komisyon ile ek hizmeti ayırır. Pazar yerinin aracılık modeli kapsamında kararlaştırılan komisyon ayrı bir sözleşmesel bedeldir. Ancak komisyon karşılığında zaten sunulması gereken siparişin alınması, aktarılması, ödeme akışının yürütülmesi ve temel teknik altyapı için ikinci kez başka isim altında ek ücret yaratılması Genelgedeki açık kuralla bağdaşmaz.

Hukuki incelemede ücretin adına değil hizmetin gerçek içeriğine bakılır. “Teknoloji bedeli”, “operasyon bedeli”, “platform kullanım bedeli” veya başka bir isim verilmiş olması tek başına belirleyici değildir. Kesintinin hangi somut hizmetin karşılığı olduğu tespit edilir. Eğer kesinti asli aracılık fonksiyonunun yeniden ücretlendirilmesinden ibaretse Genelgedeki ilave bedel yasağı uygulanır.

Restoranın bu ayrımı yapabilmesi için sözleşmedeki ana komisyon, ek hizmet kataloğu ve hakediş raporu yan yana konulmalıdır. Aynı işlev iki ayrı ücret satırında yer alıyorsa platformdan hizmet tanımı ve hesaplama dayanağı kayıtlı şekilde istenir.

İndirimli satışlarda komisyon hangi tutar üzerinden hesaplanır?

13 Mart 2026 tarihli Genelge, indirimli satışlarda komisyon hesabını da açık kurala bağladı. İndirimin yalnız restoran tarafından yapılması hâlinde komisyon bedeli, alıcının ödediği toplam bedel üzerinden hesaplanır. İndirimin restoran ve pazaryeri tarafından birlikte yapılması hâlinde ise komisyon matrahı, alıcının ödediği tutara yalnız pazaryerinin karşıladığı indirim tutarının eklenmesiyle bulunur.

Örneğin ürünün kampanya öncesi bedeli 1.000 TL iken restoran tek başına 100 TL indirim yapmış ve alıcı 900 TL ödemişse komisyon 900 TL üzerinden hesaplanır. Restoran 100 TL, pazaryeri de ayrıca 100 TL indirim yapmış ve alıcı 800 TL ödemişse komisyon matrahı 900 TL olur: alıcının ödediği 800 TL’ye pazaryerinin karşıladığı 100 TL eklenir. Somut hakediş denetiminde sipariş bedeli, restoran indirimi ve pazaryeri indirimi ayrı sütunlarda tutulmalıdır.

Kampanyaya katılım, reklam ve ek hizmetler gönüllü müdür?

Evet. Ticaret Bakanlığının 2026 düzenlemesi, restoranların kampanya, indirim, reklam ve benzeri uygulamalara katılımını gönüllülük esasına bağladı. Katılım sağlamayan restorana yaptırım uygulanamaz. Bu nedenle kampanyaya katılmayan restoranın hesabının kısıtlanması, görünürlüğünün cezalandırma amacıyla düşürülmesi veya başka bir ekonomik baskıyla kampanyaya zorlanması 6563 Ek m.1 kapsamındaki haksız ticari uygulama yasağıyla birlikte değerlendirilir.

Her kampanya ücretsiz değildir. Platform kampanya kapsamında restorana gerçekten ek bir hizmet veriyorsa bu hizmet için bedel kararlaştırılır. Ancak verilecek ek hizmetin ne olduğu ve bu hizmet karşılığında talep edilecek bedel, restoran kampanyaya katılmadan önce açıkça gösterilmelidir. Restoranın önce kampanyaya sokulup ücretin hakediş kesildikten sonra öğrenmesi şeffaflık kuralıyla bağdaşmaz.

Yalnız kampanyaya katılmış olmak, ortada ek hizmet bulunmadığı hâlde ayrıca ücret alınmasının gerekçesi değildir. Genelge, herhangi bir ek hizmet sunulmadan kampanyaya yalnız katılım gerekçesiyle ayrıca bedel talep edilmesini yasaklar. Ek hizmet varsa hizmetin kapsamı ve bedeli önceden gösterilir; yoksa “kampanya katılım bedeli” adıyla soyut kesinti yapılamaz.

Ek hizmetin işletmenin onayına bağlı olması gerekir. Ticaret Bakanlığının 13 Nisan 2026 tarihli duyurusunda verilen onayın istenildiği anda geri alınabilmesi gerektiği de açıklandı. Bu nedenle restoran, reklam veya görünürlük paketinden çıkma talebini dâhili iletişim sistemi üzerinden zaman damgalı şekilde iletmeli ve geri alma sonrasındaki kesintileri ayrıca kontrol etmelidir.

Aracılık sözleşmesinde ücretler nasıl düzenlenmelidir?

E-Ticaret Yönetmeliğinin aracılık sözleşmesine ilişkin hükümleri, platform ile satıcı arasındaki ücret rejiminin önceden anlaşılır olmasını amaçlar. Hizmetin kapsamı, ücret türleri ve bunların hesaplanma yöntemi belirsiz bırakılmamalıdır. Restoranın ekonomik kararını vermeden önce hangi satıştan ne kadar komisyon ve hangi ek hizmetten ne kadar bedel doğacağını hesaplayabilmesi gerekir.

Sözleşmede “platform gerekli gördüğü her türlü bedeli keser” biçimindeki sınırsız genel yetki, özel mevzuatın zorunlu şeffaflık şartlarını ortadan kaldırmaz. Ücret kalemi, hesap yöntemi, değişiklik bildirimi ve hizmet karşılığı ayrı denetlenir. Platform sonradan yeni ücret getiriyorsa sözleşme değişikliğine ilişkin bildirim süreleri de ayrıca uygulanır.

İşlem tarihinde yürürlükte olan sözleşme sürümü saklanmalıdır. Platform daha sonra sözleşmeyi değiştirdiğinde yalnız güncel metne bakmak geçmiş kesintinin hukuki dayanağını göstermez. Restoran her değişiklik bildirimini PDF veya ekran kaydıyla arşivlemeli; yürürlük tarihini not etmelidir.

Restoran hakedişi nasıl kontrol edilir?

Denetim brüt sipariş bedelinden başlar. Her sipariş veya hakediş dönemi için brüt satış, ana komisyon, taşıma bedeli, reklam/görünürlük bedeli, kampanya ek hizmeti, iadeler, vergi veya kanundan kaynaklanan kesintiler ve net ödeme ayrı sütunda gösterilir. Platform panelindeki rapor banka hesabına yatan tutarla karşılaştırılır.

İlk kontrol, paneldeki her kesinti satırının sözleşmede karşılığının bulunup bulunmadığıdır. İkinci kontrol, sözleşmedeki hizmetin gerçekten verilip verilmediğidir. Üçüncü kontrol, oran veya sabit ücretin doğru hesaplanıp hesaplanmadığıdır. Dördüncü kontrol, kampanya veya ek hizmet için restoran onayının bulunup bulunmadığıdır. Beşinci kontrol, 2026 Genelgesi gereğince kalemlerin ayrıntılı biçimde panelde gösterilip gösterilmediğidir.

Uyuşmazlık tek toplam üzerinden yürütülmemelidir. Örneğin aylık 28.000 TL “hizmet bedeli” kesildiği görülüyorsa bu tutarın hangi sipariş ve hangi hizmetlerden oluştuğu çıkarılır. Sözleşmeye dayalı ve fiilen sunulmuş hizmetlerle dayanağı bulunmayan kesintiler ayrılır. Talep edilen iade veya alacak bu ayrım üzerinden hesaplanır.

Hangi belgeler saklanmalıdır?

• İşlem tarihinde geçerli aracılık sözleşmesi ve ekleri.
• Komisyon ve hizmet bedeli tarifeleri.
• 1 Nisan 2026 sonrası satıcı paneli kesinti ekranları.
• Sipariş ve hakediş CSV/PDF dökümleri.
• Kampanya, reklam ve görünürlük hizmeti kabul kayıtları.
• Onayın geri alınmasına ilişkin dâhili iletişim sistemi kaydı.
• Ek hizmetin fiilen sunulduğunu gösteren performans veya hizmet raporu.
• E-fatura/e-arşiv kayıtları ve banka ödemeleri.
• Platform destek yazışmaları ve başvuru numaraları.
• Ücret değişikliğine ilişkin bildirimler ve yürürlük tarihleri.

Deliller tarih sırasıyla saklanmalıdır. Ekran görüntüsü alınırken hesap adı, ilgili dönem, URL ve tarih-saat görünür bırakılır. İndirilebilir rapor varsa ekran görüntüsüne ek olarak orijinal rapor dosyası da alınır. Böylece yalnız görsel değil, hesaplanabilir veri de korunur.

Kalemler gösterilmiyorsa veya dayanağı olmayan kesinti varsa ne yapılır?

İlk aşamada platformun dâhili iletişim sistemi üzerinden yazılı ve kayıtlı başvuru yapılır. Başvuruda 13 Mart 2026 tarihli Genelge, 1 Nisan 2026 uyum tarihi ve 6563 sayılı Kanun Ek m.1 açıkça gösterilir. Hangi hakediş döneminde hangi kesintinin hizmet kalemiyle açıklanmadığı veya hangi bedelin asli aracılık hizmeti için ikinci kez talep edildiği sipariş ve tutar bazında belirtilir.

6563 sayılı Kanun kapsamındaki idari yükümlülüklerin denetimi Ticaret Bakanlığının görev alanındadır. Platform uygulamasının Kanuna, Yönetmeliğe veya Bakanlığın Genelgesine aykırılığı idari denetime konu edilir. Restoranın para alacağı, sözleşmenin ifası, tazminat veya ihtiyati tedbir talebi ise özel hukuk yollarında ayrıca ileri sürülür.

Tarafların tacir olduğu ticari uyuşmazlıklarda görev, yetki, ticari defter ve dava şartı arabuluculuk hükümleri ayrıca uygulanır. Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat taleplerinde TTK m.5/A kapsamındaki dava şartı arabuluculuk yerine getirilir.

Resmî kaynaklar için Ticaret Bakanlığı 13 Mart 2026 Genelge duyurusu, 13 Nisan 2026 uygulama açıklaması ve güncel elektronik ticaret mevzuatı esas alınmalıdır.

Türkiye geneli ve Mersin uygulaması

Genelge ve 6563 sayılı Kanun Türkiye genelinde uygulanır. Restoran Mersin’de, pazaryeri başka bir ilde olsa da hizmet bedellerinin panelde şeffaf gösterilmesine ilişkin maddi kural değişmez. Mersin bağlantısı görev, yetki, delil ve temsil düzenini etkiler.

Mersin’de faaliyet gösteren restoranlar bakımından paket servis hacmi yüksek dönemlerde hakediş raporlarının düzenli indirilmesi önemlidir. Platform panelindeki geçmiş dönem erişimi değişebildiği için aylık raporlar sözleşme sürümüyle birlikte arşivlenmelidir. Kesinti ihtilafında brüt satış ile banka ödemesi arasındaki farkın hangi hizmet kalemlerinden kaynaklandığı hesaplanır.

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu Mersin merkezli olarak elektronik ticaret ve ticari sözleşme uyuşmazlıklarında restoran hakedişi, platform komisyonu, ek hizmet bedeli, kampanya katılımı ve sözleşme değişikliklerini birlikte inceler. Türkiye genelindeki elektronik dosyalar görev, yetki ve usul kuralları çerçevesinde takip edilir.

İlgili içerikler

• Pazaryeri Sözleşmede Yazmayan Ücret Kesebilir mi?
• Pazaryeri Satıcıyı Kampanyaya Katılmaya Zorlayabilir mi?
• Pazaryeri Satıcı Hesabı Hangi Şartlarda Kapatılabilir?
• Pazaryeri Hesabı Askıya Alınmadan Önce Satıcıya Kaç Gün Süre Verilir?
• Pazaryeri Askı Kararı Kaç İş Gününde Bildirilir?
• Pazaryeri Satıcı Ödemesinde 5 İş Günü

Av. Halil Bakırcı tarafından hazırlanmış, Av. Emirhan Keskin tarafından incelenmiştir.

Yazar Bilgisi

Avukat Halil BAKIRCI, Mersin Barosu 3472 sicil numarasına kayıtlıdır. Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu bünyesinde ceza, aile, iş, gayrimenkul ve ticaret hukuku alanlarında hukuki danışmanlık ve dava takibi sunmaktadır.

İnceleyen: Av. Emirhan Keskin · Mersin Barosu Sicil No: 5507

Av. Halil Bakırcı profilini inceleyin →