Yurt Dışında Düzenlenen Vasiyetname Türkiye’de Geçerli mi?

Yurt dışında düzenlenen vasiyetname, farklı bir dilde, yabancı noter önünde veya el yazısıyla hazırlanmış olabilir. Belgenin apostilli olması önemli bir ispat kolaylığı sağlasa da miras paylarının doğrudan tapuda devredileceğini göstermez. Vasiyetnamenin şekli, düzenleyen kişinin ehliyeti, ölüm tarihindeki vatandaşlığı ve Türkiye’deki malvarlığının türü aynı dosya içinde incelenmelidir.

Kısa ve net cevap: Yurt dışında düzenlenen vasiyetname yalnız yabancı olduğu için geçersiz sayılmaz. Belgenin şekli, mirasbırakanın vasiyet tarihindeki ehliyeti ve uygulanacak miras hukuku incelenir; Türkiye’deki taşınmazlar, vasiyetnamenin açılması, saklı pay ve tapu intikali bakımından ayrıca Türk hukukuna göre işlem yapılması gerekebilir.

İlgili rehberler: Mersin vasiyetname avukatı rehberi • yurt dışı miras ve veraset işlemleri • yabancıların Türkiye’de miras işlemleri • yurt dışındaki müvekkiller • Mavi Kartlıların miras hakları

Yurt Dışında Düzenlenen Vasiyetname ile Yabancı Miras Kararı Aynı mı?

Vasiyetname, mirasbırakanın ölümünden sonra malvarlığına ilişkin son arzularını açıklayan tek taraflı bir ölüme bağlı tasarruftur. Yabancı probate, mirasçılık veya vasiyetin onayı kararı ise bir mahkeme ya da yetkili makamın vasiyetname ve tereke hakkında verdiği karardır. Bu iki belgenin Türkiye’de kullanılma yöntemi aynı değildir.

Vasiyetnamenin kendisi şekil ve esas yönünden incelenerek Türk mahkemesinde açılabilir. Yabancı mahkeme kararının Türkiye’de kesin hüküm veya icra etkisi doğurması isteniyorsa ayrıca tanıma ya da tenfiz şartları gündeme gelebilir. Dosyaya yalnız probate belgesi sunmak, dayandığı vasiyetnamenin incelenmesini gereksiz kılmaz.

Vasiyetnamenin Şekli Hangi Hukuka Göre İncelenir?

5718 sayılı MÖHUK, hukuki işlemlerin şekli ve mirasa uygulanacak hukuk hakkında bağlantı kuralları içerir. Vasiyetnamenin düzenlendiği yer hukuku, miras ilişkisine uygulanacak hukuk veya mirasbırakanın milli hukuku gibi bağlantılar somut belge üzerinden değerlendirilir. Türkiye’nin taraf olduğu milletlerarası sözleşmeler varsa bunlar da öncelikle dikkate alınır.

Yabancı noter vasiyetnamesi, el yazılı vasiyet veya iki tanıklı belge farklı şekil şartlarına tabi olabilir. Belgenin başlığı değil, imza, tarih, tanık, noter ve saklama usulünün düzenlendiği ülke hukukundaki karşılığı önem taşır.

Türkiye’deki Taşınmazlar İçin Hangi Hukuk Uygulanır?

Milletlerarası miraslarda taşınır ve taşınmaz malvarlığı aynı kurala tabi olmayabilir. MÖHUK uyarınca Türkiye’de bulunan taşınmazlar üzerindeki miras hakkında Türk hukuku uygulanır. Mirasın Türkiye’de bulunan mallar yönünden açılması, iktisabı ve taksimi de Türk hukukunun emredici kurallarıyla bağlantılıdır.

Bu nedenle yabancı vasiyetname Türkiye’de şeklen geçerli kabul edilse bile taşınmazın tapu intikali, mirasçılık sıfatı, saklı pay ve paylaşma yöntemi ayrıca değerlendirilir. Vasiyetnamenin belirli bir daireyi kişiye bırakması, tapunun ölüm belgesiyle kendiliğinden o kişiye geçirileceği anlamına gelmez.

Düzenlenen vasiyetname Türkiye’de sonuç doğuracaksa belgenin açılma ve ilgililere bildirim usulü ayrıca planlanır.

Vasiyetname Türkiye’de Nasıl Açılır?

Türk Medeni Kanunu, sulh hâkiminin teslim edilen vasiyetnameyi açarak ilgililere okuması ve bildirmesi için bir usul öngörür. Yabancı vasiyetnamenin aslı veya usulüne uygun onaylı örneği, ölüm belgesi, mirasbırakanın son yerleşim yeri ve Türkiye’deki tereke bağlantılarıyla birlikte görevli mahkemeye sunulur.

Vasiyetnamenin açılması, belgenin tartışmasız geçerli olduğuna veya bütün malların hemen vasiyet alacaklısına geçeceğine ilişkin nihai karar değildir. İlgililere bilgi verilmesini sağlar; iptal, tenkis, mirasçılık belgesi ve vasiyet alacağının yerine getirilmesi uyuşmazlıkları ayrı davalara konu olabilir.

Hangi Belgeler Gerekir?

Belge	Dosyadaki işlevi
Vasiyetnamenin aslı/onaylı örneği	Şekil, tarih, imza ve tasarruf içeriğini gösterir
Yabancı ölüm belgesi	Mirasın açıldığını ve ölüm tarihini kanıtlar
Probate veya miras kararı	Yabancı ülkedeki tereke sürecini gösterir
Vatandaşlık ve nüfus kayıtları	Uygulanacak hukuk ve mirasçı bağlantılarını açıklar
Apostil veya tasdik	Yabancı resmi belgenin kaynağını doğrular
Türkçe tercüme	Mahkeme, tapu ve banka kullanımını sağlar
Tapu ve banka belgeleri	Türkiye’deki terekenin kapsamını belirler

Belgedeki isim, doğum tarihi veya pasaport bilgileri Türk kaydıyla farklıysa aynı kişiye ait olduklarını gösteren ara kayıtlar hazırlanmalıdır. Eksiklik ortaya çıktıktan sonra yabancı ülkeye yeniden evrak talebi göndermek süreyi uzatabilir.

Düzenlenen vasiyetname apostil taşısa bile bu onay belgenin maddi geçerliliğini tek başına kanıtlamaz.

Apostil Vasiyetnameyi Geçerli Hâle Getirir mi?

Hayır. Dışişleri Bakanlığının apostil bilgilendirmesine göre apostil, resmi belgedeki imza, sıfat ve mühür kaynağını doğrular. Vasiyetnamenin şekil şartlarını, mirasbırakanın ehliyetini, iradesinin sakatlanmadığını veya tasarrufun saklı paya uygun olduğunu kanıtlayan bir geçerlilik kararı değildir.

Apostil Sözleşmesi uygulanmayan ülkelerde konsolosluk veya diplomatik tasdik zinciri gerekebilir. Özel nitelikteki el yazılı vasiyetnamenin apostillenememesi de belgenin otomatik geçersiz olduğu anlamına gelmez; belgenin saklandığı makam ve düzenleme hukuku ayrıca araştırılır.

Saklı Pay ve Vasiyetnamenin İptali Gündeme Gelir mi?

Vasiyetnamenin ehliyetsizlik, yanılma, aldatma, korkutma, hukuka veya ahlaka aykırılık ya da şekil eksikliği iddiasıyla iptali istenebilir. Saklı payı zedelenen mirasçılar bakımından tenkis talebi gündeme gelebilir. Hangi hukukun uygulanacağı ve Türkiye’deki taşınmazın niteliği, iddianın değerlendirilmesini etkiler.

Vasiyetnamenin açılmasına ilişkin bildirim, iptal ve tenkis süreleri bakımından önem taşıyabilir. Yurt dışında yaşayan mirasçının tebligatı aldığı tarih, vasiyetnamenin içeriğini ve hak sahipliğini ne zaman öğrendiği belgelenmeli; süreler soyut tahminle değil somut dosyaya göre hesaplanmalıdır.

Yabancı Probate Kararı Türkiye’de Nasıl Kullanılır?

Yabancı mahkemenin vasiyetnameyi onaylayan, tereke yöneticisi atayan veya mirasçıları belirleyen kararı Türkiye’de otomatik olarak kesin hüküm doğurmayabilir. Kararın mahkeme ilamı niteliğinde olup olmadığı, kesinleşmesi ve MÖHUK’taki tanıma-tenfiz şartları incelenir. İdari probate belgesinde farklı bir usul gerekebilir.

Türkiye’deki taşınmazlara ilişkin münhasır yetki ve Türk miras hukukunun uygulanması, yabancı kararın etkisini sınırlayabilir. Tanıma kararı alınsa bile Türk tapu sicilinin ve veraset işlemlerinin aradığı belgeler ayrıca tamamlanır.

Düzenlenen vasiyetname sonrasında tereke işlemleri malvarlığının türüne göre tapu, banka ve şirket kayıtlarında ayrı yürütülür.

Vasiyetname Sonrası Tapu ve Banka İşlemleri Nasıl İlerler?

1. Ölüm Türk nüfusuna veya ilgili resmi kayda işlenir.
2. Yabancı vasiyetname teslim edilerek açılma ve bildirim işlemi yapılır.
3. Gerekiyorsa yabancı probate kararı için tanıma yolu değerlendirilir.
4. Mirasçılık belgesi ve vasiyet alacaklısı belgesi ihtiyacı belirlenir.
5. Veraset ve intikal vergisi yönünden beyan yükümlülükleri tamamlanır.
6. Tapu, banka ve şirket payları için kuruma özgü başvuru yapılır.

Bu sıralama her tereke için aynı olmayabilir. Türkiye’de dava, haciz, ortaklık veya borç bulunması hâlinde malvarlığı devredilmeden önce terekenin aktif ve pasifi ayrıca araştırılmalıdır.

Yabancı Vasiyet ve Türkiye’deki Tereke Dosyası Nasıl Yönetilir?

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosu Akdeniz/Mersin’dedir. Yabancı vasiyetnamenin şekil ve tercüme kontrolü, Türkiye’de açılması, probate kararının tanınma ihtiyacı, mirasçılık belgesi, saklı pay uyuşmazlığı ve tapu-banka intikali; somut görev ve yetki kuralları uyarınca Türkiye genelinde koordine edilebilir. Yurt dışındaki mirasçıya hangi belgelerin bulunduğu ülkeden alınacağı ve hangi aşamanın vekâletle tamamlanabileceği dosya başında bildirilir.

Bu içerik genel hukuki bilgilendirmedir. Vasiyetnamenin şekli, mirasbırakanın ehliyeti, vatandaşlığı, ölüm tarihi ve malvarlığının bulunduğu ülke sonucu değiştirebilir; geçerlilik veya miras payı hakkında dosya görülmeden garanti verilemez.

Yurt Dışında Düzenlenen Vasiyetname Türkiye’de Geçerli mi? Hakkında Sık Sorulan Sorular

Yurt dışında düzenlenen vasiyetname Türkiye’de geçerli midir?

Yabancı olması tek başına geçersizlik sebebi değildir; şekil, ehliyet, uygulanacak hukuk ve terekenin niteliği birlikte incelenir.

Apostilli vasiyetname doğrudan tapuda kullanılabilir mi?

Genellikle hayır. Açılma, mirasçılık veya vasiyet alacaklısı belgesi, vergi ve tapu işlemleri ayrıca gerekebilir.

Yabancı vasiyetnamenin Türkiye’de açılması gerekir mi?

Türkiye’de sonuç doğuracak vasiyetnamenin sulh hukuk mahkemesine teslim edilerek açılması ve ilgililere bildirilmesi gündeme gelir.

Vasiyetnamenin açılması geçerli olduğu anlamına gelir mi?

Hayır. Açılma bir bildirim işlemidir; iptal, tenkis ve yerine getirme uyuşmazlıkları ayrıca incelenebilir.

Yabancı probate kararı vasiyetnameyle aynı mıdır?

Hayır. Vasiyetname kişinin irade belgesi, probate ise yabancı makamın terekeye ilişkin kararı veya onayıdır.

Probate kararı için tanıma davası gerekir mi?

Kararın mahkeme ilamı niteliği ve Türkiye’de doğurması istenen sonuca göre tanıma veya tenfiz gerekebilir.

Türkiye’deki taşınmaza hangi miras hukuku uygulanır?

Türkiye’de bulunan taşınmazlar üzerindeki miras bakımından Türk hukuku uygulanır.

Yabancı el yazılı vasiyetname geçerli olabilir mi?

Düzenlendiği yer veya uygulanacak hukukun şekil şartlarını taşıyorsa geçerli olabilir; belge somut olarak incelenmelidir.

Vasiyetname Türkçeye nasıl çevrilmelidir?

Belgenin tamamı ve ekleri yetkili tercümanla çevrilmeli, ülkeye ve kuruma uygun noter veya konsolosluk onayı alınmalıdır.

Saklı pay yabancı vasiyetnamede de ileri sürülebilir mi?

Uygulanacak hukuk ve özellikle Türkiye’deki taşınmazlar yönünden saklı pay ile tenkis talebi gündeme gelebilir.

Vasiyetnamenin iptali için süre var mı?

Evet. Öğrenme, iyi niyet ve her hâlde uygulanabilecek üst süreler somut olaya göre hesaplanmalıdır.

Yabancı ölüm belgesi yeterli midir?

Ölümü kanıtlar; ancak vasiyetnamenin açılması, mirasçılık belgesi ve malvarlığı intikali için başka evraklar gerekir.

Yurt dışındaki mirasçı Türkiye’ye gelmek zorunda mı?

Birçok işlem özel yetkili vekâletnameyle yürütülebilir; mahkeme veya kurum kişisel katılım isterse ayrıca planlanır.

Dava ve işlemler mutlaka Mersin’de mi yapılır?

Hayır. Son yerleşim yeri, malvarlığının konumu ve ilgili görev-yetki kuralları işlem yerini belirler.

Mersin merkezli büro başka ildeki terekeyi takip edebilir mi?

Vekâlet ve yetki şartları sağlandığında Türkiye’nin farklı illerindeki mahkeme, tapu ve banka işlemleri koordine edilebilir.