Arabuluculuk Ücretini Kim Öder? 2026 Ücret ve Masraf Rehberi

6325 m.7/2’ye Göre Arabuluculuk Ücretini Kim Öder?

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.7/1 arabulucuya yaptığı faaliyet karşılığında ücret ve masraf isteme hakkı verir. Aynı maddenin ikinci fıkrası ödeme paylaşımını açık biçimde düzenler: taraflar aksini kararlaştırmamışsa arabulucunun ücreti, faaliyetin sona erdiği tarihte yürürlükte olan Arabulucu Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenir ve ücret ile masraf taraflarca eşit karşılanır.

Bu nedenle “arabuluculuk ücretini her zaman başvuran öder” veya “karşı taraf öder” şeklinde genel bir kural yoktur. İhtiyari arabuluculukta kanuni varsayılan paylaşım eşittir. Taraflar ücretin tamamını bir tarafın üstlenmesini, belirli oranlarda bölüşülmesini veya başka bir ödeme planını anlaşmayla kararlaştırabilir. Ancak arabulucuya ödenecek ücret, yürürlükteki asgari tarifenin altında kararlaştırılamaz.

Ücretin hangi yıl tarifesine göre hesaplanacağı da önemlidir. 6325 m.7/2 ve 2026 Tarifesi m.10 uyarınca, arabuluculuk faaliyetinin sona erdiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır. Süreç 2025’te başlayıp 2026’da sona ermişse, sona erme tarihi itibarıyla yürürlükteki 2026 Tarifesi uygulanır.

İhtiyari Arabuluculukta Ücret ve Avans

İhtiyari arabuluculukta taraflar, dava şartı bulunmadığı hâlde kendi iradeleriyle arabulucuya başvurur. 2026 Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi m.2/3, arabulucunun ihtiyari süreç başlamadan önce arabuluculuk teklifinde bulunan taraf veya taraflardan ücret ve masraf isteyebileceğini düzenler. Süreç başlarsa alınan ücret son arabuluculuk ücretinden mahsup edilir.

İhtiyari arabuluculuk süreci hiç başlamazsa bu kapsamda alınmış ücret iade edilmez; kullanılmayan masraf kısmı ise süreç sonunda iade edilir. Bu düzenleme, arabulucunun hazırlık ve başlatma emeği ile fiili giderlerini birbirinden ayırır. Taraflar ödeme yapmadan önce arabulucu ile ücret, avans, masraf ve ödeme sorumluluğunun yazılı biçimde netleştirilmesini isteyebilir.

Dava şartı arabuluculukta ise 2026 Tarifesi m.2/4 açık bir sınır koyar: arabulucu taraflardan masraf isteyemez. Bu masraflar 6325 m.18/A’daki özel sistem uyarınca arabuluculuk bürosu ve Bakanlık bütçesi üzerinden karşılanır, anlaşma veya dava sonucuna göre taraflara yükletilebilir.

Dava Şartı Arabuluculukta Taraflar Anlaşırsa Ücreti Kim Öder?

6325 m.18/A/12, dava şartı arabuluculuk sonunda tarafların anlaşması hâlinde arabuluculuk ücretinin, Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesinin ikinci kısmına göre aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde karşılanacağını düzenler. Kanun ayrıca ücretin Tarifenin birinci kısmında belirlenen iki saatlik ücret tutarından az olamayacağını belirtir.

2026 Tarifesi m.7/7 ise anlaşmayla sonuçlanan arabuluculuklarda genel alt sınır getirir: anlaşma bedeline bakılmaksızın arabuluculuk ücreti 9.000 TL’den az olamaz. Kira tespiti, tahliye, ortaklığın giderilmesi ve ticari uyuşmazlıklar için ayrıca özel hesaplama hükümleri bulunduğundan bu genel alt sınır tek başına yeterli değildir.

Taraflar anlaşma metninde ücreti kimin ödeyeceğini açıkça yazabilir. Örneğin “arabuluculuk ücretinin tamamı borçlu tarafça ödenecektir” veya “ücret %70-%30 oranında paylaşılacaktır” şeklinde hüküm kurulabilir. Böyle bir hüküm yoksa eşit paylaşım kuralı uygulanır.

Dava Şartı Arabuluculukta Anlaşma Olmazsa Ücreti Kim Öder?

6325 m.18/A/13’e göre taraflara ulaşılamaması, tarafların toplantıya katılmaması nedeniyle görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda anlaşamama hâllerinde iki saatlik ücret tutarı Tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir.

Görüşmeler iki saatten fazla sürer ve yine anlaşma sağlanamazsa iki saati aşan kısmın ücreti, aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde karşılanır. Bu ücret uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin birinci kısmına göre hesaplanır. Bakanlık bütçesinden ödenen tutar ve tarafların ödediği arabuluculuk ücreti yargılama gideri sayılır.

Bu nedenle anlaşmama hâlinde “arabuluculuk tamamen ücretsizdir” demek hukuken doğru değildir. İlk iki saatlik ücret taraflardan toplantı sırasında tahsil edilmese de bu bedel yargılama gideri niteliğindedir ve açılacak davada yargılama giderlerinin kime yükletileceğine ilişkin hükümlere göre sonuç doğurabilir.

2026 Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesindeki Temel Kurallar

2026 Yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi 26 Aralık 2025 tarihli ve 33119 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girmiştir. Tarife m.1/2, belirlenen ücretlerin altında arabuluculuk ücreti kararlaştırılamayacağını; aksi sözleşme hükümlerinin ücret yönünden geçersiz olduğunu düzenler.

Tarife m.3/1 de kanundaki varsayılan kuralı tekrar eder: aksi kararlaştırılmadıkça arabuluculuk ücreti taraflarca eşit ödenir. Birden fazla arabulucunun görev yaptığı dosyalarda ise birinci ve ikinci kısım ücretlerinde farklı paylaşım yöntemleri uygulanır.

Tarife m.7/4, seri uyuşmazlıkların anlaşmayla sonuçlanması hâlinde her uyuşmazlık bakımından ticari uyuşmazlıklarda 7.500 TL, diğer uyuşmazlıklarda 6.000 TL ücret istenebileceğini; aynı taraflardan birinin bulunduğu ve bir ay içinde başvurulan en az on uyuşmazlığın seri uyuşmazlık sayılacağını düzenler.

Tarife m.7/6, ortaklığın giderilmesine ilişkin uyuşmazlıklar ile ticari uyuşmazlıklarda anlaşma sağlanırsa ücretin Tarifenin ikinci kısmına göre belirleneceğini, ancak ücretin 13.000 TL’den az olamayacağını hükme bağlar. M.7/7’deki genel kural ise anlaşma sağlanan diğer dosyalarda ücretin anlaşma bedeline bakılmaksızın 9.000 TL’nin altına inememesidir.

Para ile Ölçülebilen Uyuşmazlıklarda Ücret Nasıl Belirlenir?

2026 Tarifesi m.7/2’ye göre konusu para olan veya para ile değerlendirilebilen uyuşmazlıklarda ücret, Tarifenin ekindeki ikinci kısma göre belirlenir. İkinci kısım, anlaşma miktarı üzerinden dilimlere göre nispi ücret hesaplaması öngörür. Hesaplanan nispi tutar, Tarifenin özel asgari sınırlarının altında kalamaz.

İşçilik alacağı, ticari alacak, tazminat, tüketici alacağı veya başka bir para uyuşmazlığında hangi tutarın “anlaşma miktarı” olduğu anlaşma belgesinden açıkça anlaşılmalıdır. Ana para, faiz, fer’iler ve karşılıklı edimler belirsiz bırakılırsa ücret hesabı da ihtilaflı hâle gelebilir.

Anlaşma sağlanamazsa, uyuşmazlık para ile ölçülebilir nitelikte olsa bile Tarife m.7/3 uyarınca arabulucu ücretini birinci kısım tarifesine göre isteyebilir. Bu hüküm anlaşma ve anlaşmama sonuçlarının farklı ücret sistemine bağlandığını gösterir.

Kira, Tahliye ve Ortaklığın Giderilmesinde 2026 Ücreti

2026 Tarifesi m.7/5, anlaşmayla sonuçlanan kira tespiti ve tahliye uyuşmazlıkları için özel matrah belirler. Tahliye talepli uyuşmazlıkta bir yıllık kira bedelinin yarısı; kira tespitinde ise tespit olunan kira bedeli farkının bir yıllık tutarı üzerinden Tarifenin ikinci kısmına göre ücret hesaplanır.

Bu nedenle tahliye uyuşmazlığında arabuluculuk ücretinin yalnız aylık kira üzerinden hesaplanması doğru değildir. Kanun koyucu 2026 Tarifesinde açıkça yıllık kira bedelinin yarısını esas almıştır. Kira tespiti dosyasında da mevcut kira ile anlaşmayla belirlenen yeni kira arasındaki farkın yıllık toplamı matrahtır.

Ortaklığın giderilmesi uyuşmazlığında anlaşma sağlanırsa Tarife m.7/6 uygulanır ve ikinci kısım üzerinden hesap yapılır; ücret 13.000 TL’den az olamaz. Uyuşmazlık taşınmaz paylaşımı, satış veya bedel ödeme gibi birden fazla edim içeriyorsa anlaşma belgesi ücret hesabını mümkün kılacak kadar açık olmalıdır.

Arabuluculuk Masraflarını Kim Öder?

6325 m.7/2’de yalnız ücret değil masraf da eşit paylaşım kuralına bağlanmıştır. İhtiyari arabuluculukta arabulucu iletişim, toplantı organizasyonu, tercüme, uzman katılımı veya tarafların kararlaştırdığı diğer makul giderler için avans isteyebilir. Masrafın niteliği ve kullanım amacı taraflara açıklanmalıdır.

Dava şartı arabuluculukta ise arabulucu taraflardan masraf isteyemez. 6325 m.18/A/14’e göre arabuluculuk bürosunun yapması gereken zaruri giderler, anlaşma hâlinde anlaşmaya göre taraflarca ödenmek; anlaşmama hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır.

Avukatlık hizmeti, tercüman, mali müşavir, teknik uzman veya tarafların kendi seyahat-konaklama giderleri arabulucunun ücretinden farklı kalemlerdir. Bunların kimin tarafından karşılanacağı hizmet ilişkisine ve taraflar arasındaki anlaşmaya göre ayrıca belirlenir.

Arabuluculuk Ücreti ile Avukatlık Ücreti Aynı Şey Değildir

Arabuluculuk ücreti arabulucuya, arabuluculuk faaliyetini yürütmesi karşılığında ödenir. Tarafın kendi avukatına ödediği hukuki danışmanlık ve temsil ücreti ise Avukatlık Kanunu, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ve avukatlık ücret sözleşmesine göre ayrı bir hukuki ilişkidir.

Taraf arabuluculuk görüşmesine avukatla katılıyorsa, arabulucuya ödenecek pay ile avukata ödenecek vekâlet veya danışmanlık ücreti birbirine mahsup edilmez. Arabuluculuk anlaşma belgesinde “tüm masraflar karşı tarafça ödenecektir” denilecekse hangi masrafların kapsamda olduğu açıkça yazılmalıdır.

Dava şartı arabuluculuk sürecinde ilk toplantıya katılmamanın yargılama gideri ve vekâlet ücreti sonuçları ayrıca m.18/A/11’de düzenlenmiştir. Bu yaptırım, arabuluculuk ücretinin normal paylaşımından farklıdır ve sonraki davadaki gider kararını etkiler.

Arabuluculuk Ücreti Dava Sonunda Kimde Kalır?

M.18/A/13 açıkça, Bakanlık bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücretinin yargılama giderlerinden sayıldığını düzenler. Anlaşmama sonrasında dava açılırsa mahkeme, davanın sonucuna göre yargılama giderlerini HMK hükümleri çerçevesinde taraflara yükletir.

Bu nedenle Bakanlığın ilk iki saatlik arabuluculuk ücretini ödemesi, ücretin kamu üzerinde kesin olarak kaldığı anlamına gelmez. Dava sonunda gider sorumluluğuna göre bu tutarın ilgili taraftan tahsil edilmesi söz konusu olur.

Tarafların arabuluculukta anlaşması hâlinde ise dava açılmayacağı için ücret paylaşımı esas olarak anlaşma metni ve m.18/A/12’ye göre kesinleşir. Tarafların bu aşamada ödeme oranını açıkça düzenlemesi sonradan çıkabilecek ücret uyuşmazlığını önler.

2026 İçin Pratik Kontrol Listesi

1. Sürecin ihtiyari mi dava şartı mı olduğunu belirleyin.
2. Faaliyetin hangi tarihte sona ereceğini ve uygulanacak yıl tarifesini kontrol edin.
3. Uyuşmazlığın para ile ölçülebilir olup olmadığını tespit edin.
4. Anlaşma sağlandıysa özel 9.000 TL / 13.000 TL alt sınırlarını ve kira-tahliye özel matrahını kontrol edin.
5. Anlaşmama hâlinde ilk iki saat ile aşan süreyi ayırın.
6. Tarafların ücret paylaşımına ilişkin özel anlaşması olup olmadığını yazılılaştırın.
7. Arabuluculuk ücreti ile avukatlık ve uzman/tercüman giderlerini karıştırmayın.
8. Dava şartı arabuluculukta arabulucunun taraflardan doğrudan masraf isteyemeyeceğini gözetin.

İlgili İçerikler ve Resmî Kaynaklar

İcra edilebilir anlaşma için Arabuluculuk Anlaşma Belgesine İcra Edilebilirlik Şerhi, iş uyuşmazlıkları için İş Hukuku, kira uyuşmazlıkları için Kira Hukuku ve genel usul için Hukuk Yargılaması içerikleri incelenebilir.

• Adalet Bakanlığı – 6325 sayılı Arabuluculuk Kanunu
• Adalet Bakanlığı – 2026 Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi

Arabuluculuk Ücreti Hakkında Sık Sorulan Sorular