Yabancı Hakem Kararı Türkiye’de Nasıl Tenfiz Edilir? Şartlar, Belgeler ve İcra

Yabancı hakem kararının tenfizi, uluslararası tahkimde kazanılan kararın Türkiye’de borçlunun malvarlığına karşı uygulanabilmesi için gereken aşamadır. Hakem heyetinin başka bir ülkede karar vermesi, kararın Türkiye’de kendiliğinden haciz ve tahsil yetkisi doğurduğu anlamına gelmez.

Kısa ve net cevap: Yabancı hakem kararı Türkiye’de çoğunlukla 1958 New York Sözleşmesi ve gerektiğinde 5718 sayılı MÖHUK hükümleri çerçevesinde tanınır veya tenfiz edilir. Tahkim anlaşması, usulüne uygun bildirim, kararın bağlayıcılığı, hakem heyetinin yetkisi, kamu düzeni ve uyuşmazlığın tahkime elverişliliği incelenir. Tenfiz kararı alındıktan sonra Türkiye’de icra takibi yapılabilir.

Para alacağının Türkiye’de takibi için yurt dışından Türkiye’de icra takibi; genel yabancı mahkeme kararları için Tanıma ve Tenfiz Rehberi ve uluslararası hizmet modeli için Yurt Dışındaki Müvekkiller sayfası incelenebilir.

Karar Yabancı Hakem Kararı mı, Yerli Hakem Kararı mı?

Kararın yabancı sayılması yalnız tarafların yabancı olmasına bağlı değildir. Tahkim yeri, uygulanan usul hukuku, kararın verildiği ülke ve sözleşmenin kapsamı incelenir. Türkiye’de verilen milletlerarası tahkim kararı ile yabancı ülkede verilen hakem kararı için iptal ve tenfiz yolları farklı olabilir.

Hukuki çerçeve: Türkiye’de yabancı hakem kararlarının tenfizi 5718 sayılı Kanunun 60-63. maddeleri ile Türkiye’nin taraf olduğu New York Sözleşmesi kapsamında değerlendirilir. Güncel MÖHUK metni Adalet Bakanlığı Mevzuat sisteminde yer alır.

Tenfiz İçin Hangi Belgeler Gerekir?

• Hakem kararının usulüne uygun onaylı aslı veya örneği,
• Tahkim şartı ya da ayrı tahkim anlaşmasının aslı/onaylı örneği,
• Kararın taraflar için bağlayıcı olduğunu gösteren belge ve tebliğ kayıtları,
• Hakem atama ve yargılama bildirimleri,
• Gerekli apostil veya tasdik işlemleri,
• Karar ve tahkim anlaşmasının onaylı Türkçe tercümesi,
• Tarafların ticaret sicili, adres ve temsil belgeleri,
• Türkiye’deki malvarlığı ve icra planına ilişkin bilgiler.

Kararın yalnız sonuç kısmı yeterli olmayabilir. Yetki itirazı, hakem ataması, savunma süresi veya usul ihlali iddiası varsa tahkim dosyasının ilgili ara kararları ve teslim kayıtları da sunulmalıdır.

Mahkeme Tenfizi Hangi Sebeplerle Reddedebilir?

İnceleme alanı	Temel soru	Hazırlanacak delil
Tahkim anlaşması	Geçerli ve uyuşmazlığı kapsıyor mu?	Sözleşme, ekler ve uygulanacak hukuk
Bildirim ve savunma	Taraf hakem ataması ve yargılamadan haberdar mı?	Tebliğ, e-posta ve kurumsal kayıt
Yetki kapsamı	Karar tahkim şartının dışına çıktı mı?	Talep, savunma ve görev belgesi
Usul ve heyet	Atama ve yargılama kararlaştırılan usule uygun mu?	Kurum kuralları ve atama belgeleri
Bağlayıcılık	Karar iptal edildi veya askıya alındı mı?	Tahkim yeri mahkemesi kayıtları
Kamu düzeni/tahkime elverişlilik	Türk hukukunda icraya açık mı?	Uyuşmazlığın konusu ve karar içeriği

Tenfiz mahkemesi uyuşmazlığın esasını yeniden görmez. Sözleşmenin doğru yorumlanıp yorumlanmadığı veya delillerin hangi ağırlıkta değerlendirildiği kural olarak yeni bir temyiz incelemesi gibi ele alınmaz. İnceleme, sözleşme ve kanundaki sınırlı ret sebeplerine yöneliktir.

New York Sözleşmesi mi, MÖHUK mu Uygulanır?

Kararın verildiği ülke ve ticari ilişki New York Sözleşmesinin uygulama alanındaysa sözleşme hükümleri öncelikle değerlendirilir. Milletlerarası sözleşmeler saklı olmak üzere MÖHUK iç hukuk çerçevesini sağlar. Taraf ülke, çekinceler ve kararın niteliği kontrol edilmeden yalnız kanun maddesine dayanmak eksik olabilir.

Birden fazla hukuki dayanak mümkünse, lehe olan ve uygulanabilir düzenleme dilekçede açıkça kurulmalıdır. Sözleşme metni, tahkim yeri ve borçlunun Türkiye’deki yerleşim ya da malvarlığı bağlantısı birlikte analiz edilir.

Tenfiz Davası Nerede ve Hangi Mahkemede Açılır?

Görevli mahkeme uyuşmazlığın ticari niteliğine ve özel kurallara göre belirlenir. Yetki bakımından tarafların anlaşması, davalının Türkiye’deki yerleşim veya sakin olduğu yer ve malvarlığının bulunduğu yer gibi bağlantılar incelenir. Yanlış görev veya yetki seçimi ciddi zaman kaybı yaratabilir.

Dikkat: Borçlunun Türkiye’de malvarlığı bulunup bulunmadığı dava öncesinde araştırılmalıdır. Tenfiz kararı hukuki engeli kaldırır; fiilen tahsil edilecek malvarlığının varlığını garanti etmez.

Tenfiz Sürerken İhtiyati Haciz veya Tedbir İstenebilir mi?

Kararın niteliği, alacağın muacceliyeti, yaklaşık ispat ve teminat koşulları altında ihtiyati haciz veya tedbir talebi değerlendirilebilir. Yabancı hakem kararının tek başına hangi koruma tedbirine yeterli olduğu ve tenfizden önce uygulanabilirlik, somut dosyanın belgelerine göre incelenir.

Borçlunun mal kaçırma riski varsa şirket payı, banka, taşınmaz, gemi, araç veya üçüncü kişilerdeki alacaklar bakımından hızlı bir varlık haritası çıkarılmalıdır. Koruma tedbiri talebi ile esas tenfiz davasının görev ve yetki bağlantısı uyumlu kurulmalıdır.

Tenfizden Sonra İcra Nasıl Yapılır?

Tenfiz kararı icra edilebilir hâle geldikten sonra ilamlı takip başlatılır. Ana para, tahkim masrafı, vekâlet ücreti, faiz ve para birimi kararın hüküm kısmına göre ayrı gösterilir. Kararın bazı bölümleri tahkim anlaşması kapsamı dışında kalıyorsa ayrılabilir kısımların tenfizi ayrıca değerlendirilebilir.

Borçlu yabancı şirketin Türkiye’de şubesi veya bağlı şirketi bulunması, bu şirketlerin malvarlığının otomatik olarak birbirine ait olduğu anlamına gelmez. Tüzel kişilik, garanti, müşterek borçluluk ve organik bağ iddiaları ayrı hukuki temele dayanmalıdır.

Mersin’den Türkiye Genelindeki Tenfiz Dosyaları Takip Edilebilir mi?

Bakırcı & Keskin Hukuk Bürosunun fiziksel ofisi Akdeniz/Mersin’dedir. Davalı veya malvarlığı İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya, Adana, Mersin ya da başka bir ilde olabilir. Görev, yetki ve vekâlet koşulları sağlandığında tenfiz, koruma tedbiri, icra ve kanun yolu işlemleri Türkiye genelinde dosyaya göre planlanabilir.

Tenfiz Öncesi Dosya Kontrolü

1. Tahkim yeri ve kurumsal/ad hoc usulü belirleyin.
2. Hakem kararının tam ve onaylı örneğini alın.
3. Tahkim şartının imzalı asıl metnini bulun.
4. Bütün tebligat ve hakem atama kayıtlarını toplayın.
5. İptal veya askıya alma davası olup olmadığını kontrol edin.
6. Türkiye’deki borçlu ve malvarlığı bağlantısını araştırın.
7. Karardaki para birimi, faiz ve masraf kalemlerini ayırın.

Yabancı hakem kararı icraya konulmadan önce uygulanacak milletlerarası sözleşme, belge onayları ve tenfiz ret sebepleri kontrol edilmelidir.

Bu içerik genel bilgilendirmedir; hakem kararı, tahkim anlaşması ve ülke ilişkisi görülmeden tenfiz veya tahsil sonucu öngörülemez.

Yabancı Hakem Kararı Türkiye’de Nasıl Tenfiz Edilir? Şartlar, Belgeler ve İcra Hakkında Sık Sorulan Sorular

Yabancı hakem kararı Türkiye’de doğrudan icra edilir mi?

Kural olarak hayır. Kararın Türkiye’de tenfiz edilerek icra gücü kazanması gerekir.

New York Sözleşmesi nedir?

Yabancı hakem kararlarının tanınması ve tenfizi için taraf devletler arasında ortak çerçeve sağlayan 1958 tarihli sözleşmedir.

Hakem kararının kesinleşmesi gerekir mi?

Kararın taraflar için bağlayıcı ve verildiği hukukta icra edilebilir niteliği incelenir. İptal veya askıya alma süreci sonucu etkileyebilir.

Tahkim anlaşmasının aslı gerekli midir?

Usulüne uygun onaylı tahkim anlaşması temel belgelerdendir. Elektronik veya sözleşmeye ekli şartın geçerliliği dosyaya göre değerlendirilir.

Mahkeme tahkim uyuşmazlığını yeniden inceler mi?

Kural olarak esası yeniden görmez; sözleşmedeki sınırlı ret sebeplerini ve Türk kamu düzenini inceler.

Savunma yapılmadıysa tenfiz reddedilir mi?

Tarafın usulüne uygun bilgilendirilip bilgilendirilmediği ve savunma imkânı bulunup bulunmadığı incelenir. Kendi tercihiyle katılmamak farklı değerlendirilir.

Hakem heyeti yetkisini aşmışsa ne olur?

Tahkim anlaşması dışındaki bölüm için ret gündeme gelebilir; ayrılabilir kısımların tenfizi mümkün olup olmadığı ayrıca incelenir.

Her uyuşmazlık tahkime elverişli midir?

Hayır. Türk hukukuna göre tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemediği bazı konular tahkime elverişli değildir.

Apostil gerekir mi?

Belgenin ülkesi, niteliği ve uygulanacak tasdik rejimine göre apostil veya başka doğrulama aranabilir.

Tenfiz davası ne kadar sürer?

Tebligat, itiraz, bilirkişi/tercüme ve kanun yolu durumuna göre değişir; dosya görülmeden sabit süre verilemez.

Tenfizden önce ihtiyati haciz istenir mi?

Alacağın niteliği, yaklaşık ispat ve teminat koşullarına göre değerlendirilebilir; otomatik değildir.

Yabancı para alacağı nasıl takip edilir?

Kararın hüküm kısmı, para birimi, faiz ve Türk icra hukukundaki talep yöntemi esas alınarak takip hazırlanır.

Borçlunun Türkiye’de malı yoksa tenfiz alınır mı?

Hukuken mümkün olabilir; ancak fiili tahsil olasılığı için dava öncesi malvarlığı araştırması yapılması önemlidir.

Yurt dışından vekâletle tenfiz davası açılır mı?

Uygun vekâlet ve onaylı belgelerle dava ve icra işlemlerinin önemli bölümü uzaktan yürütülebilir.

Mersin’deki avukat İstanbul’daki tenfiz dosyasını takip edebilir mi?

Evet. Yabancı hakem kararı, tahkim sözleşmesi, kararın aslı ve usulüne uygun tercümeleri incelendikten sonra; MÖHUK ve uygulanıyorsa New York Sözleşmesi çerçevesindeki tenfiz davası ile sonraki icra işlemleri, yetkili mahkeme başka ilde olsa da vekâletle Türkiye genelinde takip edilebilir.