Hakem Kararına Karşı İptal Davası Açılırsa Türkiye’deki Tenfiz Bekletilir mi? New York Madde VI | 2026
New York Sözleşmesi Madde VI neyi düzenler?
Uluslararası tahkimde award verildikten sonra iki süreç aynı anda başlayabilir: alacaklı award’ı borçlunun malvarlığının bulunduğu ülkede tenfiz ettirmek isterken borçlu tahkim yerinde award’ın iptali veya askıya alınması için başvurabilir. Madde VI bu paralelliğin nasıl yönetileceğini düzenler.
Hükme göre tenfiz mahkemesi, V(1)(e)’deki yetkili makam önünde setting aside veya suspension başvurusu yapılmışsa, uygun bulduğu takdirde enforcement kararını erteleyebilir. Aynı zamanda award’ı tenfiz ettirmek isteyen taraf talep ederse mahkeme karşı taraftan suitable security isteyebilir.
Resmî Sözleşme ve UNCITRAL kaynakları UNCITRAL New York Convention; Türkçe metin Adalet Bakanlığı sayfasında bulunur.
Her iptal davası Madde VI’yı tetikler mi?
Hayır. Madde VI, Madde V(1)(e)’deki competent authority bağlantısına açıkça atıf yapar. Başvurunun award’ın verildiği ülkenin veya award’ın altında verildiği hukukun yetkili makamı önünde iptal veya askıya alma talebi olması gerekir.
Başka bir ülkede açılmış sıradan declaratory action veya o ülkedeki tenfiz reddi Madde VI anlamında birincil iptal başvurusu değildir. Tahkim yeri mahkemesindeki set-aside proceeding tipik örnektir.
Bu nedenle Türkiye’deki mahkemeye yalnız yabancı dava dosya numarası sunmak yeterli değildir. Yabancı mahkemenin yetkisi, başvurunun award’ı iptal/suspend etmeyi amaçladığı ve davanın güncel durumu açıklanmalıdır.
İptal davası açılınca tenfiz otomatik bekler mi?
Hayır. Madde VI may, if it considers it proper, adjourn ifadesini kullanır. Erteleme mahkemenin takdirindedir. Bu düzenleme, borçlunun yalnız tenfizi geciktirmek amacıyla zayıf veya taktik iptal başvurusu yapmasının otomatik stay yaratmasını engeller.
Award alacaklısı iptal davasının açılmış olmasına rağmen Türkiye’deki tenfizin devamını isteyebilir. Borçlu ise iptal iddialarının ciddiyetini, tahkim yerindeki süreç ve beklenen zaman çizelgesini açıklayarak erteleme talep edebilir.
Mahkemenin takdirini kullanırken Sözleşmenin pro-enforcement amacı ve çelişkili karar riskini birlikte gözetmesi gerekir.
Erteleme kararında hangi unsurlar dikkate alınır?
Sözleşme ayrıntılı kriter listesi vermez. Uygulamada iptal başvurusunun görünürde ciddiyeti, kötü niyetli/geciktirici olup olmadığı, tahkim yeri davasının hangi aşamada bulunduğu, beklenen süre, award’ın bağlayıcılığı, alacaklının tahsil riski ve borçlunun mal kaçırma ihtimali birlikte değerlendirilebilir.
İptal başvurusu açıkça süresinde değilse veya yalnız tenfizi geciktirmek için hiçbir güçlü sebep göstermeden yapılmışsa erteleme daha az haklı olabilir. Buna karşılık tahkim yeri mahkemesinin ciddi iptal incelemesi yürüttüğü ve kararın yakın zamanda beklenebileceği dosyada bekletme daha makul görülebilir.
Award alacaklısının uzun yıllar beklemesi ekonomik olarak ağır sonuç doğuracaksa teminat mekanizması dengenin ana aracıdır.
Madde VI teminatı ne zaman istenebilir?
Madde VI, award’a dayanan tarafın talebi üzerine diğer taraftan suitable security istenebileceğini açıkça düzenler. Bu nedenle alacaklı erteleme ihtimali doğduğunda teminat talebini açık ve gerekçeli olarak sunmalıdır.
Teminatın amacı award borçlusunu cezalandırmak değil, erteleme süresince alacaklının tahsil kabiliyetini korumaktır. Borçlu iptal davasını sürdürürken malvarlığını azaltır veya Türkiye’deki varlıklarını çıkarırsa tenfiz sonunda anlamsız hâle gelebilir.
Alacaklı teminatın award tutarı, faiz ve makul masrafları koruyacak seviyede olmasını isteyebilir. Borçlu ise aşırı teminatın fiilen peşin ödeme etkisi yarattığını ve ölçülü olması gerektiğini savunabilir.
Teminatın türü ve miktarı nasıl belirlenir?
Sözleşme teminat türünü tanımlamaz. Banka teminat mektubu, nakit depo, bloke hesap, taşınmaz veya başka güvenilir güvence seçenekleri tenfiz devletinin usul hukukuna göre değerlendirilebilir. Teminatın kolay paraya çevrilebilir ve gerçekten alacağı koruyabilir olması önemlidir.
Miktar belirlenirken award ana parası, tahakkuk eden faiz, iptal davasının olası süresi ve tenfiz/icra masrafları dikkate alınabilir. Borçlunun ekonomik durumu ve iptal davasının güçlü görünümü de ölçülülük değerlendirmesine etkide bulunabilir.
Teminat kararı gerekçeli talep ve finansal veriyle desteklenmelidir. Soyut biçimde “teminat verilsin” demek yerine award hesabı ve risk somutlaştırılmalıdır.
Madde VI ile V(1)(e) arasındaki fark nedir?
V(1)(e), award’ın henüz bağlayıcı olmaması veya yetkili makamca iptal edilmiş ya da askıya alınmış olması hâlindeki ret sebebini düzenler. Madde VI ise bu iptal/askıya alma için başvuru yapılmış fakat henüz nihai sonuç çıkmamış durumdaki erteleme ve teminat mekanizmasıdır.
Bu ayrım dilekçelerde doğru kurulmalıdır. Derdest iptal davası otomatik V(1)(e) ret sebebi değildir. Borçlu Madde VI uyarınca adjournment istemelidir; alacaklı da teminat talep edebilir.
V(1)(e) için ayrıntılı rehber: hakem kararının bağlayıcılığı, iptali ve askıya alınması.
Tenfiz bekletilirse alacaklı koruyucu tedbir alabilir mi?
Madde VI tenfiz kararının ertelenmesini düzenler; ihtiyati haciz veya diğer koruyucu tedbirlerin tümünü yasaklayan bir hüküm değildir. Türkiye’de geçici hukuki koruma imkânı İİK, HMK ve milletlerarası tahkim bağlantılı özel kurallar çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.
Award alacaklısı borçlunun Türkiye’deki malvarlığını kaçırma riski varsa yalnız nihai tenfize odaklanmamalıdır. İhtiyati haciz şartları, yaklaşık ispat, teminat ve görevli mahkeme erkenden planlanmalıdır.
Madde VI’daki suitable security ile Türk hukukundaki ihtiyati haciz teminatı farklı kurumlar olabilir. Her birinin amacı ve hukuki dayanağı ayrı kurulmalıdır.
Türkiye’de Madde VI talebi nasıl yazılmalıdır?
Borçlu erteleme isterken tahkim yerindeki mahkemenin adı, dosya numarası, başvuru tarihi, iptal sebepleri, süreç aşaması, varsa duruşma tarihi ve beklenen karar zamanını belgelemelidir. Başvurunun V(1)(e)’deki yetkili makam önünde olduğu açıklanmalıdır.
Alacaklı ertelemeye karşı çıkabilir veya erteleme verilecekse teminat isteyebilir. Teminat talebinde award tutarı, faiz, Türkiye’deki malvarlığı ve tahsil riski gösterilmelidir.
Genel tenfiz dilekçesi için yabancı hakem kararı tenfiz rehberimiz; yabancı mahkeme belgesinin Türkiye’de kullanımı için HMK m.224 apostil rehberimiz kullanılabilir.
Madde VI dosyasında hangi belgeler gerekir?
Hakem kararı ve tahkim anlaşmasına ek olarak yabancı iptal/suspension başvuru dilekçesi, mahkeme dosya kaydı, kabul/tebliğ belgesi, varsa ara kararlar, duruşma takvimi ve başvurunun güncel durumunu gösteren resmî kayıtlar önemlidir.
Yabancı belgelerin doğru Türkçe tercümesi hazırlanmalıdır. İptal başvurusunun hukuki temelini açıklamak için tahkim yeri hukukundaki ilgili madde ve gerektiğinde uzman görüşü sunulabilir.
Teminat talebinde borçlunun Türkiye’deki şirket, banka, taşınmaz veya diğer malvarlığına ilişkin hukuka uygun elde edilmiş bilgiler ile award alacağının güncel hesabı ayrıca dosyalanmalıdır.
2026 kontrol listesi
- İptal/suspension başvurusunun V(1)(e)’deki yetkili makam önünde olduğunu doğrulayın.
- Başvurunun gerçekten award’ı iptal veya askıya alma amacı taşıdığını belgeleyin.
- İptal davası açılmasının otomatik erteleme yaratmadığını dikkate alın.
- Erteleme isteyen taraf olarak başvurunun ciddiyetini ve takvimini açıklayın.
- Alacaklıysanız Madde VI’daki uygun teminat talebini açıkça ileri sürün.
- Teminat miktarını ana para, faiz ve riskle gerekçelendirin.
- Tenfiz beklerken koruyucu tedbir ihtiyacını ayrıca değerlendirin.
- Yabancı mahkeme belgelerinin Türkçe tercüme ve tasdik şartlarını tamamlayın.
- V(1)(e) ile Madde VI arasındaki verilmiş iptal kararı/derdest başvuru ayrımını koruyun.
- İptal davasındaki her gelişmeyi Türk tenfiz mahkemesine güncel belgeyle bildirin.
Sık Sorulan Sorular
İptal davası açılınca Türkiye’deki tenfiz otomatik durur mu?
Hayır. Madde VI ertelemeyi mahkemenin takdirine bırakır.
Kim erteleme ister?
Tenfize karşı çıkan taraf tahkim yerindeki iptal/suspension başvurusuna dayanarak erteleme talep edebilir.
Alacaklı ne yapabilir?
Ertelemeye karşı çıkabilir ve Madde VI uyarınca borçludan uygun teminat istenmesini talep edebilir.
Teminat zorunlu mudur?
Hayır. Sözleşme mahkemeye uygun teminat isteme yetkisi verir; somut koşullar değerlendirilir.
İptal davası zayıfsa yine erteleme olur mu?
Otomatik değildir. Başvurunun görünürde ciddiyeti ve geciktirme amacı dahil somut faktörler mahkemenin takdirinde etkili olabilir.
V(1)(e) ile Madde VI farkı nedir?
V(1)(e) verilmiş iptal/askıya alma veya bağlayıcılık sorununu; Madde VI ise iptal/askıya alma başvurusu derdestken erteleme ve teminatı düzenler.
Başka ülkedeki tenfiz davası Madde VI için yeterli mi?
Hayır. Atıf V(1)(e)’deki yetkili iptal/suspension makamına yapılan başvuruyadır.
Teminat ne olabilir?
Türk usul hukukuna göre uygun banka teminatı, nakit veya başka güvenilir teminat seçenekleri değerlendirilebilir.
Tenfiz ertelenirse ihtiyati haciz mümkün mü?
Türk hukukundaki ihtiyati haciz ve diğer koruyucu tedbir şartları ayrıca değerlendirilir; Madde VI bunları otomatik yasaklamaz.
İptal davası sonuçlanınca ne olur?
Sonuca göre V(1)(e) tekrar değerlendirilir; award iptal edilmiş/suspend edilmişse ret savunması güçlenir, iptal talebi reddedilmişse tenfiz süreci devam eder.
Madde VI, paralel iptal ve tenfiz süreçlerinde en önemli denge aracıdır. Borçluya otomatik gecikme hakkı vermez; alacaklıyı da tahkim yerindeki ciddi iptal incelemesini görmezden gelmeye zorlamaz. Erteleme talebi varsa teminat konusu mutlaka aynı anda değerlendirilmelidir. Türkiye geneli ve uluslararası tahkim bağlantılı dosyalar Mersin’den yönetilmektedir.
Hukuki konu hakkında iletişim
İlk iletişimde konuyu, bulunduğunuz ülke veya ili ve varsa tebliğ ya da son işlem tarihini kısaca belirtebilirsiniz. T.C. kimlik numarası, sağlık verisi veya kişisel belge göndermeyiniz. Mesajlaşma tek başına hukuki görüş veya avukatlık ilişkisi oluşturmaz.
