İsviçre Lohnausweis Türkiye’de Nafaka Artırımında Gelir Delili mi? 2026 ESTV, TMK 330–331 ve HMK 219

Kısa Özet

1. İsviçre Lohnausweis nedir; hangi hukuki olguyu gösterir?

İsviçre’de ücretli çalışan bir kişinin yıl içinde elde ettiği işveren kaynaklı parasal ve parasal olmayan menfaatlerini belirli sınıflarda gösteren belge Lohnausweis olarak adlandırılır. Fransızca certificat de salaire, İtalyanca certificato di salario karşılıklarıyla da karşılaşılır. Belge yıllık vergi bildirimi bakımından standartlaştırılmıştır. İsviçre Federal Vergi İdaresinin (ESTV) 2026 kılavuzu işverenin ücret ve menfaatleri bu forma göre raporlamasını öngörmektedir.

Türk aile mahkemesinde iştirak veya yoksulluk nafakası uyuşmazlığında belgenin önemi, belirli bir takvim yılında belirli işverenden elde edilen gelir kalemlerine ilişkin bilgi taşımasıdır. Buna karşılık belge kişinin tüm dünyadaki malvarlığını, ortaklık kazançlarını, başka işyerlerinden elde ettiği gelirleri veya banka bakiyesini tek başına göstermeyebilir. İsviçre’de çalışan kişinin ekonomik gücü bu belgenin yanında başka kayıtlarla da değerlendirilir.

Bu nedenle Lohnausweis bulunduğunda ‘eşin bütün geliri ispatlandı’ denilmez. Öncelikle belgenin hangi yıla, hangi işverene ve hangi ücretli çalışma dönemine ait olduğu belirlenir. Ardından belgenin hangi nafaka türünde hangi hukuki iddiayı destekleyeceği somutlaştırılır. Böylece belgeyi yalnızca yüksek bir frank tutarı gösterdiği için dosyaya ekleme hatası önlenir.

2. TMK m. 330: Çocuk nafakasında iki ebeveynin ödeme gücü

Türk Medenî Kanunu m. 330/1, çocuk için nafaka miktarı belirlenirken çocuğun ihtiyaçları ile ana ve babanın hayat koşulları ve ödeme güçlerinin dikkate alınacağını açıkça düzenler. Çocuğun varsa kendi gelirleri de hesaba katılır. Bu nedenle İsviçre’de yaşayan anne veya babanın çalışma geliri, mahkemenin tespit edeceği ekonomik şartların bir unsurudur.

İsviçre maaşının yüksekliği tek başına hangi miktarda iştirak nafakası bağlanacağını belirlemez. Çocuğun eğitim, barınma, sağlık ve bakım ihtiyaçları, Türkiye’de veya yurt dışında fiilen nerede yaşadığı, diğer ebeveynin gelir ve giderleri, mevcut nafaka hükmü ve yeni ihtiyaçlar ayrıca incelenir. Belgedeki yıllık tutarı on ikiye bölüp doğrudan nafaka hükmü gibi sunmak kanunun öngördüğü çok unsurlu değerlendirmeyi karşılamaz.

Örneğin Zürih’te çalışan ebeveynin bir yıllık ücretini gösteren Lohnausweis ile Türkiye’de okula giden çocuğun masraf çizelgesi aynı davada anlamlı belgeler olabilir. Ancak okul giderinin kim tarafından karşılandığı ve başka ödemeler yapılıp yapılmadığı da belirlenmelidir. TMK m. 330’un ölçütü ödeme gücüdür; tek bir vergi formundaki bir sayının otomatik yüzdesi değildir.

3. TMK m. 331: Nafaka artırımında değişen koşulları gösterme

Türk Medenî Kanunu m. 331, durumun değişmesi halinde hâkimin istem üzerine nafaka miktarını yeniden belirleyebileceğini veya nafakayı kaldırabileceğini düzenler. İştirak nafakasının artırılması isteniyorsa önceki kararın verildiği tarih, o tarihte dikkate alınan gelir durumu ve sonradan gerçekleştiği ileri sürülen değişiklikler karşılaştırılır. İsviçre’de işe başlama, pozisyon değişikliği veya düzenli gelir artışı bu incelemede önem kazanabilir.

Lohnausweis yıllık bir belge olduğundan iki farklı yılın belgeleri, işverenin ve ücretin nasıl değiştiğini göstermeye yardımcı olur. Ancak farklı işverenlerin ücret yan hakları, iş değişikliği sırasında oluşan kıst dönemler veya tek seferlik primler doğrudan sürdürülebilir aylık net gelir kabul edilmemelidir. Özel ödemenin niteliği ve yıl içinde tekrarlanıp tekrarlanmadığı ortaya konulur.

Nafaka artırım davasında bu belgenin talep edilmesi somut iddiayla ilişkilendirilmelidir. ‘Bütün İsviçre banka hesaplarının tamamını getirsin’ gibi ölçüsüz ve olayla bağ kurmayan delil talepleri yerine ilgili çalışma yılına ait Lohnausweis, aylık bordrolar ve gerekliyse iş sözleşmesi veya vergi kayıtları belirli olarak istenmelidir. Bu, delillerin mahkemece değerlendirilmesini kolaylaştırır.

4. ESTV 2026 kılavuzunda 8 numaralı alan: Bruttolohn total

İsviçre Federal Vergi İdaresinin 2026 Lohnausweis kılavuzunda Ziffer 8, toplam brüt ücret ve ilgili parasal menfaatleri gösteren alandır. Belgenin 1–7 numaralı alanlarındaki işveren kaynaklı unsurlar toplamı buraya yansıtılır. Brüt ücret; çalışanın banka hesabına fiilen geçen kullanılabilir net para ile aynı değildir. Sosyal sigorta ve mesleki emeklilik kesintileri ayrıca gösterilir.

Brüt tutar üzerinden yapılan ilk hesapta bonus, işverenin sağladığı ücret dışı menfaat ve yıl içindeki düzensiz ödeme kalemleri gözden kaçırılmamalıdır. Kılavuzun bu menfaatlere ilişkin alanları, Ziffer 8’in sıradan maaşın on iki katından farklı olabilmesinin sebebidir. Aynı kişi için aylık bordro toplamıyla yıllık form arasında fark varsa işverenin düzeltme veya açıklama kaydı incelenir.

Türk mahkemesine sunulan dilekçede Ziffer 8’deki CHF rakamı için açıkça ‘yıllık brüt tutar’ yazılmalıdır. Bunun aylık elde kullanılabilir gelir olduğunu varsaymak doğru değildir. Ayrıca formun D alanındaki yıl ve E alanındaki çalışma dönemi, ilgili rakamların on iki tam aya mı yoksa daha kısa süreye mi ait olduğunu anlamak için birlikte kontrol edilmelidir.

5. 9 ve 10 numaralı alanlar: AHV ve Pensionskasse kesintileri

ESTV kılavuzunda Ziffer 9, çalışandan kesilen sosyal sigorta primlerini; Ziffer 10 ise ikinci sütun mesleki emeklilik katkılarına ilişkin kesintileri gösterir. Yıllık brüt ücret ile vergi bakımından kullanılan net ücretin farkı değerlendirilirken bu kalemler önem taşır. İsviçre’de AHV/IV ve mesleki emeklilik, ayrı kurumsal yapılar içinde düzenlendiğinden bunları tek isim altında toplamak bilgi kaybına yol açar.

Bu iki alan, çalışanın bütçesinde gerçekten karşılanan yasal kesintileri göstermeye yardımcı olsa da bütün hane giderlerinin burada yazıldığı düşünülmemelidir. Kira, çocuk bakımı, işe gidiş geliş ve başka hayat giderleri, ücret belgesinin kendiliğinden kanıtladığı kalemler değildir. Nafaka uyuşmazlığında gider iddiasını ileri süren tarafın bunlara ilişkin uygun delilleri ayrıca sunması gerekebilir.

Özellikle boşanma nedeniyle Pensionskasse varlığının paylaşılması ile bir çalışanın her yıl prim ödemesi ayrı konulardır. Ziffer 10’daki yıllık kesintinin bulunması, emeklilik fonunda mevcut toplam birikimin doğrudan ispatlandığı anlamına gelmez. Böyle bir fon hakkı ayrıca araştırılacaksa kurum dökümü ve diğer uygun belgeler gerekir.

6. 11 numaralı alan: Nettolohn neden bankaya yatan aylık net ücret değildir?

ESTV 2026 kılavuzuna göre Lohnausweis üzerindeki Ziffer 11, Ziffer 8’deki brüt ücret toplamından Ziffer 9 ve Ziffer 10 kesintilerinin çıkarılmasıyla bulunan vergi beyanına esas net ücret alanıdır. ‘Nettolohn’ sözcüğü Türkçede net maaş izlenimi verse de bu kayıt doğrudan bankaya yatan aylık kullanılabilir tutarla aynı kabul edilmemelidir. Özellikle vergi stopajının ayrıca gösterilmesi bu ayrım bakımından önemlidir.

Ziffer 12’de Quellensteuerabzug yani kaynaktan kesilen vergi yer alabilir. Bu nedenle yalnızca Ziffer 11 rakamını on ikiye bölmek, vergi kesintilerini veya yıl içi ödemelerin zamanlamasını göz ardı edebilir. Gerçek banka yatışları, aylık Lohnabrechnung ve varsa ödeme ayrıntıları birlikte incelenmelidir. Böylece brüt, vergi matrahına ilişkin net ve fiilî nakit akımı ayrı tabloda tutulabilir.

Türk aile mahkemesinde ekonomik gücü ortaya koymak, ücret belgesinin dilini mekanik olarak Türkçeleştirmekten daha fazlasını gerektirir. Tarafın avukatı dilekçesinde hangi alanın neyi gösterdiğini ve hangi karşılaştırma için kullanıldığını belirtmelidir. Aksi halde davalı gelirinin olduğundan yüksek veya düşük hesaplandığını ileri sürebilir.

7. Ziffer 12 Quellensteuer ve Ziffer 13 Spesenvergütungen ayrımı

İsviçre ücret belgesinde Quellensteuer kaynakta kesilen vergiye, Spesenvergütungen ise iş sebebiyle yapılan belirli giderlerin işverence karşılanmasına ilişkin ödemelere işaret eder. 2026 ESTV kılavuzunda 13 numaralı gider tazminatlarının belirli koşullarda brüt ücret alanına dahil edilmediği açıkça gösterilir. Her gider tazminatını çalışanın serbestçe harcayabileceği ek kazanç kabul etmek yanlış olabilir.

Örneğin görev seyahati, konaklama veya müşteri ziyareti nedeniyle işverenin ödediği tutar, gerçek gider karşılığı olabilir. Buna karşılık özel kullanıma tahsis edilen araç menfaati, ikramiye veya ücret eki farklı alanlarda yer alabilir. İspat bakımından ödemenin adı değil, ekonomik ve hukuki niteliği önemlidir. Belgenin tüm alanları birlikte okunmalıdır.

Nafaka miktarına ilişkin mali incelemede gerçek harcanabilir gelirin tespiti önemlidir; ancak bu kavram sırf İsviçre vergi formundaki tek bir rakamla sınırlandırılamaz. İşverence karşılanan giderlerin çalışana gerçek ekonomik yarar sağlayıp sağlamadığı, somut menfaatin türüne göre değerlendirilmelidir. Formda her ödemeyi ücret saymak da hiçbir yan hakka önem vermemek de hatalıdır.

8. Ziffer 2 yan haklar ve Ziffer 3 düzensiz ödemeler

İsviçre’de işveren ücret dışında lojman, yemek, özel araç kullanımı veya başka parasal değeri olan menfaatler sağlayabilir. Lohnausweis formundaki Ziffer 2 bu tür ücret yan hakları için kullanılır. Ziffer 3 ise belirli düzensiz ödemelerin gösterildiği alandır. ESTV kılavuzu bunların ayrı kalemler halinde raporlanmasını düzenlediğinden yalnızca sözleşmede yazan temel maaş tutarını dikkate almak eksik gelir tespitine yol açabilir.

Yıllık ikramiye veya performans primi, kişinin gelir gücünü belirli yılda artırabilir; buna karşılık her yıl aynı şekilde ödenip ödenmeyeceği ayrı sorudur. Tek seferlik işten ayrılma veya özel sermaye ödemeleri de sıradan aylık ücretle aynı istikrara sahip olmayabilir. Belge talebi ve bilirkişi incelemesi bu ayrımları göz önünde bulundurmalıdır.

Nafaka artırımında geçici gelir yükselişi ile sürdürülebilir ödeme gücü aynı kavram değildir. Mahkemenin TMK m. 330–331 temelindeki değerlendirmesi gelirlerin niteliğine ve çocuğun ihtiyaçlarına göre yapılır. Bundan dolayı İsviçre işvereninden alınan sertifikaya bordroların eklenmesi, yıllık rakamın gerçekte hangi ödemelerden oluştuğunu açıklamaya yardımcı olabilir.

9. HMK m. 199: Lohnausweis Türk mahkemesinde belge niteliği

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 199 belge kavramını, uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli yazılı veya basılı metinler ve elektronik veriler dahil geniş biçimde tanımlar. İsviçre işverenince düzenlenen Lohnausweis da konusu ve kaynağı doğrulanabildiğinde Türk aile mahkemesinde belge olarak sunulabilir. Ancak belge olarak kabul edilebilmesi ile içeriğin mutlaka doğru olduğuna veya tek başına davanın sonucunu belirlediğine karar verilmesi farklı konulardır.

İlgili mahkeme, belgenin hangi döneme ait olduğunu, işverenin kimliğini, doğrulanabilir elektronik veya yazılı kaydın bulunup bulunmadığını ve diğer delillerle uyumunu değerlendirir. Örneğin gelir sahibi kişinin aynı yıl iki işverenden gelir elde etmesi durumunda yalnızca bir işverenin formunun tamamlayıcı olmadığı açıktır. Belgenin kapsamı doğru anlatılmalıdır.

Davalı Lohnausweis içeriğini reddediyorsa veya yalnızca ekran görüntüsü gönderiliyorsa belgenin kaynağına ilişkin ek kanıt istenebilir. Mahkeme tarafından belgeye verilen ispat gücü somut delil tartışmasının konusudur. Bu nedenle bir özel işveren belgesini mahkeme hükmü veya tüm gelir iddialarını tartışmasız doğrulayan resmî ilam gibi tanımlamak yanlıştır.

10. HMK m. 219–220: Karşı taraf belgeyi vermiyorsa

HMK m. 219/1 tarafların, kendilerinin veya karşı tarafın delil olarak dayandıkları ve ellerinde bulunan belgeleri mahkemeye ibraz etmek zorunda olduklarını düzenler. Bu hüküm İsviçre’de çalışan kişinin elindeki ücret belgesi bakımından da ileri sürülebilir. İstenen belgenin varlığı, ilgisi ve karşı tarafın elinde bulunduğu hususları somutlaştırılarak mahkemeden ibraz kararı talep edilmesi gerekir.

HMK m. 220, ibrazı istenen belgenin ispat için zorunlu ve talebin kanuna uygun olduğu kanaatine varıldığında, karşı tarafın belgeyi elinde bulundurduğu yönündeki şartlarla birlikte mahkemenin kesin süre verebilmesine ilişkin kuralları içerir. Belgenin verilmemesinin sonucu da aynı maddede belirtilen koşullara bağlıdır. Bir tarafın belgeyi paylaşmaması otomatik olarak talep edilen tüm nafakanın kabul edileceği anlamına gelmez.

Belgelerin İsviçre’deki üçüncü kişi işverenden doğrudan temini, Türk mahkemesinin tarafı belge ibrazına zorlamasından farklıdır. Yabancı ülkedeki işverene bilgi istemi, uluslararası adli yardımlaşma ve uygulanabilir usul mekanizmaları ayrıca değerlendirilmelidir. Mevcut yabancı banka kayıtları ve belge ibrazı rehberi bağlantılı usul sorunlarını açıklar.

11. HMK m. 223–224: Almanca belge, Türkçe tercüme ve resmî tasdik

HMK m. 223, yabancı dilde yazılmış bir belgeye dayanan tarafın tercümesini mahkemeye sunmasına ilişkin düzenlemedir. İsviçre’deki Lohnausweis Almanca, Fransızca veya İtalyanca hazırlanmış olabilir. Türkçe açıklamada Ziffer 8, 9, 10, 11, 12 ve 13 alanlarının anlamlarının korunması gerekir. ‘Nettolohn’ kelimesinin yanlış çevrilmesi mahkemece yapılacak gelir hesabını etkileyebilir.

HMK m. 224 ise yabancı devlet makamları tarafından hazırlanmış resmî belgelerin Türkiye’de resmî belge sıfatını taşımasının tasdik koşullarını düzenler; ilgili milletlerarası sözleşmeler saklıdır. Özel işverenin düzenlediği her Lohnausweis kendiliğinden bu madde kapsamındaki yabancı kamu belgesi değildir. İşveren formuyla kanton vergi idaresinin onayladığı resmî belge ayrılır. Apostil, her işveren çıktısının doğruluğuna otomatik kefalet sağlayan yöntem değildir.

Gerekirse işveren tarafından verilmiş imzalı asıl veya doğrulanabilir kopya ve kanton makamının kayıtları kullanılır. Ancak hangi onaylama yolunun gerektiği belgenin niteliğine ve mahkemenin inceleme talebine göre belirlenir. İnternet üzerinden edinilmiş tek sayfalık bir görüntüyü orijinallik incelemesi yapmadan dava dosyasına kesin resmî delil diye sunmak doğru olmaz.

12. 2026 ücret belgesinin zaman dönemi ve güncellik sorunu

İsviçre Federal Vergi İdaresi 2026 yılına ilişkin Lohnausweis kılavuzunu 15 Ocak 2026 tarihinde yayımlamıştır. Formdaki ilgili yıl ile çalışılan başlangıç ve bitiş tarihleri karşılaştırılır. Bir işçi yılın yarısında iş değiştirmişse iki ayrı işverenden belge gelebilir. Tek belgeyi bütün takvim yılı geliri sanmak hatalıdır.

2026 yılı sona ermeden nafaka davası açıldığında işverenin o yılın nihai Lohnausweis belgesini henüz düzenlememiş olması mümkündür. Bu durumda cari aya ait bordrolar, iş sözleşmesi ve önceki yıl belgesi ayrı deliller olarak gösterilebilir. Sonraki yıllık formun önceki bilgilere göre nasıl fark yarattığı da duruşmada açıklanabilir.

Dava talebine eklenen kanıtların hangi anda elde edildiği, önceki nafaka kararının tarihi ve değişikliklerin ne zaman gerçekleştiği birlikte incelenir. Sadece belgenin başlığına ‘2026’ yazılması onun yılın bütün dönemini kapsadığını ispatlamaz. Takvim, işveren ve ödeme dönemi bilgilerinin her biri açıkça kaydedilmelidir.

13. CHF tutarlarını TL’ye çevirirken hangi tarih belirlenir?

İsviçre ücret belgesi CHF tutarlar içerebilir. Türk mahkemesinin ekonomik durum değerlendirmesinde bu tutarları karşılaştırabilmesi için hangi tarihte ve hangi amaçla kur dönüşümü yapıldığı açık olmalıdır. Dava tarihindeki kurla, ilgili yıl boyunca alınmış ücretlerin aylık kurunu tek bir hesapta karıştırmak yanıltıcı sonuç verebilir. Döviz kuru hesabının hukuki talep konusuna uygun yöntemi belirlenir.

CHF bordrosunda yıllık brüt ücret yazıyorsa onu doğrudan Türkiye’deki güncel net ücretle karşılaştırmak eşit ölçüt kullanmak değildir. Önce brüt veya vergiye esas net ayrımı netleştirilir, sonra karşılaştırmanın nasıl yapılacağı belirtilir. İşçinin İsviçre’deki fiilî yaşam giderleri ve Türkiye’deki çocuğun ihtiyaçları ayrı para birimlerinde olabilir.

Bu nedenle bilirkişi veya avukat çalışma cetvelinde belge yılı, gelir türü, brüt/net ayrımı, kullanılacak kur ve dönüşüm tarihi ayrı sütunlarda yer almalıdır. Yurt dışı gelirin her zaman belirli sabit TL tutarına eşit olduğu veya döviz değerindeki artışın otomatik nafaka artırımı gerektirdiği söylenemez. TMK m. 330’daki bütün koşullar ayrıca değerlendirilir.

14. Yoksulluk nafakası ile iştirak nafakası farklı kurallara tabidir

İştirak nafakası çocukla ilgili olup TMK m. 330 ve 331 kapsamında değerlendirilir. Boşanma sonrası yoksulluk nafakası ise TMK m. 175 ve 176 hükümlerine dayanır. TMK m. 176/4, tarafların mali durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılmasına veya azaltılmasına karar verilebileceğini düzenler. Bu nedenle Lohnausweis hem farklı nafaka davalarında delil olabilir hem de aynı olguyu farklı kanuni testlerde destekler.

Yoksulluk nafakası talebinde ödeme gücü dışında lehine nafakaya hükmedilen kişinin mali durumu, dava koşulları ve değişikliklerin niteliği ayrıca incelenir. Çocuk nafakasını artırmak için yalnızca eski eşin ücret sertifikasının sunulması her durumda yeterli değildir; çocuğun ihtiyaçları ve diğer ebeveynin katkısı ayrı ele alınır.

İki tür nafakanın aynı boşanma hükmünde yer alması, artırım veya azaltım taleplerinin tek gerekçeye bağlanmasını haklı kılmaz. Dava hazırlığında her talebin kanun maddesi, güncel koşulu, önceki karar tutarı ve dayanılan ekonomik belgeler ayrı düzenlenmelidir. İsviçre’deki yıllık ücret belgesi bu tabloya katkı sağlar ama diğer hukuki unsurların yerine geçmez.

15. İsviçre işverenine, vergi makamına veya bankaya doğrudan başvuru

Belgenin sahibi olan kişi, işvereninden ilgili yıl Lohnausweis nüshasını talep edebilir. Ancak nafaka davasının karşı tarafı, sırf bir uyuşmazlığın tarafı olması nedeniyle İsviçre işvereninin insan kaynakları kayıtlarına sınırsız erişim hakkı elde etmez. Çalışanın kişisel verilerinin ve üçüncü kişilere yapılacak açıklamaların İsviçre hukukuna göre değerlendirilmesi gerekir.

Mahkeme aracılığıyla bilgi edinilmesi gerekli görüldüğünde Türkiye ile İsviçre arasındaki adli yardımlaşma veya delil temini yolları incelenebilir. Bu süreçte hangi kurumdan hangi yılın hangi belgesinin istendiği açıkça belirtilir. Türk mahkemesinin muhatabı yabancı devlet makamı mı, özel işveren mi, yoksa davanın tarafı mı olduğuna göre usul değişebilir.

İsviçre banka hesabı kayıtları da ücret belgesinden farklıdır. İşverenin vergi amacıyla verdiği Lohnausweis, banka hesabına para girişinin tüm ayrıntısını ve fiilî ödemelerin döviz masrafını her zaman göstermez. Bu yüzden bordro, banka dekontu ve ücret sertifikasını birlikte incelemek gerektiğinde her biri için ayrı delil talebi oluşturulur.

16. İsviçre’de birden fazla iş, serbest çalışma ve işsizlik ödemesi

İsviçre’de iki işverenle çalışan bir ebeveyn yalnızca tek ücret belgesi ibraz ederse toplam gelir eksik görülebilir. Bunun tersi de mümkündür: işveren değişikliği sırasında iki belgede görünen benzer tutarlar aynı çalışmanın farklı dönemlerini ifade edebilir. Aynı yıl içindeki tüm çalışma dönemleri ve her belgenin işvereni birbirinden ayrılarak değerlendirilmelidir.

Serbest meslek veya kendi hesabına çalışmanın gelir bilgileri klasik Lohnausweis ile aynı belgede yer almayabilir. İşsizlik ödemesi ve emeklilik geliri bakımından ayrı belge veya form türleri kullanılabilir. ESTV kılavuzu ücret belgesi ile bazı rant ve sigorta ödemesi bildirimi alanlarının farklılığını açıklar. Bu nedenle yalnızca ücretli işte çalışmayı gösteren tek forma dayanarak kişinin başka gelirinin olmadığı iddia edilmemelidir.

Karşı taraf ‘işsizim’ diyorsa bunun hangi tarihten itibaren geçerli olduğu, önceki dönem ücret belgesiyle arasındaki fark ve varsa yeni işsizlik veya emeklilik gelirleri belgelenir. Nafaka koşullarındaki değişikliği değerlendirmek için geçmiş kazancın yanı sıra dava tarihindeki durum da önemlidir. 2025 yılında yüksek gelir görülmesi 2026 yılında otomatik aynı gelirin devam ettiğini kanıtlamaz.

17. Dava dosyası için somut kontrol çizelgesi

Önce önceki nafaka kararının tarihi, tarafları, çocuk sayısı, kararda belirlenen miktar ve artış kaydı tespit edilir. Ardından İsviçre gelir sahibinin hangi yıllarda, hangi işverenlerle ve hangi statüyle çalıştığı açıklanır. 2025 ve 2026 ücret belgeleri mevcutsa ayrı ayrı incelenir; eksik dönemlerde aylık bordrolar ve işten ayrılma belgeleri toplanır.

Gelir hesabında Lohnausweis Ziffer 8 brüt, Ziffer 9–10 kesintiler, Ziffer 11 vergi beyanına esas net, Ziffer 12 vergi stopajı, Ziffer 13 gider tazminatı ve Ziffer 2–3 yan hak ile düzensiz ödeme kalemleri ayrı satırlara yazılır. Karşılaştırma CHF olarak korunur; gerekiyorsa belirlenen kur ve tarih ile Türk lirasına dönüşüm ayrıca gösterilir.

Çocuğun okul, barınma, sağlık ve diğer bakım ihtiyaçlarının belgeleri; diğer ebeveynin ekonomik gücü ve varsa iştirak nafakasına yönelik önceki ödeme kayıtları dosyaya eklenir. HMK m. 219–220 kapsamında ibrazı istenecek belgeler ayrıca belirtilir. Yabancı dil ve belge tasdiki konuları HMK m. 223–224’e göre kontrol edilir. Böylece tek bir sertifikaya gereğinden fazla hukuki sonuç yüklenmeden uyuşmazlık temellendirilir.

18. Örnek olay: Basel’de çalışan ebeveyn ve Mersin’deki çocuk

Bir ebeveynin Basel’de ücretli çalıştığını, çocuğun ise Mersin’de diğer ebeveyniyle yaşadığını düşünelim. Türkiye’de daha önce verilmiş bir iştirak nafakası kararı bulunuyor olsun. Davacı yeni okul ve yaşam giderlerini, ayrıca borçlunun İsviçre’de gelir artışı olduğunu ileri sürmektedir. Bu örnekte ilk adım çocuğun güncel giderlerini ve nafaka kararının koşullarını belgelemektir.

İkinci adımda Basel’deki işverenin ilgili yıllık Lohnausweis belgesi ile mümkünse dönem bordroları karşılaştırılır. 8 numaralı brüt alan ile 11 numaralı vergiye esas net birbirine karıştırılmaz; 12 numaralı stopaj, 13 numaralı gider tazminatı ve düzensiz bonuslar ayrı değerlendirilir. Üçüncü adımda tarafların ekonomik güçlerine ve çocuk ihtiyaçlarına göre TMK m. 330–331 analizi yapılır.

Belgeye erişilemiyorsa HMK m. 219–220 çerçevesinde somutlaştırılmış ibraz talebi değerlendirilir. İsviçre’deki işveren veya kurumdan delil temini gerekiyorsa uygun uluslararası usul araştırılır. Nihayet dosyada neyin henüz ispatlanmadığı açıkça yazılır. Böyle bir yöntem, geliri tek rakama indirgemek yerine aile mahkemesine denetlenebilir kanuni ve mali inceleme çerçevesi sunar.

Sık Sorulan Sorular

İsviçre Lohnausweis nedir?

İsviçre işvereninin ücret, belirli yan haklar ve kesintileri ilgili takvim yılı için raporladığı standart ücret belgesidir.

Lohnausweis Türk aile mahkemesinde delil midir?

HMK m. 199 kapsamında belge olarak sunulabilir; kaynağı, ilgili dönemi ve içeriği diğer delillerle birlikte değerlendirilir.

Lohnausweis nafaka artırımında tek başına yeterli mi?

Hayır. TMK m. 330–331 uyarınca çocuğun ihtiyaçları ve her iki ebeveynin koşulları da değerlendirilir.

Ziffer 8 neyi gösterir?

ESTV 2026 kılavuzunda Ziffer 8 yıllık toplam brüt ücret ve ilgili parasal menfaatlerin toplamıdır.

Ziffer 11 doğrudan banka hesabına yatan net maaş mı?

Hayır. Ziffer 11, Ziffer 8’den Ziffer 9–10 kesintileri çıkarılarak hesaplanan vergi beyanına esas net ücrettir.

İsviçre kaynak vergisi nerede görünür?

Lohnausweis üzerindeki Ziffer 12 Quellensteuerabzug alanında kaynaktan kesilen vergi gösterilir.

Ziffer 13 gider karşılığı maaş mıdır?

İş amaçlı gider tazminatları ücretle aynı değerlendirilmez; ESTV kılavuzunda bu alan brüt ücretten ayrı olarak düzenlenir.

Karşı taraf belgeyi vermiyorsa ne yapılır?

HMK m. 219–220 koşulları çerçevesinde ilgili yıl ve işverene ait somut belge için mahkemeden ibraz kararı istenebilir.

Almanca belgenin Türkçe tercümesi gerekir mi?

HMK m. 223 yabancı dildeki belgeye dayanan tarafın tercüme sunmasını düzenler.

Her İsviçre Lohnausweis belgesine apostil zorunlu mu?

Hayır. Özel işveren belgesi ile yabancı devlet makamının resmî belgesi farklıdır; HMK m. 224’ün uygulanması belge türüne göre incelenir.

Yoksulluk nafakasına da etkisi var mı?

Gelir durumu bakımından önem taşıyabilir; yoksulluk nafakasının değişikliği TMK m. 176/4 kapsamında ayrı değerlendirilir.

İsviçre frangı tutarı hangi kurdan hesaplanır?

Ekonomik karşılaştırmanın amacı, ilgili gelir dönemi ve deliller açıklanarak kullanılan kur ile tarih ayrı gösterilmelidir.

Resmî kanun ve kaynak bağlantıları

• ESTV — Lohnausweis ve Rentenbescheinigung 2026
• ESTV — 2026 Lohnausweis resmî kılavuzu (Form 11)
• 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu m. 175–176, 330–331
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 199, 219–224

Sitedeki ilgili hukuk yazıları

• İsviçre’deki nafaka borçlusundan tahsil
• Yurt dışındaki banka kayıtları ve HMK 219–221
• Yabancı belgeler, apostil ve tercüme
• Yurt dışındaki müvekkiller için hukuki işlemler

Ofislerimiz

Mersin ofisi

İstanbul ofisi

Maslak, Ahi Evran Caddesi, Polaris Plaza No:21 Kat:9, 34475 Sarıyer/İstanbul