İspanya Boşanma Kararı Türkiye’de Nasıl Tescil Edilir? 2026

İspanya’da boşandım; Türkiye’de nasıl işletebilirim? Kısa cevap

İspanyol mahkemesinin boşanma kararı Türk nüfus kaydını otomatik değiştirmez. Kararı veren Juzgado’dan tam ve onaylı testimonio de la sentencia/decreto de divorcio ile kararın kesinleştiğini gösteren diligencia/certificado de firmeza alınır. Belgenin türü ve özerk bölgeye göre yetkili İspanyol apostil makamı belirlenir; karar, kesinlik şerhi ve apostil bütünüyle Türkçeye çevrilir.

5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m.27/A şartları varsa Madrid Büyükelçiliği, Barselona Başkonsolosluğu veya Türkiye’deki yetkili nüfus komisyonunda dava açmadan tescil mümkündür. İki eski eş Türk vatandaşıysa birlikte ya da ilk başvurudan sonra 90 gün içinde aynı makama ayrı ayrı başvurur. Eski eş yabancıysa veya ölmüşse Türk taraf ya da özel yetkili vekili tek başına başvurabilir. Pensión, custodia, régimen de visitas ve liquidación de gananciales hükümleri nüfus tesciliyle icra edilmez; MÖHUK tanıma-tenfiz incelemesi gerekir.

Sentencia, decreto ve testimonio ne anlama gelir?

Çekişmeli veya hâkim kararı gerektiren boşanmada temel belge sentencia de divorcio‘dur. Anlaşmalı ve usul yapısına göre sonuç decreto biçiminde olabilir. Türk makamı belge başlığından önce, yetkili İspanyol makamının evliliği kesin olarak sona erdirip erdirmediğini inceler.

Testimonio, mahkeme dosyasındaki kararın Letrado de la Administración de Justicia tarafından doğrulanan resmî örneğidir. Avukatın e-posta eki, Carpeta Justicia ekran görüntüsü veya imzasız fotokopi onaylı testimonio yerine geçmez. Kararın bütün sayfaları, fallo/hüküm bölümü ve ekleri alınmalıdır.

Noter önünde anlaşmalı boşanma yapılmışsa escritura pública de divorcio belgesinin yetkili noter ve kesin medenî hâl sonucu ayrıca kontrol edilir. Böyle bir belge 5490 m.27/A’daki yetkili idarî makam/karar şartı yönünden dosya özelinde incelenir; mahkeme sentencia’sıymış gibi sunulmaz.

İspanya özerk bölgelerinde belge dili Kastilya İspanyolcası yanında Katalanca, Baskça veya Galiçyaca olabilir. Tercüman kararın resmî dilindeki hukukî anlamı doğrudan çevirmelidir.

Certificado de firmeza neden gereklidir?

Firmeza, karara karşı olağan kanun yolunun kalmadığını gösterir. 5490 m.27/A ile MÖHUK m.50 yabancı kararın verildiği devlet hukukuna göre kesinleşmesini şart koşar. Kararın verildiği gün ile kesinleştiği gün aynı olmak zorunda değildir.

Mahkeme kaleminden sentencia/decreto üzerinde firme şerhi veya ayrı diligencia/certificado de firmeza alınır. Tarafların bildirimi, kanun yolundan feragat, itiraz veya üst mahkeme süreci kesinlik tarihini etkiler. Yalnız standart süre hesabıyla kesin tarih üretilmez.

Kararın boşanma bölümü kesinleşmiş, mal veya nafaka bölümü kanun yolunda olabilir. Türk nüfus tescilinde medenî hâl sonucunun kesinliği gösterilir. Yan hüküm tenfiz edilecekse onun kesinliği ve İspanya’da icra edilebilirliği ayrıca belgelenir.

MÖHUK m.59 uyarınca tanınan yabancı kararın kesin hüküm etkisi yabancı ülkedeki kesinleşme anından başlar. TMK m.178’deki bir yıllık süre nedeniyle firmeza tarihi dosyada açık tutulmalıdır.

Registro Civil boşanma kaydı ne işe yarar?

İspanya’da kesin boşanma, evlilik kaydına Registro Civil tarafından şerh edilebilir. certificado literal de matrimonio con anotación marginal de divorcio kararın sonuç kaydını ve taraf bağlantısını göstermeye yardımcı olur.

Bu kayıt, sentencia’nın hüküm gerekçesini, dosya numarasını, tebligatı ve yan hükümleri içermez. MÖHUK m.53’te aranan yabancı ilam ve kesinleşme belgesinin yerine tek başına kullanılamaz. İdarî komisyon da olayın niteliğine göre asıl kararı ister.

Registro Civil kaydındaki isim veya tarih sentencia ile uyuşmuyorsa başvuru öncesi İspanya’da düzeltilmesi daha güvenlidir. Türkiye’de birbirini tutmayan iki apostilli belge sunmak aynı kişi/aynı evlilik incelemesini zorlaştırır.

İspanya mahkeme kararına apostili kim verir?

İspanya ve Türkiye Lahey Apostil Sözleşmesine taraftır. İspanyol adlî belgelerinde apostil yetkisi belgenin kaynağına göre Tribunal Superior de Justicia makamları ve mevzuatta belirlenen adlî yetkililerce kullanılır. Noter belgesinde noterlik kolejleri/dekan yetkisi; idarî belgede farklı yetkili makamlar bulunabilir.

Bu nedenle Madrid, Barselona, Valencia veya başka bölgede verilen karar için tek merkez varsayılmaz. Testimonio üzerindeki imzanın hangi yargı çevresine ait olduğu belirlenip resmî HCCH/İspanya Adalet Bakanlığı yetki listesi uygulanır.

Sentencia/decreto ile ayrı firmeza belgesi farklı imzalar taşıyorsa apostilin her ikisini kapsayıp kapsamadığı kontrol edilir. Apostil içeriği veya kesinliği değil, imza, sıfat ve mühürü tasdik eder.

İspanya e-Apostille kullanabilir; elektronik apostil sırf dijital olduğu için geçersiz sayılamaz. Ancak dosyanın elektronik doğrulama kodu korunmalı, çeviri ve sunum biçimi başvuru makamıyla teyit edilmelidir. Ekran görüntüsü e-Apostille değildir.

İspanyolca tercüme ve kişi bağlantısı

Testimonio, firmeza belgesi ve apostilin tamamı Türkçeye çevrilir. Juzgado, procedimiento, número de autos, partes, fallo, firmeza ve tebligat şerhleri atlanmamalıdır. Türkiye’de noter onaylı yeminli tercüme veya dış temsilciliğin kabul ettiği tercüme tasdiki kullanılır.

İspanya’da iki soyadı sistemi, evlilikten sonra soyadının değişmemesi ve Türkçe karakterlerin sadeleştirilmesi uyuşmazlık yaratabilir. Tercüman ikinci soyadı düşürmemeli veya sıralamayı değiştirmemelidir. Pasaport, doğum belgesi, evlilik kaydı ve NIE/DNI aynı kişi bağlantısını kurar.

NIE bir yabancı kimlik numarasıdır; T.C. kimlik numarasıyla aynı değildir. Doğum tarihi, yeri veya isimde fark varsa açıklayıcı belgeler hazırlanır. Çifte vatandaşlık Türk nüfusuna bildirilmemişse başvuru türü yanlış seçilebilir.

Belge Katalanca, Baskça veya Galiçyaca ise o dilden yetkin tercüme yapılmalıdır. Yalnız İspanyolca özet üzerinden eksik çeviri kararın bütünlüğünü karşılamaz.

İspanya boşanma tescili için belge listesi

• Juzgado’dan tam ve onaylı sentencia/decreto testimonio’su;
• Firmeza şerhi veya ayrı certificado/diligencia de firmeza;
• Belgenin türüne ve bölgesine uygun apostil;
• Karar, kesinlik ve apostilin onaylı Türkçe tercümesi;
• T.C. kimlik kartı veya Türk pasaportu;
• İspanya DNI/NIE/pasaport ve gerektiğinde Registro Civil kaydı;
• Yabancı eski eşin kimlik ve doğum bilgileri;
• İsim/soyadı farkında doğum ve evlilik belgeleri;
• Ölüm istisnasında uygun ölüm belgesi;
• Vekille işlemde fotoğraflı ve 5490 m.27/A’yı açıkça kapsayan özel vekâletname.

Yalnız Registro Civil sertifikası, avukat yazısı veya imzasız portal çıktısı yeterli değildir. Temsilciliğin güncel nüsha ve randevu koşulları ayrıca doğrulanır.

5490 m.27/A ile dava açmadan tescil şartları

1. Karar İspanya’nın yetkili adlî veya idarî makamınca verilmiş olmalıdır.
2. İspanya hukukuna göre usulen kesinleşmiş olmalıdır.
3. Türk kamu düzenine açıkça aykırı olmamalıdır.
4. Aynı evlilik hakkında Türkiye’de devam eden veya kesinleşmiş dava bulunmamalıdır.

Komisyon boşanma sebebini ve delilleri yeniden incelemez. Belgenin yetkisini, firmeza’yı, kişi bağlantısını ve tarafların başvuru usulünü denetler. Kesinleşmemiş sentencia veya yalnız kayıt özeti bu şartları tamamlamaz.

Başvuru Madrid/Barselona görev alanındaki temsilciliğe veya Türkiye’de Bakanlıkça belirlenen il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğü komisyonuna yapılabilir. Her ilçe nüfus müdürlüğü yetkili değildir.

İdarî karar yalnız medenî hâle ilişkindir. Pensión, custodia, visitas ve bienes gananciales hükümlerini Türkiye’de icra edilebilir hâle getirmez.

İki Türk eş, yabancı eş ve 90 günlük süre

İki eski eş Türk vatandaşı ve hayattaysa birlikte başvuru esastır. Aynı anda bulunmaları şart değildir; ikinci eş ilk başvurudan itibaren 90 gün içinde aynı komisyona müracaat eder. Farklı İspanya temsilciliklerine yapılan başvurular otomatik birleşmez.

Eski eş yalnız İspanya vatandaşıysa Türk taraf veya özel yetkili vekili tek başına başvurabilir. Yabancı eşin muvafakati aranmaz. Taraflardan biri ölmüşse ölüm belgesiyle tek başvuru mümkündür.

DNI veya İspanya pasaportu taşıyan eski eşin Türk vatandaşlığı devam ediyorsa yabancı eş istisnası uygulanmaz. Vatandaşlıktan çıkış/Mavi Kart tarihi kontrol edilir.

İspanyol noterinde vekâletname düzenlenirse uygun apostil ve Türkçe tercüme gerekir. Türk konsolosluğunda fotoğraflı özel vekâletname düzenlenebilir; tescil yetkisi açıkça yazılır.

İspanya’dan tescil için adım adım

1. Kararı veren Juzgado ve dosya numarasını belirleyin.
2. Tam testimonio de sentencia/decreto alın.
3. Firmeza şerhi veya ayrı kesinleşme belgesi isteyin.
4. Belgenin adlî, noterlik veya idarî türüne göre yetkili apostil makamını bulun.
5. Karar ve kesinlik belgelerinin apostil kapsamını tamamlayın.
6. Tüm belge ve şerhleri Türkçeye çevirtip onaylatın.
7. DNI/NIE, T.C. kimlik ve iki soyadı bağlantısını kurun.
8. Taraf durumuna göre ortak, 90 günlük ayrı veya tek başvuruyu seçin.
9. İspanya’daki temsilcilik veya Türkiye’deki yetkili komisyona başvurun.
10. Tescil sonrası nüfus kaydı ile firmeza tarihini doğrulayın.

Belge temini, apostil, tercüme ve inceleme süresi bölgeye ve dosyaya göre değişir. Kesin süre, ücret ve sonuç garantisi verilmez.

İspanya boşanma kararının tanınması ve tenfizi

İdarî şartlar yoksa, iki Türk tarafın ortak müracaatı sağlanamıyorsa, komisyon ret vermişse veya icra edilebilir yan hüküm kullanılacaksa Türk aile mahkemesinde tanıma/tenfiz davası açılır. Boşanma statüsü tanıma; belirli para veya eda hükmü tenfiz konusudur.

MÖHUK m.50, yabancı hukuk davası ilamının tenfizini düzenler. M.53’e göre onanmış sentencia/decreto testimonio’su, firmeza belgesi ve onaylı Türkçe tercümeler sunulur.

MÖHUK m.51 uyarınca görev aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesindedir. Yetki davalının Türkiye’deki yerleşim yeri, yoksa sakin olduğu yer; o da yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerindedir.

M.54 tenfizde karşılıklılık, münhasır/aşırı yetki, kamu düzeni ve savunma hakkını düzenler. M.58’e göre salt tanımada karşılıklılık aranmaz. Türk hâkimi İspanya boşanmasının esasını baştan incelemez.

Gıyap, elektronik bildirim ve savunma hakkı

Kararın rebeldía/gıyap hâlinde verilmesi tek başına tanımayı engellemez. Diğer eşin yargılamaya usulüne uygun çağrılması, cevap ve kanun yolu imkânı bulunması önemlidir. Emplazamiento, notificación, acuse de recibo ve temsil belgeleri saklanır.

MÖHUK m.54/ç uyarınca davalı usulüne uygun çağrılmadığını veya temsil edilmediğini ileri sürebilir. Firmeza belgesi bu itiraza tek başına cevap vermeyebilir; tebligat zinciri de hazırlanmalıdır.

Türk davasında İspanya’daki güncel adrese uluslararası tebligat yapılabilir. Eski eşin Türkiye’ye gelmesi şart değildir. Doğru ad, iki soyadı ve adres süreyi etkiler.

Nafaka, velayet ve mal rejimi kararları

Pensión compensatoria veya alimentos hükmü nüfus tesciliyle Türk icra dairesinde takip edilemez. Kesin, icra edilebilir ve belirli mahkeme hükmü için tenfiz ya da uygulanabilir uluslararası tahsil mekanizması gerekir.

Custodia, patria potestad ve régimen de visitas kararları idarî tescilin dışındadır. Çocuğun mutad meskeni, sonraki kararlar ve uluslararası sözleşmeler ayrıca incelenir. Hukuka aykırı götürme/alıkoymada 1980 Lahey Sözleşmesi ayrı süreçtir.

Liquidación de gananciales kararı Türkiye’deki taşınmazın tapusunu kendiliğinden değiştirmez. Türk mahkemelerinin taşınmazın aynındaki münhasır yetkisi ve tapu kuralları uygulanır. Belirli para hükmü için tenfiz değerlendirilebilir.

TMK m.178 boşanmadan doğan dava hakları için kesinleşmeden itibaren bir yıllık zamanaşımı öngörür. MÖHUK m.59 nedeniyle İspanya firmeza tarihi izlenmelidir.

Ret ve tescil sonrası düzeltme

Eksik testimonio, firmeza belgesi olmaması, yanlış apostil makamı, ikinci soyadın düşürülmesi, farklı komisyonlarda başvuru ve çifte vatandaşlık hatası sık sorunlardır. Ret gerekçesi yazılı alınır.

Belge eksikliği giderilebiliyorsa yeni idarî başvuru yapılır. Hukukî şart yoksa 5490 m.27/A/3 uyarınca MÖHUK tanıma yolu değerlendirilir. Ret, İspanya kararını İspanya’da geçersiz kılmaz.

Tescil sonrası vukuatlı nüfus kayıt örneğinde boşanma tarihi, eski eş ve soyadı kontrol edilir. Hata apostilli karar, firmeza ve kimlik belgeleriyle düzeltilir.

İspanya boşanma tescili kontrol listesi

• Tam sentencia/decreto testimonio’su var mı?
• Firmeza belgesi alındı mı?
• Registro Civil kaydı karar sanılmadı mı?
• Apostil belge türü/bölgeye uygun makamdan mı?
• Elektronik doğrulama kodu korunuyor mu?
• Tüm sayfalar ve apostil çevrildi mi?
• İki soyadı ve vatandaşlık bağlantısı kuruldu mu?
• Aynı komisyon/90 gün kuralı izlendi mi?
• Türkiye’deki dava kontrol edildi mi?
• Yan hükümler ayrı planlandı mı?

İspanya boşanma kararının Türkiye’de tescili hakkında SSS