Borçlar ve Tazminat Hukuku

Trafik kazası nedeniyle aracın yürüyemez hâle gelmesi sonucu zorunlu ve makul çekici ile muhafaza/otopark gideri doğmuşsa bu harcamalar TBK m.49-50 ve KTK m.85 kapsamında gerçek maddi zarar olarak sorumlulara yöneltilebilir. Giderin kazayla bağlantısı, zorunluluğu, süresi ve ödeme belgesi ispatlanmalıdır.

Trafik kazasında ekonomik geleceğin sarsılması, kişi çalışmaya devam etse bile kalıcı bedensel sonucun iş bulma, meslekte ilerleme veya gelir artırma imkânını objektif olarak azaltmasıdır. TBK m.54 kapsamında çalışma gücü kaybından ayrı ve mükerrer olmayacak şekilde hesaplanır.

Trafik kazasına bağlı sağlık hizmet bedelleri KTK m.98 uyarınca kazazedenin sosyal güvencesine bakılmaksızın SGK tarafından geri ödeme kuralları çerçevesinde karşılanır. SGK kapsamı dışında kalan ve kazayla bağlantılı gerçek bedensel zararlar TBK m.54 ve sorumluluk hükümleri kapsamında ayrıca değerlendirilir.

Ölümlü trafik kazasında cenaze giderleri TBK m.53/1 kapsamında maddi zarardır. Defin, nakil, yıkama-kefenleme ve ölümle doğrudan bağlantılı makul giderler sorumlulardan istenir; destekten yoksun kalma ve manevi tazminat ayrı kalemlerdir.

Ölümlü trafik kazasında ölenin yakınları TBK m.56/2 uyarınca kendi manevi zararları için tazminat isteyebilir. Eş, çocuk, anne-baba yanında fiilî ve güçlü yakınlık bağı ispatlanan kişiler de değerlendirilir. Destekten yoksun kalma tazminatı bu talepten ayrı maddi zarar kalemidir.

Yaralanmalı trafik kazasında manevi tazminat TBK m.56’ya dayanır. Bedensel bütünlüğü zedelenen kişi; yaralanmanın ağırlığı, tedavi süresi, kalıcı sekel, kusur, olayın etkileri ve tarafların durumu dikkate alınarak uygun manevi tazminat isteyebilir. Maddi zarar belgesi manevi tazminatın ön şartı değildir.

Trafik kazasında bakıcı gideri, yaralanan kişinin kaza nedeniyle günlük yaşam faaliyetlerini tek başına sürdüremediği dönemde TBK m.54 kapsamında talep edilebilen bedensel zarar kalemidir. Bakım ihtiyacı, süresi ve düzeyi tıbbi raporla; bedel ise objektif bakım hizmeti değeriyle belirlenir.

Trafik kazasında sürekli iş göremezlik tazminatı, tedavi tamamlandıktan sonra kalan kalıcı çalışma gücü kaybının gelecekteki kazanç kapasitesine etkisini TBK m.54-55 kapsamında karşılar. Sağlık oranı tek başına tazminat oranı değildir; yaş, meslek, gelir, kusur ve güncel hesap yöntemi birlikte uygulanır.