Vasinin Eylem ve İşlemlerine Şikâyet Dilekçesi | TMK 461 Word

Kısa ve net cevap: 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu (TMK) m.461/1 uyarınca ayırt etme gücüne sahip vesayet altındaki kişi ve her ilgili, vasinin belirli eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına şikâyette bulunabilir. TMK m.397, vesayet makamını sulh hukuk mahkemesi olarak belirler. Dilekçe, “vasi kötü davranıyor” genellemesi yerine işlem tarihi, malvarlığı veya kişisel menfaat üzerindeki etki, dosyadaki karar ve dayanak belgeyle kurulmalıdır. Bu sayfadaki Word örneği, şikâyet edilen işlemi satır satır tanımlayan ek çizelgesi içerir. Başvuru, vasinin otomatik görevden alınması anlamına gelmez; görevden alma için TMK m.483 ve devamındaki ayrı şartlar vardır. İlgili mahkemenin koruma ve hesap incelemesi yetkisi, talebin somut kapsamına göre değerlendirilir.

Kim şikâyet edebilir?

TMK m.461/1 iki başvuran grubunu açıkça sayar: ayırt etme gücüne sahip vesayet altındaki kişi ve her ilgili. Vesayet altındaki kişi adına yazılan Word’de kişinin ayırt etme gücü ile kendi beyanı gerçek durumuyla ortaya konur; sırf kısıtlılık kararı bulunması, bu fıkrada tanınan başvuruyu otomatik dışlamaz. “İlgili” sıfatıyla başvuran ise vesayet altındaki kişiyle ilişkisini ve hangi işlemden neden etkilendiğini açıklamalıdır. Yakınlık ilişkisini uydurmak veya kendini vasi yerine temsilci gibi göstermek gerekmez. Başvuranın adı, T.C. kimlik bilgisi, adresi ve dosya numarası ayrılır. Şikâyet edilen vasi de atama kararındaki adıyla belirtilir. Bu işlemde başvuran, hesabını savunan vasi değil onun eylemine itiraz eden kişidir.

Hangi mahkemeye sunulur?

TMK m.397’ye göre kamu vesayetinde vesayet makamı sulh hukuk mahkemesidir; denetim makamı asliye hukuk mahkemesidir. Vasinin eylemine ilişkin ilk şikâyet m.461/1 gereğince vesayet makamına yönelir. Aynı maddenin ikinci fıkrasındaki on günlük yol ise vesayet makamının bir kararına karşı denetim makamına itiraz içindir. İlk şikâyeti doğrudan “asliye hukuka itiraz” başlığıyla sunmak, farklı işlemleri karıştırır. Dilekçede vesayet dosyasını tutan mahkemenin yerini ve esas veya değişik iş numarasını doğru yazın. İşlem başka ilde yapılmış olsa bile bu durum vesayet makamının hangi dosya olduğunu belirsiz bırakmaz. Kararı veren mahkeme ile işlem yapılan banka veya kurumun adresi ayrı alanlardır.

Şikâyetin konusu somut işlem olmalı

Bir banka hesabından para çekilmesi, taşınmazla ilgili sözleşme, bakım giderinin karşılanmaması veya vasi tarafından yapılan başka belirli işlem şikâyet konusu olabilir. Bunların hiçbiri tek başına hukuka aykırılık karinesi değildir. Hangi gün ne yapıldığını, hangi mal veya ihtiyaçla ilgili olduğunu, vasi sıfatıyla bağlantısını ve mevcut kanıtı ayrı yazın. Banka hareketi yalnız tutarı gösterir; ödemenin amacı için dekont açıklaması, fatura ve kurum kaydı birlikte incelenir. “Her parayı kendisine aldı” iddiasını doğrulanmamış hesap özetiyle kesin hüküm gibi yazmayın. Birden çok işlem varsa ek çizelgede ayrı satırlar açın. İnceleme talebi, mahkemenin hangi kaydı isteyeceğini anlaşılır kılmalıdır.

Vasinin hesap yükümlülüğüyle bağ

TMK m.454 vasinin malvarlığını iyi bir yönetici gibi özenle yönetmesini, hesap tutup mahkemenin belirlediği tarihlerde ve her hâlde yılda bir kez sunmasını düzenler. Şikâyet edilen işlem bir gelir veya harcama ise, hangi hesap dönemine girdiği ve yıllık raporda hangi satırda göründüğü belirtilmelidir. Hesap hiç sunulmamışsa “mahkeme hesabı reddetti” diye yazmayın; dosyanın gerçek durumunu ifade edin. Sunulmuş raporda tartışılan tutar varsa rapor, ekstre ve fiş satırlarını karşılaştırın. TMK m.464 uyarınca vesayet makamı dönemlik rapor ve hesapları inceleyip tamamlama veya düzeltme isteyebilir, kabul veya reddedebilir. Şikâyette somut hesap kaydının incelenmesini istemek mümkündür; hesabın sonucu önceden belirlenmiş değildir.

İzin gerektiren işlemi nasıl gösterirsiniz?

TMK m.462 taşınmaz alımı, satımı, rehin gibi sayılan işlemler için vesayet makamının iznini arar. TMK m.463’teki işlemlerde ayrıca denetim makamı izni gerekir. Şikâyet, izne tabi gerçek bir işlem hakkında ise önce işlem belgesini ve dosyadaki izin kararını karşılaştırın. Karar yoksa bunu dosya taramasıyla sınırlandırarak “izin kararının bulunup bulunmadığının incelenmesi” şeklinde isteyin; kesinleşmemiş yokluk iddiasını hüküm gibi kurmayın. Bir satış bedelinin hesaba girmiş olması gerekli izin yönünden yeterli cevap değildir. TMK m.465 izin bulunmamasının etkisini ayrıca düzenler. İzin sorununu TMK m.461/1 şikâyetinde somutlaştırın, fakat tek dilekçeyle işlem iptalinin otomatik gerçekleştiğini ileri sürmeyin.

Menfaat çatışması ve kişisel harcama

Vasinin kişisel malvarlığıyla vesayet altındaki kişinin varlığı ayrı tutulmalıdır. Şikâyet bir ödeme üzerindeyse kimin hesabından çıktığı, kime ödendiği, açıklama ve alıcı hizmet belgesi gösterilir. Aynı faturada iki kişiye ait alışveriş bulunuyorsa tamamının vesayet altındaki kişiye ait olduğunu da, tamamının vasiye ait olduğunu da belgesiz söylemeyin. Ödemenin bir kısmı gerçekten bakım gideriyse ayrıştırılabilir. Vasiye ödenen ücret konusunda TMK m.457 vesayet makamının her hesap dönemi için belirleme yapmasını öngörür. Ücret kararı ve fiilî ödeme kaydı olmadan bir tutar gerçekleşmiş gider gibi savunulamaz. Şikâyet çizelgesi, yanlış sınıflandırma ile gerçekten zarara yol açan ayrı işlemleri birbirinden ayırmalıdır.

Bakım ve kişisel menfaatle ilgili eylemler

TMK m.461/1 sadece banka işlemleriyle sınırlı değildir; vasinin eylem ve işlemlerine ilişkindir. Kişinin bakım kurumuna yerleştirilmesi TMK m.462/13 kapsamındaki izin gerektiren işlerden biridir. Şikâyet bakımın kesilmesi, kurum ödemesinin yapılmaması veya barınma düzeniyle ilgiliyse tarihli kurum yazısı, ödeme talebi ve dosyadaki ilgili izin kararı kullanılmalıdır. Tıbbi kayıtların tamamını gereksiz yere internet örneğine aktarmayın; mahkemeye sunulması gerekli sayfalar belirlenir. Kişinin görüşünü açıklama yeteneğine ilişkin gerçek durum, doğrudan kendisine ait beyan ile dosya kaydından ayrılır. Mahkeme adına bakımın nasıl değiştirileceği yönünde önceden karar ilan edilmez; inceleme ve uygun önlemler istenir.

Yıllık hesap ret kararına itirazla fark

Vesayet makamı bir yıllık hesabı reddetmiş ve vasi bu kararın yanlış olduğunu düşünüyorsa muhatap denetim makamıdır; TMK m.461/2 tebliğden başlayan on günlük itiraz süresini öngörür. Buradaki örnekte ise ilgili kişi, vasinin henüz yargısal karara konu olmuş olsun veya olmasın belirli eylemini sulh hukuk mahkemesine bildirir. Şikâyet dilekçesinde “on günlük sürem dolmadı” ifadesini otomatik kullanmak hatadır; m.461/1 aynı süreyi yazmaz. Bu, her durumda sınırsız beklemenin güvenli olduğu sonucunu vermez: malvarlığı veya bakım yönünden devam eden zarar somut olarak açıklanmalıdır. Sitedeki ret kararına itiraz Word’ü farklı başvuru ve dilekçe metnidir.

Görevden alma istemiyle fark

Vasinin görevini ağır surette savsaklaması, yetkisini kötüye kullanması, güveni sarsıcı davranışı veya borç ödemede acze düşmesi TMK m.483’te görevden alma nedenleri arasında sayılır. Aynı maddede yetersizlik nedeniyle kişinin menfaatinin tehlikeye düşmesi ayrı düzenlenir. TMK m.484 ilgililerin görevden alınmayı isteyebileceğini belirtir. Her hesap uyuşmazlığı bu seviyede bir talep değildir. Bir işlemde düzeltme veya belgelendirme istenirken ayrıca görevden alma şartlarının bulunduğunu düşünüyorsanız somut olgular, süreklilik ve kanıt ayrı açıklanır. Bu yazının Word metni öncelikle belirli eylemin incelenmesini ister; otomatik “vasi değiştirilsin” ibaresi taşımaz. Görevden alınma dilekçesinin arama niyeti ve sonuç talebi farklıdır.

Mahkemeden hangi inceleme istenir?

Şikâyet konusu belli olduğunda vesayet makamından ilgili karar, yıllık hesap, banka hareketi, ödeme ve kurum kayıtlarının dosya kapsamında incelenmesi; vasinin belirli işleme ilişkin açıklamasının alınması; kayıt çelişkisinin giderilmesi istenebilir. TMK m.464, rapor ve hesapların incelenmesi ile kişinin menfaatini koruyacak uygun önlemleri düzenler. Bunun her şikâyette bütün banka hesaplarının sınırsız celbi için otomatik yetki verdiği ileri sürülmez. Talep ettiğiniz dönem ve hesap hareketini sınırlandırın. Gecikme nedeniyle somut risk varsa onun hangi işlemden kaynaklandığını ve hangi belgenin doğruladığını yazın. Mahkemenin alacağı önlemin türünü mevzuat ve dosya koşulları belirler; dilekçe önceden verilmiş bir karar gibi kaleme alınmaz.

Delil ve eklerin sırası

Word’de Ek-1 vesayet ve vasi atama kararının dosya içi kaydı, Ek-2 şikâyet edilen işlemi gösteren gerçek belge, Ek-3 hesap ya da banka kaydı, Ek-4 kurum yazışması veya fiş olarak ayrılabilecek alanlar vardır. Bunlar zorunlu ve değişmez bir liste değildir. Önce işlem tarihi ile belgeyi eşleştirin; sonradan gelen açıklamayı aynı işlemden ayrı göstermek gerekiyorsa farklı satır açın. Banka ekstresi içinde ilgisiz yıllar ve üçüncü kişilerin tüm işlemleri istenmemelidir. Bir resmi izin kararı sunuyorsanız karar tarihi ve sayı ile ödeme tarihi birbirine karıştırılmaz. UYAP’taki dizi numarası veya fiziki ek sayfası, mahkemenin belirli saptamaya hızla ulaşmasını sağlar.

Şikâyetçi ilgiliyse başvuru sıfatını açıklayın

“Her ilgili” ifadesi TMK m.461/1’in açık lafzıdır, fakat dilekçede başvuranın kişiyle bağını somutlaştırmak gerekir. Başvuran vesayet altındaki kişinin yakını, gerçek menfaat bağlantısı bulunan kişi veya kayıtla ilişkili bir kurum temsilcisi ise kendi durumunu doğru unvan ve yetki belgesiyle yazmalıdır. Bir kişinin akrabalığı veya aynı adreste yaşaması başka bir kişinin adına imza yetkisi yaratmaz. Şikâyetçi kendi adına başvuruyorsa sonuç bölümünde “ilgili sıfatıyla” denir; vesayet altındaki kişinin doğrudan başvurusuysa onun ayırt etme gücü ve imzası gerçek duruma göre belirtilir. Bu ayrım, kimin hangi eyleme itiraz ettiğini ve bildirimin kime yapılacağını netleştirir.

Vasinin cevabı ve belge çelişkisi

Şikâyet edilen kişi dinlenmeden ve kayıtlar incelenmeden “usulsüzlük ispatlandı” diye sonuç yazılmaz. Vasi, banka hareketini bakım gideriyle açıklayabilir; bu durumda fiş, kurum tahsilatı ve işlem tarihi karşılaştırılır. Belge yoksa sadece banka nakit çekiminin harcamanın nihai amacını kanıtlamadığını belirtin. Bir mahkeme izin kararına atıf varsa gerçek karar sureti ve kapsamı incelenir. Şikâyetçi, kendi iddiasına aykırı görünen bir belgeyi saklayarak dosyayı yanıltmamalıdır. Word çizelgesindeki “vasi açıklaması veya dosya kaydı” alanı biliniyorsa doldurulur, bilinmiyorsa uydurulmaz. Talep, bu çelişkinin vesayet makamınca somut olarak değerlendirilmesidir.

Şikâyet dilekçesi örneği

Aşağıdaki dilekçe, ayırt etme gücüne sahip vesayet altındaki kişi veya ilgili sıfatıyla başvuran için seçenekli kimlik alanı içerir. Başvuran bunlardan yalnız kendisine uyanı bırakır. Tarih ve tutar örneği verilmemesinin nedeni işlem uydurmamaktır. Mahkemenin dosya ve vasi atama bilgisi, şikâyete konu ilk işlem, bunun hangi menfaati etkilediği, dayanak kayıt ve istenen inceleme ayrı paragraflarda yazılır. İkinci sayfada her işlem için tarih, tutar/konu, belge ve talep edilen kontrolü birleştiren çizelge vardır. Word boş bırakılarak sunulacak bir metin değildir; gerçek dosyaya göre tamamlanır.

Şikâyet edilen işlem çizelgesi

Vasinin işlemlerine şikâyet dilekçesi Word indir

Vasinin eylem ve işlemlerine şikâyet dilekçesi Word indir (.docx)

Başvurmadan önce son kontrol

Vesayet dosyası numarası, vasi adı, şikâyetçinin sıfatı, olayın tarihi, belgenin kaynağı, işlemle zarar veya risk arasındaki bağ ve istenen inceleme tek tek kontrol edilir. Şikâyetin yerine başka bir kararın itirazı, görevden alma veya tazminat davası başlığı yazılmamış olmalıdır. Vasiye ait kişisel veri ve vesayet altındaki kişinin sağlık kayıtları gereksiz ayrıntıyla açık site metnine taşınmaz. Dilekçenin imza tarihi gerçek tarih olmalı; (E-İMZALIDIR) yalnız elektronik imzalı başvuruda kullanılmalıdır. UYAP alındısı veya fiziki kayıtla dilekçenin doğru vesayet dosyasına işlendiği teyit edilir. Ek çizelgedeki her satırın mahkemenin önüne konan gerçek evraka karşılık geldiğine bakın.

Sık sorulan sorular

Resmî dayanak ve bağlantılı sayfalar

• TBMM Türk Medenî Kanunu metni m.397, 454, 461–465, 483–488
• Vasinin yıllık hesabını sunma
• Hesabı ret kararına itiraz
• Vasinin görevden alınması

TBMM’de yayımlanan Türk Medenî Kanunu metni m.397, 454, 461, 462–465 ve 483–488 bu sayfada yapılan ayrımların dayanağıdır. Sitedeki yıllık hesap sunma dilekçesi vasinin hesap yükümlülüğünü, ret kararına itiraz örneği ise vesayet makamının kararından sonraki denetim yolunu gösterir. Görevden alma örneği, vasinin görevine son verilmesi istemine özgüdür. Bunlar aynı başvuru olarak birleştirilmez. Bu yazı, vesayet altındaki kişinin veya ilgilinin vasinin belirli eyleminin sulh hukuk mahkemesince incelenmesini istemesine yöneliktir. İçerik 29 Eylül 2026’da resmî kanun metniyle kontrol edildi.