Belçika’daki Türk İthalatçı Türkiye’den Aldığı Mallar Geç Gelirse Ne Yapabilir? CISG m.33–49, 74–77

Kısa ve net cevap

Belçika’daki bir işletme Türkiye’deki satıcıdan aldığı malları sözleşmedeki tarihte teslim alamazsa, uygun koşullarda CISG m.33, 45–47 ve 49 hükümlerine dayanarak teslim, makul ek süre ve sözleşmenin ortadan kaldırılması yollarını değerlendirebilir. CISG m.74–77 kapsamında öngörülebilir zarar, ikame alım ve zararı azaltma yükümlülüğü ayrıca incelenir. Her gecikme esaslı sözleşme ihlali değildir ve otomatik tazminat doğurmaz. Türkiye ve Belçika CISG’ye taraf olmakla birlikte uygulama kapsamı somut sözleşmeden belirlenir.

Bu yazıyla ilgili genel bir sorunuz mu var? Anonim soru sor

Kısa özet: hangi madde neyi düzenler?

Belçika–Türkiye mal satımında hangi hukuk uygulanır?

Belçika’da faaliyet gösteren bir Türk veya Belçikalı işletme Türkiye’deki üreticiden mobilya, makine, tekstil, ambalaj veya başka ticari mal satın alırken teslimde gecikme yaşayabilir. Bu işlem uluslararası mal satımı niteliğindeyse, Türkiye ve Belçika’nın taraf olduğu 1980 tarihli Milletlerarası Mal Satımına İlişkin Sözleşmeler Hakkında Birleşmiş Milletler Antlaşması (CISG) gündeme gelir. CISG m.1/1-a, işyerleri farklı taraf devletlerde bulunan kişilerin mal satım sözleşmelerine uygulama alanı açar. Vatandaşlık değil, ilgili işyerinin bulunduğu ülke ve satımın niteliği önemlidir.

Belçika için Sözleşme 1 Kasım 1997, Türkiye için 1 Ağustos 2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Ancak bu tarihler her ticari işlemin otomatik aynı hükümlere tabi olduğu anlamına gelmez. Tarafların CISG uygulamasını m.6 uyarınca dışlayıp dışlamadığı, ilişkinin tüketici satımı veya ağırlıklı hizmet sunumu olup olmadığı ve satımın konusu incelenir. İşletmeler arası mal ticaretinde CISG’nin uygulandığı durumlarla yalnız Türk Borçlar Kanunu’na tabi yerel işlem aynı hukuki değerlendirmeye indirgenmez.

Belçika’da yaşayan Türk girişimcinin vatandaşlığı ve işyeri

Belçika’da şirket kurmuş Türk vatandaşının, Türkiye’de yaşayan kardeşiyle mal satımı yapması otomatik olarak iç hukuk işlemi sayılmaz. CISG’nin m.1 çerçevesindeki temel ölçütü farklı devletlerde bulunan işyerleridir. Belçika’daki işletme gerçekten alıcı, Türkiye’deki üretici ise satıcıysa sınır aşan unsur doğabilir. Buna karşılık Belçika adresi yalnız irtibat adresi olarak kullanılıyorsa ve satışın tarafları fiilen Türkiye’deki işyerleriyse işyerinin doğru tespiti gerekir.

Tarafın gerçek veya tüzel kişi olması, vergi kaydı, sözleşmeyi imzalayan yetkili, siparişi kimin verdiği ve faturanın kime düzenlendiği araştırılır. CISG m.10, birden fazla işyeri bulunan taraf bakımından sözleşmeyle en yakın ilişki içindeki işyerine ilişkin ölçüt içerir. Kişinin çifte vatandaşlığı veya Türkiye’de aile bağlarının bulunması tek başına işyerini belirlemez. Belçika SRL/BV şirketinin Türk şirketiyle sözleşmesinde kimin borçlu ve alacaklı olduğu doğru gösterilmelidir.

CISG hangi satış ve hizmet işlemlerine uygulanmaz?

CISG m.2, kişisel, ailevi veya ev ihtiyacı için yapılan belirli tüketici alımlarını ve açıkça sayılan başka satış türlerini kapsam dışında bırakır. M.3 ise esaslı kısmı hizmet veya emek sağlanmasına ilişkin sözleşmelerle mal teslimini birlikte değerlendiren sınırları düzenler. Belçika’daki işletmenin Türkiye’deki yazılım geliştiriciden yalnız özel danışmanlık alması, hazır ticari malların satın alınmasıyla aynı işlem değildir. Her sözleşmede önce gerçekten CISG anlamında satım yapılıp yapılmadığı belirlenir.

Bir mobilya fabrikasının sipariş edilen ürünleri üretmesi CISG m.3/1 uyarınca belirli koşullarda mal satımı sayılabilir; ancak alıcının malzemenin esaslı bölümünü sağlaması gibi özel durumlar ayrıca araştırılır. Uygulanacak rejimin doğru seçilmesi, geç teslimde hangi bildirimin yapılacağı ve alıcının hangi hukukî seçimleri kullanabileceği açısından belirleyicidir. Sırf faturada ‘goods’ yazması veya teslimat adresinin Belçika olması kapsam incelemesinin yerini tutmaz.

CISG madde 33: teslim tarihi nasıl belirlenir?

CISG m.33/a, satıcının sözleşmeyle belirlenen veya belirlenebilir tarihte malları teslim etmesi gerektiğini düzenler. Sözleşme belirli bir dönem öngörüyorsa m.33/b uyarınca kural olarak o dönem içinde teslim mümkündür; diğer durumlarda m.33/c makul sürede teslim yükümlülüğünü gündeme getirir. Belçika’ya teslim edilecek ürünün üretim ve nakliye süresi sözleşmede açıkça belirlenmişse tarihin hesabı sipariş, teyit ve teslim şartları üzerinden yapılır.

Örneğin sözleşmede sevkiyatın en geç belirli bir günde taşıyıcıya bırakılmasıyla, malların Belçika’daki depoya aynı gün ulaşması iki farklı edim olabilir. Satış sözleşmesinin teslim klozu ve varsa Incoterms ifadesi birlikte yorumlanmalıdır. Teslim için belirli bir ay kararlaştırılmış olması, o ayın ilk gününde satıcının otomatik temerrüde düştüğü anlamına gelmeyebilir. Tarafların kabul ettiği sözleşme metni, sipariş değişiklikleri ve yazışmalar tarih tespiti için bir arada korunmalıdır.

Taşıyıcıya teslim ile Belçika deposuna varış arasındaki fark

CISG m.31, satıcının malları teslim etme yükümlülüğünü sözleşme ve taşıma düzenine göre açıklar. Satıcı malları alıcıya gönderme yükümlülüğünde olup sözleşme başka bir teslim yeri öngörmüyorsa, ilgili koşullarda ilk taşıyıcıya teslim hukukî önem taşır. Böyle bir anlaşmada malın Belçika deposuna henüz ulaşmamış olması, doğrudan satıcının kararlaştırılan teslim borcunu ihlal ettiği sonucunu her zaman doğurmaz. Teslim yerinin hukuki tanımı somut sözleşmeden belirlenmelidir.

FOB, FCA, DAP veya DDP gibi ticari teslim terimleri kullanılmışsa bunların hangi Incoterms sürümüne atıf yaptığı ve tarafların gerçekten kabul edip etmediği kontrol edilir. CISG m.9, tarafların aralarında kabul ettikleri uygulama ve ticari teamüller için kurallar içerir. Taşıyıcı kaynaklı gecikme ile üreticinin sevkiyat yapmaması birbirinden farklı olgudur. CMR taşıma senedi, irsaliye, gümrük ve teslim kayıtları sözleşmedeki edimin hangi aşamada gerçekleştiğini ispat etmek için bir arada ele alınır.

CISG madde 34: mallarla ilgili belgelerin zamanında verilmesi

CISG m.34, satıcının mallara ilişkin belgeleri teslim etmekle yükümlü olduğu durumda bunları sözleşmede öngörülen zamanda, yerde ve biçimde sunması gerektiğini düzenler. Belçika ithalatçısı açısından taşıma senedi, uygunluk belgesi, ürün sertifikası veya ticari fatura gibi belgelerin geç iletilmesi, mal fizikî olarak varmış olsa bile sözleşmeye aykırılık değerlendirmesine yol açabilir. Hangi evrakın sözleşmenin asli parçası olduğu ürünün niteliği ve tarafların anlaşmasına göre belirlenir.

Belge gecikmesi gümrük işlemlerinde bekleme, depolama veya ek taşıma maliyeti yaratabilir. Ancak bu tür giderlerin tazmini için belgenin hangi yükümlülüğe göre ne zaman verileceği, gecikmenin gerçekleştiği, zararla aradaki illiyet bağı ve öngörülebilirlik kriteri somutlaştırılmalıdır. Bir sevkiyatın gümrükte beklemesi tek başına tüm masrafların satıcıya yüklenmesini sağlamaz. İthalatçı kendi gümrük ve belge sunum yükümlülüklerini de ayrıca yerine getirmelidir.

CISG madde 45 ve 46: teslim istemi ile tazminat

CISG m.45/1, satıcının sözleşmeden veya CISG’den doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde alıcının Sözleşmede tanınan hakları kullanabilmesini ve tazminat istemesini düzenler. M.45/2, alıcının başka bir hak kullanmasının tazminat talep etme hakkını sırf bu nedenle sona erdirmediğini belirtir. M.46/1 ise alıcının, seçtiği başka bir hukuki çareyle bağdaşmadığı sürece satıcıdan yükümlülüğün ifasını istemesine olanak verir.

Belçika’daki alıcı sevkiyatı hâlâ istiyorsa, satıcıdan malları teslim etmesini talep etme ve gecikme nedeniyle oluşan zararları belgeleyerek değerlendirme yolu gündeme gelebilir. Ancak aynı anda sözleşmenin tamamen ortadan kaldırılması ve aynen teslimin zorlanması gibi birbirini dışlayan seçimlerin sonuçları doğru ele alınmalıdır. CISG m.28, aynen ifa talebinin mahkeme önündeki sonucuyla ilgili özel bir sınır getirir. Taleplerin sırası ve hukuki etkisi müşteri beklentisine değil kanun ve sözleşmeye dayandırılır.

CISG madde 47: satıcıya makul ek süre verilmesi

CISG m.47/1, alıcının satıcıya yükümlülüklerini yerine getirmesi için makul uzunlukta ek süre belirlemesine izin verir. Bu ek süre, geç teslim uyuşmazlığında önemli bir hukukî araçtır. Sürenin makul olup olmadığı malın türü, nakliye mesafesi, teslimde gelinen aşama, sözleşmenin amacı ve ticari koşullara göre incelenir. Kanunda bütün Belçika–Türkiye sevkiyatları için değişmez yedi veya on beş günlük bir süre belirlenmemiştir.

CISG m.47/2, alıcının bu ek süre içinde satıcının ifa etmeyeceği yönünde bildirim almaması halinde, kural olarak sözleşme ihlaline dayalı başka çarelere o dönem içinde başvuramayacağına ilişkin sonuç doğurur; gecikme zararını isteme hakkı ise saklıdır. Bu nedenle süre veren yazışma gelişigüzel değil, hangi siparişe ilişkin olduğu, kaç gün tanındığı ve ne istendiği açıklanarak yapılmalıdır. Ek süre bitince hangi hukuki seçimin kullanılacağı da ayrıca belirlenmelidir.

CISG madde 25: her gecikme esaslı ihlal değildir

CISG m.25, sözleşme ihlalinin esaslı sayılmasını diğer tarafı sözleşme uyarınca beklemekte haklı olduğu şeyden önemli ölçüde yoksun bırakacak zararın doğmasına ve öngörülebilirlik sınırına bağlar. Belçika’daki bir fuar için yalnız fuar döneminde kullanılacak ekipmanın sonradan teslimi işe yaramayabilir. Buna karşılık süresinde yetişmeyen fakat başka bir tarihte satılabilen standart mallarda gecikmenin esaslılığı farklı değerlendirilebilir.

Bu ayrım özellikle alıcının sözleşmeyi ortadan kaldırmak isteyip istemediğini belirlerken önem taşır. Teslimin kaç gün geciktiği tek başına her zaman yeterli ölçüt değildir. Sözleşmenin temel amacı, teslim tarihinin ticari öneminin satıcı tarafından bilinip bilinmediği, alternatif tedarik ve malların kullanım süresi gibi faktörler somut delillerle ortaya konulur. Esaslı ihlal iddiası yerine yalnız sinir bozucu veya maliyet artırıcı gecikme anlatımı yapmak, m.25 değerlendirmesi bakımından eksik kalabilir.

CISG madde 49: alıcının sözleşmeyi ortadan kaldırması

CISG m.49/1-a, satıcının herhangi bir yükümlülüğünü ihlal etmesinin esaslı ihlal oluşturduğu durumda alıcının sözleşmeyi ortadan kaldırma hakkını düzenler. M.49/1-b ise malın hiç teslim edilmemesi ve satıcının m.47/1 uyarınca verilen ek süre içinde teslim etmemesi veya bu süre içinde teslim etmeyeceğini açıklaması halinde bu sonuca imkân verir. Dolayısıyla geciken her teslim sözleşmenin otomatik sona ermesi anlamına gelmez; ilgili bentteki şartlar sağlanmalıdır.

CISG m.26, sözleşmenin ortadan kaldırılması beyanının diğer tarafa bildirimle hüküm doğuracağını belirler. Alıcının kendi iç muhasebesinde siparişi iptal etmesi veya telefonla başka ürün siparişi vermesi her zaman satıcıya yapılmış geçerli bildirimle aynı şey değildir. Teslim gerçekleşmişse m.49/2’deki zaman sınırları ayrıca değerlendirilir. Belçika’dan ihtar hazırlanırken sipariş numarası, ihlal edilen edim, dayanılan hukuki temel ve bildirimin yöntemi ispatlanabilir olmalıdır.

Kısmi teslim, eksik adet ve fazla teslim konuları

Belçika alıcısı yüz adet ürün sipariş edip yalnız altmış adet teslim aldıysa önce sözleşmenin tek teslim mi yoksa bölünebilir partiler mi öngördüğü incelenir. CISG m.51, satıcının yalnız malların bir bölümünü teslim etmesi veya bir bölümün sözleşmeye uygun olmaması halinde alıcının haklarının ilgili eksik kısma uygulanmasına ilişkin düzenleme getirir. Bütün sözleşmenin ortadan kaldırılması için ilgili daha ağır şartların bulunması gerekir.

CISG m.52, satıcının teslim tarihinden önce veya kararlaştırılandan fazla miktarda mal teslim etmesi durumlarını ayrıca düzenler. Bu nedenle erken teslim, kısmi teslim, gecikmiş teslim ve fazla teslim aynı hukuki sonuca bağlanmaz. Sipariş listesi, sevk irsaliyesi, mal kabul kayıtları ve malzemelerin birbirine bağımlılığı incelenir. Alıcı hangi kısmın işe yarar olduğunu, hangisinin teslim edilmediğini veya neden bütün siparişin amacını kaybettiğini somutlaştırmalıdır.

CISG madde 74: öngörülebilir ve ispatlanan zarar

CISG m.74, sözleşmenin ihlalinden doğan tazminatın diğer tarafın ihlal nedeniyle uğradığı zararı ve kâr kaybını kapsayabileceğini, ancak zararın sözleşmenin kurulması sırasında ihlal eden tarafça öngörülen veya öngörülmesi gereken muhtemel sonuçların ötesine geçemeyeceğini düzenler. Belçika’daki alıcı, geciken mal nedeniyle fazladan depolama, farklı tedarikçi ücreti veya müşteriye karşı ödeme yaptığını ileri sürüyorsa bu zarar kalemlerini dosya bazında kanıtlamalıdır.

Kâr kaybı iddiası, elde edilmesi kesin olmayan varsayımsal satış rakamlarının baştan kabul edileceği anlamına gelmez. Önceden yapılmış alt satış sözleşmesi, müşterinin gerçek siparişi, teslimin ticari amacı ve iptal nedeniyle oluşan hesap kayıtları önemlidir. Giderlerin satıcının ihlali nedeniyle doğduğu ve ilgili sonuçların öngörülebilir olduğu açıklanmalıdır. Bir ülke dışından taşıma yapılmış olması, sözleşme tarafına bütün kur ve lojistik kayıplarının otomatik yüklenmesini haklı kılmaz.

CISG madde 75: sözleşme ortadan kalkınca ikame alım

CISG m.75, sözleşme usulüne uygun ortadan kaldırıldıktan sonra alıcının makul biçimde ve makul süre içinde başka yerden ikame mal satın alması veya satıcının yeniden satış yapması halinde sözleşme fiyatı ile ikame işlem fiyatı arasındaki farkın belirli şartlarla tazminini öngörür. Bu nedenle Belçika alıcısı Türkiye’deki satıcıdan sipariş ettiği ürünleri beklemek yerine daha pahalı başka satıcıdan aldığı için fark istiyorsa önce sözleşmenin ortadan kaldırılmasının geçerliliğini göstermelidir.

İkame alım bedelinin piyasa koşullarına uygunluğu, seçilen malın esas itibarıyla aynı ticari ihtiyacı karşılayıp karşılamadığı ve satın almanın makul süre içinde yapılıp yapılmadığı incelenir. Alıcı en pahalı alternatifi seçip aradaki bütün farkı hiçbir inceleme yapılmadan karşı tarafa yükleyemez. CISG m.76, uygun durumda ikame işlem yapılmamışsa cari fiyat ölçütüne ilişkin ayrı hesaplama düzenler. İki hesap yolunun şartları somut olaya göre ayrılmalıdır.

CISG madde 77: zararı azaltma yükümlülüğü

CISG m.77, sözleşme ihlaline dayanan tarafın zarar ve kâr kaybını azaltmak için durumun gerektirdiği makul tedbirleri almasını öngörür. Bu tedbirler alınmazsa ihlal eden taraf, önlenebilecek zarar tutarında tazminatın azaltılmasını isteyebilir. Belçika ithalatçısı sevkiyatın haftalarca gecikeceğini öğrendiğinde eldeki stokları, alternatif tedarik imkânını veya müşterilerle teslim planını hiçbir şekilde değerlendirmiyorsa bu durum zarar hesabında önem kazanabilir.

Zararı azaltmak için alınması gereken tedbirin her zaman en ucuz ürünü dünyanın herhangi bir yerinden hemen satın almak olduğu da söylenemez. Makullük ürün kalitesi, teslim süresi, güvenilir tedarikçi, maliyet ve sözleşmenin özelliklerine bağlıdır. İkame tedarikin gerçekten mümkün olduğunu ve hangi bedelle sağlandığını gösteren teklif, yazışma ve satın alma kayıtları saklanmalıdır. Zararı azaltma yükümlülüğü, ihlali gerçekleştiren satıcının temel edim borcunu ortadan kaldırmaz.

CISG madde 79: gümrük, nakliye veya mücbir sebep iddiası

CISG m.79, yükümlülüğün yerine getirilememesinin tarafın kontrolü dışındaki, sözleşme kurulurken makul olarak hesaba katılamayan ve önlenemeyen veya sonuçları aşılamayan bir engelden kaynaklandığını ispatlayan tarafın belirli koşullarda tazminat sorumluluğundan muaf tutulmasını düzenler. Türkiye’deki satıcının ‘nakliye aksadı’, ‘kur yükseldi’ veya ‘fabrika üretimi yetişmedi’ açıklamaları m.79’un bütün şartlarını otomatik gerçekleştirmez. Engelin türü, tarihi, öngörülebilirliği ve alınabilecek tedbirler ayrı değerlendirilir.

Üçüncü kişi tarafından üstlenilen ifa bakımından m.79/2’nin daha ayrıntılı kriterleri bulunmaktadır. M.79/4, engelin karşı tarafa bildirilmesiyle ilgili özel yükümlülük öngörür. M.79/5 ise muafiyetin Sözleşmedeki tazminat talebi dışındaki haklara etkisini ayrıca sınırlar. Dolayısıyla bir taşıma aksamasının varlığı, alıcının her tür teslim, fesih veya başka hukukî talebinin otomatik sona erdiği anlamına gelmez.

Belçika Peppol faturası, CMR ve e-posta kayıtlarının ispat işlevi

Belçika’daki alıcı, gecikmeyi göstermek için sipariş teyidini, ödeme dekontunu, üretim ve sevk takvimini, taşıyıcıya teslim belgesini ve Belçika deposunun giriş kaydını bir arada tutmalıdır. Ticari faturanın düzenlenmiş olması, sözleşmedeki teslim borcunun mutlaka zamanında ifa edildiğini kanıtlamaz. CMR taşıma senedi ve ilgili taşıyıcı kayıtları fizikî sevkiyatı göstermede yararlı olabilir, fakat satıcının yükümlülüğünü hangi tarihte ifa etmiş sayılacağına ilişkin sözleşme klozu ayrıca yorumlanmalıdır.

Belçika’da yapılandırılmış Peppol faturası kullanılıyorsa faturanın ağdaki iletim kaydı ile ürünün gerçek teslim kaydı birbirine karıştırılmamalıdır. Sitemizdeki Belçika Peppol faturası ve Türkiye’de delil yazısı bu belgeyi ayrı inceler. Her elektronik mesajın tarihi, göndereni ve içerdiği talep ile hangi sözleşmeye ait olduğu yazılı dosyada açıklanmalıdır. Delil zinciri yalnız ekran görüntüsünden ibaret bırakılmamalıdır.

Yetkili mahkeme, tahkim şartı ve Türk hukukuyla ilişki

CISG, uluslararası mal satımından doğan maddi yükümlülükleri ve sözleşme ihlali hâlindeki belirli hakları düzenler; tarafların mutlaka hangi ülkedeki mahkemede dava açması gerektiğine ilişkin bütün usul ve yetki sorularını çözmez. Belçika ile Türkiye arasındaki sözleşmede mahkeme veya tahkim şartı bulunabilir. Bu şartın geçerliliği, somut uyuşmazlığa uygulanacak milletlerarası özel hukuk ve usul hükümleri bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.

Belçika’daki ithalatçı Türkiye’deki üreticinin malvarlığından alacağını tahsil etmek istiyorsa, ihtiyati haciz ve tenfiz gereklilikleri de ortaya çıkabilir. Örneğin Türkiye’deki malvarlığını korumaya ilişkin Belçika alacaklısının ihtiyati haczi makalesi farklı bir usulü açıklar. Alacak, tazminat, hakem kararı ve icra aşamaları birbirine otomatik olarak dönüşmez. Uygun yol belirlenirken tahsil kabiliyeti, görevli makam ve belge koşulları incelenir.

İlgili Belçika iflas ve ticari uygulama riskleri

Belçika ithalatçısının Türkiye’deki satıcıdan doğan zarar talebini ilerletmesi sırasında karşı tarafın ekonomik durumu da önemlidir. Satıcı veya alıcı hakkında iflas ya da yeniden yapılandırma işlemi varsa alacağın nasıl bildirileceği, devam eden sözleşmenin statüsü ve malvarlığına başvuru usulü farklılaşabilir. CISG hükümleri tek başına başka ülkedeki iflas dosyasının alacak kabul sırasını belirlemez. İlgili icra ve iflas kuralları ayrıca ele alınmalıdır.

Belçika’da bir alıcının iflası karşısında Türk ihracatçının alacağını bildirme usulü, sitemizdeki RegSol alacak bildirimi yazısında açıklanmıştır. Bu makale ise özellikle Türkiye’den mal alan Belçika işletmesinin gecikmiş teslim karşısındaki CISG haklarına odaklanmaktadır. İki yazının alacaklının konumu, ihlalin türü ve uygulanacak usul bakımından farklı olduğu unutulmamalıdır.

Belçika’daki Türk ithalatçı için adım adım belge ve talep planı

İlk aşamada tarafların gerçek işyerleri, sözleşmeye CISG uygulanıp uygulanmadığı ve sözleşmenin m.6 uyarınca farklı bir hukuk rejimi belirleyip belirlemediği incelenir. İkinci aşamada m.33 teslim tarihi ve m.31 teslim yeri somut belgelerle belirlenir. Üçüncü aşamada satıcının hangi yükümlülüğü ihlal ettiği, m.25 anlamında esaslı ihlal bulunup bulunmadığı ve m.47 uyarınca ek süre verilip verilmeyeceği değerlendirilir. Dördüncü aşamada alıcının ifa, sözleşmeyi ortadan kaldırma veya tazminat taleplerinin birbirine etkisi saptanır.

Beşinci aşamada m.74 uyarınca zarar hesabı, m.75 veya m.76 bakımından ikame işlem ve m.77 zararı azaltma tedbirleri belgelenir. Satıcı m.79 engeli ileri sürüyorsa bunun gerçekliği ve bildirimleri ayrıca incelenir. Son aşamada ihtar, arabuluculuk veya dava/tahkim yolu, uygun forum ve belgeler üzerinden belirlenir. Bu sıra, Belçika’da faaliyet gösteren Türk işletmesinin gecikmiş mal teslimi nedeniyle yalnız öfkeli bir e-posta göndermek yerine kanun maddesine dayalı ve ispatlanabilir talep geliştirmesine yardımcı olur.

Belçika–Türkiye gecikmiş mal teslimi hakkında 12 sık sorulan soru

Resmî kaynaklar ve ilgili rehberler

Birleşmiş Milletler UNCITRAL: CISG kapsamı ve tam metin; UNCITRAL: Belçika ve Türkiye taraf devletler listesi; Birleşmiş Milletler Antlaşmalar Koleksiyonu; CISG madde metni: İngilizce ve Türkçe karşılaştırma. Farklı konu olarak CISG m.9 ticari teamüller ve Incoterms rehberi incelenebilir.

Mersin ve İstanbul ofis haritaları